الەم • 28 شىلدە، 2021

ەۋروپا مىندەتتى ۆاكتسينالاۋعا بەت بۇردى

31 رەت كورسەتىلدى

ماماندار «ىندەتتى جەڭۋدىڭ ازىرگە بىردەن-ءبىر جولى – ۆاكتسينا» دەپ پاندەميا باستالعالى ايتىپ كەلەدى. الايدا ەكپە دايىن بولعاندا حالىق ءتۇرلى سەبەپپەن ونى الۋعا اسىقپادى. ەكپە سالدىرۋ العاشىندا مەديتسينا قىزمەتكەرلەرىنە مىندەتتەلگەنىمەن، ۆيرۋس مۋتاتسيالانعان سايىن ەل ۇكىمەتتەرى تۇرعىنداردى دا قىسپاققا الا باستادى.

COVID-19 جۇقتىرعاندار سانى قايتا كوبەيىپ، ۆاكتسينالاۋ بارىسى باسەڭدەگەن سايىن ەۋروپا ەلدەرى مىندەتتى ۆاكتسينالاۋ تۋرالى ايتا باستادى. وسىعان دەيىن يتاليا ناۋ­رىز ايىنان باستاپ ايماقتاعى مەديتسينا قىزمەتكەرلەرىن ەكپە الۋعا مىندەتتەگەن جالعىز ەل بولىپ كەلگەن ەدى. الايدا ۆيرۋستىڭ تەز تارايتىن دەلتا شتامى كەلگەلى ەۋروپا مەملەكەتتەرى ءوز شەشىمدەرىن قايتا قاراي باستادى.

وسى اپتادا فرانتسيا مەن گرەكيا بارلىق مەديتسينا قىزمەت­كە­رىنە ەكپە الۋدى مىندەتتى ەتتى. ەكى ەل دە كۇندەلىكتى كەيبىر قىز­مەت­­تەر ءۇشىن ۆاكتسينانىڭ بولۋىن تالاپ ەتىپ وتىر. دەسە دە فران­تسيادا تەرىس پتر-تەست ناتي­جە­سىن نە­مەسە يممۋنيتەتتىڭ بارىن دا­لەل­­دەيتىن انىقتاما دا قا­بىل­دا­نادى. فرانتسيا پرەزيدەنتى ە.ماكرون ەل ۇكىمەتى ءتىپتى بارلىق فران­تسۋز­عا ۆاكتسينالاۋدى مىندەتتى ەتۋ­دى قاراستىرعانىن ايتقان-دى. «جاع­داي­دىڭ قالاي وزگەرەتىنىنە بايلانىستى، ءبىز بارلىق فرانتسۋزدى مىندەتتى ۆاكتسينالاۋ كەرەك پە دەگەن ماسەلەنى قاراستىرۋىمىز كەرەك»، دەدى ول حالىققا ۇندەۋىندە.

دەگەنمەن بۇل پىكىردى ەۋروپا ەل­دەرى باسشىلارىنىڭ ءبارى بىر­دەي قولدامايدى. ماسەلەن، كە­لەسى كۇنى گەرمانيا كانتسلەرى انگەلا مەركەل حالىقتى ەكپە الۋعا مىن­دەت­تەۋگە قارسى ەكەنىن جەت­كىز­دى. ول ءوز سوزىمىزگە قارسى شىعىپ مىن­­­دەتتەيتىن بولساق، تۇر­عىن­دار­دىڭ سەنىمىنە يە بولمايتىنىمىز انىق دەگەن پىكىر ءبىلدىردى. مەر­كەل­دىڭ ايتۋىنشا، كەرىسىنشە ۆاك­­تسينانىڭ پايداسىن حالىققا ءتۇ­­سىندىرۋ ارقىلى سەنىمگە كىرۋگە بو­­لادى.

