كينو • 09 قىركۇيەك، 2019

«قالامگەر» ءفيلمى جارىققا شىقتى

700 رەت كورسەتىلدى

«حابار» اگەنتتىگىنىڭ تاپسىرىسىمەن دايارلانعان «قالامگەر» اتتى تولىقمەتراجدى فيلم جارىققا شىقتى. قازاق ادەبيەتىنىڭ كەڭەس داۋىرىندەگى تىنىسىن ارقاۋ ەتكەن تاريحي دراما ەلىمىزدىڭ كينوتەاترلارىندا 12 قىركۇيەكتەن باستاپ كورسەتىلمەك.

وقيعا ءساتجان ەسىمدى جاس جازۋ­شىنىڭ الماتىعا كەلۋىمەن باس­تالادى. جازۋشىلار وداعىنا قابىلدانىپ، شىعارمالارىمەن بىردەن كوزگە تۇسكەن جاس تالانت عىلىم جولىنا بەت بۇرادى. جابىق تاقىرىپ سانالىپ كەلگەن الاش تاقىرىبىنا ديسسەرتاتسيا جازا باستاعان ول قىسپاققا الىنىپ، قاتاڭ يدەولوگيالىق باقىلاۋدىڭ ۇستەمدىگى جازۋشى مۇراتىن اياقاستى ەتۋگە كۇش سالادى. فيلمدە وتكەن عاسىردىڭ 70-80-جىلدارىنداعى اقىن-جازۋشىلاردىڭ باسىنان كەشكەن جاعدايى باس كەيىپكەر ءساتجان ارقىلى بەينەلەنەدى. ءساتجان – جيىنتىق وبراز. كينوكارتينادا ادەبيەتتىڭ قوعام ىسىنە باتىل ارالاسۋى، ادەبيەتتىڭ تاقىرىپتىق ارناسىنىڭ كەڭەيۋى تۇسىندا اتسالىسقان اقىن-جازۋشىلار وبرازى، وعان قوسا ماحاببات دراماسى وسى ءساتجاننىڭ بويىنا توعىستىرىلعان.

«جازۋشىلار وداعىنىڭ بيىك مىنبەرىندە پارتيانىڭ جالىن­دى ۇندەۋلەرى جاريالانسا، ىرگە­دەگى «قالامگەر» كافەسىندە ايتى­­­لاتىن اڭگىمەلەردىڭ اۋانى ءتىپتى باسقا بولاتىن. كوم­پار­تيا نۇس­قاۋلارىنىڭ كۇشى جۇر­مەي­تىن، تسەنزۋرانىڭ قامىتى قىس­پايتىن، جازۋشىلاردىڭ ءازىلى مەن استارلى اڭگىمەسى، قال­جى­ڭى مەن قاعىتپاسى قاتار جۇرەتىن «قالامگەر» كافەسى سول كەزدەگى قوعامنىڭ شىنايى بەت-پەر­دە­سى­نىڭ سيمۆولى رەتىندە الىنىپ وتىر»، دەيدى فيلم رەجيسسەرى مۇرات بيدوسوۆ. ونىڭ ايتۋىن­شا، دراما اتاۋى – قولىنا قا­لام ۇستاعان جازۋشى قاۋىمدى مەڭزەسە، استارلى ماعىناسىندا ازاتتىققا ۇمتىلعان قالامگەر قاۋىمنىڭ بۇلقىنىسى، ىشكى شەرىن كورسەتەدى. فيلم ومىردە بولعان ادامداردىڭ پرو­تو­تيپ­تە­رى ارقىلى ولار باستان كەشكەن وقيعالارعا سۇيەنە وتىرىپ، سول ءداۋىردىڭ تىنىس-تىرشىلىگىن كورسەتۋدى ماقسات تۇتقان.

– تۋىندىداعى كەيىپ­كەر­لەر­دىڭ دەنى تاريحي تۇلعالار. باس كەيىپكەر ءساتجان سول داۋىردەگى قالام­گەرلەردىڭ جيىنتىق وبرا­زى بولسا، وعان قارسى تۇرا­تىن جاعىمسىز كەيىپكەر دە پار­تيا­نىڭ سويىلىن سوققان، ۋا­قىت­تىڭ قۇربانىنا اينالعان جان، – دەيدى «قالامگەر» ءفيلمىنىڭ ستسە­ناري اۆتورى سەرجان زاكەر­ ۇلى.

كارتيناعا كورنەكتى جازۋ­شى دۋلات يسابەكوۆ، اقىن باقىت بە­دەلحان كەڭەسشى رەتىندە تار­تىلىپ، تۋىندىنىڭ جالپى مازمۇنى مەن كوركەمدىك تالاپتارىن مۇقيات پىسىق­تا­عان. باستى رولدەردى سوم­دا­عانداردىڭ قاتارىندا باع­داۋ­لەت شايماحان، جال­عاس تولعانباي، نارعىز التاي­باي، ەرگەنباي ابۋەۆ، دوسجان جانبوتاەۆ، بالتاباي سەيىت­مامىت، ارنۇر قۇدياربەك بار. 14 بولىمنەن تۇراتىن كوپ سە­ريالى تۋىندىنىڭ تەلە­ۆي­زيالىق نۇسقاسى تاۋەل­سىز­دىك كۇنى قارساڭىندا «حابار» ارناسىنان قالىڭ كورەر­مەن­گە جول تارتادى. جوبا اقپا­رات جانە قوعامدىق دامۋ مينيس­تر­لىگىنىڭ قولداۋىمەن جۇزەگە اسىرىلىپ، «رۋحاني جاڭعىرۋ» باعدارلاماسى اياسىندا ءتۇسىرىل­دى.

 

سوڭعى جاڭالىقتار

احاڭنىڭ ادالدىعى

احمەت بايتۇرسىن ۇلى • كەشە

قارالى كەزەڭ كارتيناسى

قازاقستان • كەشە

ۇقساس جاڭالىقتار