وتكەن جۇماداعى جاعدايعا توقتالعان ەلىمىزدىڭ باس دارىگەرى كارانتين شارالارى كۇشەيتىلگەن سوڭ رەسپۋبليكا بويىنشا اۋرۋدىڭ تارالۋ دەڭگەيى ءبىرشاما تومەندەگەنىن اتاپ ءوتتى. «دۇنيە جۇزىندە كوروناۆيرۋس جاعدايى ناشارلاپ كەلە جاتىر. وتكەن تاۋلىكتە ناۋقاستاردىڭ سانى 8,4 پايىزعا ءوستى, الەم بويىنشا بۇل ىندەتتەن 53 مىڭعا جۋىق ادام كوز جۇمعان. ەلىمىزدە كوروناۆيرۋس جۇقتىرۋ بويىنشا بارلىعى 453 جاعداي تىركەلدى. ونىڭ ەڭ كوبى نۇر-سۇلتان (199) جانە الماتى (93) قالالارىندا. 29 ادام ەمدەلىپ, اۋرۋحانادان شىعارىلدى. قازىر 11 ناۋقاستىڭ جاعدايى قيىن. ولار ينتەنسيۆتى رەانيماتسيا بولىمدەرىندە ەم قابىلداپ جاتىر. 68 پاتسيەنتتىڭ جاعدايى ورتاشا دەڭگەيدە, 341 پاتسيەنتتىڭ جاعدايى جەڭىل نەمەسە سيمپتومسىز ناۋقاستار. وسى ناۋقاستارمەن بايلانىستا بولعان 13 467 ادام انىقتالعان. ولاردىڭ اراسىندا 442 ازامات شەتەلگە شىعىپ كەتتى. قالعان 13 025 ازاماتتىڭ 96,7 پايىزى تابىلىپ, ستاتسيونارعا جانە ۇيگە وقشاۋلاندى. بۇل جۇمىستار جالعاسىپ جاتىر. وتكەن اپتادا ناۋقاستار سانىنىڭ كوبەيۋى كۇن سايىن 30-50 پايىز ارالىعىندا قۇبىلىپ تۇراتىن. ەل بويىنشا كارانتين شارالارى كۇشەيتىلگەن سوڭ, ينفەكتسيانىڭ تاراۋى 9-12 پايىزعا دەيىن تومەندەدى. بۇل ۇكىمەت پەن ءوڭىر اكىمدەرى جۇرگىزگەن كارانتين شارالارىنىڭ تيىمدىلىگىن كورسەتەدى», دەدى مينيستر.
توتەنشە جاعدايعا بايلانىستى مەملەكەتتىك كوميسسيا شەشىمىمەن نۇر-سۇلتان مەن الماتىداعى جۇمىستى توقتاتۋ تاعى ءبىر اپتاعا سوزىلدى. ءمينيستردىڭ ايتۋىنشا, بۇل ەكىنشى اپتا ەڭبەك ۇجىمدارىنداعى, قوعامدىق ورىندارداعى بايلانىستى ازايتىپ, ينكۋباتسيالىق كەزەڭدە جۇرگەن ناۋقاستاردى انىقتاۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. «اۋرۋ جۇقتىرۋ جاعدايلارىنىڭ 30 پايىزى ەڭبەك ۇجىمدارىندا تىركەلگەنىن ايتقان ەدىك. جۇمىس ورىندارى ينفەكتسيانىڭ تارالۋىنا ايتارلىقتاي ىقپال ەتتى. 28 ناۋرىزدان باستاپ نۇر-سۇلتاندا ناۋقاستار ءوسىمى كۇنىنە 60 جاعدايدان 15 جاعدايعا دەيىن تومەندەدى. الماتىدا 8-دەن 2 جاعدايعا دەيىن ازايدى. مۇنىڭ بارلىعى كارانتين مەن وقشاۋلانۋدىڭ ءتيىمدى بولۋىنان», دەدى ول.
مەملەكەتتىك كوميسسيا ەپيدەمياعا قارسى جانە سانيتارلىق ستاندارتتاردى مۇلتىكسىز ورىنداۋ, مەديتسينالىق ۇيىمداردى ماقساتتى قولدانۋ جانە كارانتيندىك جانە پروۆيزورلىق ستاتسيونارلارداعى مەديتسينالىق قىزمەتكەرلەردى كارانتيندىك جاعدايعا اۋىستىرۋ تۋرالى شەشىم قابىلدادى. ءمينيستردىڭ ايتۋىنشا, ناۋقاستارمەن بايلانىستا بولعان مەديتسينالىق ماماندار بۇل نىساندارعا كەلمەۋى ءتيىس. «دارىگەرلەرگە ءتيىستى تۇرمىستىق جاعداي جاسالۋى كەرەك. بىرقاتار ءوڭىر بۇل جۇمىستى بەلسەندى تۇردە باستاپ كەتتى. مەنىڭ ويىمشا, مەديتسينالىق مامانداردىڭ ماسەلەلەرى شەشىلىپ, كۇدىگى سەيىلەدى. تۇسىنەمىز, كوپتەگەن مامان اۋرۋدان قاۋىپتەنىپ, ۇيلەرىنە بارعىسى كەلمەيدى. سوندىقتان بۇل شەشىمگە تولىق نەگىز بار», دەگەن مينيستر وبلىس اكىمدەرى ەپيدەميا كەزىندەگى جۇمىستا دارىگەرلەرگە قوناقۇي مەن جاتاقحانا تاۋىپ, كولىكپەن جانە تاماقپەن قامتاماسىز ەتىپ جاتقانىن جەتكىزدى.
