سەنات توراعاسى ماۋلەن اشىمباەۆ ءوزىنىڭ كىرىسپە سوزىندە مەملەكەت باسشىسى اۋىل تۇرعىندارىنىڭ تابىسىن ۇلعايتۋ جانە اۋىل ينفراقۇرىلىمىنىڭ ساپاسىن جاقسارتۋ جونىندە ناقتى مىندەتتەر قويعانىن اتاپ ءوتتى. قازىرگى تاڭدا قازاقستان حالقىنىڭ 41%-ى اۋىلدىق جەرلەردە تۇرادى.
ء"ار بەسىنشى اۋىلدا ءبىلىم بەرۋ نىساندارى جوندەۋدى قاجەت ەتەدى. اۋىلدىق جەردەگى دەنساۋلىق ساقتاۋ مەكەمەلەرىنىڭ دە جاعدايى ءماز ەمەس. ولاردىڭ ۇشتەن بىرىنە جوندەۋ جۇمىستارىن جۇرگىزۋ كەرەك. كادر تاپشىلىعى دا ۇلكەن ماسەلە", - دەپ اتاپ ءوتتى ماۋلەن اشىمباەۆ.
سەنات توراعاسىنىڭ ايتۋىنشا, اۋىلداردى مەملەكەتتىك قولداۋدىڭ تيىمدىلىگى تومەن بولىپ وتىر. اۋىلدىق اۋدانداردى ورنىقتى دامىتۋ مىندەتىن ورىنداۋ ءۇشىن جۇيەلى ساياسات قاجەت. پالاتا توراعاسى بۇعان دەيىن سەناتورلار "اۋىل – ەل بەسىگى" باعدارلاماسىنا ۇلتتىق جوبا مارتەبەسىن بەرۋ تۋرالى جاقسى ۇسىنىس جاساعانىن اتاپ ءوتتى. بۇل وسى سالاداعى ماسەلەلەردى كەشەندى تۇردە شەشۋگە, اۋىلدى مەملەكەتتىك قولداۋدى جۇيەلەندىرۋگە مۇمكىندىك بەرەدى.
"اۋىل حالقىنىڭ ءومىر ءسۇرۋ دەڭگەيىن ارتتىرۋدىڭ نەگىزگى فاكتورى – ساپالى ينفراقۇرىلىم قالىپتاستىرۋ ەكەنى تۇسىنىكتى. ول دەگەنىمىز – دەنساۋلىق ساقتاۋ, ءبىلىم بەرۋ, مادەنيەت, باسپانا ماسەلەلەرىن وڭتايلى شەشۋ دەگەن ءسوز. سونداي-اق, ساپالى جول مەن تسيفرلىق ينفراقۇرىلىمدى دامىتۋ. سوندىقتان اۋىلدى دامىتۋدى قارجىلاندىرۋ رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتىڭ باسىم باعىتتارىنىڭ ءبىرى بولۋى كەرەك دەپ ەسەپتەيمىز", - دەپ اتاپ ءوتتى سەنات توراعاسى.
ماۋلەن اشىمباەۆ اۋىل تۇرعىندارىن جۇمىسپەن قامتۋ جانە ولاردىڭ تابىسىن ارتتىرۋ دا ەڭ وزەكتى ماسەلەلەردىڭ ءبىرى ەكەنىن اتاپ ءوتتى. وسى ماقساتتا ەڭ الدىمەن, جۇمىس ورىندارىن اشۋ, اۋىلدىق كاسىپكەرلىكتى دامىتۋ جانە قوسىمشا مەملەكەتتىك قولداۋ شارالارىن جۇزەگە اسىرۋ قاجەت ەكەنى ايتىلدى.
تىڭداۋدى اگرارلىق ماسەلەلەر, تابيعاتتى پايدالانۋ جانە اۋىلدىق اۋماقتاردى دامىتۋ كوميتەتىنىڭ توراعاسى ءالي بەكتاەۆ جۇرگىزىپ وتىردى.
