قوعام • 12 قاراشا, 2020

قونىس اۋدارۋشىلارعا – جايلى ۇيلەر

186 رەت
كورسەتىلدى
4 مين
وقۋ ءۇشىن

سولتۇستىك قازاقستان وبلىسىنداعى ەسىل اۋدانى – وڭىردەگى ەجەلگى اۋدانداردىڭ ءبىرى. ول بۇرىنعى لەنين جانە ماسكەۋ اۋداندارىنىڭ بىرىگۋىنەن قۇرىلعان. مۇندا قازىر 23,5 مىڭداي ادام تۇرادى. سونىڭ ىشىندە ەكونوميكالىق بەلسەندى توپقا جاتاتىندار سانى 13 مىڭداي. جىل باسىنان بەرى جۇمىسپەن 1400 ادامدى قامتۋ جوسپارلانسا, بۇگىنگى تاڭعا دەيىن سونىڭ 1200-ءى جۇمىسپەن قامتىلعان. اۋداندا جۇمىسپەن قامتۋ كلۋبى دا جۇمىس ىستەيدى. وندا جۇمىسقا ورنالاسۋ بويىنشا اقىل-كەڭەستەر بەرىلەدى. وسىنداي كومەكتىڭ ارقاسىندا جىل باسىنان بەرى 15 ادام جۇمىسقا تۇرىپتى. سونىمەن بىرگە مۇندا بوس جۇمىس ورىندارىنا جارمەڭكە دە ۇيىمداستىرىلادى. بيىل وندا 90 جۇمىس ورنى ۇسىنىلعان.

قونىس اۋدارۋشىلارعا – جايلى ۇيلەر

مەملەكەتتىك ىشكى كوشى-قون باعدار­لا­ماسىنىڭ شەڭبەرىندە ەڭبەك جانە حالىقتى الەۋمەتتىك قورعاۋ مينيسترلىگى جۇمىس كۇشى ارتىق اۋدانداردان حا­لىق­تى سولتۇستىك قازاقستان, شىعىس قازاقستان, پاۆلودار, قوستاناي وبلىس­­­تارىنا كوشىرۋگە شەشىم قابىلداعانى بەلگىلى. سولتۇستىككە قونىس اۋدارۋعا نە­گى­­زىنەن 18-35 جاس ارالىعىنداعى جۇ­مىس­سىز ازاماتتار كەلىسەدى. ويتكەنى ەڭبەك ەتۋ بەلسەندىلىگى جوعارى وسى جاستاعى ازاماتتاردىڭ كوپشىلىگى بەلگىلى ءبىر سالادا ءبىلىمىن جەتىلدىرگىسى كەلەدى, ەندى ءبىرى جوعارى بىلىمىنە ساي مامان بولۋدى كوزدەيدى, تاعى ءبىرى جەكە كاسىبىن اشۋدى كوزدەيدى. اسىرەسە قۇنارلى قارا توپىراققا جىلىجايلار تۇرعىزىپ, جەمىس-كوكونىس وسىرگىسى كەلەتىندەر كوپ.

حالىق وتە تىعىز ورنالاسقان الماتى, نۇر-سۇلتان, شىمكەنت سەكىلدى قالا­لار مەن وڭتۇستىك وڭىرلەردە قالاعان جۇمىسىنا ورنالاسۋ نەمەسە جەكە كاسىبىن دوڭگەلەتىپ اكەتۋ ەكىنىڭ بىرىنە بۇيىرا بەرمەيدى. كەرىسىنشە, جۇمىس كۇشى تاپشى سولتۇستىك ايماقتارعا بىلىكتى ماماندار اۋاداي قاجەت. سونىمەن قاتار سولتۇستىك وڭىرلەردەگى اۋىلدىق جەرلەردە بالا سانى از بالاباقشالار مەن مەكتەپتەر دە جەتەرلىك. ەسىل اۋدانىندا دا «100 مەكتەپ, 100 اۋرۋحانا» باعدارلاماسىنىڭ شەڭبەرىندە تۇرعىزىلعان كەيبىر اۋىل­دار­داعى تاماشا مەكتەپتەردە بالا سانى مۇلدە از بولىپ, قاڭىراپ قالۋدىڭ از-اق الدىندا تۇر. سوندىقتان دا ىشكى ميگراتسيانىڭ مۇندا پايداسى زور.

