پەتروپاۆلدىڭ اقپارات كەڭىستىگىندە «پەتروپاۆلوۆسك نيۋس» دەگەن اقپاراتتىق پورتال بار. ءباسپاسوز ەركىندىگىنە سۇيەنگەن بۇل پورتال كوبىنەسە جالپى قازاقستاندىق ەمەس, ورىستىق مۇددەنى قولداپ جۇرەتىنى كورىنىپ تۇرادى. ءتىپتى اتاۋلارىن دا ەسكى سلاۆيان ازبۋكاسىنان الىپتى. مىنە, وسى پورتال جۋىردا بىلاي دەپ قۋانا جازدى: «ۆوسسوزدات ۋگولوك ۆ ستاريننوم رۋسسكوم ستيلە پرەدلوجيل ەتوي ۆەسنوي اكيم سەۆەرو-كازاحستانسكوي وبلاستي كۋمار اكساكالوۆ. پو زادۋمكە اۆتوروۆ پروەكتا, ۆدول ۋليتسى ۋستانوۆيات رازليچنىە مالىە ارحيتەكتۋرنىە فورمى ۆ رۋسسكوم ستيلە: مەلنيتسۋ, كولودەتس س جۋراۆليوم, مەدۆەدەي ي نەسكولكو ماتريوشەك. وستانوۆكي ي فوناري وفورميات پود ستارينۋ, يسپولزۋيا دەكوراتيۆنىە ەلەمەنتى».
اكىمنىڭ سوزدەرى تۋريستىك يندۋستريانى دامىتۋعا سەپتىگى تيەتىن بولعاندىقتان قالانىڭ ەسكى كورىنىسىن قالپىنا كەلتىرەمىز دەگەن نيەتتەن تۋعان. الايدا مۇنى اتالمىش پورتال ءىلىپ اكەتىپ, «مۋزەي پود وتكرىتىم نەبوم وفورمليايۋت پودگوروي, نا ۋليتسە پوتانينا, وتكۋدا ناچالاس يستوريا گورودا پەتروپاۆلوۆسكا. نا ەتوي ۋليتسە راسپولوجەنى دوما, پوستروەننىە ەششيو ۆ ناچالە 20 ۆەكا», دەپ ارلەندىرگەن. ءسويتىپ, پەتروپاۆلدى تەك ورىستىڭ قالاسى دەپ كورسەتۋدى جانداندىرا تۇسكەن. ونىڭ ۇستىنە پوتانين كوشەسى قالانىڭ سولتۇستىك قاقپاسىنىڭ كىرەبەرىسىندە, سوندا مۇندا كىرگەن ادامنىڭ ءبارى «ورىس قالاسىنا كىردىك» دەپ بىلەدى دەگەن جىمىسقى وي مەڭزەگەن.
وسى يدەيانى ىسكە اسىرۋدى اسىلبەك باعانوۆ دەگەن باسقاراتىن «Shatyr Group KZ» جشس قولعا الىپتى. ول اتالمىش پورتالعا جانە باسقا دا ورىستىلدەس باسىلىمدارعا سۇحبات بەرىپ, ءوزىنىڭ ورىس ستيلىندەگى ارحيتەكتۋرانى تاماشا قىلىپ جاسايتىنىن ءماز بولىپ جەتكىزگەن. ەگەر ۇلتتىق ۇستانىمى, رۋحى بار ادام بولسا كەرىسىنشە قازاقى ءستيلدى جاڭعىرتقانىنا ماقتانار ەدى, ال مىناۋ باسقا ۇلتقا قىزمەت ەتكەنىنە ءماز كورىندى...
قازىر وسى جۇمىستار باستالىپ تا كەتكەن. كوشەنى اباتتاندىرۋ قاراجاتى عانا جەرگىلىكتى بيۋدجەتتەن ءبولىندى, قالعان شىعىننىڭ ءبارىن دەمەۋشىلەر تولەيدى دەستى بىزگە قالالىق اكىمدىكتەگىلەر. كەشەگى جامان ىندەت جالىنداپ تۇرعاندا قىسىلىپ جاتقان جەرلەستەرىمىزگە اپپاراتتار الۋعا نەگىزىنەن اۋدانداردا تۇراتىن قالتالى ازاماتتار كومەكتەسىپ ەدى. قالالىقتاردىڭ كوبى بۇعىپ قالعان. ال مىنا جاعدايعا دەمەۋشىلەردىڭ وڭاي تابىلعانىنا تاڭ قالىپ, قويدىق...
