جۇردەك پويىز وسكەمەنگە جاقىنداي تۇسكەن سايىن القاپتىڭ اجارى قويۋلانىپ بارادى. اسقاق التايدىڭ اجارلى سiلەمدەرiنiڭ بiردە تولقىندانعان جوتالارىنىڭ جوندارى, كەيدە شەگiنە كوز جەتپەس جازىقتارى جازيراداي تۇرلەنەدi.
جۇردەك پويىز وسكەمەنگە جاقىنداي تۇسكەن سايىن القاپتىڭ اجارى قويۋلانىپ بارادى. اسقاق التايدىڭ اجارلى سiلەمدەرiنiڭ بiردە تولقىندانعان جوتالارىنىڭ جوندارى, كەيدە شەگiنە كوز جەتپەس جازىقتارى جازيراداي تۇرلەنەدi.
تابيعاتتىڭ تۇنىپ تۇرعان وسى قازىناسىنا قىزىعىپ كەلە جاتىپ شۇعىلالى شىعىستىڭ شۇرايلى توپىراعىن تۇلەتۋگە شقو اكiمi ب. ساپارباەۆتىڭ باستاماسىمەن وڭتۇستiكتەن ديقاندار شاقىرىلعانى ويعا ورالا كەتتi. ۇلان اۋدانى اكiمiنiڭ ورىنباسارى س. نۇعىمانوۆ بۇدان ءۇش جىل بۇرىن “وڭتۇستiك قازاقستان” گازەتiنە ارنايى سۇحبات بەرگەن بولاتىن. وندا وبلىس باسشىسىنىڭ التايدىڭ جاقۇتتى, بiراق بوس جاتقان القابىن كادەگە جاراتۋدى جەرگiلiكتi تۇرعىندارعا ۇيرەتۋ ءۇشiن وڭتۇستiك ولكەسiنiڭ شارۋالارىن شاقىرىپ, ولارعا سۋى مول اۋماقتارىنان ەگiن ەگiپ, كوكونiس وسiرۋگە جەر تەلiمدەرiن ءبولiپ بەرەتiنiن, وعان قاجەتتi قاراجاتتاردى جەڭiلدiكپەن قاراستىرۋعا كومەكتەسەتiنiن جەتكiزگەنi جادىمىزدى جاڭعىرتتى.
وسى ساپارىمىزدا ۇلان اۋدانىنا بارۋدىڭ ورايى دا ءتۇستi. مۇندا الدىمەن جولىققانىمىز اۋداندىق كاسiپكەرلiك جانە اۋىل شارۋاشىلىعى ءبولiمiنiڭ مەڭگەرۋشiسi ا. سەرعازين بولدى. وبلىس باسشىسى توپىراعى قۇنارلى جەرلەردi قالاي پايدالانۋ كەرەكتiگiن ۇيرەتۋ ءۇشiن وڭتۇستiكتەن ديقانداردى تارتۋعا تاپسىرما بەردi. باقشالىقتىڭ ءونiمتال تۇرلەرiن مول ءوندiرiپ, قىتايدان تاسىمالداناتىن ساپاسىز ونiمدەردiڭ كولەمiن ازايتۋدى, ءتۇپتiڭ-تۇبiندە وعان ءوزiمiزدiڭ مول كوكونiسپەن توسقاۋىل قويۋ قاجەتتiگiن مiندەتتەدi. بۇل iستi جۇزەگە اسىرۋ ماقساتىمەن اۋدان اكiمiنiڭ ەكونوميكا سالاسىنا جاۋاپتى ورىنباسارى س. نۇعىمانوۆ وڭتۇستiكتiڭ ديقانگەرلiك دامىعان جەتiساي, سارىاعاش, سايرام, تۇركiستان, ورداباسى, تاعى دا بiرقاتار وڭiرلەرiندە بولىپ, ازاماتتاردىڭ شىعىستىڭ شۇرايلى جەرiن قالاي باپتاۋدىڭ قىر-سىرىن جەرگiلiكتi تۇرعىندارعا ۇيرەتۋدi ۇندەدi. شارۋالاردى عانا ەمەس, جۇمىسسىز جۇرگەن نەمەسە جوعارى جانە ارناۋلى وقۋ ورىندارىن جاڭا بiتiرگەن مامانداردىڭ قونىس اۋدارۋىنا دا ۇسىنىس جاسادى. سودان وڭتۇستiكتەن شىعىسقا بەت بۇرىپ, تiرلiك جاساۋعا ىقىلاس تانىتقان ادامداردىڭ باستاپقى لەگi دە قارا كورسەتتi. قازiرگi كۇندە اۋدان بويىنشا 100-گە تارتا وڭتۇستiكتiڭ ازاماتتارى تۇراقتى جۇمىس iستەيدi. ولاردىڭ اراسىندا ديقاندار, مۇعالiمدەر, دارiگەرلەر, گيدروتەحنيكتەر, مال دارiگەرلەرi بار. ارينە, باسىمى – باقشا مەن باۋ باپتاعاندار.
