شىعىستا تارىداي شاشىلىپ جۇرگەن قىلقالام شەبەرلەرىنىڭ باستارى بىرىگىپ, الدىڭعى جىلدارى «جاڭعىرۋ» شىعارماشىلىق بىرلەستىگىن قۇرعان بولا-تۇعىن. قۇرامىندا قازاقتىڭ كىل مىقتى كاسىبي سۋرەتشىلەرىنەن باستاپ, اۋەسقوي جاستارعا دەيىن بار. مىنە, بۇل – سولاردىڭ العاشقى وتكىزىپ وتىرعان كورمەلەرىنىڭ ءبىرى. بۇعان دەيىن ابايدىڭ 175 جىلدىعىنا وراي «كوزىمنىڭ قاراسى» اتتى ۇلكەن كورمە ۇيىمداستىرعان.
بۇرىن-سوڭدى شىعىس قازاقستاندا مەرەكە-مەيرام قارساڭىندا سۋرەتشىلەر كورمەسى ءوتىپ كورگەن ەمەس. اركىم ءوزىنىڭ جەكە كورمەسىن ۇيىمداستىرعاندارى بولماسا, ءبىر جاعادان باس, ءبىر جەڭنەن قول شىعارىسىپ, بەينەلەۋ ونەرىن وسكەمەن شاھارىندا دارىپتەي باستاعانى مىنە عانا. جاستاردىڭ قولعا قىلقالام الىپ, ۇلت رۋحانياتىنا ۇلەس قوسىپ جاتقانى سۋرەتشىلەر وداعىنىڭ مۇشەلەرى قۇداش نۇرسادىقوۆ, ەرجان تۇرعانباەۆ, گۇلنار ميعراجقىزى سىندى اعا-اپكەلەرىنىڭ ارقاسى. ال شىعارماشىلىق بىرلەستىكتىڭ قۇرىلۋىنا مۇرىندىق بولعان قۇداش داۋلەتحان ۇلى وبلىستىڭ ءتورت بۇرىشىندا جۇرگەن سۋرەتشىلەردى بىرلەستىكتە توپتاستىرىپ, ءارتۇرلى تاقىرىپتا كورمەلەر ۇيىمداستىرۋدى قولعا الدى.
– وسكەمەندە سۋرەتشىلەردىڭ بىرلەستىگى بار. بىراق وبلىس ورتالىعىنان الىس اۋىلدارداعى سۋرەتشىلەر ءوز قازانىندا عانا قايناپ جاتىر. تاجىريبە الماساتىنداي مۇمكىندىكتەرى جوق ەدى. بىراق تاسادا جۇرگەن نەبىر تالانتتار بار. سولاردىڭ بارىمەن تىزە قوسىپ, اقىلداسا وتىرىپ جوبالار جاساۋدى قولعا الدىق. بۇل – باستاماسى. تالانتتى جاستار تاڭعالدىرادى ءالى, – دەگەن قۇداش نۇرسادىقوۆ شاكىرتتەرىنە زور سەنىم ءبىلدىردى.
