ايماقتار • 06 اقپان، 2021

ومىرزاق شوكەەۆ: جەمقورلىقپەن كۇرەستە «بەيرەسمي جولدى» جويۋ كەرەك

115 رەت كورسەتىلدى

تۇركىستان وبلىسىندا جەمقورلىققا تاپ بولعانداردىڭ ۇلەسى جالپىقازاقستاندىق دەڭگەيدەن تومەن، ياعني – 7،5% بولىپ وتىر.  ازاماتتار تاراپىنان ماسەلەنى «بەيرەسمي جولمەن» شەشۋگە كەلىسىم بەرۋ 5% - عا ازايعان. دەلدال رەتىندە كوبىنەسە تانىستار (42،0%) جانە «كومەكشىلەر» (21،5%) كەلەدى ەكەن.

Transparency Kazakhstan قوعامدىق قورى جۇرگىزگەن ساۋالنامانىڭ ناتيجەسىنە سايكەس مەملەكەتتىك ورگاندارعا جۇگىنگەن ازاماتتاردىڭ سىبايلاس جەمقورلىققا تاپ بولعاندارىنىڭ ۇلەسى 11،3%-دى قۇراعان. بۇل كورسەتكىش بىلتىرعى جىلمەن سالىستىرعاندا 2،1% تومەندەگەن. ماسەلەنى «بەيرەسمي جولمەن» شەشۋدە قىزىعۋشىلىق بىلدىرگەندەر – 43،9%، دەلدالدارعا جۇگىنۋ – 24،4%-دى قۇراعان. زەرتتەۋ جۇمىسى بىرىككەن ۇلتتار ۇيىمىنىڭ (بۇۇ) دامۋ باعدارلاماسىنىڭ قولداۋىمەن ىسكە اسىرىلعان. بۇل دەرەكتەر تۇركىستان وبلىسىنىڭ اكىمى ومىرزاق شوكەەۆتىڭ توراعالىعىمەن وتكەن سىبايلاس جەمقورلىققا قارسى ءىس-قيمىل جونىندەگى كوميسسيا وتىرىسىندا كەلتىرىلدى.

جيىنعا وبلىس اكىمىنىڭ ورىنباسارلارى، قۇقىق قورعاۋ ورگاندارى مەن وبلىستىق باسقارمالاردىڭ باسشىلارى جانە بەينەكونفەرەنتسيا ارقىلى وڭىرگە قاراستى قالا، اۋدانداردىڭ اكىمدەرى قاتىستى. كوميسسيا وتىرىسىندا «Transparency Kazakhstan» قوعامدىق قورى جۇرگىزگەن الەۋمەتتىك زەرتتەۋدىڭ ناتيجەلەرى جاريالانىپ،   «اشىق ديالوگ» پورتالىنا كەلىپ تۇسكەن شاعىمدار بويىنشا جۇرگىزىلگەن ساۋالناما  قورىتىندىسى بويىنشا ۇسىنىمدار  ورتاعا سالىندى. القالى جيىندا ومىرزاق شوكەەۆ مەملەكەت باسشىسى قول قويعان  «قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ  كەيبىر زاڭنامالىق اكتىلەرىنە سىبايلاس جەمقورلىققا قارسى ءىس-قيمىل ماسەلەلەرى بويىنشا وزگەرىستەر مەن تولىقتىرۋلار ەنگىزۋ تۋرالى» زاڭىنا بەكىتىلگەن وزگەرىستەردىڭ ماڭىزدىلىعىن العا تارتىپ، مەملەكەتتىك قىزمەتتەردى ۇسىناتىن مەكەمەلەرگە بارىنشا حالىققا قولايلى ءارى ساپالى  قىزمەت كورسەتۋگە باسىمدىق بەرۋ قاجەتتىگىن  جەتكىزدى. «جوبالىق كەڭسە جۇمىس ىستەۋدە، «اشىق اكىمدىك» بار، مۇنىڭ ءبارى پرەۆەنتسيا، ياعني الدىن الۋ جاعىنان وتە دۇرىس باستامالار.  سوندىقتان بارلىق اۋدانداردا اشىق اكىمشىلىك اشۋىمىز كەرەك. ارادا جۇرگەن دەلدالدار بار، وسى سەكىلدى جولدان تايدىراتىن «كومەكشىلەرمەن» كۇرەسۋ قاجەت. جەمقورلىقپەن كۇرەستە وسى «بەيرەسمي جولدى» جويۋ كەرەك»، دەدى وبلىس اكىمى. نەگىزىنەن، «بەيرەسمي جول» پروتسەستى جەدەلدەتۋ، ماسەلەنىڭ شەشىلۋىنە مۇقتاج ادامنىڭ مۇددەسى ءۇشىن جانە قانداي دا ءبىر سەبەپتەرمەن رەسمي، ياعني زاڭدى جولمەن ۇسىنىلماعان قىزمەتتى الۋ قاجەت بولعان جاعدايدا تاڭدالعان.

سىبايلاس جەمقورلىققا قارسى ءىس-قيمىل اگەنتتىگى تۇركىستان وبلىسى بويىنشا دەپارتامەنتىنىڭ ءبىرىنشى ورىنباسارى ميراس قارعاباي بۇۇ دامۋ باعدارلاماسىنىڭ قولداۋىمەن ىسكە اسىرىلعان زەرتتەۋ قورىتىندىلارىن جەتكىزدى. بۇل رەتتە، ءبىر جىل ىشىندە سىبايلاس جەمقورلىق قۇقىق بۇزۋشىلىقتا دەلدالداردىڭ ۇلەسى 6% - عا وسكەنىن جانە بۇل كارانتين ۋاقىتىندا ءتۇسىندىرۋ جۇمىستارىنىڭ اقساعانىمەن بايلانىستى ەكەندىگىن، جەرگىلىكتى تۇرعىندارى سىبايلاس جەمقورلىققا قارسى كۇرەسكە جاردەمدەسۋگە دايىن ەمەس وڭىرلەردىڭ بارىن اتاپ ءوتتى.

سونداي-اق جيىندا «تۇركىستان – ادالدىق الاڭى» جوبالىق كەڭسەسىمەن 2020 جىلى اتقارىلعان جۇمىستار باياندالدى. وڭىردە جەمقورلىق دەڭگەيىن تومەندەتۋ بويىنشا بىرقاتار ۇسىنىستار تىڭدالىپ، قوعام ىندەتىمەن كۇرەس شارالارى بارلىق مەملەكەتتىك ورگان باسشىسىنىڭ قىزمەتىندە باسىم باعىتتاردىڭ ءبىرى بولۋى قاجەت ەكەندىگى ەسكەرتىلدى.

سوڭعى جاڭالىقتار

ۇقساس جاڭالىقتار