پارلامەنت • 17 قاڭتار، 2020

سەنات جانىنان اگروونەركاسىپ كەشەنى جونىندە كەڭەس قۇرۋىمىز كەرەك - داريعا نازارباەۆا

42 رەتكورسەتىلدى

پارلامەنت سەناتىنىڭ توراعاسى داريعا نازارباەۆا پارلامەنتتىك تىڭداۋعا دايىندىق اياسىندا اۋىل شارۋاشىلىعى سالاسىنىڭ وكىلدەرىمەن بىرقاتار جۇمىس كەزدەسۋىن وتكىزدى. بۇگىن عىلىمي-ءبىلىم بەرۋ ورتالىقتارى مەن اگرارلىق ۋنيۆەرسيتەتتەر باسشىلارىمەن كەزدەسۋ بولدى. بۇل تۋرالى سەناتتىڭ ءباسپاسوز قىزمەتى حابارلادى. 

ءىس-شاراعا پارلامەنت سەناتىنىڭ دەپۋتاتتارى، ۇلتتىق اگرارلىق عىلىمي-ءبىلىم بەرۋ ورتالىعى، قازاق ۇلتتىق اگرارلىق ۋنيۆەرسيتەتى، س.سەيفۋللين اتىنداعى قازاق اگروتەحنيكالىق ۋنيۆەرسيتەتى، جاڭگىرحان اتىنداعى باتىس قازاقستان اگرارلىق-تەحنيكالىق ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ جانە عىلىمي-زەرتتەۋ ينستيتۋتتارىنىڭ باسشىلارى قاتىستى.

كەزدەسۋدە ءسوز العان «ۇاعبو» اق باسقارما توراعاسى تولەۋتاي راقىمبەكوۆ ءبىلىم بەرۋدەگى، ترانسفەرت پەن تەحنولوگيالاردى كوممەرتسيالاندىرۋ جۇيەسىنىڭ بولماۋى قازاقستانداعى اگرارلىق عىلىمىنىڭ باستى پروبلەماسى دەپ سانايدى. سول سەبەپتى اۋداندىق اگروكوللەدجدەر مەن كاسىپكەرلەر پالاتالارى بازاسىندا ايماقتاردا اۋىلدىق اقپاراتتىق-كونسۋلتاتسيالىق پۋنكتتەر (ااكپ) جۇيەسىن قالپىنا كەلتىرۋدى ۇسىندى.

سونداي-اق «ۇاعبو» اق باسقارما توراعاسى اگرارلىق عىلىمداعى كادرلار تاپشىلىعى ماسەلەسىنە جەكە توقتالىپ، سالالىق جوعارى وقۋ ورىندارىنىڭ تۇلەكتەرى كوبىنەسە ماماندىعى بويىنشا جۇمىس ىستەمەيتىنىن اتاپ ءوتتى.

د.نازارباەۆا ءوز كەزەگىندە وسى ماسەلەنى شەشۋدە «بولاشاق» حالىقارالىق ءبىلىم بەرۋ ستيپەندياسى قانشالىقتى ءتيىمدى ەكەنىن سۇرادى. تولەۋتاي راقىمبەكوۆ بۇگىنگى تاڭدا باعدارلاما بويىنشا ءبىلىم العان 10 مىڭ تۇلەكتىڭ 70-ءى عانا اگرارلىق سالادا جۇمىس ىستەيتىنىن ايتتى.

«س.سەيفۋللين اتىنداعى قازاق اگروتەحنيكالىق ۋنيۆەرسيتەتى» اق باسقارما توراعاسى ا.كۇرىشباەۆ وقۋ ورنى تۇلەكتەرى مەن جوعارى بىلىكتى مامانداردى اۋىلدا تۇراقتاندىرۋ تاقىرىبىن جالعاستىرا كەلىپ، ماسەلە شەشىمىنىڭ ءبىرى رەتىندە ۇساق شارۋا قوجالىقتارى كووپەراتسياسىن قۇرۋدى ۇسىندى. وقۋ ورنىنىڭ رەكتورى قازىرگى زامانعى ماماندارعا جەكە-دارا جاعداي جاساۋ قيىن بولسا، كووپەراتسياعا بىرىككەن فەرمەر شارۋاشىلىقتارى كادرلارعا ءتيىستى الەۋمەتتىك-تۇرمىستىق جاعداي جاساپ، الەۋمەتتىك پاكەتپەن قامتاماسىز ەتە الادى دەپ سانايدى.

ا.كۇرىشباەۆ پايدالانىلماي جاتقان جەرلەردى انىقتاۋداعى جانە عارىشتىق مونيتورينگ ارقىلى ەگىن شىعىمدىلىعى كورسەتكىشتەرىن جيناۋداعى ۋنيۆەرسيتەت جۇمىسىنىڭ وڭ ناتيجەلەرى تۋرالى ايتتى. كەيبىر جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگاندار مۇنداي قىزمەتتەردى ەندى پايدالانا باستادى. 

«بۇل ناقتى مالىمەتتەر الۋعا جانە قاعازباستىلىقتان قۇتىلۋعا مۇمكىندىك بەرەدى» دەپ اتاپ ءوتتى رەكتور.

