بۇل اۋىل ىشىنە جول سالۋدى كوپتەن كۇتكەن اتاشتىقتاردىڭ زامانعا ساي جاڭارىپ جاتقان ەكىنشى جولى بولاتىن. مامانداردىڭ ايتۋىنشا, جول سالۋدىڭ وزىندىك ءتارتىپ-تالابىنا ساي توسەلىپ باستالعان جولدى كوشەنىڭ قاق ورتاسىندا كەزدەسكەن گاز قۇبىرلارىنىڭ وتكەلى تۋرا جولدان تايدىرىپتى. جول توسەۋشىلەر الدىنان كولدەنەڭ شىققان گاز قۇبىرىن كوزگە ىلمەستەن كوكتەي باسىپ ءوتىپ, قۇبىرلاردىڭ ءتۇبىن تەپ-تەگىس ەتىپ شەگەندەپ تاستادى. مەردىگەر مەكەمە باسشىلىعى مەن جول توسەۋشىلەر قۇبىرى قاق ورتادا قالعان جولدا قوزعالىس قالاي بولاتىنىن قانداي ۇشقىرلىقپەن ويلاستىرعانىن وزدەرى بىلەدى. ال قالىڭ جۇرت اجۋاعا اينالدىرىپ الا جونەلدى.
ارتىنشا اتاش اۋىلىنداعى ب.اقسامباەۆ كوشەسىنە جول توسەۋ بارىسىنداعى ورىن العان كەلەڭسىزدىككە بايلانىستى تۇپقاراعان اۋداندىق اكىمدىگى «2020 جىلدىڭ 23 قىركۇيەگىندە ساعات 18:30 شاماسىندا اۋىلىشىلىك جول قۇرىلىسىمەن اينالىسۋشى مەردىگەر مەكەمە «بەك-اقتاۋگازسناب» جشس تاراپىنان جۇمىس اياعىندا باقىلاۋشى جاۋاپتى تۇلعانىڭ بولماۋىنا بايلانىستى الداعى ۋاقىتتا اۋىستىرىلۋعا جاتاتىن گاز قۇبىرىنىڭ ۇستىنەن اسفالت توسەپ كەتكەن.
اۋداندىق تۇرعىن ءۇي-كوممۋنالدىق شارۋاشىلىعى, جولاۋشىلار كولىگى جانە اۆتوموبيل جولدارى ءبولىمىنىڭ باسشىسى ا.جەتكىزگەنوۆتىڭ گاز قۇبىرىنىڭ قورعاۋ ايماعىنا جاتاتىن 5 مەتر (ەكى جاعىنان 10 مەتر) جەردى قالدىرىپ كەتۋ تۋرالى الدىن الا ەسكەرتۋىنە قاراماستان, مەردىگەر مەكەمە تاراپىنان ورەسكەل قاتەلىككە جول بەرىلگەن. وسىعان بايلانىستى مەردىگەر مەكەمە سول ءتۇنى توسەلگەن اسفالت جابىندىسىن الىپ تاستادى. مەردىگەر مەكەمە كەتكەن قاتەلىكتەرى ءۇشىن جاۋاپكەرشىلىكتى تولىعىمەن ءوز مويىندارىنا الدى. اتالعان جۇمىستاردى قالپىنا كەلتىرۋ مەردىگەر مەكەمە تاراپىنان جۇرگىزىلەدى. سونداي-اق «قازترانسگازايماق» اق قابىلدانعان تەحنيكالىق شارت تالاپتارىنا سايكەس گاز قۇبىرى اۋىستىرىلادى. اۋىلىشىلىك جولدىڭ اتالعان بولىگىن اسفالتتاۋ گاز قۇبىرىن اۋىستىرعاننان كەيىن جۇرگىزىلەدى», دەگەن تۇسىنىك بەردى.
تۇسىنىك بەرۋ وڭاي, ءالى كەپپەگەن جولدى تاس-تالقان ەتىپ بۇزۋ دا وڭاي. بىراق بيۋدجەتتەن بولىنگەن قارجىنى جەلگە ۇشىرىپ, جولدىڭ كوپە-كورىنەۋ قۇبىرلاردى باسا-كوكتەپ توسەلۋىنە نە سەبەپ؟ جۇرتشىلىق جول بويىنداعى مۇنداي ورەسكەل قاتەلىكتەردىڭ وزگە اۋىلداردان دا كەزدەسەتىنىن ايتىپ جاتىر. ءتىپتى وسى اۋداننىڭ سايىن اۋىلىندا ءبىر كەزدەرى جاياۋ جۇرگىنشىلەر جولىنا اتتاپ وتەرلىكتەي بيىكتىكتە كولدەنەڭ گاز قۇبىرلارى تارتىلعان. تۇرعىنداردىڭ ءبىرى ونىڭ استىنان ەرىنبەي ەڭكەيىپ وتسە, ەكىنشىسى اتتاپ وتەم دەپ اۋناپ تۇسكەن كەزدەرى بولعان ەكەن. بىراق كوپشىلىكتىڭ تالابىمەن كەيىن جوندەلگەن. سوندا تۇرعىندار شۋ كوتەرمەسە, قۇزىرلى ورگاندار «سەن تيمەسەڭ, مەن تيمەن» دەپ وتىرا بەرە مە؟ نەگە جول سالىناتىن جەر الدىن الا دايىندالىپ, ولشەنىپ-ءپىشىلىپ, جولىنداعى كەدەرگىلەر الدىن الا الىنبايدى دەگەن ساۋال تۋىندايدى. گاز قۇبىرلارىن الۋ وڭاي جۇمىس ەمەس, ءتىپتى بىرنەشە ايعا سوزىلۋى مۇمكىن. قالاي بولعاندا دا تاپ بۇگىنگى «تۇپقاراعاندىق ۇلگىدە» جول سالىنبايتىنى انىق قوي...
