TOKYO2020 • 25 شىلدە، 2021

توكيودا تۇعىرىمىز بيىك بولعاي!

104 رەت كورسەتىلدى

توكيو وليمپياداسىنىڭ الاۋى تۇتاندى-اۋ اقىرى. تورتكۇل دۇنيەنى كوروناۆيرۋس جايلاپ، وليمپيادانى وتكىزۋ ءبىر جىلعا شەگەرىلدى. ايتسە دە القىمنان العان ىندەت ءدۇبىرلى سايىستاردى جانكۇيەرلەردىڭ تىكەلەي تاماشالاۋىنا مۇمكىندىك بەرگەن جوق.

جاپوننىڭ مويىنداعانى – جاھاننىڭ مويىنداعانى

جاھان جۇرتشىلىعى اسىعا كۇتكەن تورتجىلدىقتىڭ باستى باسەكەسىنىڭ اشىلۋ سالتاناتى وتكەن جۇما كۇنى توكيو تورىندە جۇزەگە استى. 68 مىڭ كورەرمەنگە ارنالعان ستاديونداعى تريبۋنالاردا ارنايى شاقىرىلعان قوناقتار قاتارىندا جاپونيا يمپەراتورىنان باستاپ، 15 مەملەكەتتىڭ باسشىسى مەن ۇكىمەت باسشىلارى، حوك جانە ۇلتتىق وليمپيادا كوميتەتتەرىنىڭ 950-گە جۋىق وكىلى جايعاستى.

ايتپاقشى، وسى جولى وليمپيادا انتىنىڭ ماتىنىنە دە وزگەرىس ەندى. جاڭا نۇسقادا ىنتىماقتاستىققا، تەڭدىككە جانە كەمسىتۋشىلىككە جول بەرمەۋگە باسا نازار اۋدارىلدى. توكيوداعى ويىندار ء«دال وسى ساتتە ءبىز قاشىقتىقتار مەن شەكارالارعا قاراماستان، بىرگەمىز جانە ءبىزدى كوپ نارسە بىرىكتىرەدى» دەگەن ۇرانمەن ءوتىپ جاتىر.

ءحححىى وليمپيادانىڭ اشىلۋ سالتاناتى كوروناۆيرۋس پاندەمياسىنا بايلانىستى جەڭىلدەتىلگەن فورماتتا ءوتتى. الدىمەن LED ەكراننان تو­كيونىڭ وليمپيادانى وتكىزۋدە مادريد پەن ىستانبۇل قالالارىمەن باسەكە بارىسىندا قالاي جەڭىپ العانىن، حالقىنىڭ ەرەكشە قۋانعان ءساتىن كورسەتتى. جاپونيانىڭ تانىمال تۇلعالارى ءوز ەلىنىڭ تۋىن الىپ ىلگەننەن كەيىن، تاعى بىرنەشە قويىلىم، شوۋلار ورىندالدى. ودان كەيىن سپورتشىلارعا كەزەك بەرىلدى.

اشىلۋ سالتاناتىندا الدىمەن گرەكيادان كەلگەن سپورتشىلار توپ باستاپ شىقتى. گرەكيالىق سپورتشىلاردىڭ كوش باستاپ شىعۋى تۇڭعىش وليمپيادا وتكەن ەل رەتىندە داستۇرگە اينالعالى قاشان. ودان كەيىن الەمنىڭ ءار قيىرىنا تارىداي شاشىراعان سپورتشىلاردان قۇرالعان بوسقىندار قۇراماسى شىقتى. سوسىن قۇراما كوماندالار لەگى جاپون الىپبيىمەن ءارى قاراي جالعاسىپ جۇرە بەردى. 206 مەملەكەتتىڭ 6000 اتلەتى قاتىسقان سالتاناتتى شەرۋدە قازاقستان 41-ءشى بولىپ الاڭعا قاراي بەت الدى. قازاقستان تۋىن بوكسشى قامشىبەك قوڭقاباەۆ پەن جەڭىل اتلەت ولگا رىپاكوۆا ۇستاپ شىقتى. بيىلعى وليمپيادانىڭ ءبىر ەرەكشەلىگى، ءاربىر مەملەكەتتىڭ تۋىن ۇستاپ شىعۋ مارتەبەسى ەكى سپورتشىعا – ءبىر جىگىت پەن ءبىر بويجەتكەنگە جۇكتەلدى.