قازاق ەگىنشىلىك جانە وسىمدىك شارۋاشىلىعى عىلىمي-زەرتتەۋ ينستيتۋتىنىڭ باس ديرەكتورى اندرەي اگەەنكو تۇقىم شارۋاشىلىعىنداعى وزەكتى ماسەلەلەردى كوتەردى. عالىمنىڭ ايتۋىنشا، وسىمدىكتەردىڭ گەندىك قورىن ساقتاۋ ماسەلەسى كۇن تارتىبىندە وتكىر تۇر، قازىرگى تۇقىم شارۋاشىلىعىنداعى العاشقى جۇيە وسى زامانعى اگروبيزنەستىڭ تالاپتارىنا سايكەس كەلمەيدى، وتاندىق تۇقىم نارىعىنا باقىلاۋ بولماي وتىر، فەرمەرلەردىڭ كوپشىلىگى ستاندارتتارعا سايكەس كەلمەيتىن استىق سەبەدى.

«وسى سەبەپتەردىڭ ءبارى ەگىن القاپتارىنىڭ شىعىمدىلىعى مەن ونىمدىلىگىن تومەندەتۋگە ءماجبۇر ەتەدى. تۇقىم شارۋاشىلىعىن باقىلاۋ جۇيەسىنە وزگەرىستەر ەنگىزۋدى، رەەستردە تىركەۋدىڭ ءۇش جىلدىق تسيكلىن كۇتپەستەن كەلەشەگى زور داقىلداردىڭ سورتتارىن نارىققا شىعارۋعا رۇقسات بەرۋدى ۇسىنامىز» دەدى ا.اگەەنكو.

«قارابالىق اۋىل شارۋاشىلىعى تاجىريبە ستانتسياسى» سەرىكتەستىگىنىڭ باس ديرەكتورى دامير قالدىباەۆ ءوز كەزەگىندە تۇقىمداردى اكەلۋ مەن اكەتۋدى زاڭنامالىق رەتتەۋدى ۇسىندى. ول وتاندىق ءونىم وندىرۋشىلەردىڭ باسەكەگە قابىلەتتىلىگىن ارتتىرۋعا جانە ۇلتتىق نارىقتى قورعاۋعا مۇمكىندىك بەرەتىن ەدى. كومپانيا باسشىسى ءوز سوزىندە «عىلىمي اۋىل» جوباسىنا قاتىسۋشىلاردىڭ نازارىن اۋداردى.

«جاستارعا اۋىل عىلىمىنىڭ تارتىمدىلىعىن ارتتىرۋ مەن اۋىل شارۋاشىلىعى ونىمدەرىن وندىرۋشىلەردىڭ عىلىمي جاڭالىقتارعا دەگەن قاجەتتىلىگىن قاناعاتتاندىرۋ ماقساتىندا ءبىز وتكەن جىلدان باستاپ وسى جوبانى جۇزەگە اسىرا باستادىق. وبلىس اكىمدىگىنەن بىزگە 880 ملن تەڭگە ءبولىندى، 380 ملن تەڭگەگە 21 كم جول جوندەلدى، 500 ملن تەڭگەگە ينجەنەرلىك-الەۋمەتتىك قۇرىلىمداردى قالپىنا كەلتىرەمىز» دەدى د.قالدىباەۆ.

سەنات توراعاسى تالقىلاۋ بارىسىندا وسى جوباعا قولداۋ ءبىلدىردى جانە بۇل باستامانى ىسكە اسىرۋعا اۋىلدان شىققان ينۆەستورلاردى تارتۋدى ۇسىندى. د.نازارباەۆا تالقىلاۋدى اياقتاي كەلىپ، اۋىل شارۋاشىلىعى سالاسىنىڭ پروبلەمالارىن كاسىبي تۇردە كەڭىنەن تالقىلاۋ ءۇشىن سەنات جانىندا تۇراقتى جۇمىس ىستەيتىن الاڭ قۇرۋ جايىندا ايتتى.

«باعدارلاما مەن بارلىق ۇسىنىستاردى اياعىنا دەيىن جەتكىزۋ ءۇشىن ءبىز سەنات جانىنان اگروونەركاسىپ كەشەنى جونىندەگى كەڭەس قۇرۋىمىز كەرەك. ءبىز بارلىق ۇسىنىستارعا مۇقيات قارايمىز جانە ولاردى كەيىننەن ۇكىمەتكە بەرىلەتىن قۇجاتپەن بىرگە جىبەرۋگە تىرىسامىز. بۇل كەڭەسكە مۇددەلى تاراپتاردىڭ ءبارى: اگروونەركاسىپ كەشەنى، ۇكىمەت، جەرگىلىكتى اتقارۋشى بيلىك ورگاندارىنىڭ، عىلىم جانە مامان دايارلاۋ سالاسىنىڭ وكىلدەرى كىرە الادى» دەدى د.نازارباەۆا.

سەنات توراعاسى د.نازارباەۆا شارانىڭ قورىتىندىسى بويىنشا اگرارلىق ماسەلەلەر، تابيعاتتى پايدالانۋ جانە اۋىلدىق اۋماقتاردى دامىتۋ كوميتەتىنە كەزدەسۋگە قاتىسۋشىلار قوزعاعان وزەكتى ماسەلەلەردى زەردەلەۋدى جانە ولاردى پارلامەنتتىك تىڭداۋدا تالقىلاۋعا دايىنداۋدى تاپسىردى.

سوڭعى جاڭالىقتار

بەتپەردە كيگەن كوكتەم - 7

قوعام • بۇگىن، 16:07

Samsung تاعى نە پاتەنتتەدى؟

تەحنولوگيا • بۇگىن، 15:23

تاسقىنعا – توسقىن

ايماقتار • بۇگىن، 13:25

قايىقشى اتانىڭ حيكاياسى

رۋحانيات • بۇگىن، 12:39

ۇقساس جاڭالىقتار