جيىنعا «اتامەكەن» قر ۇكپ تورالقا توراعاسى تيمۋر ق ۇلىباەۆ, قر باس پروكۋرورى عيزات نۇرداۋلەتوۆ, قازاقستان كاسىپكەرلەرىنىڭ قۇقىقتارىن قورعاۋ جونىندەگى ۋاكىل رۋستام ءجۇرسىنوۆ جانە بيزنەس-قوعامداستىق وكىلدەرى, قر پارلامەنتى دەپۋتاتتارى, مەملەكەتتىك ورگانداردىڭ جەتەكشىلەرى قاتىستى.
جيىندا بيزنەستى قورعاۋ جونىندەگى جول كارتاسىن ىسكە اسىرۋ قورىتىندىسى مەن جۇمىس ناتيجەسى تالقىلاندى.
فورۋمدى اشىپ, باس پروكۋرور عيزات نۇرداۋلەتوۆ ەل باسشىلىعى كاسىپكەرلىك سالاسىنداعى زاڭدىلىقتى قامتاماسىز ەتۋدە پروكۋرورلارعا ۇلكەن مىندەت جۇكتەگەنىن اتاپ ءوتتى.
«بۇگىندە بيزنەسكە قىلمىستىق ىسكە زاڭسىز تارتۋدان باستاپ, اكىمشىلىك كەدەرگىلەردى ازايتۋعا دەيىنگى كەشەندى پروكۋرورلىق قورعاۋدى قالىپتاستىرىپ وتىرمىز», دەپ اتاپ ءوتتى باس پروكۋرور
«اتامەكەن» ۇكپ جانە مۇددەلى تاراپتارمەن بىرلەسىپ, بىرقاتار ناتيجەگە قول جەتكىزگەن.تەكسەرۋلەر ايتارلىقتاي قىسقارتىلدى. بيزنەسكە قويىلعان رۇقساتتار مەن تالاپتار 40%-عا (30 مىڭنان 17 مىڭعا دەيىن) تومەندەدى. سونداي-اق بارلىق تەكسەرۋدى تىركەۋ اۆتوماتتاندىرىلعان.
باس پروكۋراتۋرانىڭ قۇقىقتىق ستاتيستيكا جانە ارنايى ەسەپ جونىندەگى كوميتەت «تەكسەرۋ سۋبەكتىلەرى مەن وبەكتىلەرىنىڭ بىرىڭعاي ءتىزىلىمى» جۇيەسى ارقىلى زاڭسىز تەكسەرۋلەردىڭ جولىن كەسەدى.
قازىرگى كەزدە مەملەكەت باسشىسىنىڭ تاپسىرماسى بويىنشا لاۋازىمدى ادامدار مەن قىلمىستىق قۋدالاۋ ورگاندارىنىڭ كاسىپكەرلىك قىزمەتكە زاڭسىز ارالاسۋىن توقتاتۋ بويىنشا شارالار ازىرلەنۋدە.
قىلمىستىق پروتسەستىڭ ۇشجاقتى مودەلى ەنگىزىلىپ جاتىر, وندا پروكۋرورلار جاۋاپكەرشىلىگىنىڭ وكىلدىگى مەن جاۋاپكەرشىلىگىنىڭ اۋقىمى ناقتى بەلگىلەنگەن. بۇل شارا بيزنەسمەندەردىڭ قۇقىعىن قورعاۋدا قوسىمشا تەتىكتەردىڭ ءبىرى بولادى.
سونىمەن قاتار, كەيبىر تەرگەۋ ارەكەتتەرىن پروكۋروردىڭ كەلىسىمىنەن كەيىن نەمەسە سوتتىڭ كەلىسىمىمەن عانا جۇرگىزۋ ءۇشىن قىلمىستىق ءىس جۇرگىزۋ كودەكسىنە بىرقاتار تۇزەتۋلەر دايىندالدى.
فورۋم قاتىسۋشىلارى بيزنەستىڭ كارانتيندىك شەكتەۋلەرگە قاتىستى پروبلەمالارىن جەكەلەي تالقىلادى.