راس, قازاقستان اۋماعىندا ورىس تۇرعىندار سالعان قۇرىلىستار كوپ. ول ءتىپتى ءبىزدىڭ وڭتۇستىك قالالاردا دا بار. بىراق سولاردىڭ بىردە-بىرىندە «ورىس ءستيلىن» قالپىنا كەلتىرەمىز دەگەن ۇسىنىستار بولعان جوق. تەك پەتروپاۆلدا وسىنداي يدەيانى ۇسىنۋدىڭ ارتىندا ءزىل باتپان سالماق جاتقانىن اركىم, اسىرەسە اكىم-قارالار ويلانۋى كەرەك-ءتى.
بۇل قالا قازاقشا اتاۋىن الا الماي تۇرعاندىعىنىڭ ءوزى قازاق ازاماتتارىنىڭ نامىسىنا ءتيىپ جۇرەدى. تاۋەلسىز ەل بولا تۇرىپ ەلىمىزدىڭ سولتۇستىك قاقپاسىن ءالى كۇنگە باسقالاردىڭ بەرگەن اتىمەن اتاۋىمىز نامىسقا تيمەي قويمايدى. وسىندايدا قالادا ورىس ءستيلىن جاڭعىرتامىز دەگەن ۇسىنىستىڭ ءوزى ساياسي قاتەلىك ەمەس پە؟ كەرىسىنشە, قازاقى ارحيتەكتۋرانى كورسەتەمىز, ورتازيالىق ساۋلەت ونەرى ستيلدەردەرىن ەنگىزەمىز دەسە ءتۋريزمنىڭ تارتىمدىلىعى ارتا تۇسپەس پە ەدى؟ ورىس ءستيلىن ىزدەگەندەر بولسا – الدىمەن رەسەيدەن-اق تابادى عوي.
گ.ءپوتانيننىڭ ءوزى قازاق حالقىنىڭ ۇلكەن جاناشىرى بولعان, شوقان ءۋاليحانوۆتىڭ دوسى. ونىڭ اتى بەرىلگەن كوشەنىڭ بويىنا ورىس ءستيلى ەمەس قازاق پەن ورىس دوستىعىنىڭ سيمۆولدارى تۇرسا قاتىپ كەتپەس پە ەدى؟
وسىنداي پىكىرلەر ەستۋ ءۇشىن قالانىڭ جاناشىر, كوزى قاراقتى ازاماتتارىنان قوعامدىق كەڭەس قۇرىپ, ولاردىڭ ۇسىنىستارىن ءبىلىپ وتىرعاننىڭ ارتىعى بولماس ەدى. بىزدە ونداي كەڭەس بار دا ەكەن, بىراق قۇرامىنداعىلاردىڭ دەنى وزگە ۇلت وكىلدەرى, ال قازاقتار اراسىندا باتىل ۇسىنىس ايتاتىندار كەمشىن, كوبىسى بۇرىنعى بۇقپانتايلىقتى كۇيتتەيتىندەر كورىنەدى...
قازىر سولاقاي شەشىمدەر توقتاتىلدى. بىراق وسىندايدان بارلىق اكىمدەر ساباق الۋى كەرەك. ولار دا پايعامبار ەمەس, بىلەتىندەرى ءبىر توعىز بولسا, بىلمەيتىندەرى توقسان توعىز. سوندىقتان وبلىس اكىمى قۇمار اقساقالوۆتى دا جەردەن الىپ-جەرگە سالۋ ارتىقتاۋ. «جاڭىلمايتىن جاق, سۇرىنبەيتىن تۇياق جوق» دەمەكشى ونىڭ ىستەپ جاتقان پايدالى, دۇرىس ىستەرىن جوققا شىعارىپ, ەسىمىن ءبىر جاقتى قاراقتاۋعا بولمايدى. ءبىر ادامدى كىنالاپ سونشا ءشۇيىلۋ – باياعى رەپرەسسيا جىلدارىن ەسكە سالادى ەكەن. ءتىپتى سىناعىڭ كەلسە دە اقىلعا سالىپ, ويىڭدى ءبىلدىرۋ كەرەك قوي. ءبىر جاقتى «كەتسىن», «جويىلسىن» دەگەن قازىرگى زاماننىڭ ءسوزى ەمەس.
سولتۇستىك قازاقستان وبلىسى