سالتاناتتى جيىن قازاقستاندىقتارعا ەرەكشە كوڭىل كۇي سىيلادى. كوك تۋدى كوككە جەلبىرەتكەن ولگا رىپاكوۆانىڭ ەرەكشە ۇلگىدە تىگىلگەن كويلەگى مەن ۇلتتىق ناقىشتاعى اشەكەيلەرى وليمپيادانى تاماشالاپ وتىرعان قالىڭ كورەرمەن تاراپىنان ۇلكەن قىزىعۋشىلىق تۋعىزدى. ءتىپتى سالتاناتتى جيىننان سوڭ، «حانشايىم» دەپ اتاعان ولگا رىپاكوۆاعا جاپون فاناتتارى بىرنەشە انيمە جاساپ تا ۇلگەردى. قورجىنىندا وليمپيادانىڭ بارلىق جۇلدەسى بار جەرلەسىمىز ءتورتىنشى وليمپيادادا كويلەگىمەن ەرەكشە كوزگە ءتۇستى. اقپارات قۇرالدارىندا قازاقتىڭ ۇلتتىق ناقىشتاعى كيىمى تەك جاپون جۇرتىن عانا ەمەس، شىعىس ازيا ەلدەرىنىڭ جۇرەگىن جاۋلاعانى ايتىلۋدا. باسقالاي ايتقاندا، جاپوننىڭ مويىنداعانى جاھاننىڭ مويىنداعانىمەن پارا-پار ەمەس پە!

حالىقارالىق وليمپيادا كوميتەتىنىڭ توراعاسى توماس باح پەن وليمپيادانى ۇيىمداستىرۋ كوميتەتىنىڭ ءتورايىمى سەيكو حاسيموتو سوزىنەن سوڭ وليمپيادا تۋى كوككە كوتەرىلدى. جاپوننىڭ تاريحى، ۇلتتىق بيلەرىن تاماشالاپ بولعاننان كەيىن سپورتتىق نىسانداردىڭ قالاي سالىنعانى، وندا قانداي سپورت تۇرلەرىنەن جارىس وتەتىنى LED ەكراننان كورسەتىلدى.

...كوپتەن كۇتكەن الاۋ دا الاڭعا جەتكىزىلدى. بىرنەشە ادامنان ەستافەتا ارقىلى وتكەن الاۋ ەڭ سوڭىندا «ۇلكەن دۋلىعا» ءتۋرنيرىنىڭ ءتورت دۇركىن جەڭىمپازى تەننيسشى ناومي وساكانىڭ قولىنا ءتيىپ، ول وليمپيادا الاۋىن جاقتى جانە ءوزى بۇل ونىڭ ومىرىندەگى ەڭ ۇلكەن سپورتتىق جەتىستىك ەكەنىن ايتتى.

العاشقى كۇننىڭ العاشقى مەدالى

ەلدوس سمەتوۆ. ەلىنىڭ ابىرويىن اسپانداتىپ جۇرگەن وعىلانمەن 17 شىلدە كۇنى ءبىر ۇشاقتا توكيوعا بىرگە كەلگەن ەدىك. ەلدوسپەن قاتار وتىرىپ اڭگىمەلەسۋدىڭ ءساتى تۇسكەن-ءدى. سوندا ول وليمپيا ويىندارىن بەس جىل كۇتكەنىن، اراداعى ۇزىلىسكە قاراماستان، جاتتىعۋىن توقتاتپاۋعا بارىن سالعانىن، ەكىنشى وليمپياداسىندا مارقۇم، ماسكەۋ وليمپياداسىنىڭ چەمپيونى جاقسىلىق ۇشكەمپىروۆتىڭ اسىل ارمانىن توكيودا ورىنداۋعا بارىن سالاتىنىن ايتقان ەدى. ءبىز دە ونىڭ ماقساتىنا جەتۋىنە تىلەكشى بولدىق. بىراق جەرلەسىمىز بيىك تۇعىر ساتىسىنا سىنىق سۇيەم قالعاندا ءسۇرىندى. ەلدوستان باسىم تۇسكەن جاپوندىق ناوحيسا تاكاتو فينالدا تايۆان سپورتشىسى يۋن-ۆەي ياندى اسا قينالماي جەڭىپ، وليمپيادا چەمپيونى اتاندى.