جوعارىدا ايتقانىمىزداي، ەۋروپادا مەديتسينا قىزمەت­كەر­لە­رىن ەكپە الۋعا مىندەتتەگەن ەلدەردىڭ ال­عاش­قىسى يتاليا بولدى. ال باس تارتقاندار جىل سوڭىنا دەيىن ەش تولەمسىز جۇمىستان شىعارىلۋى مۇمكىن. دۇيسەنبىدەگى تەلەۆيزيا ارقىلى حالىققا ۇندەۋ جاساعان فرانتسيا پرەزيدەنتى ەممانۋەل ماكرون بارلىق فرانتسۋز مەديتسينا قىزمەتكەرلەرىنە جانە حالىقتىڭ وسال توپتارىمەن بايلانىستا بولاتىن جۇمىسكەرلەرگە 15 قىركۇيەككە دەيىن ەكپە الۋدى تاپسىردى. سونداي-اق گرەكيانىڭ پرەمەر-ءمي­نيسترى كيرياكوس ميتسوتاكيس ەل­دە­گى مەديتسينا قىزمەتكەرلەرى قىر­كۇيەكتەن باستاپ ۆاكتسينا الۋ­دان باس تارتسا، جۇمىستان شى­عا­رىلاتىنىن مالىمدەدى. ۇلى­بري­تانيادا دەنساۋلىق ساقتاۋ ءمي­نيس­ترى مەتت حانكوك وتكەن ايدا قارتتار ءۇيىنىڭ قىزمەتكەرلەرى قازان ايى­نان باستاپ ۆاكتسينالانۋى كەرەك دەدى. وزگە ەلدەر دە وسى سەكىلدى شارا­لاردى قولعا الا باستادى. سونىڭ ىشىندە پولشا تامىز ايى­نان باستاپ ىندەت جۇقتىرۋ قاۋپى جو­عارى توپتاردى ۆاكتسينالاۋدى مىن­دەتتەۋدى قاراستىرىپ جاتىر.

ددۇ قازىرگى «مىندەتتى ۆاكتسينالاۋ» تىكەلەي نەمەسە جاناما جولمەن ورىندالماعان جاعدايدا شەك­تەۋلەر بولاتىنىن ەسكەرتۋ ارقىلى جۇرگىزىلىپ جاتقانىن ايت­تى. ەۋروپادا دا تۋرا وسى جاع­داي. ۆاكتسينا العانىن نەمەسە ۆيرۋس جۇقتىرماعانىن دالەلدەيتىن قۇ­جات­سىز قوعامدىق ورىندارعا كىر­­گىز­بەۋ سەكىلدى تاسىلدەر قول­دا­نى­لادى.

ددۇ ۆاكتسينالاۋدىڭ بۇل ءتۇرى ءبىراز ەتيكالىق ماسەلە تۋدىراتىنىن مالىمدەگەن. باتىس قوعامى مۇنداي ارەكەتتەردى سىنعا الاتىنى ءسوزسىز. دەگەنمەن دۇنيەجۇزىلىك دەنساۋلىق ساقتاۋ ۇيىمى مىن­دەت­تە­گەن جاعدايدىڭ وزىندە مۇنداي شەشىمدەردى ءتۇسىندىرۋ ارقىلى جە­ڭىل جولمەن ەنگىزۋ كەرەك دەپ ەسەپ­تەيدى. وتكەن اپتادا ۆاكتسينا ەرە­ج­ە­لەرىنە قارسى بولعان سلو­ۆا­كيا تۇرعىندارى پارلامەنت الدىندا نارازىلىققا شىعىپ، كىرەبەرىستى جاۋىپ تاستاعان.

ەل ۇكىمەتتەرى ۆاكتسينا العانى تۋرالى قۇجاتتى تالاپ ەتكەن سا­يىن جالعان انىقتاما ساتىپ العىسى كە­لەتىندەر كوبەيگەن سەكىلدى. مۇن­داي ماسەلە يتاليادا تۋىنداپ وتىر. يتاليا پوليتسياسى ەو-نىڭ جالعان تۋريستەرگە ارنالعان سەرتيفيكاتتارىن، سونداي-اق ۆاكتسينانى ونلاين ساتقان الاياقتاردىڭ ۇستالعانىن مالىمدەدى. پاندەميا كە­زىندە ساياحاتتاۋعا مۇمكىندىك بە­رە­­تىن تولقۇجاتتار مەن ۆاكتسينا ەۋ­روپادا عانا ەمەس، شۆەيتساريا، ۇلىبريتانيا، اقش سياقتى باسقا ەلدەردە دە قولجەتىمدى بولعان. قۇقىق قورعاۋ ورگاندارى مۇنداي زاڭسىز ارەكەتتى جاڭا زەلانديا مەن الىس ەلدەردەن دە انىقتاعان. ونداي قۇجاتتىڭ باعاسى ۇسىنىسقا بايلانىستى 100-دەن 150 ەۋروعا دەيىن وزگەرىپ وتىرعان.