سونداي-اق ماسەلەنىڭ ءمان-جايىن ءبىلۋ ءۇشىن «جول اكتيۆتەرىنىڭ ۇلتتىق ساپا ورتالىعى» رەسپۋبليكالىق مەملەكەتتىك كاسىپورنىنىڭ قىزمەتكەرلەرى جۇمىس ساپارىمەن اتاشقا باردى. «قازگازترانسايماق» اق-نا تيەسىلى گاز قۇبىرى ءباز-باياعىشا كولىك جولىنىڭ قاق ورتاسىندا تۇر. ب.اقسامباەۆ كوشەسىنە جاڭادان جول توسەۋدى موينىنا العان مەردىگەر «بەك-اكتاۋگازسناب» سەرىكتەستىگىنىڭ جۇمىسشىلارى قۇبىر ماڭىنداعى اسفالتتى كۇرەپ تاستاپ, جولدىڭ ەكى بەتىنە ارنايى بەلگىلەر قويعان. بۇل جەردە جول بەلگىلەرىنىڭ ءتۇسى زاڭ بويىنشا سارى تۇستەس بولۋى كەرەك. ءوز كەزەگىندە مەردىگەر مەكەمە باسشىلىعىنىڭ تاعى ءبىر قاتەلىگى بايقالدى.
«جول اكتيۆتەرىنىڭ ۇلتتىق ساپا ورتالىعى» رەسپۋبليكالىق مەملەكەتتىك كاسىپورنىنىڭ قىزمەتكەرلەرى تۇپقاراعان اۋداندىق تۇرعىن ءۇي-كوممۋنالدىق شارۋاشىلىق, جولاۋشىلار كولىگى جانە اۆتوموبيل جولدارى ءبولىمى مەملەكەتتىك مەكەمەسى, تەحنيكالىق قاداعالاۋ ءبولىمى, سونداي-اق مەردىگەر سەرىكتەستىك وكىلدەرى كەلىسىمىمەن جول ماتەريالىنىڭ قالىڭدىعىنا كوز جەتكىزۋ ماقساتىندا اسفالت جولدىڭ ۇزىندىعىن ولشەپ, ءبىر سىناما (كەرن) العان. تەحنيكالىق رەگلامەنت تالاپتارىنا سايكەس اسفالت جابىندىنىڭ سۋىپ, قاتۋىنا 2-3 تاۋلىك ۋاقىت كەرەك بولعاندىقتان, كەلەسى اپتادا جول ساپاسىن باقىلاۋشىلار اتاش اۋىلىنا تاعى كەلىپ, سىنامالار الۋدى جوسپارلاپ وتىر.
«بۇل جەردە كەمشىلىك كوپ. ارقايسىسىنا جەكە-دارا توقسالساق, جولدى سالماس بۇرىن جوبالاۋ كەزىندە كوشە بويىنشا تومەن قىسىمدى گاز قۇبىرى تۇرعانى مۇلدەم ەسكەرىلمەگەن. اۋىلدى كوگىلدىر وتىنمەن جابدىقتاۋشى مەكەمەگە ونى جىلجىتۋ تۋرالى تەحنيكالىق تالاپتار جىبەرىلمەگەن. جوبالاۋ جۇمىستارىمەن «CASPIY & DIFA» سەرىكتەستىگى شۇعىلدانعان. ولار جىبەرگەن ولقىلىق گاز قۇبىرىن مونتاجداۋ جۇمىستارىنا قاجەت قارجىنىڭ سمەتالىق قۇجاتتارعا قوسىلماي قالۋىنا اكەپ سوققانىن كورىپ تۇرمىز», دەيدى «جول اكتيۆتەرىنىڭ ۇلتتىق ساپا ورتالىعى» رمك ماڭعىستاۋ فيليالىنىڭ ديرەكتورى ەلتاي تاياليەۆ.
ب.اقسامباەۆ كوشەسىنە اسفالت توسەۋگە تاپسىرىس بەرۋشى تۇپقاراعان اۋداندىق جولاۋشىلار كولىگى جانە اۆتوموبيل جولدارى ءبولىمىنىڭ قىزمەتكەرلەرى ءوز قاتەلىكتەرىن كەيىن ءتۇسىنىپ, تومەن قىسىمدى گاز قۇبىرىمەن تۇيىسەتىن جولعا ءتيىستى تالاپتاردى الۋ ءۇشىن تەحنيكالىق قاداعالاۋ بولىمىنە حات جولداپتى.
جاۋاپسىزدىققا بوي الدىرعان تۇلعالاردىڭ داۋلى جوبانى بەكىتىپ ءارى قارجىلاندىرۋى, ونى ماقساتتى يگەرۋدى زاڭ جۇزىندە قانشالىقتى دۇرىس اتقارعانىن قۇزىرلى ورگانداردىڭ انىقتارى ءسوزسىز.
ماقالا نۇكتەسى قويىلار ساتتە تۇپقاراعان اۋدانى اكىمىنىڭ ورىنباسارى ج.قاينارباەۆتان اۋداندىق تۇرعىن ءۇي-كوممۋنالدىق شارۋاشىلىعى, جولاۋشىلار كولىگى جانە اۆتوموبيل جولدارى ءبولىمىنىڭ باسشىسى ا.جەتكىزگەنوۆتىڭ قىزمەتتەن بوساتىلعانىن جانە اتالعان جاعدايعا بايلانىستى قۇزىرلى ورگاندار تاراپىنان تەكسەرۋ جۇمىستارى باستالعانىن بىلدىك.
ماڭعىستاۋ وبلىسى