ءبىز مەملەكەتتىك تاۋەلسىزدىگىمىزدى جاريالاعان 1991 جىلدىڭ 16 جەلتوقسانىنان كەيىنگى قىسقا مەرزىمدە قىتاي مەملەكەتى ءبىزدىڭ مەملەكەتتىك تاۋەلسىزدىگىمىزدى مويىنداپ, ديپلوماتيالىق قاتىناس ورناتۋعا باستاماشى بولىپ, ەكى ەل اراسىندا تۇڭعىش رەسمي كەلىسىمگە قول قويىلىپ ەدى. سودان بەرى وتكەن 30 جىلعا جۋىق مەرزىمدە تۇڭعىش پرەزيدەنت – ەلباسى نۇرسۇلتان ءابىش ۇلى نازارباەۆتىڭ باستاماسىمەن كورشىلەس ەكى ەل اراسىندا بۇرىن-سوڭعى تاريحىمىزدا بولماعان بەيبىت ءارى جاسامپازدىق جەتىستىكتەرىنە قول جەتكىزىلىپ, ديپلوماتيالىق قارىم-قاتىناسىمىزدى حالقىمىزدىڭ وركەنيەت ورىسىنە ءتيىمدى پايدالانۋمەن كەلەمىز.
جەمىستى جىلدار جوباسىن نۇرسۇلتان نازارباەۆ جانە ونىڭ قىتايلىق ارىپتەستەرى تسزيان تسزەمين, حۋ تسزينتاو, سي تسزينپين ءوزارا تۇسىنىستىك جاعدايىندا جۇزەگە اسىرىپ, تاتۋ كورشىلىكتىڭ مىزعىماس ىرگەتاسىن قالاستى.
ءوزارا تۇسىنىستىك, ىنتىماقتاستىق, سىيلاستىق اۋانىن قالىپتاستىردىق.
ەندىگى جەردە ءبىزدىڭ وركەندەۋىمىز تۇسىندا عالامدىق جاڭا قۇبىلىستار ۇدەرە كوتەرىلدى.
كورشىلەس ەلدەر دامۋىنداعى ءوزارا اينىماس سەنىممەن قاتار جاڭا, كوپ جاعدايدا بولجانباعان قايشىلىقتار قوعام نازارىنا ىقپال ەتە باستادى.
قازاقستاندا ەڭ جوعارى بيلىكتىڭ وزگەرۋىنە بايلانىستى بۇرىنعى قۇندىلىقتار مەن ستراتەگيالىق دامۋ ساباقتاستىعىن قامتاماسىز ەتۋمەن قاتار, جاڭا كوزقاراستار مەن ماقسات-مىندەتتەر تىزبەگى كوتەرىلدى. مەملەكەت الەۋەتى ەل ىشىندەگى جاعداي مەن حالىقارالىق دارەجەدەگى ورنىن دا «ەكى شىلبىر, ءبىر تىزگىندەي» تەڭ ۇستاۋدىڭ ماڭىزدىلىعىندا.
ق.توقاەۆتىڭ پرەزيدەنت لاۋازىمىنداعى قىتايعا تۇڭعىش ساپارى وسى تالاپتاردىڭ ايعاعىنداي بولدى.
بىرىنشىدەن, تاۋەلسىز مەملەكەتتىك قۇندىلىقتارىمىزعا, اۋماقتىق تۇتاستىعىمىز قاعيداتتارىن قاتاڭ ساقتاۋعا, دەربەس ۇستانىمدارىمىزعا قۇرمەتپەن قاراۋ; ەكىنشىدەن, كورشىلەس ەلمەن جان-جاقتى قاتىناستى ادال ارىپتەستىك, ءوزارا تۇسىنىستىك, ورتاق مۇددەگە ىنتىماقتاستىقتى ساقتاۋ; ۇشىنشىدەن, قازاقستان-قىتاي ەكىجاقتى قارىم-قاتىناستى بارلىق باعىتتار بويىنشا جاڭا كەزەڭگە كوتەرۋ.
ءبىزدىڭ پرەزيدەنتىمىز قىتاي توراعاسى سي تسزينپينمەن, بۇكىلقىتايلىق حالىق وكىلدەرى جينالىسىنىڭ توراعاسى لي چجانشۋمەن, مەملەكەتتىك كەڭەس توراعاسى لي كەتسيانمەن وسى جانە تاعى باسقا ماڭىزدى ماسەلەلەردى كەڭىنەن تالقىلادى.
قىتاي تاراپى قازاقستان باسشىسىنىڭ مەملەكەتتىك ساپارىنا ايرىقشا ءمان بەردى. بارلىق كوتەرىلگەن ماسەلەلەر بويىنشا اشىق اڭگىمە بولدى. قازاقستان باسشىسىنا شىن ىقىلاستى وتە جوعارى دارەجەدە قۇرمەت كورسەتىلدى. پرەزيدەنت تۇراقتاعان ورىنداردا سالتاناتتى قارسى الۋ راسىمىندە, تيانانمەن الاڭىندا قازاقستان تۋى جەلبىرەپ, مەملەكەتتىك ءانۇرانىمىز ورىندالىپ, زەڭبىرەكتەردەن ساليۋت بەرىلىپ, پرەزيدەنت ارقىلى قازاق حالقىنا جوعارى مارتەبەلى قۇرمەت كورسەتىلدى.
كەلىسسوزدەر قورىتىندىسى بويىنشا ەكىجاقتى قاتىناسىمىزعا جاڭا سەرپىن بەرەتىن وتە ماڭىزدى قۇجاتتارعا قول قويىلدى. ەكى مەملەكەت باسشىلارى قول قويعان ماڭگىلىك ارىپتەستىك ءارى ىنتىماقتاستىق تۋرالى بىرلەسكەن مالىمدەمەنى ءبولىپ ايتۋ ورىندى. «نۇرلى جول», ۇلى جىبەك جولىنىڭ ەكونوميكالىق بەلدەۋى, ءىت ورتالىعى تۋرالى, تاعى باسقا كەلىسىمدەر دە ءبىزدىڭ دامۋىمىزعا وڭ ىقپالىن تيگىزەرى انىق.
ساپار اياسىندا پرەزيدەنتتىڭ قاتىناسىپ, ءسوز سويلەۋىمەن بيزنەس-فورۋم وتسە, قوعامدىق عىلىمدار اكادەمياسىندا كوپتەگەن ادامدار مەن كومپانيالار وكىلدەرىنىڭ قاتىسۋىمەن وتكەن جيىنعا دا قىتاي قوعامى زور قىزىعۋشىلىق ءبىلدىرىپ, ەكى ەل اراسىنداعى ارىپتەستىك بايلانىستىڭ نىعايا تۇسۋىنە ەكپىن بەرىلدى.
سونداي-اق بارلىق كەزدەسۋلەر مەن كەلىسسوزدەردە اعىلشىن, قىتاي تىلدەرىن جەتە مەڭگەرۋىنە قاراماستان, قاسىم-جومارت كەمەل ۇلى ءوز سوزدەرىن مەملەكەتتىك تىلىمىزدە سويلەپ, جۇرگىزگەنىن قىتاي تاراپى سىيلاستىقپەن قابىلدادى.
قۋانىش سۇلتانوۆ,
پارلامەنت ءماجىلىسىنىڭ دەپۋتاتى
