پىكىر • 10 شىلدە، 2020

گەندەرلىك تەڭدىك: مەملەكەتتىك قىزمەتتىڭ ماڭىزدى بۋىنى

215 رەت كورسەتىلدى

ادامي ويلاۋ جۇيەسىندە رابيندرانات تاگوردىڭ: «ايەل ءبىر قولىمەن ءسابيىن، ەكىنشى قولىمەن الەمدى تەربەتەدى» دەگەن قاناتتى ءسوزى قازىر تاعىلىمدىق قاعيداعا اينالىپ كەتتى. ويتكەنى ايەل-انا تەك ومىرگە ۇرپاق اكەلىپ قانا قويمايدى، سول ۇرپاقتىڭ باقىتتى ءومىرىن قامتاماسىز ەتۋگە قاجەتتىنىڭ بارىنە تىكەلەي ارالاسادى. ادامزات تاريحىندا بىردە-ءبىر داۋىرلىك وزگەرىس، بىردە-ءبىر شەشۋشى وقيعا ايەل-انانى اينالىپ وتپەگەنى بەلگىلى. دەمەك، گەندەرلىك ساياساتتىڭ تامىرى تەرەڭدە، ول قازىرگى زاماننىڭ مۇرات-مۇددەسىمەن عانا شەكتەلمەيدى. ءومىر تالاپتارىمەن، قوعامدىق دامۋ زاڭدىلىقتارىمەن بىتە قايناسا وتىرىپ، ءوزىنىڭ تۇتاس بولمىسىن ايقىندايدى. قازاق ەلىنىڭ، تاۋەلسىز قازاقستاننىڭ گەندەرلىك ساياساتى دا، ءارتۇرلى اتاۋمەن، ءارتۇرلى شارىقتاۋ، ىركىلىستەرىمەن، وسىنداي زاڭدىلىقتار اياسىندا قالىپتاستى.

بىزگە بۇگىن، ياعني الەمدىك كە­ڭىس­تىكتە تاۋەلسىز دامۋدىڭ تاري­حي تۇرعىسىنان العاندا، ۇلت­تىق كودىمىز بارىنشا ساق­تالعان ءوز جولىمىزدى ايقىنداپ الۋ­دىڭ ماڭىزى ەرەكشە. ۇرىس دالاسىندا دا، بەيبىت مايداندا دا ەڭسەسىن ەرلەرشە اسقاق ۇستاعان قىزدارىمىزدىڭ ەر­لىگى، نازىك تە قۋاتتى رۋحاني مادە­نيە­تى، وتبا­سىلىق ۇيلەسىمنىڭ شەبەر ۇيىم­­داس­تى­رۋشىسى بولعان تاعى­لىم­دىق تۇلعاسى ەندى ۇدەرىستى دامى­عان زاماننىڭ تالابىنا وراي جاڭا قىرىمەن سومدالۋدا.

ەلباسى – تۇڭعىش پرەزيدەنت ن.ءا. نازارباەۆ گەندەرلىك ساياسات­تىڭ بۇگىنى مەن بولاشاعىنا اي­رىق­شا نازار اۋداردى. قازىر قازاق­ستان – ادام قۇقىقتارى بويىنشا، سونىڭ ىشىندە جىنىستار اراسىندا تەڭدىكتى قامتاماسىز ەتۋگە جانە ايەلدەر مەن بالالاردى قورعاۋعا باعىتتالعان بىر­قاتار ماڭىزدى شارتتار مەن كونۆەن­تسيا­لار­عا قاتىسۋشى. وسى باعىتتا بىر­قاتار زاڭ قابىلدانىپ، مەملە­كەت تاراپىنان ءتيىستى شارالار ازىر­لەن­دى.

ماسەلەن، پرەزيدەنت جانىن­دا­عى ايەلدەر مۇددەسىن كوزدەيتىن، مەم­­لەكەتتىك ورگاندار مەن حا­لىق­ارالىق جانە ۇكى­مەت­تىك ەمەس ۇيىمدار اراسىن بايلانىستىراتىن ايەلدەر ىستەرى جانە وتبا­سى­لىق-دەموگرافيالىق ساياسات جو­نىندەگى ۇلتتىق كوميسسيا 22 جىل بويى تولاسسىز جۇمىس ىستەپ كەلەدى.

سونداي-اق 2017 جىلدان باس­تاپ 2030 جىلعا دەيىنگى وتبا­سى­لىق جانە گەندەرلىك ساياسات تۇجى­رىم­داماسى ىسكە اسىرىلۋدا.

