جولداۋدا كوپتەگەن ماسەلە ورىندى كوتەرىلگەن. تەك وعان حالىق بولىپ, ء«بىر جاعادان باس, ءبىر جەڭنەن قول شىعارىپ» دەگەندەي ءبىر كىسىشە جۇمىلا قولداۋ تانىتىپ, قۋاتتاي ءبىلۋىمىز كەرەك. ءبىز, قاي-قايسىمىز بولسىن: ء«يا, جولداۋدى وقىدىق. ەندى بۇل قالاي جۇزەگە اسار ەكەن؟» دەگەندەي بويكۇيەزدىك تانىتپاستان, وعان جاڭاشا كوزقاراسپەن وزىمىزدەن باستاپ ونداعى اتاپ كورسەتىلگەن وزەكتى ماسەلەلەردى جۇزەگە اسىرۋعا سۇبەلى ۇلەس قوسا ءبىلۋىمىز كەرەك. ويتكەنى پرەزيدەنت بۇكىل حالىق بولىپ اتقارىلۋعا ءتيىس ومىرشەڭ ماسەلەلەردىڭ باسىن بىرىكتىرىپ, بىزگە ۇسىنىپ وتىرعان جوق پا؟
مىسالى, جولداۋداعى: «قولجەتىمدى ءارى ساپالى ءبىلىم» – دەپ اتالاتىن بولىمىندە بالالار ۇيىرمەسىنىڭ قىزمەتىن قايتا قالپىنا كەلتىرۋ جونىندە ايتا كەلىپ: «وندا جاستارىمىز قولونەردىڭ جانە شىعارماشىلىقتىڭ باستاپقى نەگىزدەرىمەن تانىسار ەدى» دەگەندى ايتادى. ولاي بولسا, سول باستاپقى نەگىزدى بالالاردىڭ بويىنا سىڭىرە بىلەتىن ماماننىڭ ءوزى بۇل جاۋاپكەرشىلىكتى تەرەڭ سەزىنە بىلەتىندەي وزىق ويلى, بيىك دارەجەلى ءبىلىم يەسى بولۋعا ءتيىس. ول ىزدەنىستىڭ ادامى, جاڭاشىل باستامانى ءبىرىنشى بولىپ ءوزى كوتەرەتىندەي ساۋاتتى, ەڭبەكشىل, وتانشىل ازامات بولۋى كەرەك. مىنە, پرەزيدەنت وسىنى جۇكتەپ, تالاپ ەتىپ وتىر.
وسى تۇستا مەملەكەت باسشىسىنىڭ: «بالالار ءۇشىن قاتەرلى بۇگىنگىدەي اۋمالى-توكپەلى زاماندا ولاردىڭ كۇش-جىگەرى مەن قىزىعۋشىلىعىن دۇرىس ارناعا باعىتتاۋ ماڭىزدى. بالالار مەملەكەتىمىزدىڭ بولاشىعى ەمەس پە؟! اكىمدەردىڭ جۇمىسىن وسى ولشەم بويىنشا دا باعالايمىز» دەگەن ءسوزىن ءبىز تازا جۇرەگىمىزبەن, ناقتى قابىلداۋىمىز كەرەك. بۇل ايتىلعان تەكتى ءسوزدىڭ نەگىزىنە لايىقتى ساپالى جۇمىس اتقارىپ, پرەزيدەنت تاپسىرماسىنا ۇلكەن ىسكەرلىكپەن جاۋاپ بەرۋىمىز قاجەت. جولداۋ ورىندالۋىمەن قۇندى.
