بۇگىندە حرۋششەۆ زامانىندا سالىنعان بىرقاتار قوس قاباتتى تۇرعىن ۇيلەر ابدەن ەسكىرىپ, توبەسىنەن تومەن بولىگىنە دەيىن سۋ كەتىپ تۇر. تىپتەن كۇتىمسىز قالعاندىقتان بۇلارعا مودەرنيزاتسيالىق- جاڭعىرتۋ جۇمىستارىن جۇرگىزۋدىڭ ءوزى مۇمكىن بولماي وتىر. ءسويتىپ بۇلار وبلىس ورتالىعىنداعى اپاتتى جاعدايداعى ۇيلەردىڭ قاتارىن تولىقتىرا تۇسۋدە. اقتوبە قالالىق اكىمىدىگىنە قاراستى تۇرعىن-ءۇي جانە كوممۋنالدىق شارۋاشىلىق بولىمىنە قاراستى ماماندار اپات قاۋپىندە تۇرعان ۇيلەردى ارالاۋ كەزىندە مۇندا 540 ادامنىڭ تۇرىپ جاتقانىن انىقتادى.
بۇعان قوسا شاھاردا مۇلدەم توزىعى جەتىپ, تۇرۋعا جايسىزدىق پەن جارامسىزدىق كەلتىرىپ جۇرگەن 497 كوپ قاباتتى ءۇيدىڭ بار ەكەندىگى تىركەلگەن. جەرگىلىكتى باسقارۋ قۇرىلىمىنان الىنعان دەرەككە سۇيەنسەك بۇل ۇيلەردىڭ تەحنيكالىق تەكسەرۋ اكتىلەرى دە بولماي تۇرعان كورىنەدى. سوندىقتان دا ءدال قازىرگى كۇنى اتالعان باسپانالاردىڭ تەحنيكالىق ءجاي-كۇيىن سارالاۋ مەن باعامداۋ مۇمكىن بولماي تۇرعانى قىنجىلتپاي قويمايدى.
ايتەۋىر كوڭىلگە ءبىر مەدەۋ تۇتارلىق ءجايت – اقتوبە قالالىق اكىمدىگى وسىناۋ الەۋمەتتىك سيپاتتاعى پروبلەمالىق ماسەلەلەردى شەشۋ ءۇشىن ناقتى ءىس-شارالار كەشەنىن جۇزەگە اسىرۋدى كوزدەپ وتىرعانى. وسى ورايدا اتقارۋشى ورگان اسا جاۋاپتى ءىستى مەملەكەت-جەكەمەنشىك ارىپتەستىك شەڭبەرىندە شەشۋدىڭ ءتيىمدى ءارى ىڭعايلى دەپ سانايدى. بۇگىنگى كۇنى بۇل باعىتتا اپاتتى دەپ تانىلعان كوپ پاتەرلى تۇرعىن ۇيلەردى ساتىپ الۋ جانە بۇزۋ بويىنشا جۇمىستار جۇرگىزىلۋدە.
اتالعان ماسەلەدە وڭىردەگى جاستارقۇرىلىس, اكتيۋبجيلستروي قۇرىلىس كومپانيالارى مەن «رۋدستروي لتد» جشس ىلكىمدىلىك جانە الىمدىلىق پەن شالىمدىلىق تانىتا العانىن اتاپ ايتۋ پارىز. سونىڭ ىشىندە العاشقى اتالعان قۇرىلىس ۇيىمى اقتوبە قالاسىنىڭ ىرگەسىندە ورنالاسقان جاڭاقوڭىس اۋىلىندا 250 كوپ پاتەرلى كوپ قاباتتى ءۇي تۇرعىزىلىپ وعان اپاتتى ۇيلەردىڭ تۇرعىندارىن كوشىرۋدى ماقسات ەتۋدە. وعان «ساتتىلىك تۇرعىن ءۇي كەشەنى » دەگەن اتاۋ بەرىلگەن. بۇگىنگى كوتەرىلىپ وتىرعان ماسەلەگە قاتىستى اقتوبە قالاسىنىڭ اكىمى ماۆر ابدۋللين گازەت تىلشىسىنە ءوز وي-پىكىرىن تومەندەگىشە تۇيىندەدى.