جارىس بارىسىندا ەلدوس سمەتوۆ العاشقى ەكى قارسىلاسى تۇركيالىق ميحراچ اككۋش پەن وڭتۇستىككورەيالىق سپورتشى كيم ۆون ءدجيندى «يپپون» ادىسىمەن جەڭىپ، جارتىلاي فينالعا شىققان بولاتىن. ال جارتىلاي فينالدا تاتامي يەسى، جاپوندىق ناوحيسا تاكاتوعا جول بەردى. ەلدوس12 مينۋت بويى جانىن سالىپ بەلدەستى. Golden Score كەزەڭىندە ەلدوس الەمنىڭ ءۇش دۇركىن چەمپيونىمەن تەڭ دارەجەدە كۇرەستى. ايتكەنمەن، ونىڭ قارسىلاسى «ۆازاري» ۇپايىن ەنشىلەپ قانا فينالعا ءوتتى. جۇرت ەلدوستىڭ بەلدەسۋىنە ءتانتى بولىپ، 2 مينۋتتاي شاپالاق ۇرىپ تۇردى. كەيىن ساراپشىلار اتالعان بەلدەسۋدى فينالعا بەرگىسىز دەپ باعالاعان-دى. ال كىشى فينالدا نيدەرلاند وكىلى تورنيە تساكادجوەگە قارسى شىققان جەرلەسىمىز قوسىمشا ۋاقىتتا «ۆازاري» ۇپايىمەن باسىم ءتۇسىپ، قولا مەدالعا يە بولدى. جەڭىسكە جەتكەننەن كەيىن ەلدوس كوز جاسىنا ەرىك بەردى. ەڭبەگى ەش كەتپەدى. التىنعا لايىق ازامات!

جەڭىلىس پەن جەڭىس قاتار ورىلگەن كۇن

وليمپيادانىڭ العاشقى كۇنىندە ەلدوس سمەتوۆپەن قاتار مەدالعا ءۇمىتتى دەگەن بىرنەشە سپورتشىمىز جارىس جولىنا شىقتى. سونىڭ ءبىرى دزيۋدودان ريو وليمپياداسىنىڭ قولا جۇلدەگەرى گالبادراح وتگونتسەتسەگ العاشقى اينالىمدا ۇتىلىپ قالدى. 48 كيلو سالماق دارەجەسىندە بەلدەسكەن ول ءبىرىنشى كەزەڭدە قىتايلىق لي ياناننان جەڭىلىس تاپتى. ال الەكسەي لۋتسەنكو باستاعان قازاقستان ۆەلوشاباندوزدارى ارتقان ءۇمىتتى اقتاي المادى. قازاقستاندىقتار ساپىنان ەڭ جوعارى ناتيجەنى الەكسەي لۋتسەنكو تىركەدى. ول جەڭىمپازدان 6 مينۋت 21 سەكۋندقا ارتتا قالىپ، 21-ورىن يەلەندى. دميتري گرۋزدەۆ پەن ۆاديم پرونسكي ءتىپتى جارىس جولىنان شىعىپ قالدى.

ەسەسىنە، بوكسشى سەرىك تەمىرجانوۆ العاشقى جەكپە-جەگىندە جەڭىسكە جەتتى. 57 كيلو سالماق دارەجەسىندە سىنعا تۇسكەن جەرلەسىمىز ۆەنگريالىق رولاند گالوشتى 5:0 ەسەبىمەن جەڭدى.

تەننيستەن قازاقستاننىڭ ءبىرىنشى راكەتكاسى ەلەنا رىباكينا العاشقى اينالىمدا اۋستراليالىق سامانتا ستوسۋرمەن كەزدەسىپ، 6:4، 6:2 ەسەبىمەن جەڭىسكە جەتسە، ەرلەر اراسىندا قازاقستاننىڭ ءبىرىنشى راكەتكاسى الەكساندر بۋبليككە جەرەبە جولداس بولمادى. بىردەن الەمنىڭ ەكىنشى راكەتكاسى، رەسەيلىك دانيل مەدۆەدەۆكە قارسى شىققان بۋبليك 4:6، 6:7 ەسەبىمەن قارسىلاسىنا جول بەردى. ەندى الەكساندر بۋبليك توكيو ويىندارىن جۇپتىق سىندا جالعاستىرادى. سونداي-اق زارينا دياس تا وليمپيادانى ەرتە اياقتادى. شۆەيتسارياداعى تۋرنيردە جۇرگەن جەرىنەن اتتاي قالاپ الدىرعان زارينا سەنىمدى اقتاي المادى. چەحيالىق باربورا كرەيچيكوۆامەن كەزدەسكەن قازاقستاندىق تەننيسشى ەكىنشى سەتتە جاراقاتىنا بايلانىستى كەزدەسۋدى توقتاتۋعا ءماجبۇر بولدى.

