ساياسات • 02 اقپان، 2021

مەدياتسيا تاتۋلىق پەن تۇراقتىلىقتى كوزدەيدى

58 رەت كورسەتىلدى

قازاقستان حالقى اسسامبلەياسى «مەدياتسيا تۋرالى» زاڭعا – 10 جىل، قازاقستان حالقى اسسامبلەياسىنىڭ مەدياتسياسىنا 5 جىل تولۋىنا وراي ونلاين دوڭگەلەك ۇستەل ۇيىمداستىردى.

 

ءىس-شاراعا اقپارات جانە قو­عام­دىق دامۋ مينيسترلىگى «قوعامدىق كەلىسىم» رمم-ءنىڭ جوبالارىن ىسكە اسىرۋ جانە قۇرىلىمدارىمەن جۇمىس ىستەۋ باسقارماسىنىڭ باسشىسى تالشىن يتاليەۆا جانە وتان­دىق، حالىقارالىق كاسىبي جا­نە قوعامدىق مەدياتورلار قا­تىستى.

ازاماتتاردىڭ كەز كەلگەن جان­جالدى شەشۋ بارىسىندا ىمىراعا كەلۋگە دايىن بولۋى – ءوز كەزە­گىندە ازاماتتىق جەتىلۋ مەن جاۋاپكەرشىلىكتىڭ ينديكاتورىنا اينالادى، قوعامنىڭ قۇقىقتىق مادە­نيەتىنىڭ دامۋ دەڭگەيىن جوعا­رىلاتادى، قازاقستاننىڭ بۇكىل الەۋمەتتىك قۇرىلىمىنىڭ الەۋ­مەتتىك جاعدايى مەن تۇراقتىلىعىن قامتاماسىز ەتەدى. سوندىقتان مەدياتسيا ينستيتۋتىن دامىتۋدىڭ ماڭىزى تومەندەمەيدى.

بۇل جۇمىس مەدياتسيا ينستيتۋتىن جۇيەلى تۇردە نىعايتۋعا ۇلەس قوسا وتىرىپ، قحا رەسپۋبليكالىق جانە وڭىرلىك قوعامدىق قۇرى­لىم­دارىنىڭ وكىلدەرى اراسىنان كاسىبي مەدياتورلار مەن كەلىسسوز جۇرگىزۋشىلەردى دايارلاۋ ارقىلى جۇزەگە اسىرىلادى.

«قوعامدىق كەلىسىم» رمم-ءنىڭ جوبالارىن ىسكە اسىرۋ جانە قۇرىلىمدارىمەن جۇمىس ىستەۋ باس­قارماسىنىڭ باسشىسى تالشىن يتاليەۆا ءوز سوزىندە «مەديا­تسيانىڭ الەۋەتىن ۇتىمدى پايدالانا بىلسەك، ءبىز قوعامدا ورىن الاتىن داۋ-دامايلاردى وڭتايلى رەتتەۋ ارقىلى، ىشكى بىرلىكتى بەكەمدەپ، ەل ىرگەسىنىڭ امان بولۋىنا ۇلەس قوسا الامىز.

مەدياتسيا تەرمينىنىڭ ماز­مۇ­نى ءبىزدىڭ حالقىمىزعا ەجەلدەن تانىس ۇعىم. «الدىڭا كەلسە، اتاڭنىڭ قۇنىن كەش» دەگەن ۇس­تانىممەن ءومىر سۇرگەن دانا حال­قىمىز اتالى سوزگە توقتاۋ­دى بىلگەن. قارا قىلدى قاق جا­رىپ، ادىلدىگىن ايتاتىن بيلەردىڭ كومە­گىمەن ەل بىرلىگىن ساقتاپ، داۋلا­سۋشى تاراپتاردى مامىلەگە كەلتىرۋ – اتا-بابالارىمىزدىڭ ەرتە­دەن كەلە جاتقان ءداستۇرى، ولار «ارا­اعايىندىق»، «بىتىمگەر»، «مامىلە» جانە ت.ب. تەرميندەر قولدان­عان. «تۋرا بيدە تۋعان جوق، تۋعاندى بيدە يمان جوق» دەگەن قاعي­دانى بەرىك ۇستانعان بيلەردىڭ مارتەبەسى جوعارى بولىپ، ەلدىڭ بىرلىگىن، جەردىڭ تۇتاستىعىن ساق­تاۋعا ىقپال ەتكەن. بۇگىنگى تاڭ­داعى الەمدىك احۋال جەدەل وزگەرىس­تەرىمەن، تۇراقسىزدىعىمەن ەرەكشەلەنۋدە. قالىپتاسقان جاعدايدا قو­عامنىڭ ىشكى تۇتاستىعى مىز­عىماس بەرىك بولعاندا عانا بولا­شاقتى باعامداپ، مەجەلەگەن ماق­سات­قا نىق سەنىممەن قادام باسامىز»، دەدى.