بىراق سوعان قاراماستان 28 مەديتسينالىق قىزمەتكەردىڭ اۋرۋ جۇقتىرعانىن ايتقان ەلجان ءبىرتانوۆ ۆيرۋس جۇقتىرۋ قاۋپى جوعارى ورىنداردا جۇمىس ىستەپ جۇرگەن مامانداردىڭ ستاتيستيكاسى جۇرگىزىلەتىنىن جەتكىزدى. سونداي-اق ءوز تۋىستارىنان دا اۋرۋ جۇقتىرعان مەديتسينالىق مامانداردىڭ بار ەكەنىن ايتقان مينيستر: «بارلىق جاعدايدا دا ۆيرۋس تابىلعان جۇمىس ورىندارىندا سانيتارلىق-ەپيدەميالىق تەكسەرۋ جۇرگىزىلەدى. مەديتسينالىق نەمەسە باسقا دا ەڭبەك ۇجىمدارى كارانتينگە جىبەرىلەدى. ارينە ناۋقاستار ەمدەلىپ جاتقان عيماراتتاردا قاۋىپ باسىم. سوندىقتان ونداعى مەديتسينالىق قىزمەتكەرلەرگە ەرەكشە كوڭىل بولەمىز. ولار دا وزگە ناۋقاستار سەكىلدى ينفەكتسيالىق اۋرۋحاناعا جاتقىزىلىپ, ەم الادى», دەدى.
قازاقستان دۇنيەجۇزىلىك دەنساۋلىق ساقتاۋ ۇيىمىمەن بىرلەسىپ, اۋرۋدىڭ ءتيىمدى تەراپياسىن ىرىكتەۋ بويىنشا جاھاندىق مەديتسينالىق زەرتتەۋگە قاتىسا باستاعانىن جەتكىزگەن دەنساۋلىق ساقتاۋ ءمينيسترى ەلوردادا رەسپۋبليكالىق ينتەنسيۆتى تەراپيا ورتالىعىنىڭ اشىلعانىن حابارلادى. «ناۋقاستاردىڭ كوبى – 50-دەن اسقان كىسىلەر. ولارعا دۇرىس ەم ۇيىمداستىرۋ ءۇشىن وسى اپتادا نۇر-سۇلتان قالاسىندا ينفەكتسيالىق ستاتسيوناردا رەسپۋبليكالىق ينتەنسيۆتى تەراپيا ورتالىعىن اشتىق. بۇل ۇلتتىق كارديوحيرۋرگيا ورتالىعىنىڭ باسشىسى يۋري پيانىڭ جانە ونىڭ ارىپتەستەرىنىڭ قولداۋىمەن جانە قاتىسۋىمەن اشىلدى. وندا وسى ورتالىقتىڭ دارىگەرلەرى, رەانيماتولوگتار, پەرفۋزيولوگ جانە باسقا دا ماماندار وسى ورتالىقتا جۇمىس ىستەۋدى باستادى. جاعدايى وتە اۋىر ناۋقاستار باس قالاعا جەتكىزىلىپ, ەمدەلەتىن بولادى. بىراق الماتىداعى ينفەكتسيالىق اۋرۋحانادا مەديتسينالىق كومەك وتە جوعارى دەڭگەيدە ۇيىمداستىرىلعان. كەيبىر ناۋقاستار قيىن جاعدايدان ءوتىپ, بەتى بەرى قارادى. ءار ناۋقاس بويىنشا ۆيدەو كونفەرەنتسيا ارقىلى رەسپۋبليكالىق كونسيليۋم وتەدى. وندا ءبىزدىڭ ەڭ بىلىكتى ماماندار تىكەلەي قاتىسىپ, قاجەتتى شارالار ەنگىزەدى. ونىڭ بارلىعى مەنىڭ باقىلاۋىمدا», دەدى ە.ءبىرتانوۆ.
سونداي-اق مينيستر مەملەكەتتىك كوميسسيانىڭ شەشىمىمەن نۇر-سۇلتان, الماتى جانە شىمكەنت سىندى ءۇش قالادا موبيلدىك تەز قۇرىلاتىن اۋرۋحانالاردىڭ قۇرىلىسى باستالعانىن اتاپ ءوتتى. «نۇر-سۇلتان قالاسىندا ءبىرىنشى دەڭگەيدە 200-250 توسەك ورىندىق اۋرۋحانانىڭ قۇرىلىسى باستالدى. سەبەبى قازىرگى ءبىزدىڭ جوسپار بويىنشا 2 مىڭعا جۋىق ناۋقاسقا ارنالعان ينفەكتسيالىق توسەك ورىن قاجەت. ال قازىر ەلوردا اۋرۋحانالارىندا 800 ينفەكتسيالىق توسەك ورىن بار, بوس ورىندار جەتكىلىكتى. بىراق ءبىز بولاشاقتى دا بولجاۋىمىز كەرەك. سوڭعى اپتالاردا جەرگىلىكتى دەڭگەيدە بوس باسقا مەديتسينالىق ۇيىمداردى پايدالانىپ ءجۇرمىز. بىراق جوعارى دەڭگەيدەگى حالىقارالىق ستاندارتقا ساي ەم كورسەتۋ ءۇشىن ارنايى مەديتسينالىق ۇيىم قاجەت. سوندىقتان وسى شەشىمگە كەلدىك. ال بۇل اۋرۋحانالاردىڭ ىشىندە قاجەتتى سانيتارلىق دەزينفەكتسيالىق رەجىم بولاتىندىقتان ونىڭ ماڭىنداعى تۇرعىندارعا قاۋىپ جوق», دەگەن مينيستر شيكىزات شەتەلدەن كەلەتىندىكتەن قۇرىلىستىڭ وڭايعا سوقپايتىنىن دا اتاپ ءوتتى.