پرەزيدەنت ق.ك.توقاەۆ جۇر­گى­زىپ وتىرعان گەندەرلىك ساياساتقا سايكەس، قازاق­ستان­دىق دامۋ جاع­دايىن­دا ەلىمىزدەگى ايەلدەر قاۋى­مىنا ساياسي جانە بەلسەندى ازامات­تىق ۇستانىم تۇرعىسىنان بارىنشا باسىمدىق بەرىلىپ كەلەدى.

ءوز كەزەگىندە، قازاقستاننىڭ گەندەر­لىك ماسەلەلەردى شەشۋدەگى ۇدەمەلى قوز­عا­لىسىن حالىقارالىق ساراپشىلار دا اتاپ وتۋدە. سونى­­مەن بىرگە مەديا، عا­لامتور جانە ءبىلىم بەرۋ جۇيەلەرى دە حال­قى­مىزدىڭ گەندەرلىك ساياسات حاقىنداعى ساۋاتىنىڭ وسۋىنە زور ىقپال ەتۋدە.

زاماناۋي الەمدە مەملەكەتتىك قىز­مەت­تە، جەكە كاسىپكەرلىكتە بول­سىن، اسكە­ري ىستە، عىلىمدا جانە وزگە دە ومىر­لىك ماڭىزدى سالالاردا بولسىن ايەلدەردىڭ ورنى ايرىقشا ەكەنى بەلگىلى. سوندىقتان بۇگىنگىدەي دامۋ جاع­دا­­يىندا تەڭسىزدىكتىڭ نەگىزگى سەبەپ­تەرىنىڭ ءبىرى بولىپ كەلگەن ەڭبەكتى ءبولۋ جۇيەسى وزگەرىپ، ەرلەر مەن ايەلدەر ماماندىعى اراسىنداعى ايىرماشىلىقتار جويىلۋدا.

جاسىراتىنى جوق، ايەل مۇم­كىن­دىگىن ونىڭ وتباسىنداعى رو­لى­مەن بايلانىستىرۋ كوزقا­را­سىنىڭ ءالى دە باسىمدىعىنا قاراماستان، ايەلدەر قاۋىمىنىڭ سايا­سي، ەكونوميكالىق جانە قوعام­دىق ومىر­دە ءتيىمدى شەشىمدەر قابىل­داۋداعى بەلسەندىلىگى ۇدا­يى ارتىپ كەلەدى. ماسە­لەن، ەلىمىز­دە وتكىزىلگەن سايلاۋ ناۋقان­دارىنىڭ ناتيجەلەرى ايەلدەر ساي­لاۋ پروتسەسىنىڭ ماڭىزدى قاتى­سۋ­شىلارى ەكەنىن دە كورسەتتى. ءتىپتى 2019 جىلى وتكەن قازاقستان رەسپۋبليكاسى پرەزيدەنتىنىڭ كەزەكتەن تىس سايلاۋىندا ەل تاريحىندا تۇڭعىش رەت پرەزيدەنتتىككە كانديدات رەتىندە دانيا ەسپاەۆا ۇسىنىلدى.

جۋىردا مەملەكەت باس­شى­سىنىڭ قوعامدىق سەنىم ۇلتتىق كەڭەسىنىڭ ەكىنشى وتىرىسىندا پارتيالىق ءتىزىمنىڭ 30 پايىزىن ايەلدەر مەن جاستار قۇ­را­ۋى كەرەكتىگى جونىندەگى باستاماسى «قازاقستان رەسپۋبليكاسىنداعى سايلاۋ تۋرالى» كونستيتۋتسيالىق زاڭىنا تولىقتىرۋلار ەنگىزۋ تۋرالى» زاڭدا جۇزەگە استى. قا­زىر­گى تاڭدا پارلامەنت ما­جى­لى­سىندەگى ايەلدەردىڭ سانى – 26. بۇل كورسەتكىشتەن گەن­دەرلىك تەڭ­دىك ماسەلەسىندە مەملەكەتتىك قىز­مەتشىلەر اراسىندا ايتار­لىق­­تاي ىلگەرىلەۋدىڭ بار ەكەنىن باي­قاي­مىز. مەملەكەتتىك ساياساتتى تابىس­تى ىسكە اسىرۋدا ايەلدەر مينيس­ترلىكتەر مەن اكىمدىكتەردە دە ايتارلىقتاي ءوز ۇلەستەرىن قوسىپ ءجۇر.