100 مەترگە براسس ادىسىمەن جۇزۋدەن سىنعا تۇسكەن دميتري بالاندين جارتىلاي فينالعا وتە العان جوق. بەسىنشى توپتا جارىسقان دميتري 59،75 سەكۋندتى كورسەتىپ، التىنشى ورىن الدى. ال قورىتىندى حاتتامادا بالاندين 17-ءشى ساتىعا تۇراقتادى. تاعى ءبىر قازاقستاندىق سپورتشى وليمپيادانى ەرتە اياقتادى. اناستاسيا لاۆروۆا ۇستەل تەننيسىنەن ءبىرىنشى كەزدەسۋدە-اق يسپانيالىق ماريا سياودان 4:1 ەسەبىمەن جەڭىلىپ قالدى.

سپورتتىق گيمناستيكادان جالعىز ءوزى جەتى جولداما جەڭىپ العان ميلاد كاريمي ىرىكتەۋ سىنىندا ءۇش جاتتىعۋ بويىنشا فينالعا ءوتتى. ول گيمناستيكالىق كەرمەدەگى جاتتىعۋ بويىنشا ىرىكتەۋدە 14،766 ۇپاي جيناپ، ەكىنشى ناتيجە كورسەتتى. الداعى ۋاقىتتا دا ءدال وسى سپورت تۇرىنەن ميلادتان ناتيجە كۇتەمىز. جەرلەسىمىز ەركىن جاتتىعۋدا سەگىزىنشى ورىن يەلەنسە، كوپسايىس بويىنشا 20-ورىنعا تۇراقتاپ فينالعا جولداما الدى.

سون سەنىمدى شەگەلەي ءتۇستى

توكيو وليمپياداسىنىڭ ەكىنشى كۇنىندە قازاقستان قورجىنى مەدالمەن تولىقتى. زىلتەمىرشى يگور سون وليمپيادانىڭ قولا جۇلدەگەرى اتاندى. قازاقستاندىق زىلتەمىرشى 61 كيلوعا دەيىنگى سالماقتا سىنعا ءتۇستى. يگور جۇلقا كوتەرۋدە 131 كيلونى باعىندىرسا، سەرپە كوتەرۋدە 163 كيلونى ەڭسەردى. ءسويتىپ سون سەنىمدى شەگەلەي ءتۇستى.

«قالاي ۋايىمداعانىمدى سوزبەن جەتكىزە المايمىن. شىنى كەرەك، توكيوعا دەيىن مۇنداي سالماق كوتەرگەن ەمەسپىن. دەمەك، بۇل مەنىڭ ءىرى جارىستاردا كورسەتكەن ەڭ جاقسى ناتيجەم. جاتتىعۋ زالىندا قارسىلاستاردى باقىلاپ وتىردىق. باستى قارسىلاسىم زىلتەمىردى قيسايتىپ العان كەزدە دە ۋايىمىمنان ارىلا قويمادىم. ءبارى بولۋى مۇمكىن عوي. مەن جۇلقا كوتەرۋدەن جاقسىمىن، دەسە دە، سەرپە كوتەرۋدە ءبىراز قيىندىق بار. ال تورەشىلەر ەسەپتەمەي قويعان ەكى مۇمكىندىككە كەلەر بولساق، ەكەۋىندە دە شىنتاعىمنىڭ قوزعالعانى كەرى اسەر ەتتى. بارلىعى تازا بولۋى كەرەك. ماعان قولداۋ كورسەتكەندەردىڭ بارىنە العىس ايتامىن. العا، قازاقستان!»، دەدى سون وليمپيا ويىندارىنان العان اسەرلەرىمەن ءبولىسىپ.

بۇل كۇنى 66 كيلوعا دەيىنگى سالماقتا سىنعا تۇسكەن دزيۋدوشىمىز ەرلان سەرىكجانوۆ ازەربايجاندىق ورحان سافاروۆتان باسىم ءتۇسىپ، جارىستى ءساتتى باستادى. الايدا وتانداسىمىز ەكىنشى اينالىمدا الەم چەمپيوناتىنىڭ كۇمىس جۇلدەگەرى، ەۋروپا چەمپيونى مانۋەل لومباردودان ايلاسىن اسىرا المادى.

