تۇنگى ساعات 4:32-دە Brent ماركالى مۇنايدىڭ ماۋسىمدىق فيۋچەرستەرى باررەلىنە 3,07% -عا كوتەرىلىپ, باررەلىنە 27.23 دوللارعا جەتتى, باتىس تەحاس WTI ماركاسىنىڭ مامىرداعى فيۋچەرستەرى باررەلىنە 6,17% -عا, 21,33 دوللارعا دەيىن كوتەرىلدى.
«قىتاي ەكونوميكاسى ىندەتتەن ايىعىپ جاتىر» دەيدى رەسەيلىك ساراپشىلار. بىراق وكىنىشكە وراي, ازىرگە بۇل جاڭالىق قىتايمەن شەكتەلىپ تۇر. ال ەو مەن اقش, باتىس ەلدەرىنىڭ ەكونوميكاسى ازىرگە ءماز ەمەس. سول سەبەپتى قحر ەكونوميكاسىنىڭ كۇرە تامىرىنا قان جۇگىرە باستاعانى مۇنايدىڭ قىمباتتاي بەرەتىنىن بىلدىرمەيدى. الداعى ۋاقىتتا مۇناي باعاسى قازىرگىدەي قوسارلانعان قىسىم جاعدايىندا قالا بەرۋى دە ابدەن مۇمكىن.
«قازىرگى جاعدايدا مۇناي نارىعىندا تاسىمال جاعى ءماز ەمەس, الەمدىك مۇنايعا دەگەن سۇرانىس كۇنىنە 10-15 ميلليون باررەلگە ءتۇسۋى مۇمكىن. سونىمەن قاتار, ساۋىردە وپەك + پاكتىنىڭ رەسمي جۇمىسىنىڭ اياقتالۋىمەن ەكسپورتشىلاردىڭ باعالارى بويىنشا قاراما-قايشىلىق كۇشەيۋى مۇمكىن, بۇل فاكتور دا مۇناي باعاسىنا اسەر ەتەدى» دەپ ەسكەرتەدى ساراپشىلار. الەمدىك ەكونوميكاداعى جاعداي «پاندەميانىڭ تارالۋ اۋماعى كەڭىپ بارادى. ونىڭ قالپىنا كەلۋى ءۇشىن ۋاقىت كەرەك. قوسارلانعان قىسىمنىڭ قىسپاعىنداعى ەكونوميكانىڭ مۇنايعا دەگەن تابەتى دە ءبىراز جىلدارعا دەيىن قالىپتى جاعدايعا تۇسپەيدى.
سول سەبەپتى ساراپشىلار پاندەميا دا, مۇناي اينالىسىنداعى تەكە-تىرەستى دە ححI عاسىردىڭ بەتالىسىنا ىقپال ەتكەن فاكتور رەتىندە ۇزاق ۋاقىتقا دەيىن ۇمىتىلمايتىنىن ايتادى.
مۇناي باعاسى بىردەن قۇلدىراپ, الەم شوك الىپ قالدى دەپ ايتۋعا بولمايدى. 2020 جىلدىڭ قاڭتاردىڭ باسىندا Brent ماركالى مۇنايدىڭ باررەلى 65 دوللاردى قۇراسا, اقپان ايىنىڭ ورتاسىندا ول شامامەن 58 دوللارعا, ال باتىس تەحاس سورتتارى 53 دوللارعا دەيىن تومەندەدى.