نۇر-سۇلتان قالاسى سوتىنىڭ سۋدياسى، تاتۋلاستىرۋ راسىمدەرى  جونىندەگى  ۇيلەستىرۋشىسى گۇلجا­-
نات راحمەتوۆا «ازاماتتىق ءىس جۇرگىزۋ كودەكسىندە مەديا­تور­لاردىڭ، ادۆو­كاتتاردىڭ قاتى­سۋىمەن تاتۋلاستىرۋ راسىمدەرىن قول­دانۋدى كەڭەيتۋ – داۋدى بەيبىت جولمەن شە­شەتىندەر قاتارى­نىڭ وسۋىنە ىقپال ەتەدى. زاڭدا مەدياتور­لار­­دىڭ عانا ەمەس، سۋديالار مەن ادۆو­كات­تاردىڭ دا تاتۋلاسۋىن جۇزەگە اسىرۋ مىندەتى بەكىتىلگەن. تاراپ­تاردى تاتۋلاستىرۋ ءۇشىن شارالار قولدانۋ جانە داۋدى سوت پروتسەسىنىڭ بارلىق ساتىلارىندا رەتتەۋگە جاردەمدەسۋ ازاماتتىق سوت ءىسىن جۇرگىزۋ مىندەتتەرىنەن تۋىندايدى»، دەدى.

ال قحا رەسپۋبليكالىق مەديا­تسيا كەڭەسىنىڭ مۇشەسى رۋزان­نا ەسەنتەمىروۆا «مەنىڭشە، ەلى­مىزدىڭ بارلىق مەكتەبىندە مەدياتسيا قىزمەتتەرى قۇرىلىپ، جوعا­رى وقۋ ورىندارىندا مەديا­تسيا ءپان رەتىندە وقىتىلۋى ءتيىس. جاس بۋىن داۋ-جانجالداردى تا­تۋلاسۋ ارقىلى شەشۋگە بولا­تىندىعىن تۇسىنگەن كەزدە، مەديا­تسيانىڭ تانىمالدىلىعى ارتادى جانە سۇرانىسقا يە بولادى»، دەگەن پىكىرىمەن ءبولىستى.

تۇركىستان وبلىسى اكىمدىگى «قو­عامدىق كەلىسىم» كمم مەديا­تسيا ينستيتۋتىنىڭ ۇيلەستى­رۋشىسى دانا كەنجەقۇلوۆا قازاق­ستان حالقى اسسامبلەياسى جانى­نان قۇرىلعان مەدياتسيا ينستي­تۋ­تىنىڭ نەگىزگى ماقساتىنا توق­تالدى. ء«بىزدىڭ مىندەتىمىز – مەديا­تسيانى دامىتۋ مەن ناسيحاتتاۋ ارقىلى ونىڭ جۇمىسىن جۇيەلەندىرىپ، ۇيىمداستىرۋ، ەل بىرلىگى مەن ىنتىماقتاستىعىن نىعايتۋدا مەدياتسيا تەتىگىن ءتيىمدى پايدالانۋ. سوڭعى جىلدارى ەل اۋماعىندا مەدياتسياعا ەرەكشە ءمان بەرىلۋى ءبىزدىڭ داستۇرىمىزدەن جاڭىلماي، جاڭاشىل بولۋىمىزدى، بولاشاعى ءبىرتۇتاس ەل بولۋىمىز­دى مەڭزەيدى. وركەنيەتتى قوعامنىڭ بەرىك ىرگەسى – زاڭ بولسا، تۇعىرى – قۇقىق. مەدياتسيا دەگەندە، ەڭ الدىمەن داۋلاسۋشى تاراپتاردى قۇقىقتىق جولمەن ءوزارا كەلىسىمگە كەلتىرۋ، زاڭنىڭ ۇستەمدىگى ارقىلى بىرلىكتى ساقتاۋ ماسەلەسى ايتىلادى. داۋ-داماي بۇرىن دا بولعان، قازىر دە بار. قاي قوعامدا، قاي زاماندا ءومىر سۇرسەك تە، ەڭ الدىمەن ىنتىماقتى ساقتاي ءبىلۋىمىز كەرەك»، دەگەن ويىن ورتاعا سالدى.

مەدياتسيا بويىنشا PhD دوكتورى گۇلميرا نارباەۆا ء«بىز ءبارىمىز جانە بالالارىمىز قاۋىپ­سىز قوعامدا ءومىر سۇرگەنىن قالايمىز. ال مەدياتسيا – قاۋىپسىز ورتا قۇرۋ قۇرالى، ويتكەنى مەديا­تسيانىڭ ماقساتتارىنىڭ ءبىرى – تاراپ­تاردىڭ جانجالدىق دەڭگەيىن تو­مەندەتۋ. ەگەر مەدياتسيا راسىمىنە وتىنىشتەر كوپ بولسا، قوعامداعى جانجالدار ازايادى، تيىسىنشە، ادام قاۋىپسىزدىگى دەڭگەيى ارتادى. ءبىز جانجالسىز قوعامعا ۇمتىلامىز»، دەپ قورىتتى ءوز ويىن.

جيىن سوڭىندا مەدياتسيا ينس­تيتۋتىنا ارنالعان بەينەروليك كورسەتىلىپ، الىس جانە جاقىن شەتەلدەگى مەدياتورلار ارىپ­تەس­تەرىن قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ «مەدياتسيا تۋرالى» زاڭىنا –
10 جىل، قحا مەدياتسياسىنا 5 جىل تولۋىنا وراي قۇتتىقتاۋ تىلەك­تەرىن جەتكىزدى.

سوڭعى جاڭالىقتار

ۇرلانعان 28 كولىك تابىلدى

وقيعا • بۇگىن، 15:11

اتىراۋدا 23 ادامدى شايان شاققان

ايماقتار • بۇگىن، 13:35

سپورت جاڭالىقتارىنا شولۋ

سپورت • بۇگىن، 09:11

ۇقساس جاڭالىقتار