ايماقتار • 05 قىركۇيەك، 2019

مۇناي وندىرۋمەن بىرگە ورىلگەن عۇمىر

85 رەت كورسەتىلدى

ماڭعىستاۋدا «كەزبي» دەسەڭ، «ول نە ەدى؟» دەپ كەرى سۇراق قوياتىن ادام تابىلا قويماس. كومپانيا بۇل دەڭگەيگە قيىن كەزدە تىعىرىقتان شىعار جول تاۋىپ، تالاي جاننىڭ ناپاقاسىن ايىرۋعا مۇرىندىق بولا العان ىسكەرلىك پەن ۇيىمداستىرۋشىلىق، سونداي-اق قىزمەت كورسەتۋدەگى ساپا مەن كاسىبي شەبەرلىك ارقىلى قول جەتكىزدى.

ومىردە عانا ەمەس، وندىرىستە دە قيىن­­دىق – شىڭدالۋعا جاقسى. ءبىز ءسوز ەتكەلى وتىرعان «كەزبي» جاۋاپ­كەر­شىلىگى شەكتەۋلى سەرىكتەستىگى توقسا­نىن­شى جىلدارداعى توقىراۋ تەزىن­دەگى قيىندىقتار كەزىندە قۇرىلدى، قيىن­دىقتارمەن بەتپە-بەت كەلىپ شىڭدالدى، قيىندىقتاردى ەڭسەرە قىزمەت ەتىپ كە­لەدى. 90-جىلدارى ورىن الاتىن وزگەرىستەردى الدىن الا اڭعارىپ، سوعان بەيىمدەلە وزگەرۋ قاجەتتىگىن ۇعىن­عان مۇناي سالاسىنىڭ بىلگىرى، قاراپا­يىم بۇرعىشىنىڭ كومەكشىلىگىنەن باس­تاپ ءوزىنىڭ بىلىكتىلىگى ارقاسىندا باس ديرەك­تورلىققا دەيىن كوتەرىلىپ، اتال­­عان سالانىڭ ايتۋلى ازاماتتارى قاتا­­رىنان ءوز ورنىن قالىپتاستىرعان ءبىتىم تاجىعۇل ۇلى كەزباەۆ الدىمەن «تابيعات» شاعىن كاسىپورنىن باسقارىپ، نارىق تالابىنا ساي جەتىلە ءتۇستى. باسقارا ءجۇرىپ، زاماننىڭ ىڭعايىن تانىپ ۋاقىتتىڭ تالابىنا بەيىمدەلۋ كەرەكتىگىن ۇعىندى. ويىن وڭىنان ورالتىپ، سوزدەن ىسكە كوشكەن ول 1992 جىلى رەسپۋبليكادا العاشقى بولىپ مۇناي ۇڭعىمالارىن كۇردەلى جوندەۋ جانە بۇرعىلاۋ جۇمىستارىمەن اينالىساتىن «كەزبي» سەرىكتەستىگىن قۇردى. كوپ ۇزاماي «ەكى قولعا ءبىر كۇرەك» دەگەندەي، جالعىز ا-50 ستانوگىمەن جابدىقتالعان ەكى-اق بريگادا اتىراۋ وڭىرىندە العاشقى جۇمىستارىن قولعا الدى. باسقا تارتسا اياققا جەتپەيتىن، جاسايىن دەسە جۇمىس جوق، جۇمىس تاپسا، قۇرال-قۇرىلعى جوق، ونى تاپسا جۇمىسشىلاردىڭ جالاقىسىن تاۋىپ بەرۋ دەگەن ماسەلە الدىنان كەزەك-كەزەك شىعا كەلەتىن اۋىر كەزدەردە مويىماي-مۇقالماي كومپانيا جۇمىسىن العا باستىرۋدىڭ قانشالىقتى قيىن ەكەندىگىن ايتىپ جاتۋدىڭ ءوزى ارتىق. بالا-شاعاسىن اسىراۋ مۇڭ بولىپ، ايەلى ەرگە، ەرى جەرگە قاراعان كەزەڭدە جۇمىس ىزدەگەن كوپ ازاماتتىڭ ات باسىن تىرەپ كەلگەن ورنى دا وسى «كەزبي» بولاتىن. ءبىتىم تاجىعۇل ۇلى ءۇشىن الدىنا كەلگەن ازاماتتىڭ سالىن سۋعا جى­بەرگەندەي كەرى قايتارىپ جىبەرۋ قيىن بولعاندىقتان، مۇمكىندىگىنشە جۇمىس تاۋىپ بەرۋگە تىرىسىپ باقتى. الايدا جەكەنىڭ اتى جەكە، بۇگىن بار جۇمىس كولەمى ەرتەڭگى كۇنى ءدۇدامال كۇيدە تۇ­راتىندىقتان، كورسەتەتىن قىزمەت كو­لەمىن ۇلعايتىپ، جۇمىسشى سانىن ارت­تىرمايتىن كەزدەر بولدى. قىل­شىل­داعان جىگىت كەزىنەن باستاپ مۇناي سا­لاسىندا جيناعان تاجىريبەسى ءوزىنىڭ ءبى­لىم-بىلىگىمەن ۇشتاسقان ب.كەزباەۆ جەر بەدەرىنىڭ استى-ءۇستىنىڭ سىرىنا قانىق سىرالعى مامان رەتىندە ءىستى ۇرشىقشا ءيىرىپ اكەتتى.

