پرەزيدەنت • 19 قىركۇيەك, 2019

ەل دامۋىن ايقىنداعان باستامالار

200 رەت
كورسەتىلدى
7 مين
وقۋ ءۇشىن

بۇگىن قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ قازاقستان پرەزيدەنتى قىزمەتىنە رەسمي كىرىسكەنىنە 100 كۇن تولدى. بۇل – كوپ ۋاقىت بولىپ كورىنبەگەنىمەن, جەر جۇزىندە قالىپتاسقان ءجۇز كۇندىك تۇجىرىم بويىنشا مەملەكەت باسشىسىنىڭ تۇلعاسى ايقىندالاتىن, ناقتى شەشىمدەر قابىلدانىپ, ماڭىزدى مىندەتتەردى جۇزەگە اسىرۋدىڭ العاشقى قادامدارى جاسالاتىن مەرزىم.

ەل دامۋىن ايقىنداعان باستامالار

قازاقستان پرەزيدەنتى قاسىم-جومارت توقاەۆ ۇلىقتاۋ راسىمىندە ون نەگىزگى باعىتتى بەلگىلەپ, ولاردىڭ ءبارىن جۇزەگە اسىرۋعا دەرەۋ كىرىسۋ كەرەكتىگىن ايتتى. اتاپ ايتقاندا, حالىقتىڭ تابىسىن ارتتىرۋ جانە ءال-اۋقاتىن جاقسارتۋ, سىبايلاس-جەمقورلىققا قارسى ءتيىمدى ءىس-قيمىلدار جاساۋ, سوت-قۇقىقتىق رەفورما, ادىلەتتى الەۋمەتتىك ساياسات, تۇرعىن ءۇي ماسەلەسىن شەشۋ, وڭىرلەردى دامىتۋ, تەپە-تەڭدىك جانە كوپۆەكتورلى سىرتقى ساياسات, سونداي-اق جاستاردى قولداۋ. بۇل ماڭىزدى باعىتتىڭ بارلىعى مەملەكەت باسشىسىنىڭ سايلاۋالدى باعدارلاماسىمەن ساباقتاسادى. پرەزيدەنت ۇلىقتاۋ راسىمىندە «ەلىمىزدىڭ ءار ازاماتىنىڭ مۇددەسىن قورعاۋ – مەنىڭ باستى ماقساتىم. ولاردى ساياسي كوزقا­راس­تارى مەن ۇستانىمدارىنا قاراي بولۋگە جول بەرمەيمىن. ءتۇرلى سايا­سي جانە قوعام قايراتكەرلەرىنەن كەلىپ تۇسكەن قۇندى ۇسىنىستاردى, باس­تام­الاردى مەن ءوز جۇمىسىمدا مىندەتتى تۇردە ەسكەرەمىن. اشىق جانە ءادىل جۇمىس ىستەيمىز. ءبىز ءۇشىن ەڭ ما­ڭىزدى مىندەت – زاڭعا ساي ادال قىزمەت ەتۋ. ءبىزدىڭ ءبىر عانا وتانى­مىز بار! تاعدىرىمىز – ءبىر! ءبىز حال­قىمىزدىڭ جارقىن بولاشاعى ءۇشىن ءبارىمىز بىرگە ەڭبەك ەتەمىز!» دەدى.

تاۋەلسىزدىكتىڭ تۇعىرىن نىقتاپ, ەل ىرگەسىن بەكەمدەپ, بۇگىنگىدەي بەيبىت كۇندە جاساپ جاتقانىمىز, ەلدىك جەتىستىكتەرىمىز – حالىق بىرلىگىنىڭ, تاتۋ-ءتاتتى تىرلىگىنىڭ ارقاسى. ەل تىزگىنىن ۇستاعان قاسىم-جومارت توقاەۆ ءدال وسى داستۇردەن اينىماي, اۋەلدەن اۋىزبىرلىكتى ودان ءارى نىعايتا ءتۇسۋ ءۇشىن قوعام مەن بيلىك اراسىنداعى ديالوگتى دامىتۋعا دەن قويدى. مۇنداي ديالوگتىڭ پىكىر الۋاندىعىن مويىنداۋ نەگىزىندە ورنايتىنىن قاپەرگە الىپ, ء«ارتۇرلى پىكىر – ءبىرتۇتاس ۇلت» قاعيداتىن بەرىك ۇستانعان پرەزيدەنت سايلاۋ الدىندا ۇلتتىق قوعامدىق سەنىم كەڭەسىن قۇراتىنىن ايتقان ەدى. ەل ىشىندە كوپ تالقىعا تۇسكەن بۇل كەڭەستىڭ كوشەلى بولاتىنىنا كۇمانمەن قارايتىندار دا از بولعان جوق. بىراق كوپشىلىكتىڭ كوكەيىندە جۇرگەن كۇردەلى ماسەلەلەر كوتەرىلەتىن, حالىقتىڭ وزىق يدەيالارى مەن ۇسىنىستارىن ءبىر ارناعا توعىستىراتىن ۇلتتىق كەڭەس جۇمىسىن باستاپ, وعان مەملەكەت باسشىسىنىڭ ءوزى توراعالىق ەتۋى, تالاپ-تىلەكتەردىڭ قاراستىرىلىپ, ءتيىستى شارالار قابىلدانۋىن تىكەلەي قاداعالاۋىنا الۋى اجەپتاۋىر سەنىم ۇيالاتتى.

