ءالتي شىن مانىندە قازاقتان شىققان العاشقى ميلليونەرلەردىڭ ءبىرى. ول دۇنيە جيىپ, اقشا قورلاعان ءوز زامانىنىڭ وزىق ويلى تۇلعاسى. قازىرگى رەسەيدىڭ قورعان قالاسىندا اشىلعان العاشقى اكتسيونەرلىك بانكتەردىڭ ءبىرىنىڭ ءىرى اكتسيونەرى دە بولعان ەكەن. قىتايعا, حيۋا مەن بۇقاراعا, رەسەيدىڭ الىس-جاقىن قالالارىنا ساۋدا كەرۋەندەرىن جۇرگىزگەن الىمدى كوپەس. ول تاركىلەۋگە ىلىكپەي, كەڭەستىك تەپكىنى كورمەي, ءوز داۋرەنىنىڭ سوڭعى الىپتارىنىڭ ءبىرى بولىپ ومىردەن وتكەن. بىراق بولشەۆيكتەر قۋعىنىن ونىڭ بالالارى كورەدى. ول تۋرالى اڭگىمە باسقا.
ناعاشىباي سابىر ۇلى اكەلەرى اتا قونىستان ايىرىلىپ, قۋعىندا ءجۇرىپ قونىس قىلعان رەسەيدىڭ ورماندى تۇكپىرلەرىنىڭ بىرىندە ومىرگە كەلگەن. اتادان بالاعا جۇققان ىرىستىڭ, ەڭبەكقورلىقتىڭ ارقاسىندا سابىر اقساقال بارلىق ون بەس بالاسىن دا اياقتاندىرىپ, بارىنە دە جوعارى ءبىلىم اپەرگەن.
ناعاشىباي دا پەتروپاۆلدىڭ پەدينستيتۋتىن گەوگرافيا ماماندىعى بويىنشا بىتىرەدى. الايدا بۇل ماماندىق جەرمەن بايلانىستى بولماعاندىقتان, سىرتتاي وقىپ, اۋىل شارۋاشىلىعى ماماندىعىن يگەرگەن. كەڭەس وداعىنىڭ سوڭعى جىلدارىندا ول دا اعالارى قۇساپ كەڭشاردىڭ ديرەكتورى بولدى. ءوزىنىڭ الدىنداعى ءتورت اعاسى: نۇرماعامبەت, ايماعامبەت, ەسماعامبەت, بايماعامبەتتەر دە ديرەكتور بولىپ, ء«بىر وتباسىنان شىققان بەس ديرەكتور» دەپ كەزىندە «ەگەمەنگە» جازعان بولاتىنبىز.
قازىر ناعاشىباي بارلىباەۆ «ارقالىق» شارۋا قوجالىعىن باسقارىپ, شارۋاسىن دوڭگەلەتىپ, بارلىعى 550 تۇياق جىلقى ءوسىرىپ وتىر. سونىڭ ىشىندەگى 90 بيەنى ساۋعىزىپ, تاۋلىگىنە 600 ليتردەي قىمىز ساتادى. قازاقتىڭ بارلىق ءادىس-ءتاسىلىن ساقتاعان قىمىزى قانداي! بەتىنە سارىمايى شىعاتىن قىمىزى بالداي. ساۋمال قۇيعاننان كەيىن بارلىق كۇبىلەر مەحانيكالىق قۇرالدارمەن پىسىلەدى. ونىڭ ءبارى تەك قايىڭنان جاسالعان.
توقسان بيەنى ساۋاتىن بيەشىلەر سانى ءتورت-اق ادام. بيەلەر ساۋاتىن ارانعا جەم يىسكەيتىن بولعان سوڭ ەسىك اشىلعاندا وزدىگىنەن كىرىپ, تۇرا قالادى. كىلەڭ ءسۇتتى, جالپاق ساۋىرلى, جەلىندەرى تولىپ تۇراتىن ماما بيەلەر بار.
