24 ءساۋىر, 2010

تىركەۋگە تۇرماعاندار ايىپپۇل تولەيدى

570 رەت
كورسەتىلدى
3 مين
وقۋ ءۇشىن
الماتىدا بيىلعى جىلدىڭ ءساۋىر ايىنىڭ باسىندا قالالىق ءماسليحات ازاماتتاردى تىركەۋدىڭ جاڭا ەرەجەسى تۋرالى شەشىم قا­بىل­­داعان بولاتىن. ال, ازامات­تاردى تىركەۋدىڭ جاڭا ەرەجەسى نەگىزىنەن ميگراتسيالىق ۇدەرىستەردى زەرتتەۋگە باعىتتالىپ وتىر. تۇر­عىن ءۇي جاعدايىنا جانە ساني­تار­لىق نورماعا وراي ءار ادامعا تيەسى­لى كولەم – 15 شارشى مەتر, ءۇي يەلەرى ءوز پاتەرىندە وسىنداي ءمۇم­كىندىك بولسا, شاڭىراعىنا جانە تاعى ءبىر ادامدى تىركەي الادى. دەگەنمەن, الماتىلىقتار ءوزىنىڭ جەكە شاڭىراعىنا جاقىن تۋىس­تارىن (زاڭ اكتىسىندە ونىڭ ءتىزىمى كورسەتىلگەن), سونىمەن قاتار ءوز بەتى­مەن ءومىر سۇرە المايتىن, ەمدە­لەتىن, ۇزاق ءىسساپاردا جۇرگەن, باس بوستاندىعىنان ايرىلعان تۋىستا­رىن ءۇي كولەمىنە قاراماستان, ءتىر­كەۋ­گە دە قۇقىلى. ۇكىمەتتىڭ 2000 جىلعى قاۋلىسىنا سايكەس, الماتى قالاسىنا ءۇش ايدان كوپ ۋاقىتقا كەلگەندەر ادىلەت ورگاندارىندا ءتىر­كەۋدەن ءوتىپ, تىركەۋ كارتاسىن الۋ­لارى ءتيىس. ۋاقىتشا تىركەۋدىڭ مەر­زىمى ءبىر جىلعا دەيىنگى ۋاقىتتى قامتيدى. الماتى قالاسى ادىلەت دەپارتا­مەنتى­نىڭ باستىعى باعبان تايم­بەتوۆ بۇل شارا الماتىدا تۇراتىن قازاقستان رەسپۋبليكاسى ازامات­تارى­نىڭ مۇددەسىن قورعاۋعا, قالا­نىڭ كريمينوگەندىك احۋالىنا ەداۋىر اسەر ەتەتىن كەلەڭسىز جاعداي­لار­دىڭ الدىن الۋعا, ىشكى جانە سىرت­قى ميگراتسيانى رەتتەۋگە باعىت­تالعاندىعىن اتاپ ايتادى. ول سونىمەن قاتار جەكە باسپاناسى بار ءبىر ازاماتتىڭ ءوز ۇيىنە 150 ادامنان استام جاندى تىركەگەنىن, وسىلايشا پايدا تاپقاندىعىن ايتىپ, ناقتى دەرەكتەر دە كەلتىردى. ازاماتتاردى تىركەۋ الەۋمەتتىك باعدارلامالاردى جۇزەگە اسىرۋ ءۇشىن دە كوپشىلىككە اۋاداي قاجەت. “مەملەكەت ءوز ازامات­تارىن قاجەتتى قۇندىلىقتار­مەن قامتاماسىز ەتۋگە مىندەتتى, تىركەۋ بارىسىندا ادام­نىڭ الەۋمەتتىك قۇقىنا قاتىستى ماسەلەلەر پايدا بولىپ جاتادى. وسىعان وراي, قالا­دا تىركەۋدىڭ جاڭا ەرەجەسى وتە قاجەت بولدى, بۇل ءىس ءتارتىپتى رەتتەۋگە, ادام­داردىڭ قاۋىپ­سىزدىگى مەن دەنساۋ­لىعىن ساق­تاۋعا ويداعىداي ىقپال جاسايتىن بولادى”, – دەيدى ادىلەت دەپارتا­مەنتى­نىڭ باستىعى. ءماسليحات دەپۋتاتى اندرەي مور­گۋنوۆتىڭ پىكىرىنشە, ستاتيستي­كالىق دەرەكتەر بويىنشا بۇگىندە الماتىدا رەسمي تۇردە 1 ميلليون 500 مىڭ ادام تىركەلگەنىن ايتتى. ميگراتسيالىق قىزمەت مالىمەتتەرى قالادا ءبىر ميلليوننان استام ادام­­نىڭ تۇرىپ جاتقاندىعىن ايتادى. قالامىزعا ەلىمىزدىڭ وزگە وڭىرلەرى­نەن, جاقىن شەتەلدەردەن كەلۋشىلەر وتە مول, ولار جابايى ساۋدامەن اينالىسىپ, انتيساني­تار­لىق جاع­داي­دىڭ قالىپتاسۋىنا اكەلىپ سوق­تىرۋدا. ء“بىز ازاماتتار­دىڭ بوستان­دىعىنا شەكتەۋ قوي­ماي­­مىز. ءوڭتۇس­تىك استاناعا ءوز وڭىرلەرىندە الەۋ­مەتتىك ماسەلەلەرى شەشىل­مە­گەن­دەر كوبىرەك كەلەدى. سونىڭ سال­دارى­نان ولار جابايى ساۋدامەن, ­ادام تاسى­مالداۋمەن اينالىسادى, ال­ماتى­داعى كولىكتىڭ 30 پايىزى سىرت­تان كەلەتىندەردى قۇرايدى. ەڭ سوراقى­سى, قالاداعى قىلمىستىق احۋالدىڭ ودان ءارى كۇردەلەنۋىنە, ەڭ الدىمەن سىرتتان جانە جاقىن شەتەلدەردەن كەلگەن­دەر ىقپال جاساپ وتىر” – دەپ اتاپ ءوتتى ا.مورگۋنوۆ. ميگراتسيالىق پوليتسيانىڭ دە­رەك­تەرىن, ورىن العان جاعدايلاردى ساراپتاي كەلىپ, الماتى قالاسى­نىڭ ەرەكشە مارتەبەسىنە قاتىستى زاڭنىڭ 3-بابىنىڭ 8-تارماعىنا وراي, ميگراتسيالىق ۇدەرىستەردى رەت­تەۋ ماقساتىندا قالالىق ءماسلي­حات كوميسسياسى ارنايى شەشىم قابىل­داپ, قالادا ازاماتتاردى ءتىر­كەۋ­دىڭ جاڭا ەرەجەلەرىن ۇسىنىپ وتىر. قازىرگى كەزدە زاڭ جوباسى ءادى­لەت دەپارتامەنتىنە تىركەۋگە جىبەرىلدى, وندا بۇل قۇجات ارنايى ساراپتا­ما­دان وتپەك. سودان كەيىن ول ءباسپاسوز بەتىندە جاريالانىپ, ءوز كۇشىنە ەنەتىن بولادى. سونىمەن قاتار, تىركەۋدىڭ جاڭا ەرەجەلەرىن بۇزعان ازامات اكىمشىلىك كودەكسى­نىڭ 377-بابى بويىنشا جاۋاپقا تارتىلادى. باقىت بالعارينا. الماتى.
سوڭعى جاڭالىقتار