قازاقستان • 30 ءساۋىر, 2020

ۇلتتىق بولمىستى ۇلىقتاعان كاسىپكەر

470 رەت
كورسەتىلدى
8 مين
وقۋ ءۇشىن

رۇستەم ەرمەكبايدىڭ ەسىمى ءوز كاسىبىن ورگە دوڭگەلەتىپ, تىڭنان تۇرەن سالعان جاس كاسىپكەر رەتىندە جۇرتشىلىققا جاقسى تانىس. اسىرەسە, جاستار ول نەگىزىن قالاعان «Sabyrzhanayrin» دەگەن اتپەن بەلگىلى وتاندىق كيىم برەندىن جىلى قابىلدادى. ون سەگىز جاسىندا تاريحي وتانىنا ورالعان قانداسىمىز وردا بۇزار وتىزىندا بىلدەي حولدينگتىڭ تىزگىنىن ۇستاپ, الپىس ازاماتتى جۇمىسپەن قامتىپ وتىر. قاتارلاستارىنا ۇزدىك ۇلگى كورسەتكەن رۇستەم بىلتىر «قازاقستاننىڭ 100 جاڭا ەسىمى» جوباسىنىڭ جەڭىمپازى اتاندى.

ۇلتتىق بولمىستى  ۇلىقتاعان كاسىپكەر

ءبىز اۋىز تولتىرىپ ايتىپ وتىرعان تولاعاي تابىستاردىڭ تاساسىندا تاۋداي تالاپتان بولەك, تالماي ەڭبەكتەنۋ مەن تاباندى ىزدەنىس جاتىر. «ماقسات جولىندا تىنىمسىز تەر توكپەسەم, جەتىستىككە جەتە الماعان بولار ەدىم» دەگەن بولاشاق بيزنەسمەننىڭ باسىنان ەشكىم سيپاي قويعان جوق. قاراپايىم وتباسىندا تاربيەلەنگەن تالاپتى ۇلدىڭ تىلەگىن قولداعانىمەن, اتا-اناسى مەن تۋىستارىندا بيزنەس باستاۋعا دەپ بەرە قوياتىنداي قارجى دا بولماعان. بالا جاسىنان بەينەتپەن بەلدەسىپ, قارا جۇمىستىڭ شارىعىندا قايرالعان رۇستەمنىڭ ءوز سو­زىمەن ايتقاندا, كاسىبىن «نولدەن» باس­تاپتى. بۇگىنگى قيىندىقتاردى ەڭسەرۋ, بو­لاشاق يگىلىكتەردىڭ باسى ەكە­نىن ءجىتى سەزىنگەن ماقساتكەر جاننىڭ الدىنان كولدەنەڭدەپ كەزدەسكەن كەدەرگىلەر دە از بولماعان.

قالاي دا ارمانعا قۇرىق سالۋ كەرەك. قاعىلەز جىگىتتى قيا­عا جەتەلەگەن دە وسى سەنىم. قازاق ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ قابىرعاسىندا ماگيسترلىك ءبىلىم الىپ, بەدەلدى كومپانياعا جۇمىسقا تۇردى. «جالاقىم جامان بولعان جوق. الايدا, وسى كومپانيادا جۇمىس ىستەي بەرسەم, الداعى 10 جىلدا قانداي دەڭگەيگە جەتەتىنىم تۋرالى ويلاندىم. مۇمكىن ءبىر ءبولىمنىڭ جەتەكشىسى بولار ما ەدىم؟ بىراق مەنىڭ ارمانىم الىستا ەدى.  قالاي دا ءوز ءىسىمدى اشۋىم كەرەك دەگەن وي ءبىر ساتكە دە تىنىم بەرمەدى. اباي سوزىمەن ايتقاندا: «ەڭ­بەكتەنگەندى قۇداي دا قۇر تاس­تامايدى». بۇل ماقساتىما دا جەتكىزدى», – دەگەن رۇستەم ءۇش ايدىڭ ىشىندە اعىلشىن ءتىلىن ساۋاتتى مەڭگەرىپ,  2013 جىلى ءوزى ويلاپ تاپقان اۆتورلىق ادىستەمەسىنىڭ نەگىزىندە اعىل­شىن ءتىلىن ۇيرەتەتىن كۋرس اشتى.

