قوعام • 23 قىركۇيەك، 2020

ۆولونتەرلىكتى شىڭداعان ۋاقىت

21 رەت كورسەتىلدى

پاندەميا سالدارىنان كۇندەلىكتى تىرشىلىك ادام تانىماستاي وزگەرگەنى ايان. ىندەتتىڭ كەڭ جايىلۋى ءتۇرلى سالاعا وزگەرىس ەنگىزىپ، تۇرمىسىمىزدى تۇرلەندىردى. قىسىلتاياڭ شاق­تا ادامزاتتىڭ ەڭ ىزگى نيەتى دە سىنعا الىندى.

ۆولونتەرلىك جايى كوروناۆيرۋس ينفەكتسياسىنىڭ تارالعان تۇسىندا كوپ ءسوز بولدى. بىرەۋلەرى ەرىكتىلەردى ناۋقاستار ەمدەلىپ جاتقان اۋرۋحاناعا كومەككە شاقىرسا، ەندى بىرەۋى ۇيلەرىندە وتىرعان ەگدە جاستاعى نە تۇرمىسى تومەن وتباسىلارعا ازىق-ت ۇلىك پەن كەرەكتى زاتتاردى جەتكىزىپ تۇردى. ماماندار ۇلگەرمەي جاتقان قىزمەتتى ەرىكتى جاندار ءوز موينىنا الدى. بىرىككەن ۇلتتار ۇيىمىنىڭ ۆولونتەرلەر باعدارلاماسى پاندەميا كەزىندە 50-دەن اسا ۇيىمعا مۇشە ەلدە 6 مىڭنان استام ەرىكتىنى كوروناۆيرۋسپەن كۇرەسكە جۇمىلدىردى. وسى سەكىلدى وزگە دە ۇيىمدار مەن مەملەكەتتەر پاندەميا كەزىندە ىندەتپەن كۇرەستى جەڭىلدەتۋگە اتسالىسقان ەرىكتىلەردىڭ جۇمىسىن جوعارى باعالادى. ءتىپتى ۆولونتەرلەر قىزمەتى ۆيرۋستى اۋىزدىقتاۋدا ماڭىزدى ءرول اتقارعانى دا باسا ايتىلادى. دەنساۋلىق ساقتاۋ وكىلدەرىنىڭ كەڭەسى بويىنشا جاسى ۇلكەن كىسىلەر ۇيىندە وقشاۋلانعان تۇستا جاستار حالىققا قول ۇشىن سوزۋدان جالتارماي، ۆيرۋس جۇقتىرىپ الۋ قاۋپىنە قاراماي ءتۇرلى جۇمىسقا بەلسەنە كىرىسكەن. ماسەلەن، قىزىل كرەست ۇيىمى 25 جاسقا دەيىنگى ەرىكتىلەر سانىنىڭ ءۇش ەسە وسكەنىن حابارلادى. وسىلايشا ۇيىندە وقشاۋلانۋعا ءماجبۇر بولعان ەگدە جاستاعى ەرىكتىلەردىڭ ورنىن تولتىرۋعا مۇمكىندىك تۋعان.

جالپى، بۇۇ ۇسىنعان مالى­مەت­كە سەنسەك، دۇنيە جۇزىندە جىلدا 1 ملرد ادام ۆولونتەرلىك قىزمەتكە ارالاسادى ەكەن. ولاردىڭ ىشىندە تۇرعىلىقتى جەرىندە قو­عامعا يگى ىسىمەن ۇلگى بولىپ جۇر­گەن­دەر­مەن قاتار، شەتەلدەرگە بارىپ حالىقارالىق دەڭگەيدە كومەك­تە­سە­تىن جاندار دا بار.