سەناتور اقىلبەك كۇرىشباەۆ اۋىلدىق جەرلەردىڭ پروبلەمالارىنا جان-جاقتى توقتالدى. ونىڭ ايتۋىنشا, جىلدان جىلعا اۋىلدىق جەرلەردەن كەتەتىن ادامداردىڭ سانى ارتىپ كەلەدى. وتكەن جىلى جارتى ميلليونعا جۋىق ادام اۋىلدان قالالارعا كوشىپ كەتكەن. بۇرىن اۋىلداعى تۋ دەڭگەيى قالاعا قاراعاندا ارقاشان جوعارى بولاتىن. ال سوڭعى التى جىلدا بۇل كورسەتكىش تومەندەپ كەتتى. ول سونداي-اق ءوز سوزىندە اۋىل حالقىن جۇمىسپەن قامتۋ, سۋمەن جابدىقتاۋ, ينفراقۇرىلىمدى دامىتۋ, ءبىلىم بەرۋ, مەديتسينا نىساندارىنىڭ قۇرىلىسىن سالۋ, جاس مامانداردى اۋىلعا جۇمىسقا تارتۋ ماسەلەلەرىنە توقتالدى.
"بىرىنشىدەن, ۇكىمەت اۋىلدىق ايماقتاردى دامىتۋ باعدارلاماسىنىڭ تۇجىرىمداماسىن تۇبەگەيلى قايتا قاراستىرۋى قاجەت. وسى ورايدا ەڭ الدىمەن, اۋىلدىق ايماقتاردى دامىتۋ باعىتىن جەكە قۇجاتپەن ۇلتتىق جوبا رەتىندە قابىلداۋ ءجون بولار ەدى. ەكىنشىدەن, اۋىلدىق ايماقتاردى دامىتۋ ماسەلەلەرىن باسقارۋدى ۇلتتىق ەكونوميكا مينيسترلىگى قاراماعىنان الىپ اۋىل شارۋاشىلىعى مينيسترلىگىنە بەرۋ كەرەك. سەبەبى اۋىل ءوندىرىسى مەن اۋىلدىق تۇرعىندارعا وڭتايلى جاعداي جاساۋ ورتاق ماسەلەنىڭ قۇرامداس بولىگى جانە ونى ءبولىپ-ايىرۋدىڭ قاجەتى جوق. سونىمەن قاتار, بۇل – بۇكىل الەمدىك تاجىريبە", - دەدى اقىلبەك كۇرىشباەۆ.
تىڭداۋعا قاتىسۋشىلار اۋىلدىق اۋماقتاردى جانە اگروونەركاسىپتىك كەشەندى دامىتۋ جونىندەگى مەملەكەتتىك ساياساتتى ازىرلەۋ جانە ىسكە اسىرۋ ماسەلەلەرىنە توقتالدى. سونداي-اق, جامبىل وبلىسىنداعى اۋىل شارۋاشىلىعى كووپەراتسياسىنىڭ باستاپقى جوبالارىن ىسكە اسىرۋ ناتيجەلەرى, سونداي-اق ەلىمىزدىڭ اۋىلدىق اۋماقتارىن دامىتۋدىڭ قازىرگى زامانعى تاسىلدەرى ايتىلدى.
اۋىلدىق ەلدى مەكەندەردە ەكونوميكا مەن كاسىپكەرلىكتى دامىتۋ ماسەلەلەرى كوتەرىلدى. «اتامەكەن» ۇكپ توراعاسى ابىلاي مىرزاحمەتوۆ اۋىل كاسىپكەرلىگىن قولداۋ شارالارىن اتاپ ءوتتى. ودان باسقا, كووپەراتسيانى دامىتۋ جانە اۋىلداعى اگروبيزنەستىڭ اعىمداعى پروبلەمالارىنا قاتىستى ماسەلەلەر كوتەرىلدى.
پارلامەنتتىك تىڭداۋعا ورتالىق جانە جەرگىلىكتى مەملەكەتتىك ورگانداردىڭ باسشىلارى, بيزنەس-قوعامداستىقتىڭ وكىلدەرى, سونداي-اق اگروساياسات جونىندەگى ساراپشىلار – سەنات جانىنداعى جاس ساراپشىلار كلۋبىنىڭ مۇشەلەرى قاتىستى.