سەرىكتەستىك قۇرىلعان 30 جىلعا تارتا ۋاقىت ىشىندە كومپانيا كولەمى ۇلعايىپ، ماماندار بىلىكتىلىگى مەن تاجىريبەسى تولىعىپ، ماتەريالدىق تۇرعىدا زاماناۋي جەتىستىكتەرمەن بارىنشا جابدىق­تالعان، قىزمەت كورسەتۋدىڭ جوعارى ساپاسىن ۇسىنا الاتىن ماقتاۋلى مەكەمەگە اينالدى.

بۇگىندە تاۋەلسىز ەلىمىزدىڭ ەكونوميكا­لىق دامۋىنا زور ۇلەسىن قوسىپ، نەگىزگى تىرەككە اينالعان مۇناي سالاسىندا «كەزبي» سەرىكتەستىگىنىڭ دە ەڭبەگى ەرەن. ۇڭعىلاردى جوندەپ، ۇڭعىما قازىپ قارا التىننىڭ قوماقتى وندىرىلۋىنە مۇنايشىلارمەن بىلەك بىرىكتىرە قىزمەت ەتىپ جۇرگەن «كەزبيلىكتەردىڭ» ىزدەرى ماڭعىستاۋ جانە اتىراۋ دالاسىندا سايراپ جاتىر. «قازمۇنايگاز» ءبو»، «قاراقۇدىقمۇناي»، «قازاقتۇرىكمۇناي»، «تەڭگە»، «ماڭعىستاۋمۇنايگاز»، «كەڭ-سارى»، «اقتاۋ-ترانزيت»، «مۇناي­فيلدسەرۆيس»، «كاسپيانويلگاز»، «تاسبولاتويلكورپورەيشن»، «وزەن­مۇنايگاز»، «ەميرويل»، «حازارمۇناي»، «شىنجىر» سىندى ءىرى مۇناي كومپا­نيالارىنىڭ تاڭداۋىنا ىلىگىپ، تاپسىرىسى نەگىزىندە ءوندىرىس دالاسىندا كۇن-ءتۇن دەمەي ءوز قىزمەتتەرىن جۇزەگە اسىردى. قاي وڭىردە، قاي كومپانيامەن بولسىن، جاساعان جۇمىسىنىڭ ساپاسىنا سىن ايتىپ، ءمىن تاققاندار بولعان ەمەس، كەرىسىنشە تاراپتار بەرگەن جاقسى باعا – تولايىم جۇمىستارعا جول اشىپ، جاقسى ىستەردىڭ جالعاسۋىنا سەپ بولىپ كەلەدى.