UNICEF بالالار قورى دا قازاقستاندا #پايدا­سىبار­كا­رانتين جوباسىن باستادى. العاشىندا 200 بالانىڭ قا­تى­سۋمەن باستالعان قوزعالىس بۇگىن­دە 1500 جاستى قىزىقتىرىپ ۇلگەرگەن. ىندەتتىڭ بالالارعا اسەرى دەنساۋلىعىنا تونگەن قاۋىپتەن دە وراسان. ولاردىڭ ءبىلىم الۋى، قاتارلاستارىمەن ارالاسىپ دامۋى، جوسپارلاعان شارالارىنا قاتىسا الماۋى پسيحيكالىق كۇيىنە دە اسەر ەتەتىنى ءسوزسىز. وسى تۇستا ولارعا بولىپ جاتقان وقيعالار مەن شارالاردىڭ سەبەبىن دۇرىس ءتۇسىندىرۋ ارقىلى كومەكتەسۋگە، جاعدايدىڭ قيىن ەكەنىن ايتىپ كومەك سۇراۋعا دا بولادى. جوباعا قوسىلعان ەرىكتىلەر ءوز قاتارلاستارىنا ونلاين پلاتفورمالار ارقىلى ىندەت جايلى تولىق مالىمەت بەرىپ، ماڭىزدى الەۋمەتتىك حابارلاردى جەتكىزۋدە ۇلكەن جۇمىس اتقارعان. مەكتەپ جاسىنداعى بالالاردىڭ ۇلكەندەردەن گورى وزى­مەن قاتار جاستاردىڭ ايتقانىنا كوبىرەك سەنەنتىنىن تۇسىنگەن ۇيىم­داستىرۋشىلار بۇل ماڭىزدى ميسسيانى جاستاردىڭ وزىنە تاپسىردى. ولاردىڭ ورتاق ءتىل تابىسۋى، كۇندەلىكتى قولداناتىن ونلاين پلاتفورمالاردى جەتىك مەڭگەرۋى كوپ كومەكتەستى. وسىلايشا جوبا مەكتەپ جابىلعاندا ەسكەرۋسىز قالعان وقۋشىلاردىڭ ۇيدەگى ۋاقىتىن ءتيىمدى پايدالانۋعا ارنالدى.

بۇل ەلىمىزدەگى پاندەميا كەزىن­دە­گى ۆولونتەرلىك قىزمەتتىڭ ءبىر عانا مىسالى. ودان وزگە قيىن ساتتە يگى ىسكە ورتاق بولعان جانداردىڭ قاتارى كوپ. ىندەتتىڭ اسا ورشىگەن جاز ايىندا حالىق بولىپ قاراجات جيناپ ناۋقاستارعا جەتپەي جاتقان وتتەگى كونتسەنتراتتارىن شەتەلدەن الدىرتقانى ەسىمىزدە. بۇل ىسكە وتان­­داستارىمىز قولىنان كەلگەنشە ايانبادى. سونداي-اق اۋرۋحانالارعا تۇسكەن جۇكتەمەنىڭ سالدارىنان مەديتسينا قىزمەتكەرلەرىنىڭ جەتىسپەۋشىلىگى انىق بايقالدى. سول ساتتە دارىگەرلەر مەن مەيىر­گەر­لەردىڭ كومەككە ەرىكتى جاستار كەلدى. سانيتار بولىپ كەلگەن ولار ەمدەلۋشىلەردىڭ بارلىق جاعدايىن جاساۋعا تىرىستى، اۋىر وتتەگى باللوندارىن قاباتتان قاباتقا تاسىپ، بوساعاندارىن قايتا تولتىرۋعا جىبەرىپ وتىردى. جەكە كاسىپكەرلەر ايماقتاردا بوس باللونداردى وتتەگىگە قايتا تولتىرىپ بەرىپ وتىردى، تىگىن تسەحتەرى ماسكا تاراتتى، سۋ كومپانيالارى ەمحانالارعا اۋىز سۋ جەتكىزىپ تۇردى، مەيرامحانالار مەن تاماق ءىشۋ ورىندارى دارىگەرلەرگە تاماق تاسىدى.

ەلوردانىڭ وزىندە جاستار ء«بىز بىرگەمىز» ۇيىمىمەن بىرلەسىپ تۇرعىندارعا 2 ملن 200 مىڭعا جۋىق ماسكا تاراتىپتى. ولار ارنايى رەيدتەرگە قاتىسىپ، باقىلاۋ بەكەتتەرىندە بولدى، اۋىر سىرقاتى بار مىڭنان استام ناۋقاستىڭ ۇيىنە ءدارى-دارمەك جەتكىزىپ بەردى. جاستاردىڭ ەڭبەگى باعالانىپ، ۇلكەندەردەن باتا الدى، ال مەملەكەت تاراپىنان العىس حاتتارمەن ماراپاتتالدى. رەسپۋبليكا بويىنشا قانشا ادامنىڭ ۆولونتەرلىكپەن اينالىسقانىن ەسەپتەۋ ءدال قازىر مۇمكىن بولماعانىمەن، قوعامدا وزگەلەرگە جاناشىرلىق تانىتىپ، قول ۇشىن سوزعانداردىڭ سانى كوبەيگەنىن بايقاماۋ مۇمكىن ەمەس. ەندى تەك وسى جۇمىستى پاندەميا بىتكەن سوڭ دا اياقسىز قالدىرماي، ءبىر جۇيەگە كەلتىرىپ، ءارى قاراي دامىتۋدىڭ جولدارىن قاراستىرۋ قالادى.

سونىمەن قاتار بۇل وقيعا­لار­دىڭ بيىل ەلىمىزدە جاريالانعان ۆولونتەر جىلىمەن تۇسپا-تۇس كەلگەنى تاعى بار.