قوعامنىڭ ءتۇرلى سالاسىندا حالىقتى تولعاندىرىپ جۇرگەن ماسەلەلەردى ۇدايى كوتەرىپ جۇرگەن, وزىندىك وي-پىكىرلەرى قالىپتاسقان, كوپشىلىكتىڭ سەنىمىنە يە بولعان ازاماتتار قۇرامىنا كىرگەن ۇلتتىق قوعامدىق سەنىم كەڭەسىنىڭ العاشقى وتىرىسى 6 قىركۇيەكتە ءوتتى. بۇل كەلەلى كەڭەستە تالقىعا تۇسكەن تۇيتكىلدى ماسەلەلەر تۇگەلگە جۋىق قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ 2 قىركۇيەكتە قازاقستان حالقىنا ارناعان جولداۋىندا كورىنىس تاپقان دەۋگە بولادى. سوندىقتان دا پرەزيدەنت ورتاق مىندەتتەر مەن سايلاۋالدى باعدارلاماسىن ىسكە اسىرۋدىڭ جوسپارى كەڭىنەن قامتىلعان بۇل جولداۋىن «سىندارلى قوعامدىق ديالوگ – قازاقستاننىڭ تۇراقتىلىعى مەن وركەندەۋىنىڭ نەگىزى» دەپ اتادى. ياعني, جولداۋدا نازارعا الىنعان باسىم باعىتتار حالىقتىڭ سىن-ەسكەرتپەلەرىنە نەگىزدەلدى. مەملەكەت باسشىسى ەلدىڭ الداعى دامۋ باعدارىن ايقىنداعان باستى قۇجاتتا كورسەتىلگەن باستامالاردى وسى كەڭەس شەڭبەرىندە پىسىقتاۋعا جانە دامىتۋعا بولاتىنىن ايتتى.

جاڭا كەزەڭدە دامۋدىڭ دەموكراتيالىق ۇلگىسىن باسشىلىققا العان پرەزيدەنت ۇلتتىق كەڭەس مۇشەلەرىنىڭ جەرگىلىكتى بيلىكتىڭ قوعام ءۇشىن قولجەتىمدى بولۋىنا مۇمكىندىك بەرەتىن «اشىق اكىمدىك» تاجىريبەسىن جاپپاي تاراتۋ تۋرالى ۇسىنىسىن قۇپ كوردى. بۇل ماسەلەگە جولداۋىندا توقتالعان مەملەكەت باسشىسى قاناتقاقتى جوبا رەتىندە تۇرعىندار تاراپىنان جەرگىلىكتى بيلىك جۇمىسىنىڭ تيىمدىلىگىن باعالاۋ جۇيەسىن ەنگىزۋ قاجەت ەكەنىن ايتتى. مىسالى, ەگەر ساۋالداما نەمەسە ونلاين-داۋىس بەرۋ ناتيجەسىندە تۇرعىنداردىڭ 30%-دان كوبى قالا نەمەسە اۋىل اكىمىنىڭ جۇمىسىن ءتيىمسىز دەپ ەسەپتەسە, بۇل پرەزيدەنت اكىمشىلىگىنىڭ ارنايى كوميسسيا قۇرىپ, تۋىنداعان ماسەلەنى زەرتتەۋىنە جانە ءتيىستى ۇسىنىم ەنگىزۋىنە نەگىز بولا الادى.

قاسىم-جومارت توقاەۆ سايلاۋالدى ناۋقان بارىسىندا ءوڭىر-ءوڭىردى ارالاپ, حالىقتىڭ جاي-كۇيىمەن ەتەنە تانىسقان كەزدە ءبىراز ماسەلەگە قانىققانىن جەتكىزدى. ونىڭ ايتۋىنشا, كوپ جاعدايدا ازاماتتارىمىز ورتالىق جانە جەرگىلىكتى ورگاندار باسشىلارىنىڭ ق ۇلىقسىزدىعى مەن بەيقامدىعىنا بايلانىستى پرەزيدەنتكە جۇگىنۋگە ءماجبۇر بولادى. سوندىقتان مەملەكەت باسشىسى بىرنەشە رەت اقوردادا نۇر-سۇلتان, الماتى, شىمكەنت قالالارىنىڭ جانە وبلىس اكىمدەرىمەن كەڭەس وتكىزىپ, حالىقتىڭ ءال-اۋقاتىن كوتەرۋ, ولاردىڭ قۇقىقتارى مەن بوستاندىقتارىن, تىنىشتىعى مەن قاۋىپسىزدىگىن قامتاماسىز ەتۋ باعىتىندا ءونىمدى جۇمىس ىستەۋدى تاپسىردى. پرەزيدەنتتىڭ سايلاۋالدى باعدارلاماسىندا, كەيىننەن جولداۋىندا كورسەتىلگەن «قۋاتتى وڭىرلەر – قۋاتتى ەل» باعىتى وسى ماقسات-مۇددەمەن تىعىز بايلانىستى.

