ءىس-شاراعا اقپارات جانە قوعامدىق دامۋ مينيسترلىگى «قوعامدىق كەلىسىم» رمم-ءنىڭ جوبالارىن ىسكە اسىرۋ جانە قۇرىلىمدارىمەن جۇمىس ىستەۋ باسقارماسىنىڭ باسشىسى تالشىن يتاليەۆا جانە وتاندىق, حالىقارالىق كاسىبي جانە قوعامدىق مەدياتورلار قاتىستى.
ازاماتتاردىڭ كەز كەلگەن جانجالدى شەشۋ بارىسىندا ىمىراعا كەلۋگە دايىن بولۋى – ءوز كەزەگىندە ازاماتتىق جەتىلۋ مەن جاۋاپكەرشىلىكتىڭ ينديكاتورىنا اينالادى, قوعامنىڭ قۇقىقتىق مادەنيەتىنىڭ دامۋ دەڭگەيىن جوعارىلاتادى, قازاقستاننىڭ بۇكىل الەۋمەتتىك قۇرىلىمىنىڭ الەۋمەتتىك جاعدايى مەن تۇراقتىلىعىن قامتاماسىز ەتەدى. سوندىقتان مەدياتسيا ينستيتۋتىن دامىتۋدىڭ ماڭىزى تومەندەمەيدى.
بۇل جۇمىس مەدياتسيا ينستيتۋتىن جۇيەلى تۇردە نىعايتۋعا ۇلەس قوسا وتىرىپ, قحا رەسپۋبليكالىق جانە وڭىرلىك قوعامدىق قۇرىلىمدارىنىڭ وكىلدەرى اراسىنان كاسىبي مەدياتورلار مەن كەلىسسوز جۇرگىزۋشىلەردى دايارلاۋ ارقىلى جۇزەگە اسىرىلادى.
«قوعامدىق كەلىسىم» رمم-ءنىڭ جوبالارىن ىسكە اسىرۋ جانە قۇرىلىمدارىمەن جۇمىس ىستەۋ باسقارماسىنىڭ باسشىسى تالشىن يتاليەۆا ءوز سوزىندە «مەدياتسيانىڭ الەۋەتىن ۇتىمدى پايدالانا بىلسەك, ءبىز قوعامدا ورىن الاتىن داۋ-دامايلاردى وڭتايلى رەتتەۋ ارقىلى, ىشكى بىرلىكتى بەكەمدەپ, ەل ىرگەسىنىڭ امان بولۋىنا ۇلەس قوسا الامىز.
مەدياتسيا تەرمينىنىڭ مازمۇنى ءبىزدىڭ حالقىمىزعا ەجەلدەن تانىس ۇعىم. «الدىڭا كەلسە, اتاڭنىڭ قۇنىن كەش» دەگەن ۇستانىممەن ءومىر سۇرگەن دانا حالقىمىز اتالى سوزگە توقتاۋدى بىلگەن. قارا قىلدى قاق جارىپ, ادىلدىگىن ايتاتىن بيلەردىڭ كومەگىمەن ەل بىرلىگىن ساقتاپ, داۋلاسۋشى تاراپتاردى مامىلەگە كەلتىرۋ – اتا-بابالارىمىزدىڭ ەرتەدەن كەلە جاتقان ءداستۇرى, ولار «ارااعايىندىق», «بىتىمگەر», «مامىلە» جانە ت.ب. تەرميندەر قولدانعان. «تۋرا بيدە تۋعان جوق, تۋعاندى بيدە يمان جوق» دەگەن قاعيدانى بەرىك ۇستانعان بيلەردىڭ مارتەبەسى جوعارى بولىپ, ەلدىڭ بىرلىگىن, جەردىڭ تۇتاستىعىن ساقتاۋعا ىقپال ەتكەن. بۇگىنگى تاڭداعى الەمدىك احۋال جەدەل وزگەرىستەرىمەن, تۇراقسىزدىعىمەن ەرەكشەلەنۋدە. قالىپتاسقان جاعدايدا قوعامنىڭ ىشكى تۇتاستىعى مىزعىماس بەرىك بولعاندا عانا بولاشاقتى باعامداپ, مەجەلەگەن ماقساتقا نىق سەنىممەن قادام باسامىز», دەدى.