Telegram كانالعا 250 مىڭ قولدانۋشى تىركەلگەن، سولاردىڭ ىشىندە ءجۇز ادام ساتۋشىلارمەن بايلانىسۋعا تىرىسقان. ساتىپ الۋشىلار ەو-دان تىس ەلدەردەن دە بولعان. ەۋروپولدىڭ ايتۋىنشا، قىلمىسكەرلەر پاندەميا كەزىندە جالعان COVID-19 سىناق سەرتيفيكاتتارىن دا جاساعان. ەو قۇقىق قورعاۋ اگەنتتىگى قۇرلىق­تا­عى وزگە قۇقىق قورعاۋ ورگاندارىنا ىندەتپەن بايلانىستى قىل­مىستاردى، سونىڭ ىشىندە كيبەر­قىلمىستىڭ جولىن كەسۋدە قول­داۋ كورسەتىپ كەلەدى. ەۋروپول تەح­نو­لوگيالىق قۇرالدار كوبەيگەن سايىن پرينتەرلەر مەن ءارتۇرلى باع­دارلامالار ارقىلى الاياقتار جوعارى ساپالى جالعان قۇجاتتار جاساي الاتىنىن ەسكەرتتى. ەل ۇكى­مەت­تەرى ىندەتپەن كۇرەستى قانشا كۇ­شەيتىپ جاتسا دا، الداپ سوعۋعا دا­يىن تۇراتىن الاياقتار تابىلىپ جاتىر.

 

سوڭعى جاڭالىقتار

مارافون نەسىمەن ماڭىزدى؟

الەم • 26 قىركۇيەك، 2021

تاعدىرى تەمىردەي شىڭداعان قايراتكەر

قازاقستان • 26 قىركۇيەك، 2021

شەكتەۋدە شيرىققان شاعىن بيزنەس

بيزنەس • 26 قىركۇيەك، 2021

پياندج وزەنىندەگى ەرلىك

تاريح • 26 قىركۇيەك، 2021

ەڭبەكپەن ەسەيگەن ەر

قازاقستان • 26 قىركۇيەك، 2021

بەيتانىس ساعىنىش

الەم • 26 قىركۇيەك، 2021

Astana Open ءتۋرنيرى اياقتالدى

سپورت • 26 قىركۇيەك، 2021

شەكاراشىلار ەليتالىق اسكەر بولسا...

قازاقستان • 26 قىركۇيەك، 2021

ۇلىبريتانيادا تانىستىرىلادى

وقيعا • 26 قىركۇيەك، 2021

وبلىس ورتالىعىنىڭ دەنى اۋىز سۋسىز وتىر

ايماقتار • 26 قىركۇيەك، 2021

مۇراعاتتاردىڭ ءحالى مۇشكىل

قوعام • 26 قىركۇيەك، 2021

نۇر-سۇلتان اۋەجايىندا ءتۇتىن شىقتى

ەلوردا • 26 قىركۇيەك، 2021

جالعىزدىق ارالى

كينو • 26 قىركۇيەك، 2021

تەننيس: Astana Open ءتۋرنيرى اياقتالدى

سپورت • 26 قىركۇيەك، 2021

ەلوردادا قار جاۋادى

قازاقستان • 26 قىركۇيەك، 2021

بالالار الاڭىنداعى تج: بالا ەسىن جيدى

ايماقتار • 26 قىركۇيەك، 2021

قاراعاندى-بالقاش تاس جولى جوندەلۋدە

ايماقتار • 26 قىركۇيەك، 2021

الماتىدا كىتاپ فەستيۆالى ءوتىپ جاتىر

ايماقتار • 26 قىركۇيەك، 2021

ماسكەۋدە جەتى جۇلدە الدىق

سپورت • 26 قىركۇيەك، 2021

ەلوردادا Astana Marathon-2021 ءوتىپ جاتىر

ەلوردا • 26 قىركۇيەك، 2021

بۇگىن ماشينا جاساۋ كۇنى

قازاقستان • 26 قىركۇيەك، 2021

قىزىلوردا وبلىسى «جاسىل» ايماققا ءوتتى

كوروناۆيرۋس • 26 قىركۇيەك، 2021

قانشا قازاقستاندىق ۆاكتسينا سالدىردى؟

كوروناۆيرۋس • 26 قىركۇيەك، 2021

قازاقستاندا ەڭبەك كۇنى اتاپ وتىلەدى

قازاقستان • 26 قىركۇيەك، 2021

سقو-دا جۇك كولىگى جىلۋ قۇبىرىنا سوعىلدى

ايماقتار • 25 قىركۇيەك، 2021

ۇقساس جاڭالىقتار