قازاقستان قارجىگەرلەرى قاۋىمداستىعىنىڭ (ققق) تالداۋشىسى مەرەي يسابەكوۆ جۋرناليستەرمەن ونلاين جيىندا رەسپوندەنتتەردىڭ كوپشىلىگىندە (44%) نەسيەلىك قارىزدارى جوق ەكەنىن اتاپ ءوتتى. سونىمەن بىرگە, 32% بانكتەردەن تۇرمىستىق تەحنيكانى جانە باسقا تاۋارلاردى ساتىپ الۋ ءۇشىن تۇتىنۋشىلىق نەسيە العان.
17% - شۇعىل قاجەتتىلىكتەرگە (ۇيلەنۋ تويلارى, جول ءجۇرۋ, ەمدەۋ جانە ت.ب.), 6% -ى يپوتەكالىق نەسيە الدى, 4% -ى اۆتوموبيل ساتىپ الۋعا نەسيە الدى.
بارلىق رەسپوندەنتتەردىڭ تەك 3% -ى نەسيە الۋعا ميكروقارجى ۇيىمدارىنا (مقۇ) جۇگىندى.
يسابەكوۆ كورپوراتيۆتى بيزنەستىڭ قىسقارۋى جاعدايىندا كەپىلسىز نەسيەلەر سەگمەنتى بانكتەر ءۇشىن وتە تارتىمدى ورىنعا اينالاتىنىن ايتىپ ءوتتى.
سەبەبى جوعارى پايىزدىق مولشەرلەمەلەر ولاردىڭ كىرىستىلىگىن ساقتاۋعا جانە ارتتىرۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. الايدا, ساراپشىنىڭ پىكىرىنشە, «كوۆيد-19» پاندەمياسىمەن, مۇناي باعاسىنىڭ سوڭعى 17 جىلداعى ەڭ تومەنگى دەڭگەيگە دەيىن تومەندەۋى جانە ۇلتتىق ۆاليۋتانىڭ ودان ءارى قۇنسىزدانۋى قىزمەت كورسەتۋ سەكتورىندا دا, ونەركاسىپ سەگمەنتىندە دە حالىقتىڭ كىرىسى مەن بەلسەندىلىگىنىڭ دەڭگەيىنىڭ تومەندەۋىنە اكەلۋى مۇمكىن.
«بۇل جاعدايدا كورپوراتيۆتىك نەسيە بەرۋ نارىعى ودان ءارى تۇراقتانۋدى جانە ءتىپتى قىسقارۋدى كۇتەدى, ال حالىقتىڭ تانىس ءومىر ءسۇرۋ دەڭگەيىن ساقتاۋعا دەگەن تالپىنىسىمەن تۇتىنۋشىلىق سەكتور وسەدى. مۇنداي جاعدايدا بولشەك قارىز الۋ سەگمەنتىندەگى تولەم قابىلەتتى كليەنتتەر ءۇشىن باسەكەلەستىك كۇشەيە تۇسەدى.
بۇل كۇرەستە بانكتەر باسەكەلەستىك ارتىقشىلىققا يە, ويتكەنى ولاردىڭ سالىستىرمالى تۇردە ارزان قۇنى بويىنشا قارجىلاندىرۋ تارتۋ مۇمكىندىگى كەڭ. سونىمەن قاتار, تسيفرلاندىرۋدىڭ جالعاسىپ جاتقان پروتسەسى ولارعا مقۇ-مەن باسەكەگە تۇسۋگە مۇمكىندىك بەرەدى, ولاردىڭ «ورىسىندە», ياعني ەلىمىزدىڭ ورتالىقتارى مەن حالقى از اۋداندارىندا ورنالاسقان. وسى جاعدايلاردا مقۇ-نىڭ نارىقتاعى ۇلەسىن (5% -دان از) ۇستاپ قالۋ كوبىنەسە ولاردىڭ بيزنەستى جۇرگىزۋدىڭ جاڭا جاعدايلارىنا بەيىمدەلۋىنە جانە كليەنتتەردىڭ ادالدىعىن كۇشەيتۋگە بايلانىستى بولادى», - دەپ اتاپ ءوتتى يسابەكوۆ.