ەل بويىنشا 50 مىڭعا جۋىق ايەل مەملەكەتتىك قىزمەتتى وزدە­رى­نىڭ كاسىبي قاسيەتتەرى مەن مان­ساپ­تىق ۇمىتتەرىن ىسكە اسىرۋ سالاسى رەتىندە تاڭداپ وتىر. اتالعان كور­سەتكىش مەملەكەتتىك قىز­مەت­شى­لەردىڭ جالپى سانىنىڭ 55،7 پايىزىن قۇرايدى. بۇل يتاليا، بەلگيا نەمەسە يسپانيا سياقتى ەكونوميكالىق ىنتى­ماقتاستىق جانە دامۋ ۇيىمى ەلدە­رىنىڭ ۇقساس كورسەتكىشىنەن اسىپ تۇسەدى. ال، باسشى لاۋازىمىنداعى تۇلعالار اراسىن­دا ايەلدەردىڭ ۇلەسى 40 پا­يىزدى قۇرايدى، ياعني باسقارۋشى لاۋازىمداردا 9،5 مىڭنان استام ايەل قىزمەت ەتۋدە. جوعارى باسقا­رۋ­شىلىق قىزمەتتەردەگى بەل­سەن­دى­لىگى ولاردىڭ باسە­كەگە قابى­لەت­تى، كوش­باسشىلىق قا­سيەت­­تەرى جوعارى ەكەن­دىگىن كورسەتەدى.

ءبىر قۋانتارلىعى، مەملەكەتتىك باسقارۋ جۇيەسىندە جاۋاپتى قىز­مەت­­تەردەگى تۇل­عا­لار اراسىندا ايەلدەر قاتارى جىل سايىن كوبەيىپ كەلەدى. بيىل قازاق­ستان تاري­حىندا العاش رەت وبلىس اكىمى لاۋازىمىنا ايەلدەر وكىلى تاعايىندالدى. بۇگىنگى كۇنى سايا­سي مەملەكەتتىك قىزمەت­شى­لەردىڭ 49-ى ايەلدەر. ونىڭ ىشىندە مەملەكەتتىك قىزمەت ىستەرى اگەنتتىگى، رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتىڭ اتقارىلۋىن باقىلاۋ جونىندەگى ەسەپ كوميتەتى، قارجى نارىعىن رەتتەۋ جانە دامىتۋ اگەنتتىگى توراعالارى، اقپارات جانە قوعامدىق دامۋ، مادەنيەت جانە سپورت مينيسترلەرى بار. بۇل عانا ەمەس، ايەل ازاماتتار سالا جانە ەلدى مەكەندەر اياسىنداعى شە­شىم­دەر قابىلداۋمەن بايلانىستى 500-دەن استام باسقارۋشى اكىمشىلىك لاۋازىمداردى اتقا­رۋدا.

مۇنىڭ ءبارى گەندەرلىك سايا­سات­­تى زاڭنا­مالىق دەڭگەيدە دە، ءىس جۇزىندە دە دايەكتى ىسكە اسى­رۋ­دىڭ ارقاسىندا مۇمكىن بولدى. ماسەلەن، «قازاقستان رەس­پۋب­ليكاسىنىڭ مەملەكەتتىك قىز­­مەتى تۋرالى» زاڭىندا مەم­لە­­كەتتىك قىزمەتكە كىرۋ كەزىن­دە قانداي دا ءبىر، سونىڭ ىشىندە جىنى­سىنا نەمەسە كەز كەلگەن وزگە ءمان-جايلارعا بايلا­نىس­تى كەم­­سىتۋشىلىككە جول بە­رىل­مەي­دى. بۇل ۇستانىم قا­زاق­­ستان رەس­پۋب­لي­كاسىنىڭ كون­ستيتۋ­تسيا­سى­نىڭ نورمالارىنان تۋىندايدى.

سونىمەن بىرگە اگەنتتىك كون­كۋرس­تىق راسىمدەردىڭ اشىق­تىعىن قامتاماسىز ەتۋ ءۇشىن جۇيەلى جانە جوسپارلى جۇمىس جۇرگىزۋدە، بۇل – مەملەكەتتىك قىزمەتكە تۇسۋگە تەڭ مۇمكىندىك جاساۋدىڭ ماڭىزدى العىشارتى بولىپ تابىلادى.

