پىكىر • 06 قاڭتار, 2021

ەل تاۋەلسىز بولماي, ءتىل تاۋەلسىز بولمايدى

181 رەت
كورسەتىلدى
4 مين
وقۋ ءۇشىن

تاۋەلسىزدىك العان 30 جىلدا قول جەتكىزگەن بيىگىمىز, سونداي-اق الداعى الىنار اسۋىمىز, باعىندىرار باعىتىمىز تۋرالى پرەزيدەنتىمىز قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ تولعامدارى جۇرەككە جىلى ءتيىپ, زيالى قاۋىمعا, اسىرەسە ءتىلشى-عالىمدار مەن جوعارى وقۋ ورىندارىندا بىلىكتى ماماندار دايارلاۋدا ەلەۋلى ەڭبەك ەتىپ جۇرگەندەرگە جول كورسەتەر مەملەكەتتىك ماڭىزى مول ماسەلەگە ءۇن قوسۋدى ازاماتتىق پارىزىم ساناپ, قولعا قالام العان جايىم بار.

ەل تاۋەلسىز بولماي, ءتىل تاۋەلسىز بولمايدى

«تاۋەلسىزدىك مەرەيتويى اياسىندا ءبىرتۋار تۇلعالاردى ەسكە الىپ, ولار­دىڭ مۇراسىن جاستارىمىزعا جانە بۇكىل الەمگە كەرەك» دەگەنى دە كوپشى­لىكتىڭ كوڭىلىنەن شىعارى ءسوزسىز. «قۇر­مەتتەپ, كوتەرمەسە كورەگەندى, قازا­عىم قايدان الادى كەمەڭگەردى...» دەپ اياۋلى اقىنىمىز ايتقانىنداي, كەمەڭ­گەر­لەرىمىزدىڭ قايراتكەرلىگىن كوككە كوتەرىپ, با­عالاي بىلسەك, ەلدىك, مەملەكەتتىك مۇد­دەگە, تۋعان ءتىلدى تۋ ەتىپ ۇستاۋدا وزىن­دىك ۇستانىمدارمەن ەرەكشەلەنگەن ار­داق­تىلارىمىزدى ارداقتاۋ ارقىلى جاس­­تارىمىزدىڭ بويىنا پاتريوتتىق سە­زىمدى ابدەن قالىپتاستىراتىنىمىز حاق.

ءتىلشى-عالىم رەتىندە پرەزي­دەن­تىمىزدىڭ مەملەكەتتىك ءتىل تۋرالى ويلارى ەڭ الدىمەن ءتىل جاناشىرلارىنىڭ كوپ­­تەن كۇتكەن ءۇمىتىنىڭ اقتالۋىنا اپارار جول ىسپەتتەس كورىندى ماعان. ويت­­كەنى سوڭعى كەزدە بۇقارالىق اقپا­رات قۇرالدارىندا «قازاق ءتىلىن تور­گە شىعاراتىن ۋاقىت جەتتى», ء«تىلى­مىز­دى تۇعىرىنا قوندىرايىق», «قازاق ءتىلىن دامىتامىز دەسەك...» سياقتى ەل اعا­لارىنىڭ, زيالى قاۋىم وكىلدەرى مەن ءتىل جاناشىرلارىنىڭ مەملەكەتتىك ءتىل­دىڭ مارتەبەسىن كوتەرۋگە بايلانىس­تى ماقالالارى كوپتەپ جاريالانىپ, مەم­­لەكەتتىك ءتىلدى دامىتۋعا بايلا­نىس­تى وزدەرىنىڭ ۇسىنىستارىن ايتىپ, ونىڭ ىسكە اسۋىنا مۇددەلى مەكە­مە­لەردىڭ ءمان بەرۋىن وتىنگەن وزەكتى ويلار قوعامدىق وي-پىكىر تۋعىزعان ەدى. مەم­­لەكەت باسشىسىنىڭ ماقالاسى «حا­لىق ۇنىنە قۇلاق اساتىن ۇكىمەت» تۇجى­­رىم­داماسىنىڭ جالاڭ سوزگە ەمەس, ناقتى ىستەرگە نەگىزدەلگەنىنىڭ دالەلى رەتىندە كوپتىڭ كوڭىلىنەن شىعىپ وتىر­عانىن اس­تىن سىزىپ ايتقىم كەلەدى. مەم­­­لەكەت­تىك ءتىلدى بىلەتىن قازاقتىڭ دا, وزگە ەتنوس وكىل­­دەرىنىڭ دە ۇلەسى ەداۋ­ىر ارت­قانىن, ما­­سەلە نيەتتە ەكە­نىن ايتقان ەل باسشى­سى­نىڭ پى­كىرى قۇرمەتكە لايىق. ءبىزدىڭ ويى­مىزشا, نيەتپەن بىرگە, ۇكى­مەت مەم­لە­كەت­تىك ءتىل­دى مەڭگەرۋگە قاجەت­تىلىكتى دە تۋدى­رۋ تە­­تىكتەرىن قاراس­تىر­عانى دۇرىس بولار ەدى.