ۆولونتەرلىك قىزمەت جۇيەگە قويىلعان وركەنيەتتى ەلدەردە دە ەرىكتى جانداردىڭ كوبەيگەنى، ولاردىڭ كوروناۆيرۋسپەن كۇرەستە اتقارعان ءرولى ءجيى ءسوز بولىپ ءجۇر. ماسەلەن، ۇلىبريتانيادا ىندەتكە بايلانىستى ەنگىزىلگەن قاتاڭ شارالار كەزىندە 10 ملن ادامنىڭ تۇرعىلىقتى جەرىندە ەرىكتى بولعانى ءمالىم بولدى. ال ولاردىڭ 78 پايىزى پاندەميا اياقتالعان سوڭ دا قىزمەتىن جال­عاس­تىراتىنىن ايتادى. جال­پى، تۇرعىندار وقشاۋلانۋ كە­زىندە ەلدىڭ بىرلىگى ارتقانىن جانە داعدارىستا شاعىن قاۋىم­داس­تىق­تار­دىڭ قارىم-قاتىناسى نىعايا تۇسكەنىن العا تارتادى. ۇلتتىق ۆولونتەرلىك ۇيىمداردىڭ ءبىرى جەكە ادامدار عانا ەمەس بيزنەستىڭ دە قايىرىمدىلىققا كوبىرەك نازار اۋدارا باستاعانىن ايتادى. ىندەتتى جويۋعا باعىتتالعان اراقاشىقتىق ساقتاۋ نە ۇي­دەن شىقپاۋ سەكىلدى شارالار ەرىكتىلەردىڭ قىزمەتىنە دە اسەر ەتپەي قويمادى. جالپى، ۆولون­تەرلىك ءسوز بولعاندا ۇلى­بري­تانيانىڭ مىسالى العا شىعاتىنى بەكەر ەمەس. اتالعان ەلدە يگى ىسپەن جارىساتىن قوعامدا ەرىكتى بولۋ تۇرعىنداردىڭ ساناسىنا كۇندەلىكتى اتقاراتىن جۇ­مىس سە­كىلدى قالىپتاسقان. قايى­رىم­دى بولعىسى كەلەتىندەر بىزدە دە كوپ، تەك كوبى نەدەن، قالاي باستارىن بىلمەي جاتادى. وسى تۇستا ۆولونتەرگە ءبىرىزدى جۇيەنىڭ بولۋى كوپ كومەكتەسەدى. باتىستاعى ەرىكتىلەردىڭ كارانتين كەزىندەگى كۇندەلىكتى قىزمەتى دە قىزىق: ۇيىندە وقشاۋلانعان تۇرعىندار ءۇشىن ساۋدا جاساۋ، ءيتىن سەرۋەنگە الىپ شىعۋ، ازىق-ت ۇلىك جەتكىزۋ، ناۋقاستاردى تاسۋ. ءتىپتى جاسى ۇلكەن قاريالارعا حابارلاسىپ قال-جاعدايىن سۇراۋ مەن اڭگىمە-دۇكەن قۇرۋ دا ءبىر يگى ءىس ەكەن. باتىستا جالعىز تۇراتىن ەگدە جاستاعى ادامداردىڭ كوپ­تى­گىن ەسكەرسەك، بۇل قىزمەتتىڭ ولار­دىڭ پسيحيكالىق كۇيىنە قان­شالىقتى جاعىمدى اسەرى بار ەكەنىن ايتۋ ارتىق. ال دامىعان ەلدەر ادامنىڭ فيزيكالىق دەن­ساۋ­لىعىمەن قاتار مەنتالدى جاع­دايىنا دا اسا ءمان بەرەتىنى بەسەنەدەن بەلگىلى.

ۇلىبريتانيادا تۇراقتى تۇردە ەرىكتى بولۋعا كوبىنە 65-74 جاستاعى تۇرعىندار نيەتتى ەكەن. ال ەندىگى كەزەكتە جاستاردى تارتۋ مۇمكىندىگى ارتادى دەپ ۇمىتتەنىپ وتىر. ءبىزدىڭ ەلدە دە بۇل ءبىر رەتتىك ناۋقان بولىپ قالماي، جاس­­تاردان بولەك باسقا دا ازاماتتار­دى جۇمىلدىراتىن ۇلتتىق قوز­عا­لىستىڭ باستاماسى بولارىنا سە­نەمىز. ويتكەنى تۇپكى ماقسات – قايىرىمدى جانداردىڭ نيەتىن ءبىر تولقىنعا توعىستىرىپ، اقساپ تۇر­عان سالاعا قاراي باعىتتاۋ جانە ۆولونتەرلەردىڭ قاۋىپسىزدىگىن قامتاماسىز ەتۋ.

 

سوڭعى جاڭالىقتار

اتىراۋدا 9 بالانى يت تالادى

ايماقتار • 24 قازان، 2020

ۇقساس جاڭالىقتار