ەكولوگيا • 27 قازان, 2020

تابيعاتتى ايالاۋعا شاقىردى

261 رەت
كورسەتىلدى
3 مين
وقۋ ءۇشىن

CAMPIT بەلسەندى دەمالىس جونىندەگى كومميۋنيتيدىڭ نەگىزىن قالاۋشى, Anytravel جشس ديرەكتورى دەنيس لۋكيانچۋك باتىس ۇلگىسىندەگى بەلسەندى دەمالىس ۇيىمداستىرۋ تۇجىرىمداماسى تابيعاتتىڭ لاستانۋىنىڭ الدىن الۋعا جانە دەمالىس مادەنيەتىن ارتتىرۋعا سەپتىگىن تيگىزەدى دەپ ەسەپتەيدى. سونداي-اق ول فلورا مەن فاۋنانى قورلاۋ جاعدايلارىنان بىرقاتار مىسال كەلتىردى.

تابيعاتتى ايالاۋعا شاقىردى

«قازىرگى كەزدە ىشكى تۋريزمگە دەگەن سۇرانىستىڭ جوعا­رى ەكەندىگىن بايقاپ وتىرمىز. بۇل وتە جاقسى ءۇردىس, بىراق جا­­ڭا­لىق­تاردان كورىپ, وقىپ وتىر­عانىمىزداي ءتۋريزم­نىڭ دامۋىنا بايلانىستى جاعىم­سىز جاع­دايلاردى ەستەن شى­عارم­اۋى­مىز كەرەك. بۇل قاعي­داتتار تابيعاتتى ساقتاۋ يدەيا­سىن عانا ەمەس, سونداي-اق قا­زاقستانعا وسى سالا ءۇشىن ەڭ ماڭىزدى رەسۋرستى ساقتاي وتىرىپ, ۇزاقمەرزىمدى ەكو-دەمالىس­تى دامىتۋعا مۇمكىندىك بەرەدى», دەپ اتاپ ءوتتى دەنيس لۋكيانچۋك.

سالا ماماندارى بيىلعى پان­دەميا جاعدايىندا ىشكى تۋريزمگە سۇرانىستىڭ ارتقانىن ايتۋدا. بىراق ەلىمىزدە بەلسەندى دەمالىستىڭ مادەنيەتى قا­لىپ­­تاسپاۋى سالدارىنان دەمالۋ­شىلار تابيعاتقا وراسان زور زيان اكەلۋدە. CAMPIT بەل­سەندى دەمالىس جونىندەگى كومميۋ­ني­تيدىڭ نەگىزىن قالاۋشى دەنيس لۋ­كيانچۋك ساياحاتشىلارعا بەل­سەندى دەمالىستىڭ ەرەجەلەرىن ءتۇسىندىرۋ كەرەك دەيدى.

«بۇگىندە بەلسەندى دەمالىس­تى ۇيىمداستىرۋ ءۇشىن ارنايى قوسىمشالارى جۇكتەلگەن ۇيالى تەلەفون بولسا, جەتكىلىكتى. تاۋ­لار, كولدەر, شولدەر, قۇمدار, جازعى جانە قىسقى تاۋ شاڭعىسى. اركىم وزىنە ۇنايتىن دەمالىس­تى تاڭداي الادى. ونىڭ ۇستىنە ينفراقۇرىلىم دا دامۋدا. 2گيس-ءتىڭ وزىنەن 68 تاۋ جولىن تابا الامىز. تابيعات اياسىندا دەمالۋ ترەندكە اينالعانىن كورىپ وتىرمىز. دامۋعا ىنتالاندىرۋ بار. بىراق ءوزىن قالاي ۇستاۋ كەرەك ەكەندىگىن ءبارى بىردەي بىلە بەرمەيدى. مىنە, وسى ەرەجەلەردى بەلسەندى تۇردە ناسيحاتتاۋ كەرەك», دەپ تۇيىندەدى بەلسەندى.

الماتى ءوڭىرىنىڭ تۋريستىك كلاس­تەرى قاۋىمداستىعىنىڭ مۇ­شەسى, «جىبەك جولى» جشس ديرەكتورى تيمۋر دۇيسەنعاليەۆ قا­زاقستاننىڭ تاۋلارى بەلسەن­دى دەمالىستى دامىتۋ ءۇشىن زور الەۋەتكە يە ەكەنىن ايتادى. سپي­كەردىڭ ايتۋىنشا, دۇنيە­جۇزىلىك تۋريستىك ۇيىم (UNWTO) تاۋ اۋماقتارىنا دەگەن قىزى­عۋ­شى­لىقتى تۋريزم نىسانى رەتىندە راستادى. ستاتيستيكاعا سايكەس, كەيىنگى جىلدارى ەكولوگيالىق تازا ايماقتاردا تابيعاتپەن تىل­دەسۋ ءۇشىن, ۋربانيزاتسيا مينيمالدى اسەر ەتىلگەن جەرلەر­گە كەلۋشىلەر سانى ەداۋىر ارتقان.

ء«بىز بۇۇ تۇراقتى دامۋ ماق­­ساتتارىن قولدايمىز جانە انتروپوگەندىك جۇكتەۋدىڭ ءوسۋ جاع­دايىندا تاۋلى ايماقتاردىڭ وسالدىعىن تۇسىنەتىن قوعامدىق بىرلەستىكتەر مەن ۇيىمدار رەتىندە Kazakh Alpine Club قۇرعان بولاتىنبىز. سونىمەن قاتار ەكولوگيانى ساقتاۋ مەن حالىقارالىق ستاندارتتارعا سايكەس بولۋ ماق­ساتىندا تۋريستەردىڭ قاۋىپ­سىز­­دىگىن قامتاماسىز ەتۋ ءۇشىن ءتيىستى ين­فرا­قۇرىلىممەن بىر­گە بەلسەندى دەمالۋ تۇرلەرىن دا­مى­تۋدى جوس­پارلاپ وتىرمىز. تاۋ ومبۋدسمەنى رەتىندە ءبىز بارلىق مەملەكەتتىك جا­نە باس­­قا دا ۇيىمدارمەن اككرەديت­تەۋ, سالالىق جانە قوعام­دىق كە­­­ڭەستەرگە كىرۋ ارقىلى تاۋلى اي­­­ماقتاردى يگەرۋ جوبالارىن, سونىڭ ىشىندە ۇلتتىق تابيعي سايا­باق­تاردى, باستاماشىلارىنىڭ مەنشىك تۇرىنە قاراماستان اشىق, زاڭ­دى تۇردە تالقىلاۋ ءۇشىن ىن­تى­ماقتاستىق ورناتامىز», دەدى سپي­كەر.

ايتا كەتەيىك, قازاقستاندىق كلۋب حالىقارالىق ءالپى قوعام­داستىعىنىڭ قۇندىلىقتارى مەن قاعي­دالارىن ۇستانادى. الداعى ۋاقىتتا شەتەلدىك اlpine Club-پەن تاجىريبە الماسۋ جانە تۋريستەردى تارتۋ بويىنشا بەلسەندى جۇمىس ىستەۋ جوسپارلانعان.

سوڭعى جاڭالىقتار