بەس جىلدان بەرى ەلىمىزدە مەم­لە­كەتتىك قىزمەتتىڭ مانساپتىق مودەلى جۇمىس ىستەيدى، وعان كوشۋ ايەلدەردىڭ، ونىڭ ىشىندە باسەكەلەس جانە تەڭ جاعدايلاردا باسشى لاۋازىمدارعا ورنالاسۋ مۇمكىن­دىگىن ارتتىردى. مەملەكەتتىك قىز­مەت­كە ورنالاسۋدىڭ ءراسىمىن ودان ءارى جەڭىلدەتۋ، ونىڭ اشىق­تى­عى مەن قولجەتىمدىلىگىن ارتتىرۋ ءۇشىن بيىل اگەنتتىك باستاماسىمەن وسى باعىتتاعى ەرەجەلەرگە وزگە­رىس­تەر ەنگىزىلدى.

وزگەرىستەرگە سايكەس، ەندى ۇمىت­كەر­لەر مەملەكەتتىك بوس ورىن­دار­­عا جاريالانعان بايقاۋلارعا قاجەتتىلىك بويىنشا ۇيدەن شىق­پاي-اق قاتىسا الادى. ول ءۇشىن قۇ­­جات­­تاردى ەلەكتروندى پوشتا ارقى­لى تاپسىرۋعا مۇمكىندىك بەرىلدى جانە ۇسى­نىلاتىن قۇجات­تار ءتىزىمى ءبىرشاما قىس­قار­تىلدى.

تسيفرلى تەحنولوگيالار زا­مانىنىڭ تالاپتارىنا سايكەس، كانديداتتار ءۇشىن اڭگىمەلەسۋدەن ءوتۋدى قاشىقتىقتان بەي­نە بايلانىس قۇرالدارى ارقىلى جۇرگىزۋ مۇمكىندىگى دە قاراستىرىلدى. الەۋەتتى باقىلاۋشىلار قاتارى بارىنشا كەڭەيتىلدى. ەندى ءاربىر كامەلەتتىك جاس­قا تولعان، ارەكەتكە قابىلەتتى ازامات اڭگى­مەلەسۋ بارىسىندا باقىلاۋشى بولا الادى.

جالپى 2019 جىلى جۇرگىزىلگەن كون­كۋرستارعا 50 مىڭنان استام ادام قاتىسسا، ونىڭ شامامەن جارتىسىن – 46،1 پايىزىن ايەلدەر قۇرادى. كونكۋرس ناتيجەسىندە تاعايىندالعان ايەلدەردىڭ ۇلەسى – 46،2 پايىز. «ب» كورپۋسىنىڭ باسقارۋشى لاۋازىمدارىنا 10 مىڭعا جۋىق ۇمىتكەردىڭ 32،5 پايىزى ايەلدەر بولعان جانە كونكۋرس ناتيجەلەرى بويىنشا تاعايىندالعاندار 32،1 پايىزدى قۇرادى.

مەملەكەتتىك قىزمەتشىلەردىڭ وتبا­سى­­لىق جانە مانساپتىق مىندەتتەردى قاتار اتقارىپ، بوس ۋاقىتىن ءتيىمدى پاي­دا­لانۋىنا كەڭ مۇمكىندىكتەر قاراس­تى­رىلدى. بىرقاتار ورتالىق جانە جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگانداردا يكەمدى جۇمىس كەستەسى ەنگىزىلدى، اكەلەر ءۇشىن دەكرەتتىك دەمالىستاردى تانىمال ەتۋگە نازار اۋدارىلۋدا. مەملەكەتتىك قىزمەتتە ەڭبەك ۋاقىتىنان تىس جۇمىس ىستەۋ ايتارلىقتاي قىسقاردى.

2015 جىلدان باستاپ قىز­مەتتىك ەتيكانى ساقتاۋ بويىنشا مونيتورينگ جۇرگىزۋ مەن باقى­لاۋدى ىسكە اسىراتىن ادەپ جونىندەگى ۋاكىل ينس­­تيتۋتى جۇ­مىس ىستەيدى. ولاردىڭ قىزمەتى زاڭنامانى بۇزۋدىڭ الدىن الۋعا جانە بارلىق مەملەكەتتىك قىزمەت­شىلەردىڭ قۇقىعىن قور­عاۋعا باعىتتالعان. مەم­لە­كەتتىك قىزمەتتىڭ قولدانىستاعى مودە­لى قىزمەتشىلەردى دامىتۋ جانە ولار­دىڭ بىلىكتىلىگىن، قاجەتتى ءبىلىمى مەن داعدىلارىن ارتتىرۋ ءۇشىن اۋقىمدى مۇمكىندىكتەردى ۇسىنادى.

