رۋحانيات • 16 قىركۇيەك، 2019

سۇيەگى اسىل ادام ەدى

80 رەتكورسەتىلدى

ءابىلفايىز اعا دۇنيەدەن وزدى! اق شاشىن ارتقا قايىرا تارتىپپەن تاراعان، ءبىر قاراعاندا تىم قاتال سياقتى، ال شىن مانىندە جان-دۇنيەسى جايساڭ، ەرەكشە مەيىرىم-شۋاق يەسى ابەكەڭە شاكىرت بولعان شاق­تارىمىز كەشە عانا سياق­تى ەدى-اۋ! ول كىسى بىزگە «گا­زەت­­تى بەزەندىرۋ تەحنيكاسى»، «وچەرك»، «رەداكتور مەن كور­رەك­تورعا قوسىمشا كومەك»، «سەك­رەتاريات جۇمىسى»، ت.ب. پان­دەردەن ءدارىس وقىدى. تالاپ قويا­تىن. سول تالاپتىڭ ورىندالۋىن قاتاڭ قاداعالايتىن.

جالپى ۇستازدىققا تاجىري­بە­دەن كەلگەن. ال 1965 جىلدان تابان اۋدارماي قازمۋ-ءدىڭ جۋرناليستيكا فاكۋلتەتىندە اعا وقىتۋشى، دەكاننىڭ ورىنباسارى، پروفەسسور بولىپ قىزمەت اتقاردى. مىڭداعان شاكىرتتەرگە ءتالىم-تاربيە بەردى.

قازىرگى ەلىمىزدەگى قالام ۇستا­عان قاۋىمنىڭ كوپشىلىگى ابە­كەڭنىڭ شاكىرتتەرى.

اسا مازمۇندى، ماعىنالى، ونە­گەلى ءومىر ءسۇردى. 20-دان استام وقۋلىق، وقۋ-ادىستەمەلىك كىتاپ­تارى جارىق كوردى.

زامانداستارىنىڭ ىشىنەن كامال سمايىلوۆ­پەن ەرەكشە سىيلاس دوس بولدى. ءازىلحان نۇرشا­يى­قوۆپەن سىرلاس بولدى. جوعارى وقۋ ورنىنداعى ەڭبەگى جوعارى باعالانىپ، ءال-فارابي اتىنداعى قازۇۋ-ءدىڭ «ايرىقشا ەڭبەگى ءۇشىن»، ء«ال-ءفارابيدىڭ» ۇلكەن التىن مەدالىمەن» ماراپاتتالدى.ءومىرىنىڭ سوڭىنا دەيىن ادەب­يەت پەن ونەر سالاسىنداعى پرە­زي­دەنت ستيپەندياسىنىڭ يەگەرى بولدى.

مەن ۋنيۆەرسيتەتتى بىتىر­­گەن­نەن كەيىن وقى­تۋشى­لىق قىزمەتتە جۇرگەندە، ابەكەڭنىڭ قاسى­نا كوپ ەردىم، كوپ اقىل-كەڭە­­سىن تىڭدادىم. مەنى تۋعان بالاسىنداي جاقسى كور­دى. باكى­جان دەپ ات قوي­عان جال­عىز ادام ەدى!

ول كىسىنىڭ شىن تۋعان ۋاقى­تى 1928 جىلى ەكەن. سوندا 91 جاسىندا دۇنيەدەن وزىپ وتىر.مۇنداي 90-نان اسقان ابىز اقساقالدارىمىز ءبىز ءۇشىن اسا قادىرلى جاندار. سۇيەگى اسىل ادام ەدى! – دەيدى قازاق ونداي جان­داردى.

ابەكەڭ كىم بولسا دا الدى­نا كەلگەن قازاق بالاسىنا كومەك­تە­سىپ جىبەرەتىن، جان بالاسىنا قيانات جاساپ كورمەگەن قارا­پا­يىم، كىشىپەيىل، ادال ازامات ەدى! ءوزى دە كيەلى تورعاي ءوڭىرىنىڭ تۇ­لەگى، تەكتى ازامات بولا­تىن.

قانشا جاس شۋاعىڭنان پايدا كوردى،

كازگۋدەي جايلاپ ءوتتىڭ باي مەكەندى.

جادىڭنان تاستامادىڭ اۋەزوۆتى،

اۋزىڭنان تاستامادىڭ قايرە­كەڭدى (بەكحوجين).

ءسىز جايلى ۇستاز دەپ ءبىز ءسوز ەتەيىك،

كونەنىڭ بىزگە جەتكەن كوزى ەتەيىك.

التاي دەپ ەركەلەتتى امان­دو­سوۆ،

الپان دەپ سىيلاپ ءوتتى قوجاكەەۆ.

بولا الماس ماڭدايىڭداي وزگە ماڭداي،

قاقتىرماي قاناتتىعا، سوزگە قالماي،

ءوسىردىڭ تۇمسىقتىعا شوقىت­تىر­ماي،

قازاقتىڭ بار بالاسىن ءوز بالاڭداي.

ءبىر ءوزىڭ توبىل-تورعاي ارناسى ەدىڭ،

قياناتىڭ بولعان جوق  جانعا سەنىڭ.

ىبىراي اۋىلىندا تۋعان تەكتىم،

اقاڭ مەن جاقاڭداردىڭ جالعاسى ەدىڭ.

اتىڭدى جالپاق  جۇرتقا تاراتايىن،

ءسىز-بايتەرەك، ءبىز ەدىك-بالا قايىڭ.

اتتاندىڭ الماتىڭنان ءجانناتىڭا،

باقۇل بول، جانى جايساڭ اعاتايىم!

 

 باۋىرجان جاقىپ

سوڭعى جاڭالىقتار

تەاتردىڭ ونلاين تارتۋى

رۋحانيات • بۇگىن، 20:42

ءۇي جانۋارىنان ۆيرۋس جۇعا ما؟

كوروناۆيرۋس • بۇگىن، 18:39

التىن قورىمىز كوبەيىپ كەلە جاتىر

قازاقستان • بۇگىن، 17:30

اقمولادا تاعى ءبىر ناۋقاس انىقتالدى

كوروناۆيرۋس • بۇگىن، 16:07

قارعىن سۋ بالكاشيندى باسىپ قالدى

ايماقتار • بۇگىن، 16:05

تاسقىننىڭ بۇگىنگى احۋالى

ايماقتار • بۇگىن، 15:42

ۇقساس جاڭالىقتار