– سايت اشىپ, اعىلشىن ءتىلى كۋرسىنا ادام قابىلداۋ ءۇشىن العاشقى تەگىن شەبەرلىك ساعاتىن وتكىزەتىنىم تۋرالى حابارلادىم. كەڭسەنى جالعا الۋ, جينالىستى ۇيىمداستىرۋ ءۇشىن شامامەن 15 مىڭ تەڭگە قاراجات كەتتى. العاشقى تە­گىن ساباققا 60-قا جۋىق ادام كەلدى. ولارعا ءوزىم قول­دان­عان ءتىل ۇيرەنۋ ءادىسىن ءتۇسىن­دىرىپ, ءبىر اپتادان سوڭ كۋرس باستالاتىنىن, الدىن الا تو­لەم جاسايتىندارعا 50 پايىز جەڭىلدىك قاراستىرىلاتىنىن ايتتىم. كەلۋشىلەردىڭ جارتىسى الدىن الا تولەمگە اق­شا قالدىردى. جينالعان قاراجاتقا ءبىر اپتانىڭ ىشىندە ساباق وتكىزەتىن كەڭسە جالداپ, وقۋلىقتار مەن كەرەك-جاب­دىقتاردى الىپ ۇلگەردىم. كەلۋشىلەردىڭ سانى كۇن ساناپ ارتا بەردى. ءتىل ۇيرەتەتىن تاعى دا ءبىر نۇكتە اشتىم, – دەيدى كەيىپكەرىمىز.

اراعا جەتى اي سالىپ بار-جوعى 15 مىڭ تەڭگەمەن باس­تاعان دايىن بيزنەسىن 33 مىڭ دوللارعا ساۋدالاپتى. وعان سەبەپ – وزىنە جوعارى تالاپ قويا بىلەتىن رۇستەم بۇدان دا تا­بىس­تى كاسىپكە كوشۋدى كوزدەگەن.

وسىلايشا, ول وتاندىق  جەڭىل ونەركاسىپ سالاسىن ور­كەندەتە ءجۇرىپ, ءوزىنىڭ جەكە كيىم برەندىن قالىپتاستىردى. ىزدەنىمپاز كاسىپكەردىڭ تىڭ باستاماسى جەمىس بەرىپ,  ءۇش جىلدىڭ ىشىندە ەلىمىزدىڭ 14 قالاسىندا 22 دۇكەن جەلىسى مەن الماتى قالاسىندا ءۇش تىگىن فابريكاسى جۇمىسىن باس­تادى.

بۇگىندە «Sabyrzhanayrin» ونىمدەرى ءورىسىن كەڭەيتىپ وتىر. ساپالى كيىمدەرگە تاپسىرىس بەرەتىن تۇتىنۋشىلاردىڭ قاتارىندا ءوز ەلىمىزدەن بولەك  اقش, قىتاي, ەۋروپا ەلدەرى, مىسىر, رەسەي سەكىلدى الپا­ۋىت مەملەكەتتەردىڭ وكىلدەرى بار. 2016 جىلى قازاقستاندىق كاسىپورىنداردىڭ ەكونو­مي­كالىق كورسەتكىشتەرىنىڭ قورى­تىندىسى بويىنشا «Sabyrzhanayrin»  «سالا كوش­­باسشىسى 2016»  سىي­لىعىن يەلەنگەنىن بىلەمىز. قازىر دە رۇستەم ەرمەكباي مەملەكەتتىك قولداۋمەن دامىپ جاتقان «Atameken Academy» جانە «Jas kásipker» باعدارلامالارىندا بەلسەندى سپيكەرلەردىڭ ءبىرى. سونىمەن قاتار ءوزى باسقارىپ وتىرعان Ayrin Online جسش IT-جوباسىندا 1200-دەن استام وتانداسىمىزدى دايىن بيزنەس­پەن قامتاماسىز ەتىپ وتىر. ىسكەر ازاماتتىڭ ماقساتى – جەكە بيزنەسىمەن اينالىسقىسى كەلەتىن ءاربىر جانعا  الەمدىك Uber, AirBnB سەكىلدى ونلاين- پلاتفورما ارقىلى مۇمكىندىك بەرىپ, قازاقستاننىڭ شاعىن جانە ورتا بيزنەسىنە قولداۋ كورسەتۋ.