دايارلاۋ، قايتا دايارلاۋ جانە بىلىك­تى­لىكتى ارتتىرۋ ينستيتۋتتارى بەلسەندى جۇمىس ىستەۋدە. بۇل رەتتە گەندەرلىك تاقىرىپقا دا نازار اۋدارىلادى.

مەملەكەتتىك ورگانداردىڭ كادر­­لار بولىمدەرىنىڭ باسشىلارىن وقىتۋ جۇيەسىنە حالىقارالىق وڭ تاجىريبە نەگىزىندە ازىرلەنگەن جۇمىس پەن وتباسىن بايلانىس­تى­رۋ بويىنشا تاقىرىپتىق سا­باق­تار ەنگىزىلدى.

سونداي-اق وڭىرلەردە «قازاق­ستان رەسپۋبليكاسىنداعى وتبا­­سى­لىق جانە گەن­دەرلىك ساياسات­تى ىسكە اسىرۋدىڭ تۇجى­رىم­دا­­ما­­سى»، «گەندەرلىك جانە جاس­­تار ساياساتىنىڭ ىسكە اسىرىل­ۋى»، «وتباسى جانە گەن­دەر­لىك ساياسات: وڭىر­لىك سايا­سات» تا­قى­رىپ­تارى بو­يىنشا مەم­لە­كەت­تىك قىز­مەت­شى­لەرگە ارنالعان بىلىك­تى­لىكتى ارت­تىرۋ سەمينارلارى مەن قايتا دايار­لاۋ كۋرستارى دا جۇر­گىزىلدى.

ارينە دۇنيە جۇزىندەگى بىردە-ءبىر مەملەكەت ازىرگە ەرلەر مەن ايەلدەر اراسىنداعى تولىق تەڭ­دىك­كە قول جەتكىزە الماي كەلەدى. دەگەنمەن، بۇل باعىتتا، ءسوز جوق، يگى قادامدار جاسالۋدا.

قازىرگى الەمدە گەندەرلىك پروب­­لە­ما جانە ايەلدەردىڭ ەرلەر­مەن تەڭ قۇقىعى جولىنداعى كۇرەس ارناۋلى توپتاردىڭ عانا ەمەس، سونداي-اق جالپى قوعامدا دا بەلسەندى تالقىلانۋى ءتيىس. مۇنىڭ قوزعاۋشى كۇشى – بۇگىنگى ايەلدەردىڭ بەلسەندى پوزيتسياسى.

حالىقارالىق كونۆەنتسيالار گەن­دەر­لىك جۇيەدەگى كەدەرگىلەردى ەڭسەرۋ بو­يىنشا كوپتەگەن شارانى ۇسىنادى، ەڭ باستىسى ولاردىڭ بار ەكەندىگىن مويىنداۋ. دامىعان ەلدەردىڭ تاجىريبەسى كەشەندى ءتاسىل پايدالانىلاتىن ەلدەردەگى گەندەرلىك ساياسات نەعۇرلىم ءتيىمدى ەكەنىن كورسەتەدى.

ەڭ الدىمەن، گەندەرلىك تەڭ­سىزدىك – تاريحي قالىپتاسقان ءداستۇر دەگەن پىكىردەن الشاقتاۋ قاجەت. بۇل رەتتە قوعامدىق سانانى جاڭعىرتۋ، ادامي كوزقاراس پەن قابىلداۋدى وزگەرتۋ ماڭىزدى بولماق. قازاق حالقى ارقاشان ايەل زاتىن قادىرلەپ، قۇرمەت تۇتىپ قانا قويماي، ولاردىڭ قوعامداعى ايرىقشا ءرولىن دە اتاپ كورسەتەدى. جيىرماسىنشى عاسىردىڭ باسىندا جازۋشى مۇحتار اۋەزوۆ «ادامدىق نەگىزى – ايەل» اتتى ماقالاسىندا ادامزات قوعامىنىڭ وركەن­دە­ۋىندەگى ايەلدىڭ مول ۇلەسىن، جاس ۇر­پاق­تىڭ تاربيەلى بولىپ وسۋىنە ەڭ الدىمەن قوعامداعى ايەلدىڭ حال-جاعدايىن تۇزەپ، وڭالتۋ ارقىلى ەلدىڭ گۇلدەنۋىنە قول جەتكىزۋگە بولاتىنىن اتاپ كورسەتكەن ەدى.