سونىمەن بىرگە, ميكروقارجى ۇيىمدارى نەسيە الۋ ماقساتىندا ۇيىمنىڭ كليەنتتەرى اراسىندا جۇرگىزىلگەن ساۋالنامانىڭ ناتيجەلەرىن ۇسىندى. ولاردىڭ ايتۋىنشا, كوبىنەسە كىرىسى 80 مىڭنان 150 مىڭ تەڭگەگە 20-دان 30 جاسقا دەيىنگى رەسپوندەنتتەردىڭ 52 پايىزى نوۋتبۋك پەن كومپيۋتەردى نەسيە ارقىلى الادى. شامامەن 36%-ى سمارتفونداردى, ال قالعان 12% -ى پلانشەتتەردى نەسيەگە الادى.
سونىمەن قاتار, 80 مىڭنان 250 مىڭ تەڭگە كىرىسى بار 31-دەن 63 جاسقا دەيىنگىلەردىڭ 35 پايىزى ءۇي قارىزدارىن, ۆيدەو جابدىقتاردى - 20% نەسيە ارقىلى العىسى كەلەدى. ءوز بيزنەستەرىن دامىتۋ ءۇشىن ولار كوبىنەسە تۇتىنۋشىلىق نەسيە الادى. بۇل ءتۇردى رەسپوندەنتتەردىڭ 21%-ى قولدانادى. رەسپوندەنتتەردىڭ 9% -ى مەديتسينالىق قىزمەتتەرگە نەسيە سۇرايدى, شەتەلدە نەمەسە جوعارى ءبىلىم الۋدا - 8,5%, دەمالىس ءۇشىن - 4%, كيىم مەن كەرەك-جاراقتارعا - 2,5%. 150 مىڭنان 500 مىڭ تەڭگەگە دەيىنگى كىرىسى بار كليەنتتەر بانكتەردى تاڭدايتىنىن ەسكە سالدى. سەبەبى بۇل ۇيىمدار ءىرى ساتىپ الۋ ءۇشىن ءتۇرلى باعدارلامالار ۇسىنادى (اۆتوموبيل, تۇرعىن ءۇي). سونىمەن قاتار, مۇنداي نەسيەلەر قارجى ينستيتۋتتارىنىڭ بولشەك پورتفەلىنىڭ نەگىزگى بولىگىن قۇرايدى (44%). بۇل رەتتە كىرىسى 60 مىڭنان 150 مىڭ تەڭگەگە دەيىنگى ازاماتتار مقۇ-عا جۇگىنەدى.«مۇنداي ۇيىمدار بەرگەن ميكروكرەديتتەردىڭ مولشەرى ايماققا بايلانىستى 300 مىڭنان 500 مىڭعا دەيىن وزگەرەدى. ماسەلەن, الماتى مەن الماتى وبلىسىندا ورتا ەسەپپەن نەسيە الۋ مولشەرى 500 مىڭ, سولتۇستىك قازاقستان وبلىسىندا بۇل كورسەتكىش 100 مىڭ تەڭگەدەن از», - دەپ ءتۇسىندىردى ميكرو قارجى ۇيىمدارىنىڭ وكىلدەرى.
ۇيىم وكىلدەرى مۇنداي نەسيەلەر كوبىنەسە ءتۇرلى قۇرال-جابدىقتار ساتىپ الۋعا, وتباسىلىق ءىس-شارالاردى وتكىزۋگە, باسقا دا شۇعىل قاجەتتىلىكتەرگە بەرىلەتىنىن جانە ءۇش جىل ىشىندە وتەلەتىنىن ايتادى.
بەرىلگەن نەسيەلەر سانى بويىنشا نۇر-سۇلتان مەن الماتى كوشباسشى بولىپ تابىلادى. ودان كەيىنگى ورىندا قاراعاندى, شىعىس قازاقستان جانە تۇركىستان وبلىستارى. ققق نەسيە الۋشىلار كوبىنەسە نەسيەنى قانداي ماقساتپەن ۇيىمداستىراتىنىن ساۋالناما جۇرگىزۋ ارقىلى انىقتاپتى.
