كوللاجدى جاساعان قونىسباي شەجىمباي, «EQ»
كوميسسيا مۇشەلەرى «جازاتايىم وقيعادا جۇمىس بەرۋشىنىڭ كىناسى – 80 پايىز, ال جۇمىسشىلاردىڭ كىناسى 20 پايىز» دەپ, ءبىراۋىزدان توقتامعا كەلگەن. ايتا كەتۋ كەرەك, 30 جەلتوقسان كۇنى كەشكى 19.00 شاماسىندا «اقتوبە مىس كومپانياسى» جشس-عا قاراستى «ۆەسەننيايا ارالچينسكايا» شاحتاسىندا بولعان اپاتتان ءتورت كەنشى قايتىس بولدى. كوكتاۋ ەلدى مەكەنىنەن 30 شاقىرىم جەردەگى شاحتادا جارىلىس جۇمىستارىن جۇرگىزگەن تاۋ-كەن شەبەرى اسحات قايقانوۆ, جارۋشىلار دەنيس چەرنىي, رۇستەم شامەتوۆ پەن كولىك جۇرگىزۋشىسى بەرىك جاقىپوۆ بايلانىسقا شىقپاعان سوڭ, دەرەۋ كەلىپ جەتكەن قۇتقارۋشىلار ولاردى قۇتقارىپ قالا الماي, 1 500 مەتر تەرەڭدىكتەگى شاحتانىڭ تۇبىنەن قانات ابدۋللاەۆتى عانا امان الىپ شىققان.
ۋلى گازدان تۇنشىعىپ قازا تاپقان جۇمىسشىلاردىڭ جاستارى 35-40 شاماسىندا, ۇشەۋى – حرومتاۋ اۋدانىنىڭ, بىرەۋى قارعالى اۋدانىنىڭ تۇرعىندارى ەدى. وبلىستىڭ باس ەڭبەك ينسپەكتورىنىڭ حابارلاۋىنشا, كوميسسيا مۇشەلەرى وقيعانى تەكسەرۋ بارىسىندا قانات ابدۋللاەۆتىڭ ايتقاندارىن باستى نەگىزگە العان.
امان قالعان كەنشىنىڭ ايتۋىنشا, ولار كەندى جارۋدى اياقتاپ, جوعارىعا كوتەرىلمەك بولىپ كولىككە مىنگەندە, شاحتانىڭ ءىشىن لەزدە تۇمان باسقان. وقيعا ساناۋلى مينۋت ىشىندە ءوربيدى. اعا شەبەر اسحات قايقانوۆ جۇمىسشىلارمەن بىرگە كولىككە وتىرىپ, شاحتادان تەزىرەك شىعۋعا اسىعادى. قانات ولارعا «توقتاڭدار!» دەپ ايقايلاپ, دەرەۋ قۇتقارعىشىن ىسكە قوسىپ, شاحتانىڭ تۇبىندە قوزعالماي وتىرا قالادى. 30-40 مينۋتتان سوڭ ورنىنان تۇرىپ, جولداستارىنا قاراي جۇگىرگەندە, ولاردىڭ قازا بولعانىن كورەدى.
كوميسسيانىڭ مالىمەتىنە قاراعاندا, «اعا شەبەر شاحتانىڭ تومەنگى قاباتىندا ۋلى گاز تاراي باستاعانىن ديسپەتچەرگە بىردەن حابارلاماي, وزدەرى شىعۋعا ارەكەتتەنگەن. كەندى جارۋ جۇمىستارىنان سوڭ ۋلى گازداردىڭ تارالۋ قاۋپى وتە جوعارى بولعاندىقتان, شاحتا جەلدەتكىشتەرى توقتاۋسىز جۇمىس ىستەپ تۇرۋى كەرەك. وكىنىشكە قاراي, سول كۇنى كەشكە جەلدەتكىشتەر جۇمىس ىستەمەگەن». قانات ابدۋللاەۆتى دارىگەرلەر قاراپ, ومىرىنە ەش قاۋىپ جوق دەپ ۇيىنە جىبەرگەن.
«بۇل جەردە ۋلى گازدى سورىپ الاتىن شاحتا جەلدەتكىشتەرى قايدا دەگەن زاڭدى سۇراق تۋادى. ديسپەتچەر التىنبەكوۆ ۋلى گازدى سورىپ الاتىن جەلدەتكىش باس ينجەنەر ساۆيننىڭ بۇيرىعىمەن سول كۇنى 18.55-تە توقتاتىلعانىن حابارلادى. ءبىز جۇمىسشىلار كىمنىڭ كىناسىنەن قازا تاپتى دەپ الدىن الا قورىتىندى جاساۋدان اۋلاقپىز. بىراق ساناۋلى مينۋت ىشىندە بولعان وقيعا وسى. قازىر حرومتاۋ اۋداندىق ىشكى ىستەر ءبولىمى ەڭبەك قاۋىپسىزدىگىنىڭ بۇزىلۋى مەن جازاتايىم وقيعاعا جول بەرىلگەندىگى بويىنشا قىلمىستىق ءىس قوزعادى».
كوميسسيا مۇشەلەرى وسى كاسىپورىندا ەڭبەك قاۋىپسىزدىگى ەرەجەلەرى ورەسكەل بۇزىلعانىن العا تارتادى. شاحتانىڭ تەرەڭ قاباتتارىندا ۋلى گازدىڭ دەڭگەيىن انىقتايتىن ارنايى قوندىرعىلار بولدى ما, جوق پا؟ بۇل ساۋالعا ەشكىم جاۋاپ بەرمەگەن. كاسىپورىن جۇمىسشىلارى وزدەرىنىڭ قورعانىش كيىمدەرىمەن قامتاماسىز ەتىلمەيتىنىن دە ماسەلە ەتىپ كوتەردى. ەڭ باستىسى – مىس كومپانياسىنداعى كاسىپوداق ۇيىمى ءوز ەڭبەككەرلەرىنىڭ قۇقىعىن قورعاي بەرمەيتىنى, تەحنيكا قاۋىپسىزدىگىنە جاۋاپ بەرەتىن ينجەنەرلەردىڭ ءوز مىندەتتەرىن ءتيىستى دەڭگەيدە ورىندامايتىنى باسى اشىق ماسەلە بولىپ تۇر.
قازىر كومپانيا قايتىس بولعانداردىڭ وتباسىلارىنا ساقتاندىرۋ تولەمدەرىن بەرۋدى باستادى. ءتورت وتباسى اسىراۋشىلارىنان ايرىلدى, ولاردىڭ جاس بالالارى اكەسىز قالدى, قىرشىننان قيىلعان جىگىتتەردىڭ اكە-شەشەلەرى قايعىدان قان جۇتقانداي حالدە. كومپانيا باسشىلىعى قازا تاپقان كەنشىلەردىڭ بالالارىنا كامەلەت جاسىنا جەتكەنشە كومەك بەرىپ, ولاردى تۇرعىن ۇيمەن قامتاماسىز ەتۋدى مىندەتىنە الدى.
اقتوبە وبلىسى