«بيىل قىمىزعا دەگەن سۇرانىس جامان ىندەتكە بايلانىستى ارتىپ كەتتى. سوندىقتان ساۋىلاتىن بيە سانىن دا كوبەيتتىك. حالىققا پايدامىز ءتيىپ, ەل ريزاشىلىعىن الىپ جاتقاننان ارتىق نە بار؟» دەيدى ناكەڭ.
كارانتيننىڭ قاتاڭ كەزىندە قىمىزدى اشىق ساتۋعا دا مۇمكىندىك بولمادى. الايدا ونىڭ دا جولىن تاپقان. قىزىلجاردا «نوماد» اتتى مەيرامحاناسى بار ەدى, قىمىزدى تاڭەرتەڭ سوندا جەتكىزەدى. ال الام دەۋشىلەر وعان ۋاقىتپەن جازىلىپ, كەلىپ الىپ تۇرادى. بىرىنەن ءبىرى ەستىگەن حالىق «نومادتا» قىمىز ساتىلاتىنىن ءبىلىپ تە العان, جازىلعان ۋاقىتىنان قالماي, جالعىز-اق ساتۋشىعا جەتىپ كەلەدى. ءليترى 800 تەڭگە تۇراتىن قىمىزدى حالىق كەزەگىمەن كەلىپ, تىك كوتەرىپ ساتىپ الادى.
ناعاشىباي بارلىباەۆ بيىلعى قاتەرگە قارسى تاعى ءبىر ەرلىك كورسەتتى. ول جيەنى, رەسەيدەن كوشىپ كەلگەن كاسىپكەر سەرماعامبەت ورال ۇلى جانە وبلىستىڭ باس يمامى, «زەكەت» قورىنىڭ توراعاسى كەنجەتاي قاجى بايكەمەل ۇلى ۇشەۋى بىرلەسىپ, 38 ملن تەڭگەدەن ارتىق قاراجات جيناپ, وكپەگە دەم بەرەتىن 61 اپپارات, 100-دەن ارتىق پۋلسوسيمەتر سىيلادى. ال بۇل سىرقات جاندارعا اۋاداي قاجەت بولعان ەدى. سول ارقىلى قانشاما جاندار اجالدان قالىپ, جىگىتتەر ساۋابىن الدى.
وسى جولداردىڭ اۆتورى ناعاشىباي بارلىباەۆتىڭ كاسىپكەر ارىپتەستەرىمەن سويلەسىپ, قورعا اقشا اۋدارۋدىڭ قاجەتتىگىن قالاي ايتقانىن ەستىپ وتىردى. «مىڭ ءسىز-بىزدەن ءبىر شىج-بىج ارتىق» دەگەندەي, ول ءوزىنىڭ ارىپتەستەرىنە بارىنشا باتىم ءارى اشىق ايتىپ جاتتى. «سەن بايلىقتى وسىنداعى حالىقتىڭ ەسەبىنەن تاۋىپ وتىر ەمەسسىڭ بە؟ ال ەندى سول حالىق قىرىلىپ جاتقاندا قولۇشىن سوزبايسىڭ با؟», دەپ تۇيەدەن تۇسكەندەي تۋراسىنان توق ەتكىزەدى. انا جاقتاعىلار دا شىج-بىج بولىپ, قوردىڭ ەسەپشوتىن جىبەرۋدى بىردەن سۇراپ جاتتى. ونىڭ ىشىندە قازاق تا, ورىس تا, تاتار دا, نەمىس تە بولعان ەدى...
ءسويتىپ, «كوپ تۇكىرسە كول» دەگەندەي, قانشاما قاراجات جينالىپ, حالىقتىڭ يگىلىگىنە جارادى.
مىنە, ناعاشىباي بارلىباەۆ دەگەن ازامات وسىنداي. ونىڭ بويىنان تەكتىلىك تە, ىسكەرلىك تە, سەرگەكتىك تە ەسىپ تۇرادى.
سولتۇستىك قازاقستان وبلىسى