سول سياقتى جولداۋدا اتاپ كورسەتىلگەن مىنا ءبىر ماسەلەگە دە جان-جاقتى ءارى ەرەكشە ساۋاتتىلىق تانىتا قاراساق دەيمىن. مىسالى: «قايتالاپ ايتامىن: مەملەكەتتىك قۇرىلىمداردىڭ كاسىپكەرلىك قىزمەتكە كەز كەلگەن زاڭسىز ارالاسۋى, بيزنەسمەندەردىڭ جۇمىسىنا كەدەرگى كەلتىرۋ مەملەكەتكە قارسى جاسالعان اۋىر قىلمىس رەتىندە باعالانۋى كەرەك» دەگەن پرەزيدەنت ءسوزىن سول كاسىپكەرلەردىڭ ءوزى: «بولدى, ءبىتتى, ءبىزدى ەندى ەشكىم مازالاي المايدى» دەپ ەمەس, كەرىسىنشە ء«بىزدىڭ ىسىمىزگە مەملەكەت باسشىسىنىڭ ءوزى قولداۋ ءبىلدىرىپ, قۋاتتاپ وتىر. سوندىقتان دا ءبىز ءوز ءىسىمىزدى, وزىمىزگە جۇكتەلگەن مىندەتتى ساپالى دا ادال اتقارۋعا ءتيىسپىز» دەگەن وتانشىلدىق سەزىممەن قابىلداپ, ءاربىر ءىستى جاۋاپكەرشىلىكپەن اتقارۋعا شۇعىل بەت بۇرۋى كەرەك. ياعني «قۇداي بەرىپ قالدى» – دەپ پرەزيدەنت جاساعان جاقسىلىقتى لاس, تەرىس ءىس-ارەكەتتەرمەن الماستىرىپ, ويىنا كەلگەنىن ىستەي بەرمەۋى ءتيىس. اتاپ ايتقاندا, «مەن جەكە كاسىپكەرمىن» – دەپ كەيبىر بالاباقشاداعىلارداي بالدىرعانداردى وڭدى-سولدى ۇرىپ-سوعىپ, نە بولماسا تۇنشىقتىرىپ تاربيەلەۋگە جول بەرمەۋىمىز قاجەت. ال قۇرىلىس كومپانيالارى بولسا, تۇرعىزعان ۇيلەرى مەن سالعان جولدارىنىڭ ارتىنشا ىستەن شىعىپ قالىپ جاتاتىنداي شالالىقتى بولدىرماۋعا ءتيىس.
ءدال وسى سياقتى پىكىردى مەن جولداۋدا اتاپ كورسەتىلگەن ۋچاسكەلىك ينسپەكتورلاردىڭ مارتەبەسىنە بايلانىستى دا اشىپ ايتقان بولار ەدىم. ويتكەنى بۇل جولداۋدا: «ول ازاماتتار الدىندا تانىمال, قولجەتىمدى ءارى بەدەلدى بولۋعا, سولاردىڭ قۇقىقتارىن قورعاۋعا ءتيىس» دەپ ايتىلعان بولسا, سول ۋچاسكەلىك ينسپەكتورلار شىن مانىندە ءوزى قىزمەت ەتەتىن ايماق تۇرعىندارىنا كەڭىنەن تانىمال ما, بەدەلدى مە؟ ال ءبىز بىلەتىن جاعدايلاردا تانىمال بولىپ, بەدەل جيناقتاماق تۇگىلى ءبىزدىڭ كەيبىر ۋچاسكەلىك ينسپەكتورلارىمىز تىپتەن حالىق الدىندا وزدەرىنىڭ اتقارعان قىزمەتى تۋرالى قاناعاتتانارلىقتاي ءبىر ەسەپ تە بەرە المايدى. ولاي بولسا ەندىگى جەردە بۇل ينسپەكتورلارعا جان-جاقتى ويلانۋعا تۋرا كەلەدى. جولداۋعا لايىقتى جاۋاپ بەرەتىندەي قىزمەت يەسى بولۋعا تالپىنىپ, بەيىمدەلىپ, ىزدەنە ءجۇرىپ ءىس قابىلەتتى ارتتىرا تۇسكەنى ابزال.
وسى جوعارىدا ايتقان پىكىرلەرىمدى مەن جولداۋدىڭ «ۇلتتىق بولمىس» اتتى بولىمىندە كەلتىرىلگەن كەز كەلگەن ءىستى كاسىبي داعدى ارقىلى جۇزەگە اسىرعان دۇرىس جانە تەمىردەي ءتارتىپ پەن جوعارى جاۋاپكەرشىلىك بارشامىزدىڭ بويىمىزدا بولۋى كەرەك دەگەن تۇجىرىمدارمەن ۇشتاستىرا وتىرىپ اياقتاعاندى ءجون كورىپ وتىرمىن. بۇل بولىمدە ادىلدىك, ادالدىق, ۇقىپتىلىق پەن تياناقتىلىق تۋرالى ايتىلعان سوزدەردىڭ ومىرشەڭدىك قاسيەتىن پرەزيدەنتىمىزدىڭ جوعارى باعالاپ وتىرعانىن ءبىز دە جەتە ۇعىنىپ, ءوزىمىزدىڭ ومىرلىك بەرىك ۇستانىمىمىزعا اينالدىرۋعا ءتيىسپىز.
سەرىكباي تۇرجان,
تۇركىستان وبلىسى,
بايدىبەك اۋداندىق قوعامدىق كەڭەسىنىڭ مۇشەسى