وسى كەزەڭدە پروكۋرورلار 60 مىڭنان استام كاسىپكەردىڭ قۇقىقتارىن قورعادى.
ۇكپ تورالقا توراعاسى تيمۋر ق ۇلىباەۆ ءوز سوزىندە پروكۋراتۋرا جانە ۋاكىلەتتى مەملەكەتتىك ورگاندارمەن بىرلەسىپ, پاندەميا كەزەڭىندە بيزنەس نىساندارىن زاڭسىز تەكسەرۋ جانە ايىپپۇل سالۋعا قاتىستى ماسەلەنى شەشكەندەرىن اتاپ ءوتتى.
باس پروكۋراتۋرا باسقا دا مەملەكەتتىك ورگاندارمەن بىرلەسىپ, رەيدەرلىك پەن بيزنەس جۇمىسىنا زاڭسىز ارالاسۋ ءۇشىن وكىلەتتى تۇلعالاردىڭ جاۋاپكەرشىلىگىن ارتتىرۋ ماسەلەلەرى بويىنشا سايكەس تۇزەتۋلەر دايىندالدى. مەملەكەت باسشىسى بۇل ماسەلەنى بىرنەشە رەت ايتىپ, جۇمىستى تەزدەتۋدى تاپسىردى.
«بيزنەستى قورعاۋدا پروكۋراتۋرا ءرولى ەداۋىر كۇشەيتىلدى. جۇمىس توپتارىنىڭ الاڭدارىندا سايكەس ۇسىنىستار قورىتىلىپ جاتىر. اتاپ ايتقاندا, ەندى كاسىپكەرلەرلىك سۋبەكتىلەردىڭ وتىنىمدەرى بويىنشا پروكۋرورلار تىكەلەي تەكسەرۋ جۇرگىزۋ مۇمكىندىگىنە يە بولادى. پروكۋرورلار قىلمىستىق تەرگەۋ باستاۋدىڭ زاڭدىلىعىن تەكسەرىپ, تەرگەۋدىڭ اقىلعا قونىمدى مەرزىمىن بەلگىلەيدى. قىلمىستىق پروتسەسس بارىسىندا پروكۋرورلارمەن رەۆيزيا ءوندىرىسى ماقۇلدانادى», دەدى «اتامەكەن» باسشىسى.
وسى باستامالاردىڭ بارلىعى بيزنەس تاراپىنان قولداۋ تاپقانىن ايتتى. سپيكەر سالىق كودەكسىنە رەۆيزيا جۇرگىزۋ شەڭبەرىندە سالىقتىق اكىمشىلىكتەندىرۋدى وڭايلاتۋ تالاپ ەتىلەتىنىن اتاپ ءوتتى. تسيفرلاندىرۋ, ەڭبەكاقى قورىنا جۇكتەمەنى ازايتۋ, كولەڭكەلى ەكونوميكادان شىعۋدى ىنتالاندىرۋعا باسىمدىق بەرىلۋى ءتيىس.
سونىمەن قاتار تورالقا توراعاسى كاسىپكەرلىك قىزمەتتى «تازا پاراقتان» رەتتەۋ بويىنشا جۇمىستىڭ جالعاسىپ جاتقانىنا نازار اۋداردى, ونىڭ شەڭبەرىندە بيزنەسكە قويلاتىن تالاپتاردىڭ باسىم بولىگى قايتا قارالادى.
ء«بىز بۇل اۋقىمدى جۇمىس ەكەنىن, باقىلاۋشى ورگانداردىڭ بارلىعى بىردەي «قىسىم جاساۋ تەتىكتەرىنەن» ەرىكتى تۇردە باس تارتپايتىنىن تۇسىنەمىز. سوندىقتان باس پروكۋراتۋرا مەن باسقا دا سەرىكتەستەرىمىزدى وسى رەفورمالاردى ىلگەرىلەتۋگە بارىنشا اتسالىسۋدى سۇرايمىز», دەدى تيمۋر ق ۇلىباەۆ.