وڭتۇستىك پەن باتىستان قونىس اۋدارۋ­شى­لارعا مۇندا ەسكى ۇيلەر ۇسى­نىل­ماي, قۇنى ءبىر ملن تەڭگەلىك جاڭا ۇيلەر سا­لى­نۋدا. وسى جىلدىڭ اياعىنا دەيىن ەسىل اۋدانىنا دا 60 تۇرعىن ءۇي سالۋ جوسپارلانعان ەدى. بۇگىنگى تاڭدا سونىڭ جارتىسى قونىستاندىرىلدى. سونىمەن بىرگە اۋدان ورتالىعى ياۆلەنكا سەلوسىندا 27 پاتەرلى جايلى ءۇيدىڭ دە قۇرىلىسى اياقتالدى. جۋىردا وبلىس اكىمى قۇمار اقساقالوۆ وسى جانە باسقا دا جاڭا ۇيلەر­دىڭ تۇرعىندارىمەن كەزدەستى. سونىڭ ىشىندە تۇركىستان وبلىسىنان كوشىپ كەل­گەن ءادىلحان تولتاەۆتىڭ وتباسى دا بار. ولار وسى 27 پاتەرلى ءۇي ورنالاسقان كوشەدە سالىنعان جەتى جاڭا ءۇيدىڭ بىرىنە قونىستانىپتى. ءۇي يەسى وسىندا جۇمىسقا كىرىپ, بالالارىن قازاق مەكتەبى مەن بالاباقشاسىنا ورنالاستىرعان ەكەن. «بىزگە بەرىلگەن ءۇي كەڭ ءارى جارىق. ازىرگە جىلى جانە جايلى بولىپ تۇر. ءبىز مۇندا قاتتى سۋىق بولادى دەگەندى ەستىگەنبىز, وندايدى ءالى كورگەن جوقپىز. بىراق باسقا ادامدار ءومىر سۇرە السا, ءبىز دە ۇيرەنىپ كەتەرمىز», دەپ ويلايمىن دەيدى ول.

سونىمەن بىرگە ءا.تولتاەۆ بۇل جەردىڭ جاز بەن كۇزدەگى تابيعاتى وزىنە قاتتى ۇناعانىن ايتتى. «اققايىڭدى ورماندار قاراپ تۇرعاندا كوزىڭدى قۋانتادى ەكەن», دەيدى ول. ءادىلحان ءوزىنىڭ الداعى جوسپارلارى قاتارىنا جىلىجاي اشىپ, جەمىس-جيدەك ءوسىرۋدى جانە دۇكەن اشۋدى مەجەلەپ وتىرعانىن دا ايتتى. وسىنداي وپتيميستىك پيعىلداعى ازاماتتار سولتۇستىكتىڭ بولاشاقتاعى تەگەۋرىندى تۇرعىندارى بولاتىنىنا سەنگىڭ كەلەدى.

جالپى, وبلىسقا تۇركىستاننان عانا ەمەس, الماتى مەن شىمكەنت قالالارىنان دا كوشىپ كەلۋشىلەر بار. بىلتىر سول­تۇستىك قازاقستانعا بارلىعى 2333 ادام كوشىپ كەلگەن بولسا, بيىلعى مەجە 2500 ادام. بيىل ولارعا ارناپ جەتى جۇزدەي ءۇي سالىنادى, قازىر ونىڭ نەگىزگى بولىگى تۇرعىزىلعان. وبلىس اكىمى ءوسىمنىڭ ساقتالاتىنىنا سەنەتىنىن ايتتى.

جوعارىدا ايتىلعان 27 پاتەرلى ءۇي الەۋ­مەتتىك ءالسىز توپتارعا جاتاتىن وتبا­سى­لارعا بەرىلگەن. كەڭ ءارى جارىق ۇي­لەر­گە تۇسكەندەردىڭ ءبىرى ءتورت بالالى – ەكاتەرينا سالنيكوۆانىڭ وتباسى ەكەن. ول اكىمگە ءوزىنىڭ العىسىن جەتكىزدى.

 

سولتۇستىك قازاقستان وبلىسى

 

سوڭعى جاڭالىقتار