ەڭ الدىمەن, دەپۋتاتتاردان باستاپ, بارلىق مەملەكەتتىك قىزمەت­كەر­لەردى ءوز سالالارى بويىنشا مەملەكەتتىك ءتىلدى مەڭ­گەرۋ دەڭگەيىن انىقتايتىن, ات­قا­را­تىن قىزمەتىنە ساي ءتىلدى مەڭگەرۋ قۇ­­­زى­­­رەت­تىلىگى قاناعاتتاندىرادى دەگەن تەس­­تى­دەن وتكىزۋدى قولعا الاتىن كەز كەل­دى دەپ ەسەپتەيمىن. ەلدىڭ دە كۇتەتىنى – وسى!

«مەملەكەتتىك ءتىلدى ءبىلۋ – ەلىمىزدىڭ ءاربىر ازاماتىنىڭ پارىزى. مىندەتى دەپ تە ايتۋعا بولادى...» دەگەن ۇندەۋى ءتىل جاناشىرلارى تىلەگىنىڭ ەسكەرىلگەنى دەپ باعالاۋعا بولادى. شى­نىندا دا, ەل بىرلىگى جاراسقان تاۋەلسىز ەلىمىزدىڭ ازاماتتارى مەم­لەكەتتىك ءتىلدى مەڭگەرۋ پارىز عانا ەمەس, مىندەتىم دەپ تۇسىنەتىن بولسا, قازاق ءتىلىن تۇعىرىنا قون­دىراتىن كۇن دە الىس ەمەستىگىن سەن­دىرەتىنى ءسوزسىز.

جاستار وزگە تىلدەردى از عانا ۋاقىتتا مەڭ­گەرە الا­تىنىن كورىپ وتىرمىز. تۇتاس بۋىن الماسقان وسى جىلداردا قازاق ءتىلىن ۇي­رەنگىسى كەلگەن ادام ونى ال­دە­قاشان ءبىلىپ شىعار ەدى... جاستارى­مىز بىر­نەشە ءتىل ءبىلۋ وزدەرىنىڭ كوكجيە­گىن كەڭەي­­تىپ, كوكىرەك كوزىن وياتاتىنىن جەتە تۇ­سىنگەنى ابزال», دەگەن مەم­لە­كەت باسشى­سىنىڭ ەلگە جولداۋى – حا­لىق قول­داۋىنا يە بولاتىنىنا كۇمان تۋ­دىر­مايدى. پرەزيدەنتتىڭ ءسوزىن تولىق قول­داي وتىرىپ, الاش ارداقتىسى حالەل دوسمۇحامەد ۇلىنىڭ: «انا ءتىلىن جاق­سى ءبىلىپ تۇرىپ, بوتەنشە جاقسى سوي­لە­سەڭ, بۇل – ءسۇيىنىش. انا ءتىلىن بىلمەي تۇرىپ, ورىسشا جاقسى سويلەسەڭ, بۇل – كۇيى­نىش», دەگەن قاعيداسىن جاستاردىڭ ساناسىنا سىڭىرۋگە شارشاماۋىمىز كەرەك. ءبىزدىڭ تاراپتان قوسارمىز – شەت ءتىلدى ءبىلۋدى انا تىلىنەن باستاۋ قاجەت دەگەن ۇس­تا­نىمدى ارقاشاندا ەستە ۇستا­عا­نى­مىز ابزال.

ەندى ەلباسىنىڭ «بولاشاق» باع­دار­لاماسىنىڭ جەمىستى جالعاستىرىلىپ جات­قانىنىڭ كۋاسىندەي ازاتتىق جىل­دارىن­دا دۇنيەگە كەلگەن, ءالى تانىلىپ ۇلگەر­مەگەن تالانتتى جاستاردى قولداۋ ماق­­ساتىندا «تاۋەلسىزدىك ۇرپاقتارى» اتتى گرانت تاعايىنداۋدى تاپسىرۋى – مەملەكەت باسشىسىنىڭ اقيىق اقىن ماعجان جۇماباەۆتىڭ «مەن جاستارعا سەنەمىن...» دەگەن جالىندى جىرىمەن استارلاسىپ, جاستاردىڭ وتانعا شەكسىز سۇيىسپەنشىلىكپەن قاراۋىنا جانە حال­قىنا قالتقىسىز قىزمەت ەتۋگە جول اشۋ دەپ باعالاۋعا بولادى.

 

كارىمبەك قۇرماناليەۆ,

ۇعا اكادەميگى, فيلولوگيا عىلىمدارىنىڭ دوكتورى, پروفەسسور

 

سوڭعى جاڭالىقتار

جاڭا جوبا – قوعام تالقىسىندا

رەفورما • بۇگىن, 09:20

«ە-اوك» پلاتفورماسى ىسكە قوسىلادى

شارۋاشىلىق • بۇگىن, 08:58

شوتتىڭ دا سۇراۋى بار

ەكونوميكا • بۇگىن, 08:50