تەننيستەن سىنعا ءتۇسىپ جاتقان ميحايل كۋكۋشكين ءبىرىنشى كەزەڭدە ارگەنتينالىق فەدەريكو كوريامەن كەزدەسىپ، 7:6، 7:5 ەسەبىمەن جەڭىسكە جەتتى. ال مەدال الادى-اۋ دەگەن تاعى ءبىر ءۇمىتىمىز يۋليا پۋتينتسەۆا مەن ياروسلاۆا شۆەدوۆا نەگە ەكەنى بەلگىسىز جارىستى جالعاستىرۋدان باس تارتتى. ءبىرىنشى اينالىمدا ارگەنتينالىق ناديا پودوروسكامەن كورتقا شىققان پۋتينتسەۆا العاشقى سەتتە قارسىلاسىنا 6:7 ەسەبىمەن جول بەردى. ال ەكىنشى سەتتە 3:1 ەسەبىمەن الدا كەلە جاتىپ، جارىستى جالعاستىرۋدان باس تارتتى. ال شۆەدوۆا بولسا حورۆات ايلا تومليانوۆيچتەن وزا المادى. ءبىرىنشى پارتيادا 5:7 ەسەبىمەن جەڭىلگەن جەرلەسىمىز ەكىنشى سەتتە 2:3 ەسەبىمەن جەڭىلىپ جاتىپ، جارىستى ءارى قاراي جالعاستىرۋدان باس تارتتى.

شپاگامەن سەمسەرلەسۋدەن رۋسلان قۇربانوۆ العاشقى اينالىمدا يتاليالىق ماركو فيحەرادان (15:7) باسىم تۇسكەنىمەن، كەلەسى اينالىمدا ول جاپونيالىق يامادا ماسارۋدان 8:15 ەسەبىمەن جەڭىلىس تاپتى.

نىسانا كوزدەۋدەن يۋري يۋركوۆ وليمپيادانىڭ ىرىكتەۋ كەزەڭىنەن وتە العان جوق. سلالومدى ەسۋدەن ىرىكتەۋ كەزەڭى اياقتالىپ، قازاقستاندىق الەكساندر كۋليكوۆ جارتىلاي فينالعا جولداما الدى. ىرىكتەۋ كەزەڭىنىڭ ناتيجەسى بويىنشا 108،12 كورسەتكىشىمەن 15-ورىنعا تۇراقتاعان كۋليكوۆ جارتىلاي فينالعا وتكەن 15 سپورتشىنىڭ قاتارىنا ەندى. ۇستەل تەننيسىنەن ەرلەر اراسىنداعى باسەكەگە تۇسكەن كيريلل گەراسيمەنكو ەكىنشى اينالىمنان ءساتتى ءوتتى. قازاقستان كومانداسىنىڭ ۇزدىگى چەحيالىق ليۋبومير يانچارجيكپەن كەزدەسىپ، 4:2 ەسەبىمەن جەڭىسكە جەتتى.

100 مەترگە شالقالاي جۇزۋدەن سايىسقا تۇسكەن ديانا نازاروۆا ءوز توبىندا ەڭ سوڭعى ورىن الدى. سونداي-اق بوكستان 63 كيلو سالماقتا جۇدىرىقتاستان زاكىر سافيۋللين العاشقى اينالىمدا پەرۋ وكىلى لەودان پەزو سابويانى 5:0 ەسەبىمەن ۇتىپ، توكيو وليمپياداسىنىڭ 1/8 اينالىمىنا جولداما الدى.

سوڭعى جاڭالىقتار

ەڭبەكپەن ەسەيگەن ەر

قازاقستان • كەشە

بەيتانىس ساعىنىش

الەم • كەشە

جالعىزدىق ارالى

كينو • كەشە

ەلوردادا قار جاۋادى

قازاقستان • كەشە

بۇگىن ماشينا جاساۋ كۇنى

قازاقستان • كەشە

سقو-دا جۇك كولىگى جىلۋ قۇبىرىنا سوعىلدى

ايماقتار • 25 قىركۇيەك، 2021

ۇقساس جاڭالىقتار