اۋىل تۇرعىنى تولەن رامازان ۇلىنىڭ ايتۋىنشا, ورنەك ينتەرنەت بايلانىسى اياسىنان تىس جاتقاندىقتان, مۇنداعى ەل ۇيالى تەلەفون ۇستامايدى. سوندىقتان ستۋدەنتتەر وقۋ باعدارلاماسىندا بەكىتىلگەن تاپسىرمالاردى ينتەرنەت ارقىلى الا الماي وتىر. اتا-انالار دا «بالامىز ەرتەڭ وقۋدان شىعىپ قالماي ما؟» - دەپ الاڭداي باستاعان. اۋىلداعى جالعىز مەكتەپتە ينتەرنەت بار. بىراق ونىڭ كۇشى ەلەكتروندى پوشتادان حات جىبەرۋگە عانا جارايدى, ونلاين بايلانىسقا شاماسى جەتپەيدى.
ورنەكتەگى 6 ستۋدەنتتىڭ ءبىرى سۇندەت سۇلتانعازين - قوستاناي مەملەكەتتىك ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ 1 كۋرس ستۋدەنتى. 16-سى كۇنى مەكتەپكە بارىپ, Moodle جۇيەسىنە كىرە الماعان ستۋدەنت: - بۇگىن ينتەرنەت ىستەپ تۇر, بىراق جىلدامدىعى وتە باياۋ. ءبىر-ەكى تاپسىرمانى ارەڭ دەگەندە جۇكتەپ الىپ, ورىنداپ ۇلگەردىم. تاقىرىپ بويىنشا بەرىلگەن سۇراقتارعا جاۋاپ بەرىپ, ونى ءپان وقىتۋشىسىنا كۇندەلىكتى جىبەرىپ وتىرماساڭ, 0 ۇپاي الاسىڭ. ول ەرتەڭ كەزەڭدىك باقىلاۋعا كەرى اسەرىن تيگىزۋى مۇمكىن, - دەدى.
سەبەپتى جاعدايمەن Moodle جۇيەسىنە كىرە الماي, ساباق قالدىرىپ, كەزەڭدىك باقىلاۋ سۇراقتارىنا ۋاقىتىندا جاۋاپ بەرە الماعان ستۋدەنتكە كەشىرىم جاسالىپ, قارىزىن وتەۋ مەرزىمى ۇزارتىلا ما ەكەن دەگەن ساۋالمەن قوستاناي پەداگوگيكا ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ قاشىقتان وقىتۋ ورتالىعىنا قوڭىراۋ شالىپ ەدىك, جاۋاپ بولمادى. امالسىز وقىتۋشىلارعا حابارلاستىق.
- باعدارلاماشىلار ەكى كۇن قاتارىنان Moodle جۇيەسىمەن قالاي جۇمىس ىستەۋ كەرەكتىگىن ۇيرەتتى. وتە قيىن ەمەس. كەستە بويىنشا كومپيۋتەر ارقىلى ونلاينعا شىعامىز. كادىمگىدەي ءبىر-ءبىرىمىزدى كورىپ وتىرامىز. ستۋدەنتتەر تۇسىنبەگەنىن سۇراپ وتىرادى. بىرەۋدىڭ ميكروفونى ىستەمەيدى, بىرەۋدىڭ ۆەب-كامەراسى جوق. بىراق چاتقا شىعا الادى. ستۋدەنتكە وسى ءۇش ءتۇرلى بايلانىستىڭ قايسىسى ىڭعايلى, ساباقتى سونىمەن وتەمىز. ستۋدەنتتەردىڭ دەنى بايلانىسقا سمارتفون ارقىلى شىعاتىندىقتان, بەت-ءجۇزىن كوبىنە كورمەيمىن, بىراق ولار مەنى ەستىپ وتىرادى. تۇسىنبەي قالعانىن چات ارقىلى سۇرايدى. اتى-ءجونى شىعىپ تۇرادى, سول ارقىلى سۇراق يەسىنە جاۋاپ بەرەمىز. ال ستۋدەنتتىڭ جاۋابىن اۆتوماتتاندىرىلعان «پلاتونۋس» جۇيەسى ارقىلى باعالاپ جاتىرمىز. كەيبىر اۋىلداردا ينتەرنەت دۇرىس ىستەمەيدى. سوعان بايلانىستى قولايسىزدىق بار. كەيبىر بالالار ونلاين ساباققا قاتىسا الماي جاتىر. ەگەر اۋىلىندا ينتەرنەت بولماسا, ولارعا جەڭىلدىك جاسالاتىن شىعار, - دەدى ءو.سۇلتانعازين اتىنداعى قمپي-دىڭ اعا وقىتۋشىسى مۇرات جۇماش.
اۋىلدا ينتەرنەت بولماعاندىقتان, قالادا قالعان ستۋدەنتتەر بار. ماسەلەن, نۇر-سۇلتانداعى مەديتسينالىق ۋنيۆەرسيتەتتىڭ ستۋدەنتى راۋشان تاسانوۆا وسى ونلاين ساباق ءۇشىن قوستانايداعى تۋىسىنىڭ ۇيىندە جاتىر. ايتۋىنشا, وزىنە وسى ىڭعايلى. اكەسى بەكتەمىرگە قوڭىراۋ شالىپ ەدىك:
- قىزىم ۇيگە جەتە الماي جاتىر عوي, - دەدى.
نە بولسا دا, بۇگىنگى جاعدايدا بالانىڭ ۇيدە, اكە-شەشەسىنىڭ كوز الدىندا وتىرعانى دۇرىس. ونلاينعا شىعۋ وڭايعا سوقپايتىن ەلدى مەكەندەردە تۇراتىن ستۋدەنتتەر كوپ ەمەس قوي. ءبىلىمنىڭ بەرەكەسى كەتىپ, بالانىڭ جۇيكەسى توزباي تۇرعاندا, ساباقتان ۋاقىتشا بوساتىپ, ولارعا اۆانس تۇرىندە دەمالىس بەرگەن دە دۇرىس سياقتى.
قوستاناي