– ماعان ءار كۇن سايىن ءارتۇرلى ادامداردان  «شاعىن بيزنەسىم بار, بىراق قالاي دامىتارىمدى بىلمەيمىن», «ديپلومىم بار, جۇمىسىم جوق» دەگەن سىندى حابارلامالار كوپ كەلىپ جاتادى. وسى تۇرعىدا مەنىڭ جاۋابىم: بويىڭداعى قابىلەتتەردى دامىتىپ, ولاردى تابىس كوزىنە اينالدىرا بىلسەڭ, قوسىمشا ءبىلىم الىپ ءوزىڭدى جەتىلدىرسەڭ, جۇمىسسىز قالمايسىڭ. ەڭ باستىسى, ءوز ومىرىڭە جاۋاپ­كەرشىلىك تەك وزىڭدە ەكەنىن تۇسىنە ءبىلۋىڭ كەرەك. شاعىن بيزنەستى دامىتۋدىڭ قارا­پايىم بولسا دا كوپشىلىك ءمان بەرمەيتىن قاعيدالارى بار. مەن ونى اسان مەن ۇسەن ەسىمدى كەيىپكەرلەر ارقىلى ءتۇسىندىرىپ كورەيىن. اسان دا, ۇسەن دە ەندى عانا وقۋ بىتىرگەن, بويلارى ەنەرگياعا تولى, بىراق جۇمىسسىز, «بىردەڭە باس­تاۋ كەرەك» دەپ جۇرگەن جاس جىگىت­تەر. قانشا ءىس  باستاعىسى كەل­گەنىمەن تۇسىنىكسىز سەبەپتەر, ءتۇرلى سىلتاۋلار ماقساتىنا كىرىسۋگە كەدەرگىسىن تيگىزەدى. ءبىر نارسە ۇستاپ تۇرعان سياقتى كورىنەدى, بىراق سول ارادا ەكەۋىندە ەكى ءتۇرلى تۇسىنىك قا­لىپتاسادى. اسان ءبىر جەردە تۇرالاپ تۇرعانىن قابىلەتى جەتىسپەيتىندىگىنەن, وزىنەن كورسە, ۇسەن تانىستارسىز ءىس تىنبايتىنىن العا تارتىپ, ءوز كەمشىلىگىن مەملەكەتتەن, نە باسقادان ىزدەيدى. اسان قاتە­لىكتەرىن ءتۇسىنىپ, تۇزەۋ ءۇشىن كاسىپتىڭ ءارتۇرلى سالالارى بو­يىنشا تانىمىن جەتىلدىرەدى. ءونىم, ديزاين, ماركەتينگ, ساتۋ, قارجى, زاڭ, تارگەت, ءتىپتى قاراپايىم كەلىسسوزدەر جۇرگىزۋدەن باستاپ, ادامدارمەن قارىم-قاتىناس جاساۋ تەتىگىنە دەيىن مەڭگەرەدى. العاشقى وفلاين دۇكەنىن كەيىننەن ونلاينعا اينال­دىرىپ, توقتاماي ءوزىن دامىتىپ, تابىس تاۋىپ, ماق­ساتىنا ۇمتىلادى. شەتەل­دەرگە بارىپ, جاڭا كوزقاراس قالىپتاستىرىپ, ءوز ەلىنە كە­لىپ ەنگىزە باستايدى. ال ءدال سول ۋاقىتتا بۇرىنعى  ۇسەن, ءالى سول قالپى ءوزىنىڭ ءومى­رىن ۇكى­مەتكە, قورشاعان ورتا­سىنا تابىستاپ ءارى سولاردى كىنالاپ, ءوزى قالامايتىن جۇمىس­تا از ايلىققا جۇمىس ىستەپ جۇرەدى. بۇل جاي عانا شىندىققا جاناستىرىلعان مىسال بولعانىمەن, ومىردە دە سولاي.  وسى قاراپايىم الگو­ريتمدى  ءتۇسىنىپ, ءارى قاراي ءوز ءومى­رىڭدى قولعا الىپ ارەكەت ەتسەڭ, ءسوزسىز تابىسقا جەتەسىڭ. ەڭ باستىسى ءوزىڭنىڭ ءبىلىمىڭدى ارتتىرىپ, قابىلەتىڭدى كوتە­رۋىڭ كەرەك. كوپ جىل وزگە ەل­دە تۇرعان ازامات رەتىندە تۋعان حالقىما دەگەن ماحابباتتى جاقسى تۇسىنەمىن. ءبىز ءوز كاسىبىمىزدى دوڭگەلەتە ءجۇرىپ, ۇلتىمىزدىڭ مايەكتى مادەنيەتىن دارىپتەۋگە ءتيىسپىز, – دەيدى رۇستەم ەرمەكباي.

قازىرگى الەمدىك داعدارىس جاعدايىندا جەڭىل ونەركاسىپتى ورگە سۇيرەۋدىڭ ماڭىزى زور. كوڭىلىمىزگە مەدەت سىيلاعان ءبىر نارسە, رۇستەم قالىپتاستىرعان وتاندىق ونىمدەردە ۇلتتىق بولمىسىمىزدىڭ ءيسى بۇر­قىرايدى. وزگە ەلدەن ءوزىم دەپ كەلگەن قانداسىمىز قا­زاقى قۇندىلىقتاردىڭ قاي­نارىنان قانىپ ءىشىپتى. ول تىككەن كيىمدەردە اباي, شا­­كا­رىم, ماحامبەت سەكىل­دى ۇلى تۇلعالاردىڭ بەينە­سى بەدەرلەنىپ, قاسيەت-قالى­بىمىزدان سىر شەرتەتىن  ويۋ-ورنەكتەرىمىز ۇيلەسىمدى كورىنىس تاپقان. مۇنداي ەرەكشە كيىم­دەرگە تۋريستەر تاراپىنان دا سۇرانىس جوعارى كورىنەدى. كادەلى كاسىبىن ۇلتىمىزدى تانىتۋعا ۇلاستىرىپ جۇرگەن باۋىرىمىزدىڭ ءىسى بەرەكەلى بولعاي!

 

الماتى

 

سوڭعى جاڭالىقتار