«...ءومىردى تۇستەردەن ىزدە. شىنايى سۋرەت – بۇل ءتۇستى مودەلدەۋ. مەن ونەردىڭ ومىرشەڭدىگى مەن وركەندەۋى ءۇشىن كۇرەسەمىن», دەپ جازدى ۆان گوگ ءبىر حاتىندا. تاعدىر-تالايى كۇرەسپەن وتكەن سۋرەتشى سوزىندە تۇرىپتى. فرانتسۋز جازۋشىسى انري پەرريۋشو جازعانداي, ۆينسەنتتىڭ جەكە تۇلعاسى مەن ونەرى زەرتتەۋ نىسانىنا اينالدى, قوعام قۇنىعا لاپ قويدى. ارينە كوزى تىرىسىندە ەمەس, ءپاني جالعاننان باقيعا كوشكەن سوڭ عانا.
ۇلى يمپرەسسيونيست-سۋرەتشى نيدەرلاندتىڭ وڭتۇستىگىندە پاستور تەودوردىڭ وتباسىندا دۇنيەگە كەلدى. بالا جاسىنان مىنەزىمەن دارالانعان ول ەشكىمگە ۇقسامايتىن دەپ ايتىلادى. سۋرەتشى ءوزىن, ارمانىن ۇزاق ىزدەپتى. ءتىپتى اكەسىنە ۇقساپ ءدىن جولىندا دا قىزمەت ەتىپ كوردى. بارلىق پوستپرەسسيونيستىك سۋرەتشىلەر سياقتى, شىندىقتىڭ اكادەميالىق بەينەسىنەن الىستاپ, ءبىر ساتتىك اسەردىڭ ورنەكتەرىن ىزدەۋدەن باس تارتتى: نىساننان گورى سەزىمگە تەرەڭ ماعىنا, استار ۇستەۋگە ءمان بەرىپ, ساندىك ستيليزاتسياعا جۇگىندى.
ءىش تارتپاعان پاريج قوعامىنان قاعاجۋ كورگەن سۋرەتشىنىڭ ارل قالاشىعىنا قونىس اۋدارۋى وكىنىشپەن اياقتالسا دا, جانىنا سايا ىزدەگەن ۆان گوگ ءۇشىن جارقىن ءۇمىت ءھام مۇقالماعان جىگەردىڭ شامىن جاعىپ بەرگەن ەدى. ىشكى مانگە ۇمتىلىس جان سارايىڭدى كۇش-قۋاتقا تولتىرىپ, قۋانىشى ورتايعان كەۋدەڭە جاڭاشا ءبىر سەرپىلىس بەرەدى ەمەس پە؟! ۆان گوگتى ارلگە «سۋرەتشىلەر شەبەرحاناسىن اشسام», دەگەن ارمانى باستاپ اكەلدى. كەلە سالا ەسكىلەۋ ءۇيدى جالعا الىپ, ءىشى-سىرتىن تۇگەل سارى تۇسكە سىرلاپ ءجۇرىپ, بالاشا قۋانىپ گوگەنگە حات جازاتىن ەدى عوي. ء«بىراز كۇتە تۇرىڭىز... بۇل جەردىڭ پوەزياسى ادامدى ءبىرازدان كەيىن عانا باۋرايدى. ءۇي ءالى ىڭعايلى ەمەس, ايتسە دە بىرتىندەپ جابدىقتاۋعا تىرىسامىز. شىعىنى كوپ بولعانى سونشا, ءبارىن بىردەن جاساي المايسىڭ. بىراق ءسىز وسىندا كەلسەڭىز, مۇندا قالۋعا نەلىكتەن تالاپ ەتكەنىمدى تۇسىنەسىز», دەپ اعىنان جارىلادى.
ىزىنشە جازىلعان «سارى ءۇي» اتتى پوستيمپرەسسيونيستىك رۋحتاعى كارتيناسىندا سۋرەتشىنىڭ جاڭا ومىرگە ءۇمىتى, جاقسىلىققا سەنگەن, سىيىنعان اسقاق ارمانى مەن مۇراتى ايقىن كورىنەدى. جالپى, ارلدە تۋعان جۇمىستار بەلگىلى ءبىر ماعىنادا سۋرەتشىنىڭ كۇندەلىگى سياقتى اسەر بەرەدى. وسى كەزەڭدە جازىلعان پەيزاجدارىنان ونىڭ ءسات سايىن قۇبىلعان كوڭىل كۇيى مەن ۇكىلەگەن ۇمىتتەرى, كەلەشەككە دەگەن ۇمتىلىسى كەسكىندەلگەندەي. جان دۇنيەسىن جابىرقاتقان جالعىزدىقتان مولبەرت الدىنداعى قۇلشىلىعى عانا قۇتقاراتىن. «گوگەننىڭ ورىندىعى» (1888), «وراق. لا-كرو اڭعارى» (1888). «ارلدەگى قىزىل جۇزىمدىكتەر» (1888) سىندى بىركەلكى ۇندەستىكتەن تۋعان الۋان ءتۇرلى كارتينالارىنداعى جارقىن پوەتيكالىق بەينەلەر ەكپىندى ىرعاققا باعىنا وتىرىپ سالىنعان.