كوپ جاعدايدا ايەلدەر تۋرالى قا­لىپ­تاسقان تەرىس باعىتتاعى كوزقا­راس­تار ولاردىڭ اراسىندا وزدەرىنىڭ مۇم­كىن­دىكتەرىنە دەگەن سەنىمسىزدىكتى تۋدىرۋى مۇمكىن. دەگەنمەن جاھاندانۋ، اق­پاراتتىڭ اشىقتىعى، عىلىم سانا­داعى كەدەرگىلەردى جويۋدا جاڭا مۇم­كىن­دىكتەرگە جەتەلەپ كەلەدى. بۇگىندە ايەل­دەردىڭ قوعامداعى ءرولى ەڭ الدىمەن ءوزىنىڭ تاڭداۋىمەن، ءبىلىمى مەن قابىلەتىن كورسەتە الۋىمەن كورىنەدى. ال ەرلەر مەن ايەلدەردىڭ تەڭ قۇقىقتارى، ايەلدەردى قوعام ومىرىنە بەلسەندى تارتۋ جولىندا قوعام مەن بيلىك تيىسىنشە قولداۋ كورسەتۋگە، ادامي ادىلدىك ۇستانىمىن جاقتاۋعا ءتيىستى دەپ بىلەمىن. ايەل قۇقىق­تا­رىن جۇزەگە اسىرۋدا كەدەرگى بولاتىن قاۋىپ-قاتەرلەردى ەڭسەرۋ ءۇشىن مەم­لە­كەتتىك ورگاندار قوعامنىڭ باسىم بو­لىگىن تارتا وتىرىپ، بەيرەسمي، اشىق پىكىرتالاس الاڭدارىندا، فورۋمداردا بارىنشا كەڭ تالقىلاۋ كەرەك.

قازىرگى تاڭدا، اشىق جانە باسە­كە­لەستىك تارتىبىندە مەم­لە­كەتتىك قىزمەتكە ورنالاسۋ مۇم­كىن­دىگىن پايدالانىپ، وزىنە ءوزى وتە سەنىمدى جانە ءوز الەۋەتىن تولىق­­قاندى ىسكە اسىرۋ ءۇشىن كوپ­تەگەن قىزدارىمىز جانە تاجىري­بە­لى ايەل ازاماتشالارىمىز مەم­­لەكەتتىك ورگانداردا جىگەرلى قىز­مەت اتقارۋدا.

 

انار جايىلعانوۆا،

قازاقستان رەسپۋبليكاسى مەملەكەتتىك قىزمەت ىستەرى اگەنتتىگىنىڭ توراعاسى

سوڭعى جاڭالىقتار

قحل كەستەسى جاريالاندى

حوككەي • بۇگىن، 08:16

تايجان مۇراسى توزبايدى

رۋحانيات • بۇگىن، 08:15

95 جاسىندا كۋالىك الدى

وقيعا • بۇگىن، 08:11

جەمقورلار اللەياسى كەرەك پە؟

ساياسات • بۇگىن، 08:03

ەكپەنى وزدەرىنە سالدىردى

قوعام • بۇگىن، 08:00

پاندەميا كەزىندەگى پەرزەنتحانا

مەديتسينا • بۇگىن، 07:57

جاڭا ماۋسىمداعى وزگەرىستەر

فۋتبول • بۇگىن، 07:37

قاتەرلى ماۋسىم

الەم • بۇگىن، 07:26

ۇزدىك 8 كوماندا انىقتالدى

فۋتبول • بۇگىن، 07:20

قۇلقىن ءھام قۇلدىق

قوعام • بۇگىن، 07:15

ءتىلسىز جاۋدىڭ تاقسىرەتى

ايماقتار • بۇگىن، 07:08

تەگىن ءدارى-دارمەك كىمگە تيەسىلى؟

مەديتسينا • بۇگىن، 06:50

شاراپاتى مول «شەت-كومەك»

ەكونوميكا • بۇگىن، 06:39

ەگىنگە وراق ەرتە ءتۇستى

قوعام • بۇگىن، 06:33

جەزقازعانعا گاز جەتكەندە...

ەكونوميكا • بۇگىن، 06:31

«ينتەر» – جارتىلاي فينالدا!

سپورت • بۇگىن، 02:50

ۇقساس جاڭالىقتار