بۇل جولى ورالحان بوكەي اتىنداعى كىتاپحانادا ۇيىمداستىرىلعان «كوكتەم بوياۋلارى» كورمەسىنە 15 سۋرەتشى قاتىسىپ, قازاق حالقىنىڭ تۇرمىسىنان, تاريحى مەن داستۇرىنەن سىر شەرتەتىن تۋىندىلارىن ۇسىندى. ءار جۇمىس ءار ستيلدە, ءار جانردا ورىندالعان. مىسالى, سەمەيلىك سۋرەتشى مارجان باقىتبەك «قىستىڭ سوڭعى كۇنى» كارتيناسىندا شىعىستاعى ءولارا مەزگىلدى اينىتپاي سۋرەتتەگەن. شاقىرايىپ كۇن شىعىپ تۇرعانىمەن, قار كوبەسى سوگىلە قويماعان. ناۋرىز تاياعانىمەن, كوكتەمنىڭ كەش كەلەرى سەزىلىپ تۇرعانداي. اسىلىندا, قازاق حالقى ۇلىس مەرەكەسى قارساڭىندا سوعىمنان قالعان ءسۇر ەتتى قازانعا سالىپ, ناۋرىزكوجە ءپىسىرىپ, اق داستارقانعا قوياتىن. سول ءساتتى ناتيۋرمورت جانرىندا بەينەلەگەن تارباعاتايلىق سۋرەتشى ەركەبۇلان جاكىشەۆتىڭ «ناۋرىزكوجە» اتتى پولوتنوسى دا وتە ءساتتى شىققان. قۋانىش ادىلبەكتىڭ ساۋكەلە كيگەن قازاق قىزىن مايلى بوياۋمەن مولدىرەتە جازعان پورترەتى دە ونەرسۇيەر قاۋىمنىڭ نازارىن اۋداردى. رادا بەيسەنوۆا, دانيار الدابەرگەنوۆ, داۋلەت تاستەمىر, ايبەك سامارقانوۆ, ەركەبۇلان سۆانوۆ, ادىلەت بولات ۇلى, دوسجان دانيار ۇلى سىندى قىلقالام شەبەرلەرى ويناقى تۇستەرمەن جازعان كارتينالارى ارقىلى كورەرمەنگە كوكتەمگى كوڭىل كۇي سىيلاۋعا تىرىسقان. كورەرمەن دەمەكشى, سول باياعى سانيتارلىق تالاپتارعا بايلانىستى كوپشىلىكتىڭ جينالۋىنا مۇمكىندىك بولمادى. ايتپەسە, بەينەلەۋ ونەرىنە قىزىعۋشىلىق تانىتاتىندار از ەمەس. قىزىعىپ قانا قويماي, وزدەرىنە ۇناعان كارتينانى ساتىپ الۋعا نيەت بىلدىرەتىندەر دە كەزدەسەدى. سۋرەتشى قاۋىمنىڭ ايتۋىنشا, سالماقتى تاقىرىپتاعى جۇمىستار دا جاقسى باعالاناتىن كورىنەدى.
«كوكتەم بوياۋلارى» كورمەسىندە تاريحي جانر دا شەبەرلەردىڭ نازارىنان تىس قالعان جوق. جاس سۋرەتشى نۇرجان سولتانبەكوۆ «اڭىراقاي شايقاسى» ءتريپتيحى, جارما اۋدانىنىڭ سۋرەتشىسى ءمادي قايىرحاننىڭ «زار زامان» كارتيناسى ەموتسياعا تولى.
ۇلىستىڭ ۇلى كۇنى قارساڭىندا ءوتىپ جاتقان بۇل كورمە تاۋەلسىزدىكتىڭ 30 جىلدىعىنا, قازاقستان كوركەمسۋرەت اكادەمياسىنىڭ 15 جىلدىعىنا وراي ۇيىمداستىرىلدى. كوركەمسۋرەت اكادەمياسىنىڭ 15 جىلدىعىمەن بايلانىستى ەلىمىزدە ۇلكەن شارالار وتكەلى جاتقانى بەلگىلى. سونىڭ العاشقى شاراسى شىعىستان باستاۋ الدى, مىنە. يگى ىسكە ريزا بولعان اكادەميانىڭ توراعاسى اماندوس اقاناەۆ شىعىستاعى ءتورت سۋرەتشىگە جۇرەكجاردى تىلەگىن جازىپ, ارنايى ديپلومىن جىبەردى. قىلقالام شەبەرلەرىنىڭ ءوز زاڭدارى بويىنشا مۇنداي ديپلوم ادەتتە ءبىر-اق شەبەرگە بەرىلەدى ەكەن. بۇل جولى شىعىس قازاقستاننان ەرجان تۇرعانباەۆقا, گۇلنار ميعراجقىزىنا, ەركەبۇلان جاكىشەۆكە جانە «جاڭعىرۋ» شىعارماشىلىق بىرلەستىگىنىڭ توراعاسى قۇداش نۇرسادىقوۆقا بۇيىردى.
ال «كوكتەم بوياۋلارى» كورمەسىن قالا تۇرعىندارى مەن قوناقتارى ءالى ءبىر ايعا جۋىق ۋاقىت تاماشالاي الادى.
شىعىس قازاقستان وبلىسى