حالىق الەۋمەتتىك جاعدايلارىن العا تارتىپ, نارازىلىق بىلدىرگەندە ارتى ۇلكەن داۋعا اينالىپ, ميتينگتەر تۋرالى زاڭنامانى جەتىلدىرۋ قاجەتتىگى تۋرالى ماسەلە كوتەرىلدى. بۇعان دا زەر سالىپ قاراعان مەملەكەت باسشىسى «كونستيتۋتسياعا سايكەس ازاماتتارىمىزدىڭ ءوز ويىن ەركىن ايتۋعا قۇقىعى بار. ەگەر بەيبىت اكتسيالار زاڭنىڭ شەڭبەرىنەن شىقپايتىن جانە ازاماتتارىمىزدىڭ تىنىشتىعىن بۇزبايتىن بولسا, بۇعان تۇسىنىستىكپەن قاراپ, جيىنداردى وتكىزۋ ءۇشىن ارنايى ورىن ءبولۋ قاجەت. مۇنداي ورىندار قالانىڭ شەتىندە بولماۋى ءتيىس» دەدى.

پرەزيدەنت ازاماتتىق قوعامنىڭ سالتانات قۇرۋى ءۇشىن بيلىكتىڭ جاۋاپكەرشىلىگىن ارتتىرۋ قاجەتتىگىن ايتىپ, مەملەكەتتى باسقارۋ جۇيەسىنە ەرەكشە ءمان بەردى. وسى سالاداعى ماڭىزدى باعىت – سىبايلاس جەمقورلىقتى جويۋ. مەملەكەتتىك قىزمەتتىڭ جۇمىسىن جۇيەلى ەتۋ, اشىقتىق پەن ادىلدىكتىڭ ءرولىن ارتتىرۋ ءۇشىن قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ مەملەكەتتىك قىزمەت ىستەرى جانە سىبايلاس جەمقورلىققا قارسى ءىس-قيمىل اگەنتتىگىن ەكى جەكە ۆەدومستۆوعا – مەملەكەتتىك قىزمەت ىستەرى اگەنتتىگى جانە سىبايلاس جەمقورلىققا قارسى ءىس-قيمىل اگەنتتىگى ەتىپ قايتا قۇرۋ تۋرالى شەشىم قابىلدادى.

جولداۋدا 2020 جىلدان باستاپ مەملەكەتتىك قىزمەتشىلەردىڭ سانىن بىرتىندەپ قىسقارتىلا باس­تايتىنى, ۇنەمدەلگەن قاراجاتتى نەعۇرلىم پايدالى قىزمەتكەرلەردى ىنتالاندىرۋعا جۇمسالاتىنى كورسەتىلدى. سونىمەن قاتار مەملەكەتتىك قىزمەتتىڭ تيىمدىلىگىن ارتتىرۋ ماقساتىندا ارنايى دايىندىعى بار جاس كادرلاردى تارتۋ نازارعا الىندى. بۇل ءۇشىن قاسىم-جومارت توقاەۆ قازاقستان پرەزيدەنتى جانىنداعى جاستار كادر رەزەرۆى جونىندەگى ۇلتتىق كوميسسيا قۇرۋ تۋرالى جارلىققا قول قويدى. بۇل پرەزيدەنتتىك جاستار كادر رەزەرۆىن قالىپتاستىرۋ ماقساتىندا قۇرىلدى. بۇعان قوسا مەملەكەت باسشىسى بيىلعى جاستار جىلىنىڭ جالعاسى ىسپەتتەس 2020 جىلدى «ۆولونتەرلەر جىلى» دەپ جاريالاپ, ەرىك­تىلەر قىزمەتىنە ازاماتتاردىڭ, اسىرەسە جاستاردىڭ كوپتەپ قاتىسۋىنا ءمان بەردى. بۇل باستامانى پرەزيدەنت ازاماتتىق قوعامدى نىعايتۋ جونىندەگى جۇمىستىڭ ماڭىزدى قۇرامداس بولىگى دەپ سيپاتتادى.

مەملەكەت باسشىسىنىڭ باستامالارىنا كوپشىلىك تە وڭ باعاسىن بەرىپ جاتىر. رەداكتسيامىزعا حات جولداپ, قولداۋ ءبىلدىرىپ جاتقان قالىڭ جۇرتشىلىقتىڭ پىكىرلەرى وسىنىڭ ايعاعى.

سوڭعى جاڭالىقتار