«مەن ۇنەمى وسى سالادا جاڭالىق اشامىن دەپ ۇمىتتەنەمىن, – دەدى ول ىنىسىنە جازعان حاتىندا, – مىسالى, عاشىقتاردىڭ سەزىمىن قوسىمشا ەكى تۇسپەن ۇيلەستىرە وتىرىپ, ءبىر-بىرىنە قارسى قويۋ, ۇقساس رەڭكتەردىڭ قۇپيا تەربەلىسىمەن نەمەسە ميداعى ويدى اشىق ءوڭنىڭ جارقىلىمەن قارا تۇستە كورسەتۋ. قانداي دا ءبىر ءۇمىتتى جۇلدىزبەن, يا باتىپ بارا جاتقان كۇننىڭ شاپاعىمەن ايشىقتاۋ. ۆان گوگتىڭ ءوزى اتاعانداي, ونىڭ قىلقالامىنان تۋعان ءار سيۋجەتىندە ءتۇس ارقىلى جەتكىزۋگە تىرىسقان استارلى ويى جاتىر. مانەرلى, ءتۇسىندىرۋدى قاجەت ەتپەيتىن كارتينالارىنداعى رۋحاني مازمۇندى كوز تىككەن كورەرمەننىڭ تىنىسىنان انىق سەزەر ەدىڭىز. نازىك تە جاناشىر, سويتە تۇرا ءوز-ءوزىن ۇمىتقان كوزسىز تابىنۋ جاسىرىن سيمۆوليكامەن قانىققان. سارى تۇسكە قۇشتارلىق ونى جانىنان بەزدىردى. بۇل تۋراسىندا راس-وتىرىگىن ايىرعىسىز قانشاما اڭىز ايتىلادى: بىردە ونى ەسىنەن اۋعان جىندىعا بالاسا, بىردە اشتى جۋسان سىعىندىسى بار ابسەنت ىشكەندىكتەن تۇستەردى بۇرمالاپ قابىلداعان دەيدى.
راسىندا, سۋرەتشى تانىمىندا سارى مەن كوك ءتۇس جاماندىق پەن جاقسىلىقتىڭ, قاراڭعى مەن جارىقتىڭ ماڭگىلىك كۇرەسىنە اينالدى. ليمونداي اشىق سارىدان قىزعىلتىم سارىعا دەيىنگى ارالىق كۇن ساۋلەسىنىڭ, بيداي القابىنىڭ, ماحاببات پەن ءومىردىڭ نىشانى بولىپ سانالدى. مىسالى, سۋرەتشى شىعارماشىلىعىنداعى شوقتىعى بيىك تۋىندى «ديقان» (1888) كارتيناسىندا جاقىن دوسى گوگەننىڭ ىقپالى ايقىن سەزىلەدى. كارتيناداعى سيۋجەتتى سۋرەتشىنىڭ ءوزى ەرەكشە جاقسى كوردى جانە وعان وقتىن-وقتىن ورالىپ تا وتىردى. ءبىر-ءبىرىن قايتالامايتىن ديقان تاقىرىبىنا ارنالعان تۋىندىلارىندا بەيبىتشىلىك پەن باقىت سالتاناتى ايقارا تابىسقان. ديقان – ءومىر سيمۆولى, تىرشىلىكتىڭ باستاۋى. شارۋانىڭ توبەسىنە تۇتىلىپ باتىپ بارا جاتقان كۇن وسىناۋ بەينەگە ەرەكشە ءمان, قاسيەت ۇستەپ تۇرعانداي. ال كوگىلدىردەن باستالىپ قاراعا ۇلاسقان بوياۋلاردىڭ ارپالىسى «جالىنى قايتقان ماڭگىلىكتىڭ», «پەشەنەگە جازىلعان شاراسىزدىقتىڭ», ء«ولىم» قورقىنىشىنىڭ ءدامىن سەزدىرەدى. 1889 جىلى جازىلعان «وراقشى» كارتيناسىندا ءولىم سيمۆولىنا جۇگىنەدى. ءبىر قاراعاندا جارقىن, اشىق تۇسىمەن كوزگە وتتاي باسىلاتىن ەگىس دالاسى ءجۇزى لىپىپ تۇرعان وراقتى بىردەن اڭعارتپايدى.
ۆينسەنت ۋيليام ۆان گوگ – جۇمباق تۇلعا. وسىناۋ الاساپىرانعا تولى عۇمىرىندا اۋەلگى ماقساتىنان اينىماپتى. شىعارماشىلىق جولىن كەش باستاسا دا, سوڭعى ون جىلدا وندىرتە جازىپ, 900-گە تارتا تۋىندىنى مۇراعا قالدىرىپتى. توسىن دا شالت مىنەزىمەن قوعامعا جاقپاعانىمەن, ونىڭ ادامزاتقا دەگەن سۇيىسپەنشىلىگى, ماحابباتى جۇرەك تۇكپىرىنە بەرىك بەكىگەن-تۇعىن. شىندىق كوپ بولعانمەن, اقيقات بىرەۋ – سۋرەتشىنىڭ سارى تۇسكە سونشا قۇمارتۋىنىڭ سىرى كوكتەن قۇيىلعان جارىقتى, نۇردى جۇرەكتەردەن كورگىسى كەلگەندىگى ەدى.