 

 «كەزبي»: شەبەرلىك پەن ساپا مەكتەبى

قازىرگى تاڭدا «كەزبي» كومپانيا­سى «وزەنمۇنايگاز» اق-نا ءوز قىز­مەت­تەرىن كورسەتىپ كەلەدى. ون جىلدان بەرى مۇنايلى قالاداعى ءىرى كومپا­نيا­نىڭ تالعامىنا تاتۋ وڭاي ەمەس، ول – تار­تىم­دىلىقتى، تياناقتىلىقتى، شەبەرلىك پەن بىلىكتىلىكتى قاجەت ەتەدى. ال بۇل تا­لاپ­تار، الدىمەن كومپانيا باسشىسى رەتىندە ءبىتىم كەزباەۆتىڭ الدىنا ۇلكەن مىندەتتەر قوياتىنى انىق.

– قاراپايىم مۇنايشىدان باستاپ بارلىق ماماننىڭ ءوز ىسىنە جەتىك بولۋى – باستى شارت. قازىر زاماننىڭ تالابى وزگەردى، ەڭبەك قول كۇشىنە ەمەس، ءبىلىم مەن بىلىك كۇشىنە نەگىزدەلدى. «ەلۋ جىلدا ەل جاڭا» دەگەندەي، ءبىزدىڭ كوزى­مىز كورىپ، قازانىندا قايناعان جۇ­مىس ءتاسىلىمىز، تۇتىنعان قۇرال-جاب­دىقتارىمىز تولىقتاي جاڭعىرىپ-جا­ڭا­رىپ، اۆتوماتتى سيپاتقا يە بولدى. بۇل – قاراپايىم جۇمىسشىنىڭ وزىنەن بىلىم­دىلىكتى قاجەت ەتەدى. سونىمەن قاتار جۇمىستى ءتيىمدى ۇيىمداستىرۋ ءۇشىن جۇ­­مىس­شىلارعا جاعداي جاسالۋ كەرەك، ولارعا جۇمىس ىستەۋگە قاجەتتى قۇرال-ساي­ماندار جەتكىلىكتى بولۋى ءتيىس، – دەيدى ءبىتىم تاجىعۇل ۇلى.