ونىڭ ايتۋىنشا اپات قاۋپىندەگى ۇيدەن جاڭا باسپاناعا كوشىرىلەتىن تۇرعىنداردان قوسىمشا قاراجات الىنبايدى. ياعني ءبىر بولمەلى ۇيدە تۇرعان وتباسىعا جاڭا ۇيدەن دە ءبىر بولمە بەرىلمەك. راس, ەسكى ءۇي مەن جاڭا ءۇي پاتەرلەرىنىڭ جالپى اۋدانى ءبىر بىرىمەن سايكەس كەلە بەرمەۋى مۇمكىن. ەڭ باستىسى قونىس اۋدارۋشى سىڭعىرلاعان سۋ جاڭا ۇيگە تەگىن قول جەتكىزەدى. ال بۇعان دەيىن ءبىر بولمەلى پاتەردە تۇرىپ كەلگەندەر ەكى بولمەنى يەلەنگىسى كەلسە وندا اراداعى ايىرماشىلىق باعاسىمەن ەسەپتەسەدى. بۇل جونىندە تۇرعىندارمەن ءتيىستى كەلىسسوزدەر جۇرگىزىلدى دەدى ول بۇدان ءارى.
جوعارىدا اتالعان «ساتتىلىك» تۇرعىن ءۇي كەشەنىنەن وزدەرىنە جاڭا باسپانا تيەسىلى بولاتىنىن بىلگەن اپاتتى ءۇيدىڭ تۇرعىنى التىن اسقاروۆا ءوز قۋانىشىن بىلايشا ءبىلدىردى. ء«بىز بۇدان بىرنەشە جىل بۇرىن اتا-بابامىزدىڭ توپىراعاىنا قونىس اۋدارىپ اقتوبە قالاسىنان ءۇي ساتىپ العان ەدىك, ونىڭ اپات قاۋپىندە ەكەنىن سول كەزدە اڭعارماي قالىپپىز. قازىر باسپانانىڭ قابىرعالارى جارىلىپ, توبەسىنەن تامشى اعىپ تۇر. ونىڭ ۇستىنە قۇبىر جەلىلەرىنىڭ دە ابدەن توزىعى جەتكەن. وسىنداي قيىن جاعدايدا جۇرگەندە «جاڭا قونىستاعى» ساتتىلىك تۇرعىن ءۇي كەشەنىنەن جاڭا پاتەرگە يە بولاتىنىمىز ءبىزدى ۇلكەن قۋانىش قۇشاعىنا بولەدى.»
التىن اسقاروۆا تاعاتسىزدانا كۇتىپ جۇرگەن تۇرعىن ءۇي قۇرىلىسى بيىلعى جىلدىڭ ماۋسىم ايىندا اياقتالادى دەپ كۇتىلۋدە. تۇتاستاي العاندا اقتوبە قالاسىندا «وڭىرلەردى دامىتۋ 2020» باعدارلاماسى اياسىندا 2011-2019 جىلدار ارالىعىندا 141 كوپ پاتەرلى تۇرعىن ۇيگە كۇردەلى جوندەۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلگەن. ونىڭ جالپى سوماسى 2 ميلليار 302 ميلليون تەڭگە قۇرايدى. اتالعان قوماقتى قاراجات رەسپۋبليكالىق جانە جەرگىلىكتى بيۋدجەتتەردەن بولىنگەن. ايتسە دە مۇنىڭ قايتارىم مولشەرى كوڭىل كونشىتە بەرمەيتىنىن دە ايتا كەتكەن ءجون. ونىڭ كولەمى نە ءبارى 557 ميلليون تەڭگە توڭىرەگىندە ەكەن.
بيىلعى جىلى بۇل باعىتتاعى جۇمىستار تاعى دا جالعاسىپ كەلەدى. وسى ءىستىڭ باسى قاسىندا جۇرگەن مامانداردىڭ ايتۋىنشا بيىل 45 كوپ پاتەرلىك ۇيلەرگە كۇردەلى جوندەۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلمەك. وعان وتكەن جىلدىڭ اياعىندا تەحنيكالىق-ساراپتامالىق قورىتىندىلار جاسالىپ, جوبالاۋ-سمەتالىق قۇجاتتارى ازىرلەندى. قازىرگى كەزدە سوعان سايكەس اتقارىلاتىن ىستەر قولعا الىنعان.
ءسوز سوڭىندا جوعارىدا كورسەتىلگەن جايتتەر اقتوبەدەگى اپاتتى ۇيلەردە تۇراتىن اقتوبە قالاسىنىنىڭ تۇرعىندارى بولاشاقتا باسپاناسىز قالمايتىنىنا العىشارت قالاي الادى دەمەكپىز.
اقتوبە
