سونىمەن قاتار, ساراپشى ءجىو وسۋىنە اسەر ەتەتىن ەكى فاكتوردى دا اتاپ ءوتتى.
ء«بىز نەگىزگى ەكى فاكتوردى ءبولىپ الامىز. قازاقستاننىڭ نەگىزگى ساۋدا سەرىكتەستەرى بولىپ تابىلاتىن ەلدەردەگى ەكونوميكالىق بەلسەندىلىكتىڭ تومەندەۋى سالدارىنان ەكسپورتتىق ونىمدەرگە دەگەن سۇرانىستى ازايتادى. سونداي-اق كارانتيندىك شارالار ىشكى نارىققا اسەر ەتەدى» دەيدى و. تولەۋوۆ.
تولەۋوۆ سونىمەن بىرگە قازاقستاننىڭ ءجىو 2021 جىلى قالپىنا كەلۋ مۇمكىن ەكەنىن دە ايتىپ ءوتتى. بىراق مۇنىڭ ءبارى سىرتقى سۇرانىستىڭ قانشالىقتى تەز قالپىنا كەلۋىنە بايلانىستى ەكەن. «مۇناي باعاسى باررەلىنە 50 دوللاردان اساتىن بولسا, وندا 2021 جىلى قازاقستانداعى ەكونوميكالىق ءوسىم ءبىزدىڭ الدىن-الا بولجامىمىز بويىنشا, ول 2-4% دەڭگەيىندە داميدى», - دەپ ءتۇسىندىردى تولەۋوۆ.
تاۋەلسىز ەكونوميست ەرلان يبراگيم كومىرسۋتەكتەردىڭ عالامدىق باعاسى تومەن بولىپ, قازاقستاندا كارانتين بىرنەشە اي بويى جالعاسسا, ەل ەكونوميكاسى قۇلدىراۋدى كۇتۋى مۇمكىن ەكەنىن ايتتى.
«ناۋرىزدا قازاقستان ەكونوميكاسى ەكى اۋىر كۇيزەلىستى باستان كەشىردى: وعان كومىرسۋتەكتەردىڭ الەمدىك باعاسىنىڭ قۇلدىراۋى جانە ەلدە ەنگىزىلگەن كارانتيننىڭ سالدارى سەبەپ بولدى. ارزان مۇناي قازاقستان ەكونوميكاسىن نەگىزگى تابىسىنان ايىردى, كارانتيندىك شارالار حالىقتىڭ تابىسىنا ايتارلىقتاي زيان تيگىزدى. ازىرگە وسى ەكى فاكتوردىڭ اسەرى قانشا ۋاقىتقا سوزىلاتىندىعى بەلگىسىز. ەگەر ولاردىڭ مۇناي باعاسى بىرنەشە ايعا دەيىن قىمباتتاماسا, كارانتين مەرزىمى ۇزارسا, ىشكى جالپى ءونىم تومەندەيدى», دەپ اتاپ ءوتتى ە. يبراگيم.
سونىمەن بىرگە ول 2021 جىلى ءجىو ءوسۋىنىڭ قالپىنا كەلۋى ابدەن مۇمكىن دەپ ايتۋعا ەرتە ەكەنىن ايتتى. ءبىزدىڭ ىشكى جالپى ءونىم كارانتيننىڭ ۇزاقتىعى مەن مۇناي باعاسىنا تاۋەلدى ەكەنىن تاعى دا ەسكە سالىپ ءوتتى. ەگەر كارانتيندىك شارالار ۇزاق ۋاقىتقا سوزىلماسا جانە مۇناي باعاسى داعدارىسقا دەيىنگى دەڭگەيگە ورالسا, كەلەسى جىلى ءبىز ءىجو وسۋىنە كۋا بولامىز. بىراق بۇل ستسەناريدىڭ ورىندالۋ مۇمكىندىگى ازىرگە تومەن.
فينام ساراپشىسى سەرگەي دروزدوۆ كەشە ونلاين جيىندا ەكونوميكاداعى قۇلدىراۋ ءبىرىنشى جانە ەكىنشى توقساندا بولۋى مۇمكىن ەكەنىن ەسكەرتىپ ءوتتى. ال قازاقستاننىڭ ءجىو ديناميكاسى بيلىكتىڭ ارەكەتىنە بايلانىستى. قازاقستاننىڭ ەكونوميكالىق مۇمكىندىكتەرى ەسكەرىلىپ قابىلدانعان شەشىمدەر وسىمگە اسەر ەتەدى. كوروناۆيرۋس ەپيدەمياسىمەن كۇرەس, ونەركاسىپتىك اۋداندار مەن قالالاردى جاۋىپ, زاۋىتتار مەن فابريكالاردى توقتاتادى, ەكسپورت پەن يمپورتتى شەكتەيدى. I جانە II توقساندا قازاقستان عانا ەمەس, جاھاندىق ءىجو قۇلدىراۋدى باستان كەشەدى.
«سوندىقتان ەنەرگياعا دەگەن سۇرانىستىڭ تومەندەۋىنىڭ الەمدىك داعدارىسقا اسەرى از. ول جەكەلەگەن مەملەكەتتەر مۇددەسىنىڭ تەكە-تىرەسى نەمەسە ساياسي شوۋ. ءدال قازىر ونىڭ جالعاسا بەرۋىنە ەكى ەل دە مۇددەلى ەمەس. سەبەبى قازىر الەمدىك كاتاكليزمدى باستان كەشىپ جاتىرمىز. ساۋد ارابياسى رەسەيدىڭ وپەك + كەلىسىمىنە قوسىلۋدان باس تارتقاننان كەيىن باستالعان باعا سوعىسى قازاقستاننىڭ نەگىزگى ەكسپورتتىق ونىمدەرىنىڭ ءبىرى - مۇناي باعاسىنا قوسىمشا قىسىم جاساپ جاتىر. ءبىز قازىر قوسارلانعان قىسىمنىڭ قۇرساۋىندا قالدى. قازىرگى ساتتە قازاقستاننىڭ ءجىو-ءنىڭ شىعىنىن باعالاۋ وتە قيىن, ونىڭ دەڭگەيى بيلىك ورگاندارىنىڭ ءوز ەكونوميكالارىن قورعاۋ ارەكەتتەرىنە بايلانىستى بولادى», دەپ ءتۇسىندىردى دروزدوۆ.
ەسكە سالساق, ۇلتتىق ەكونوميكا ءمينيسترى رۋسلان دالەنوۆ ۇكىمەت 2020 جىلعا قاراي ءجىو ءوسۋ بولجامىن قايتا قارايتىنىن, ەسەپتەۋ ءبىرىنشى توقسان اياقتالعاننان كەيىن جاسالاتىنىن ايتقان بولاتىن.