كاسىپكەرلىكتىڭ قوزعاۋشى كۇشى – با­سە­كەلەستىك، باسەكەلەستىكتىڭ بار بولۋى جۇمىستا جاقسى ناتيجەگە قول جەت­كىزۋ­گە مۇمكىندىك بەرەدى. قۇرىلعالى بەرى باسەكەلەستىك ورتادا شاشاسىنا شاڭ جۋىت­­پاعان كومپانيا تالاي ارىپ­تەس­تە­رى­نىڭ قولى بارماي، جۇرەگى داۋالا­ماي تۇرعان نۇكتەلەردەگى كۇردەلى جۇمىس­تاردى ءساتتى اياقتاپ شىققان ساتتەرى – سە­رىك­تەستىكتىڭ تاجىريبە تاريحىن تو­­­لىق­تىرا ءتۇستى. تاۋلىك بويى «ات ۇس­تىن­دە جۇرەتىن» جىگىتتەردىڭ جۇمىستا ولاق­تىق تانىتىپ، ولقى تۇسكەن جەرلەرى جوق. بۇگىندە رەسەيدە، ۋكراينا مەن رۋ­مىنيادا، سونداي-اق قىتايدا جاسالعان بۇرعىلاۋ قوندىرعىلارى مەن وزگە دە قا­جەتتى اساي-مۇسەيلەردى جەتىك مەڭ­گە­­رىپ، بەساسپاپ بولىپ ۇلگەردى. ونىڭ ۇس­تىنە ءاربىر ماماننان الىناتىن سىناق – جەكە جۇمىسشىنىڭ ءوز-وزىنە دەگەن جاۋاپكەرشىلىگىن ارتتىرىپ، وزىنە قويار تالابىن كۇشەيتۋگە نەگىز بولدى. كوم­پانياداعى جۇرگىزۋشىلەر مەن جۇ­مىس­شىلار تەلەفونمەن قامتاماسىز ەتى­لىپ، ارنايى JPS قۇرالدارىمەن جاب­دىقتالدى. بۇل ۇتقىرلىققا، جۇمىستى شۇعىل ۇيىمداستىرۋعا، ۋاقىتتان ۇتىل­ماۋعا ءتيىمدى ءتاسىل دەسەك، زاماناۋي قون­دىرعىلار جانە جابدىقتارمەن قارۋ­لانعان «كەزبيلىكتەر» مۇناي ءوندىرۋدى مولايتۋ باعىتىنداعى جاڭا جوبالارعا بەلسەنە كىرىسىپ، بەل شەشە ەڭبەك ەتۋدە. قا­زىرگى تاڭدا 35 بريگاداعا توپتاسقان 1 100 جۇ­­مىسشى «كەزبي» كومپانياسى­نىڭ كەرەگەسىن كەڭ، ۋىعىن نىق ۇستاپ، تاپسىرىس بەرۋشىنى ساپالى جۇمىسپەن قۋان­تىپ، باسەكەلەستەن وق بويى ات وزدى­رىپ كەلەدى، ال ءوز كەزەگىندە «كەزبي» كومپا­نياسى وسىنشا شاڭىراقتىڭ، ياعني 1 100 شاڭىراقتاعى بىرنەشە مىڭداعان ادام­نىڭ داستارقانىنا اس، ۇستىنە كيىم تاۋىپ بەرىپ وتىرعان ناپاقا ورداسى.

 «كەزبي» جشس 4 200 مەتر تەرەڭ­دىكتەن قازىپ بەرگەن جەتىباي اۋماعىن­داعى التى ۇڭعىما بۇگىندە جەتىباي مۇنايىنىڭ، ماڭعىستاۋ مۇنايىنىڭ، قازاق مۇنايىنىڭ الىپ قازانىنا توق­تاۋسىز قارا التىن قۇيىپ تۇرعان قۇت­تى نىساندارعا اينالدى. ال ءاربىر «كەز­بيلىك» بولسا، ءوز سوڭدارىندا قالىپ جات­قان جۇمىستىڭ بەدەرلى ناتيجەسىنە قۋانا كوز تاستاپ، مارقايا، جىگەرلەنە العا ۇم­تىلادى.

ماماندارى مىقتى «كەزبي» بۇل با­عىتتاعى جۇمىستى ۇدايى نازاردا ۇستاپ كەلەدى. ءىرى مۇناي ءوندىرۋشى كومپانيالارمەن سەرىكتەسە قىزمەت ەتۋ «كەزبي» جۇمىسىنا بەرىلگەن باعا، جۇكتەلگەن سەنىم دەسەك، كومپانيا باسشىلىعى بۇل مەرەيگە شەبەر ءارى قىراعى ماماندار ارقىلى قول جەتكىزە العاندىعىن جاسىرماي ايتادى.