نۇر-سۇلتان قالاسى سوتىنىڭ سۋدياسى, تاتۋلاستىرۋ راسىمدەرى جونىندەگى ۇيلەستىرۋشىسى گۇلجا-
نات راحمەتوۆا «ازاماتتىق ءىس جۇرگىزۋ كودەكسىندە مەدياتورلاردىڭ, ادۆوكاتتاردىڭ قاتىسۋىمەن تاتۋلاستىرۋ راسىمدەرىن قولدانۋدى كەڭەيتۋ – داۋدى بەيبىت جولمەن شەشەتىندەر قاتارىنىڭ وسۋىنە ىقپال ەتەدى. زاڭدا مەدياتورلاردىڭ عانا ەمەس, سۋديالار مەن ادۆوكاتتاردىڭ دا تاتۋلاسۋىن جۇزەگە اسىرۋ مىندەتى بەكىتىلگەن. تاراپتاردى تاتۋلاستىرۋ ءۇشىن شارالار قولدانۋ جانە داۋدى سوت پروتسەسىنىڭ بارلىق ساتىلارىندا رەتتەۋگە جاردەمدەسۋ ازاماتتىق سوت ءىسىن جۇرگىزۋ مىندەتتەرىنەن تۋىندايدى», دەدى.
ال قحا رەسپۋبليكالىق مەدياتسيا كەڭەسىنىڭ مۇشەسى رۋزاننا ەسەنتەمىروۆا «مەنىڭشە, ەلىمىزدىڭ بارلىق مەكتەبىندە مەدياتسيا قىزمەتتەرى قۇرىلىپ, جوعارى وقۋ ورىندارىندا مەدياتسيا ءپان رەتىندە وقىتىلۋى ءتيىس. جاس بۋىن داۋ-جانجالداردى تاتۋلاسۋ ارقىلى شەشۋگە بولاتىندىعىن تۇسىنگەن كەزدە, مەدياتسيانىڭ تانىمالدىلىعى ارتادى جانە سۇرانىسقا يە بولادى», دەگەن پىكىرىمەن ءبولىستى.
تۇركىستان وبلىسى اكىمدىگى «قوعامدىق كەلىسىم» كمم مەدياتسيا ينستيتۋتىنىڭ ۇيلەستىرۋشىسى دانا كەنجەقۇلوۆا قازاقستان حالقى اسسامبلەياسى جانىنان قۇرىلعان مەدياتسيا ينستيتۋتىنىڭ نەگىزگى ماقساتىنا توقتالدى. ء«بىزدىڭ مىندەتىمىز – مەدياتسيانى دامىتۋ مەن ناسيحاتتاۋ ارقىلى ونىڭ جۇمىسىن جۇيەلەندىرىپ, ۇيىمداستىرۋ, ەل بىرلىگى مەن ىنتىماقتاستىعىن نىعايتۋدا مەدياتسيا تەتىگىن ءتيىمدى پايدالانۋ. سوڭعى جىلدارى ەل اۋماعىندا مەدياتسياعا ەرەكشە ءمان بەرىلۋى ءبىزدىڭ داستۇرىمىزدەن جاڭىلماي, جاڭاشىل بولۋىمىزدى, بولاشاعى ءبىرتۇتاس ەل بولۋىمىزدى مەڭزەيدى. وركەنيەتتى قوعامنىڭ بەرىك ىرگەسى – زاڭ بولسا, تۇعىرى – قۇقىق. مەدياتسيا دەگەندە, ەڭ الدىمەن داۋلاسۋشى تاراپتاردى قۇقىقتىق جولمەن ءوزارا كەلىسىمگە كەلتىرۋ, زاڭنىڭ ۇستەمدىگى ارقىلى بىرلىكتى ساقتاۋ ماسەلەسى ايتىلادى. داۋ-داماي بۇرىن دا بولعان, قازىر دە بار. قاي قوعامدا, قاي زاماندا ءومىر سۇرسەك تە, ەڭ الدىمەن ىنتىماقتى ساقتاي ءبىلۋىمىز كەرەك», دەگەن ويىن ورتاعا سالدى.
مەدياتسيا بويىنشا PhD دوكتورى گۇلميرا نارباەۆا ء«بىز ءبارىمىز جانە بالالارىمىز قاۋىپسىز قوعامدا ءومىر سۇرگەنىن قالايمىز. ال مەدياتسيا – قاۋىپسىز ورتا قۇرۋ قۇرالى, ويتكەنى مەدياتسيانىڭ ماقساتتارىنىڭ ءبىرى – تاراپتاردىڭ جانجالدىق دەڭگەيىن تومەندەتۋ. ەگەر مەدياتسيا راسىمىنە وتىنىشتەر كوپ بولسا, قوعامداعى جانجالدار ازايادى, تيىسىنشە, ادام قاۋىپسىزدىگى دەڭگەيى ارتادى. ءبىز جانجالسىز قوعامعا ۇمتىلامىز», دەپ قورىتتى ءوز ويىن.
جيىن سوڭىندا مەدياتسيا ينستيتۋتىنا ارنالعان بەينەروليك كورسەتىلىپ, الىس جانە جاقىن شەتەلدەگى مەدياتورلار ارىپتەستەرىن قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ «مەدياتسيا تۋرالى» زاڭىنا –
10 جىل, قحا مەدياتسياسىنا 5 جىل تولۋىنا وراي قۇتتىقتاۋ تىلەكتەرىن جەتكىزدى.