وپەك+ ترانزاكتسياسىنىڭ قۇلدىراۋى, 6 ناۋرىزداعى ۆەناداعى كەزدەسۋدەگى مۇناي ءوندىرۋشى ەلدەردىڭ كەلىسسوزدەرىنىڭ ناتيجەسى مۇناي باعاسىنىڭ تۇپكىلىكتى توڭكەرىلىپ تۇسۋىنە كوپ اسەر ەتتى. بۇل فاكتوردى ىشكى نارىق قۇمىرادان بوساپ شىققان الىپ پەرىدەي قابىلدادى. بىراق ساۋد ارابياسى ءوندىرىستى ۇلعايتۋعا جانە مۇناي باعاسىن تومەندەتۋ نيەتتەرىنەن تانبادى. سول سەبەپتى ءدال قازىر مۇناي باعاسىنىڭ كوتەرىلۋىنە قىتاي ەكونوميكاسىنىڭ جاقسارۋى ازدىق ەتەدى. ساراپشىلار قحر مەن بىرگە اقش, فرانتسيا ەكونوميكاسى قالىپقا كەلگەندە عانا مۇناي اينالىسىنداعى تەكە-تىرەستەردىڭ ىقپالى اسەر ەتە المايتىنىن ايتادى.
مۇناي باعاسى تومەندەي باستاعان ساتتەن باستاپ, قازاق ۇكىمەتى سولتۇستىك كاسپي كونسورتسيۋمى (نكوك) توتەنشە جاعداي كەزىندە قانداي شەشىم قابىلدايتىنىنا نازار اۋدارا باستاعان ەدى. بۇگىن جوسپارلارعا سايكەس قاشاعان كەن ورنىندا مۇناي ءوندىرۋدى جالعاستىراتىنى بەلگىلى بولدى.
بۇل تۋرالى كومپانيانىڭ باسقارۋشى ديرەكتورى ريچارد حوۋۆ مالىمدەدى.
ء«بىز ۇكىمەت پەن اكتسيونەرلەر ماقۇلداعان ءوندىرىس جوسپارلارىن ۇستانۋدامىز. ءىس جۇزىندە ناۋرىزدا مۇناي ەكسپورتى ءوندىرىستى قالپىنا كەلتىرگەن ساتتەن باستاپ 40 ميلليون تونناعا جەتتى. جالپى, وندىرىستىك وپەراتسيالاردىڭ سەنىمدىلىگى جوعارى بولىپ قالا بەرەدى», - دەدى حوۋۆ.
ونىڭ ايتۋىنشا, قازىرگى ۋاقىتتا ءوندىرىس بۇرىنعى دەڭگەيگە قالپىنا كەلتىرىلدى. ءوندىرىستىڭ قىسقارۋى نەمەسە ءوندىرىستى توقتاتا تۇرۋ احىرگە ازىرگە كومپانيانىڭ جوسپارىندا جوق.
ء«بىز قىزمەتكەرلەرىمىزدى قىسقارتپايمىز. ءبىز ءوندىرىس كولەمىن ساقتاپ قالۋدىڭ بارلىق مۇمكىندىكتەرىن قاراستىرىپ جاتىرمىز», - دەپ سەندىردى كونسورتسيۋم وكىلى.
سونىمەن قاتار ول كومپانيا بيزنەستىڭ كوروناۆيرۋسقا قارسى باستاماسىن قولدايتىنىن اتاپ ءوتتى. سوندىقتان, نكوك مەديتسينالىق جابدىقتى اتىراۋ وبلىستىق جۇقپالى اۋرۋلار اۋرۋحاناسىنىڭ جانساقتاۋ بولىمىنە شامامەن 1 ميلليارد تەڭگەگە بەردى.
ەسكە سالساق, 15 ناۋرىزدا پاندەمياعا بايلانىستى قازاقستاندا توتەنشە جاعداي ەنگىزىلدى. 2020 جىلدىڭ 19 ناۋرىزىنان باستاپ الماتى مەن نۇر-سۇلتانعا كارانتين ەنگىزىلدى, كەيىننەن باسقا ايماقتاردا كارانتين ەنگىزىلدى.
16-22 ناۋرىزدا WTI باعاسى 29,3% -عا تومەندەدى, بۇل 1991 جىلدان باستاپ اپتا سايىنعى ەڭ تومەن ءتۇسۋ بولدى.
Brent ءبىر اپتانىڭ ىشىندە 20,3% جوعالتتى. ناۋرىزدىڭ باسىنان باستاپ مۇناي باعاسى شامامەن 50% تومەندەدى.