جالپى, بiز بۇل باعىتتاعى جوسپارىمىزدى وڭتۇستiك قازاقستان وبلىستىق جۇمىسپەن قامتۋدى ۇيلەستiرۋ جانە الەۋمەتتiك باعدارلامالار باسقارماسىمەن تىعىز بايلانىستا جۇزەگە اسىرۋعا تىرىسامىز. سول جاقتا جۇمىسسىز مامانداردىڭ بiزگە مەملەكەتتiك الەۋمەتتiك باعدارلاماعا سايكەس كەلۋi ۇيلەستiرiلiپ تۇرادى. وڭتۇستiككە بيىلعى كوكتەمدە تاعى بارىپ قايتقانبىز. ساپارىمىزدىڭ ناتيجەسiندە سايرام اۋدانىنىڭ ازاماتتارى بۇگiندە ايىرتاۋ اۋدانىندا مال بورداقىلاۋ iسiن قولعا الىپ جاتىر. بۇعان كوشiپ كەلۋشiلەرگە تۇرعىن ءۇي سالۋمەن اينالىسىپ جۇرگەن شىمكەنتتiك قۇرىلىسشىلاردى دا قوسىپ قويالىق.
بiز ەگiنسۋ اۋىل اكiمدiگiنە قاراستى اقمەر اۋىلىنداعى شىمقورا قىستاۋىندا ەڭبەك ەتiپ جاتقان وڭتۇستiكتiك ديقاندارعا ساپار شەكتiك. اسقاق التايدىڭ بiر سiلەمi سانالاتىن قالباتاۋدىڭ باۋرايىندا قونىس تەپكەن از ءۇيلi شاعىن اۋىلدىڭ اينالاسى دا, iشi دە كوكپەڭبەك. اۋقىمدى الاڭدا تاناپ-تاناپقا ءبولiنiپ ەگiلگەن كارتوپ, پياز, ءسابiز, قىزىلشا, قىرىققابات وسكiندەرi كوزگە ءتۇسەدi. الاپتىڭ يەسi اراپباي ورىنبايمەن (سۋرەتتە) تانىستىق. سارىاعاش اۋدانىنداعى جارتىتوبە اۋىلىنان 2011 جىلى كەلiپتi. مۇندا “نۇر مۇحاماد” دەپ اتالاتىن وتباسىلىق شارۋا قوجالىعىن اشىپ, 87 گەكتار سۋارمالى جەر الىپ, كوكونiستiڭ 5 ءتۇرiن ەگۋمەن اينالىسادى ەكەن.
اۋلەتiمiزبەن وسىندامىز. سارىاعاشتا 40 سوتىق اشىق جەرiمدە, 20 سوتىق جىلىجايىمدا قيار, قىزاناق, بولگار بۇرىشى, باسقا دا كوكونiس تۇرلەرiن ەگiپ, كۇن كوردiك. ال ۇلان اۋدانىنا وبلىس اكiمi شاقىرۋىمەن نارتاۋەكەلگە بەل بۋىپ كەلدىم. ارينە, ادەپكiدە قيىندىق كوپ كەزدەستi. وڭتۇستiكتە از عانا جەرiمنەن بiر ماۋسىمدا ءۇش رەت ءونiم الىپ, سونى قاناعات تۇتىپ جۇرسەك, بۇل جاقتاعى 87 گەكتاردى بiردەن يگەرۋدiڭ اۋىرتپالىعى ايتپاسا دا تۇسiنiكتi شىعار. البەتتە, كەدەرگiلەرگە توزدiك. بىلتىرعى تابىسىمىز جاقسى بولدى. بيىل ودان دا جوعارى ءونiم الاتىنىمىزعا سەنiمدiمiن. قۇنارى مول, ىلعالى كوپ شىعىستىڭ توپىراعىنان دا كۇپسiتiپ تابىس تابۋعا بولادى, دەيدى اراپباي.
ءسويتىپ ءبىز كەڭ بايتاق ەلiمiزدiڭ وڭتۇستiگiنەن شالعاي شەتتەگi شىعىسقا ەگiنشiنiڭ پiرi – ديقان اتانىڭ ەڭبەكقور پەرزەنتتەرi تاۋەكەلدiڭ جەل قايىعىنا مiنiپ, جومارت جەردi تۇرلەندiرiپ جاتقانىنا, وزدەرi عانا ەكپەي, وزگەنi دە اتا كاسiپكە باۋلىعان ۇلاعاتتارىنا كۋا بولىپ قايتتىق.
جەرلەستەرiمiزدiڭ ۇلان اۋدانىنىڭ باسقا اۋىلدارىندا دا ءۇشiنشi جىل ەڭبەك ەتiپ ءجۇرگەندەرiنە قاراعاندا, جەرگiلiكتi جەرگە ويداعىداي ورنىققان دەپ بiلدiك. كەيiن وسكەمەندiك ءارiپتەس ەلەنا پاشكە وڭتۇستiكتiك ديقانداردىڭ شەمونايحا, تاۆريا, گلۋبوكوە اۋداندارىنا قونىس اۋدارىپ كەلە باستاعانىن حابارلادى. ەلگە ەل قوسىلىپ, ورتاق تiلەكتi ەڭبەككە تiرەك ەتۋ دەگەن وسى ەمەس پە؟
جەڭiس ءباھادۇر.
شىعىس قازاقستان وبلىسى.
