كاسپي تەڭىزىنە اققۋلار كەلە باستادى. كۇن سۋىقتا جەتەتىن جىل قۇستارىن تاماشالاۋعا جۇرتشىلىق اسىعۋدا. بۇل تۋرالى «قازاقستان» تەلەارناسى حابارلادى.
تۇلا بويىنا سۇلۋلىق تۇنعان قۇس پاتشاسى - اققۋ كىرشىكسىز تازالىقتىڭ, قىلاۋسىز پاكتىكتىڭ سيمۆولى. اققۋدىڭ سالماعى - 7-13 كيلو. قاناتىنىڭ قۇلاشى - 1,5 مەتر. ەرەكشە ۇزىن دا اسەم مويىنىن تىك ۇستايدى. سارعىش قىزىل تۇمسىعىنىڭ ۇشى قارا ءتۇستى. مۇنداي سۇلۋلىقتى كورۋ ءۇشىن ات ارىلتىپ الىستان كەلەتىندەر كوپ.
اققۋلار 3-7 جۇمىرتقا سالادى. 40 شاقتى كۇندە بالاپان ورگىزەدى. اققۋدىڭ بالاپانىن «كوگىلدىر» دەپ اتايدى. اناسىنداي اپپاق بولماسا دا, كوگىلدىردىڭ كوركەمدىگىنە كوز توياتتايدى. ولار 3-4 تۇلەپ بارىپ, اققۋعا اينالادى. كوگىلدىرى 4 جاسقا دەيىن اتا- اناسىنىڭ جانىندا جۇرەدى. اتالىعى - «ساپار» دەلىنەدى. اققۋلار 30-40 جىل ءومىر سۇرەدى ەكەن.
قۇس بىتكەننىڭ تورەسى - اققۋ ولە-ولگەنشە ءبىر-بىرىنە سەرىك بولادى. سىڭارىنان ايرىلسا ءومىر باقي جالعىز وتەدى. ولار سونىسىمەن دە ەرەكشە. اققۋلار 8,5-9 مىڭ مەتر بيىكتىككە دەيىن كوتەرىلىپ, ساعاتىنا 90-100 شاقىرىم جىلدامدىقپەن ۇشادى. «مەن ورالدان كەلدىم. وتە ادەمى قۇس ەكەن. بىلتىر اققۋلار كەشتەۋ كەلدى دەپ ەستىدىم. قازىر ءوز كوزىممەن كورىپ, سۇلۋلىعىنا تامسانىپ تۇرمىن», - دەيدى قالا قوناعى پەتر سوكولوۆ.
اققۋلار تۋرالى ءان دە, جىر دا, كۇي دە جەتكىلىكتى. چايكوۆسكيدىڭ «اققۋ كولى», مۇقاعاليدىڭ «اققۋلار ۇيىقتاعاندا», نۇرعيسانىڭ «اققۋ» اتتى شىعارمالارى كيەلى قۇسقا دەگەن ادامزات سۇيىسپەنشىلىگىن اڭعارتىپ تۇر.
باقىتبەك كەنەش ۇلى.
دەرەككوز: «قازاقستان» تەلەارناسى
فوتو: «قازاقستان» تەلەارناسى.
