رۋحانيات • 23 قازان, 2019

الاشتانۋشى عالىمنىڭ بەلەسى

926 رەت
كورسەتىلدى
3 مين
وقۋ ءۇشىن

قازاق عىلىمىندا زەرتتەۋ­شىسىن تەڭىز تۇبىنەن ءىنجۋ-مارجان سۇزدىر­گەندەي قىمبات قازىناعا كەنەلتە بەرەتىن ءبىر تاقىرىپ بولسا, ول – الاش تاقىرىبى. حح عاسىردىڭ باسىندا الاشوردا وكىمەتىن قۇر­عان الاششىل ازاماتتاردىڭ ۇلت­قا سىڭىرگەن وراسان ەڭبەگىن قاي قىرىنان زەرتتەسەڭ دە قۇنارلى, مازمۇندى بو­لۋى­نىڭ, ىندەتكەن سايىن سار­قىل­ماۋىنىڭ سەبەبىن تىكەلەي ۇلت مۇراتىمەن, ۇلتتىق مۇد­دەمەن بايلانىستىرا قاراي­مىز.

الاشتانۋشى عالىمنىڭ بەلەسى

بۇل ورايدا الاش تاقىرىبىنا ارنالعان ءاربىر ەڭبەك قازاق قوعامى ءۇشىن دە, عىلىم ءۇشىن دە ماڭىزدى. ەلوردا­داعى ۇلتتىق اكادەميالىق كىتاپحانادا وتكەن سونداي ماڭىزدى شارانىڭ ءبىرى رەتىندە «الاش كوسەمسوزى» كوپتومدىعىنىڭ «الاش كو­سەم­سوزى: شارۋاشىلىق ماسە­لەسى» IV تو­مى­نىڭ تانىستىرىلى­مىن اتار ەدىك.

«الاش كوسەمسوزى» كوپتومدىعى الاشتانۋشى عالىم, ل.ن.گۋميلەۆ اتىنداعى ەۋرازيا ۇلتتىق ۋني­ۆەرسي­تەتىنىڭ پروفەسسورى قاي­رات ساقتىڭ جەتەكشىلىك ەتۋىمەن شىعىپ جاتقان سۇبەلى ەڭبەك. وسىعان دەيىن «الاش كوسەمسوزى: جەر ماسەلەسى», «الاش كوسەمسوزى: ءتىل ماسەلەسى», «الاش كوسەمسوزى: ءدىن ماسەلەسى» اتتى ءۇش تومى جارىق كورگەن بولسا, ەندى وعان «الاش كوسەمسوزى: شا­­رۋا­شىلىق ماسەلەسى» قوسىلدى. ال, «الاش كوسەمسوزى: ءبىلىم-عىلىم جانە مادەنيەت ماسەلەسى» اتتى بە­سىن­شى توم دا انە-مىنە جارىققا شىق­پاق.

«الاش كوسەمسوزى: شارۋاشى­لىق ما­سەلەسى» جيناعىنا «تۇركىس­تان ۋالايا­تىنىڭ گازەتى», «دالا ۋا­لايا­تىنىڭ گازەتى», «قازاق» گازەت­تەرى مەن «ايقاپ», «شول­پان», «تاڭ», «جاس تۇركىستان» جۋر­نالدارى سىن­دى وتكەن عاسىردىڭ با­سىندا جارىق كورىپ تۇرعان مەرزىمدى باسىلىمدارعا شىققان ماقالالار, قاۋ­لىلار مەن قارارلار, باسقا دا رەسمي قۇجاتتار توپتاستىرىلعان. مۇنداعى نە­گىزگى تاقىرىپ كىتاپ­تىڭ اتى ايتىپ تۇر­عانداي – شا­رۋا­شى­لىق ماسەلەسى. حالىق شارۋاشى­لىعىنا قاتىستى نەگىزگى جۇلگەلەر ۇلت زيالىلارى تاراپىنان قا­لىڭ جۇرت­قا جاريا بوپ وتىرعان.

شارا بارىسىندا الاشتانۋشى عا­لىمنىڭ «ەلۋ دەگەن ءبىر بەلەس» اتتى كى­تابى دا تانىستىرىلدى. مە­­رەيلى مە­رە­كەسى قارساڭىندا كى­تاپ­تارىن شى­­عار­عان الاشتانۋشى عالىم ءبىر جاعىنان عى­لىمي ور­تاعا ەسەپ بەرگەندەي بولدى. ەكىن­­شىدەن, ۇلت رۋحانياتى مەن جۋر­نا­­­ليستيكاعا سىڭىرگەن ەڭبەگىنىڭ زيا­لى قاۋىم وكىلدەرى مەن ارىپ­تەستەرى, دوستارى, شاكىرتتەرى تارا­پى­نان باعالانىپ, شى­نايى لەبىزگە اينالعانىنا كوڭىلى مار­­قايدى. اعا بۋىن قالامگەرلەر ارا­سىندا سۇلتان ورازالى, تۇرسىن جۇرت­باي, وڭايگۇل تۇرجان سىندى ەل­گە بەلگىلى اقىن-جازۋشىلار دەرەكتى فيلم ارقىلى الاشتانۋشى عا­لىمنىڭ شىعار­ماشىلىعىنا ءتان ەرەكشەلىكتەردى ءسوز ەتسە, ارىپ­تەس­­­تەرى, زامانداستارى اراسىن­دا امان­گەلدى كەڭشىلىك ۇلى, ادىل­­بەك ىبىرايىم ۇلى, ديحان قام­زا­بەك ۇلى سىن­دى قارىمدى قالام­گەرلەر, عا­لىمدار قاي­رات ساقتىڭ الاش تاقىرىبىنا قالاي كەل­گەنىن, ەڭبەكتەرىنىڭ عىلىمي ورتادا قالاي باعالانعانىن اڭگىمەلەدى. جاسى كىشى ءىنى-ارىپتەستەرى عالىمعا جۇ­رەك­جاردى تىلەكتەرىن جەتكىزدى.

اكادەميالىق كىتاپحانادا وت­كەن شارانى بەلگىلى جۋرناليست كەن­جە­بو­لات جولدىباي جۇرگىزدى. شا­راعا ۇلت زيا­لىلارى, الاشتانۋشى عالىمدار, ل.ن.گۋميلەۆ اتىنداعى ەۋرازيا ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ وقى­تۋشى­لارى مەن ءبىلىم الۋشىلارى قاتىستى.

 

ايگۇل سەيىل,

«Egemen Qazaqstan»

سوڭعى جاڭالىقتار

بيزنەستەگى بيبىلەر

بيزنەس • كەشە