بۇگىنگى تاڭدا «تازا پاراقتان» رەتتەۋ شارالارىن ساۋاتتى جازىپ شىعۋداعى باستى مىندەتتەردىڭ ءبىرى جۇيەلى ماسەلەلەردى شەشۋ بولماق, ول ءۇشىن ماسەلەلەردىڭ باستاپقى سەبەبەىن ىزدەۋ كەرەك. مۇنداي ويدى فورۋم بارىسىندا قازاقستان كاسىپكەرلەرىنىڭ قۇقىقتارىن قورعاۋ جونىندەگى ۋاكىل رۋستام ءجۇرسىنوۆ ايتتى.
«سوڭعى 5 جىلدا اكىمشىلىك جاۋاپكەرشىلىككە تارتىلعان كاسىپكەرلەر سانى ەكى ەسە وسكەن, مەملەكەتتىك ورگاندار شەشىمدەرى مەن ارەكەتىنە شاعىمدانۋ تۋرالى ارىزدار 4 ەسە ارتقان. مەملەكەتتىك ماشينا بيزنەسكە جىل سايىن جاڭا تالاپتار قويادى. بۇگىندە تالاپتاردىڭ ناقتى سانىن ەشكىم بىلمەيدى. سايكەسىنشە – بيزنەس تالاپتاردىڭ بارلىعىن بىلە بەرمەيدى, ناتيجەسىندە – جاۋاپقا تارتىلعانداردىڭ سانى كوپ.
مەملەكەتتىك رەتتەۋدىڭ شەگى مەن شاماسىن انىقتاپ العان ءجون. تاۋەكەل بولماسا – رەتتەۋ دە بولماۋى كەرەك, تاۋەكەل بار بولسا – وندا مەملەكەت رەتتەۋ شاراسىن ەنگىزۋگە قۇقىلى. رەتتەۋ بيزنەس, سونداي-اق مەملەكەت ءۇشىن جوعارى تالاپتاردى كوزدەمەۋى كەرەك.
ءبىز كەرەمەت زاڭداردى جازا الامىز, بىراق سايكەس ينسترۋمەنتاري بولماسا ولار كادەگە اسپايدى. سوندىقتان مىندەتتى تالاپتار ءتىزىلىمىن ەنگىزۋدى ۇسىنىپ وتىرمىز. بۇل بيزنەسكە قويىلعان تالاپتاردىڭ ءبارىن قامتىعان بىرىڭعاي بازا بولماق. تالاپ تىزىلىمدە كورسەتىلگەن بولسا, مەملەكەتتىك ورگان تەكسەرىپ, جازالاۋعا قۇقىلى, تالاپ تىزىلىمدە كورسەتىلمەسە – جازالاۋعا جول جوق», دەدى رۋستام ءجۇرسىنوۆ.
سونىمەن قاتار بيزنەس-ومبۋدسمەن مەملەكەتتىك رەتتەۋ تەحنولوگيالاردىڭ دامۋ دەڭگەيىنە سايكەس كەلۋى مەن اقىلعا قونىمدى بولۋىن, سونىمەن قاتار بيزنەس ءۇشىن نەگىزسىز كەدەرگىلەر تۋدىرماي, جۇيەلى جانە دايەكتى بولۋى قاجەت ەكەنىن باسا ايتتى.
باس پروكۋراتۋرا جانە «اتامەكەن» ۇكپ اراسىندا وبلىستاردا وڭىرلىك جول كارتالارىن جاساۋ ارقىلى بيزنەستىڭ جۇيەلى ماسەلەلەرىن شەشۋ قاجەتتىلىگى تۋرالى كەلىسىمدار جاسالدى.
بيزنەستى قورعاۋ جونىندەگى V فورۋم سوڭىندا 2021 جىلعا ءوزارا ىنتىماقتاستىق تۋرالى جول كارتاسىنا قول قويىلدى.