 

ساپتان وزعان ساڭلاق

ءىرى كومپانيا قۇرىپ، ونى زور تا­بىس­تارعا جەتكىزە باسقارۋ، تاپسىرىس بەرۋشىنىڭ كوڭىلىنەن شىعاتىن جۇمىس ساپاسىنا قول جەتكىزۋ، ەل اراسىندا ماقتاۋلى مەكەمەگە اينالدىرۋ از جىل­­­داردىڭ جەمىسى ەمەس جانە ايتۋعا عانا وڭاي تىرلىك. ونىڭ مەحناتى مەن ما­شاقاتىن كومپانيا قۇرىلتايشىسى ءارى باسشىسى، كاسىپكەرلىكتىڭ ىستىق-سۋى­عىن بىردەي سەزىنىپ، قيىندىعىن قا­يىسپاي كوتەرىپ كەلە جاتقان ءبىتىم تاجى­عۇل­ ۇلىنداي ۇعىناتىن ەشكىم بول­ماس... جۇمىسشىلارعا جالاقى از­دىق ەتىپ وكپە-رەنىش ايتىپ، جۇمىسقا شىق­پاي قالعان كەزدەر، سونداي-اق تاپسىرىس بەرۋشى مەكەمەلەر سانىنىڭ سيرەپ قالۋى سىندى كاسىپكە تىكەلەي اسەر ەتەتىن جاعدايلاردىڭ بارلىعىن ءبىتىم تاجىعۇل ۇلى ءوزىنىڭ كوپتى كورگەن پاراسات-پايىمى، اقىل-سابىرى ارقاسىندا وڭ شەشىپ، جۇمىستى العا باستىرىپ كە­لەدى.

– كومپانيانى ءاردايىم قول­داپ، ءوزارا تۇسىنىستىكتە جۇمىس اتقا­رىپ كەلە جاتقان «قازمۇنايگاز»، «ماڭعىستاۋمۇنايگاز» جانە «وزەن­مۇنايگاز» كومپانياسى باسشىلارىنا العىسىم شەكسىز. قازاقتىڭ ازا­ماتتارى تاۋەلسىز ەلىمىزدىڭ دامۋىنا ەڭبەك ەتۋگە مىندەتتىمىز، وسى اۋىر مىن­دەت، زور جاۋاپ­كەرشىلىك جولىندا ءبىر-ءبىرىمىزدى قولداي بىلگەنىمىز – بەرەكە، ىرىس-ىنتىماقتىڭ باسى، – دەيدى «كەز­بي» كومپانياسىنىڭ باسشىسى ب.كەزباەۆ.

ءبىتىم كەزباەۆ كاسىپ قۋىپ، كۇنەلتىس ايداپ، سالاعا كەزدەيسوق كيلىگە كەتكەن جان ەمەس. قارشادايىنان مۇناي مايدانىندا ىسىلىپ، سالانىڭ كانىگى مامانىنا اينالعان ونىڭ كاسىپكەرلىك الەمىندە دە جەتىستىككە جەتۋىنىڭ ءبىر سەبەبى وسىندا جاتىر. سونداي-اق ول ءوز ارىپتەستەرىن ءاردايىم ماقتان تۇتىپ، الدىڭعى بۋىن اعالارىن قۇرمەتپەن ەسكە الىپ وتىرادى.

1946 جىلى كيەلى ماڭعىستاۋ توپى­راعىندا تۋعان ازامات 17 جاسىندا «ماڭ­­عىشلاقمۇنايگازبارلاۋ» ترەسىندە بۇر­عىشى كومەكشىسى بولىپ ەڭبەك جولىن باس­تادى. جەتىباي مەن وزەندە كەن ورىندارى اشىلىپ، ماڭعىستاۋ دالاسى دۇبىرگە تولعان 1961 جىلدارى زور كۇش ءوندىرىستى يگەرۋگە قاتىستى وزگەرىستەر مەن قىرۋار جۇمىستاردى اتقارۋعا جۇمىلدىرىلدى. ماڭعىستاۋ مۇنايىن يگەرۋ ءۇشىن وداق ەلدەرىنەن – رەسەيدەن، ازەربايجان مەن تۇرىكمەنستاننان تاجىريبەلى ينجەنەر-تەحنيك ماماندار شاقىرتىلدى. بۇل ءبىر جاعىنان قازاق جاستارىنىڭ بىلگىر مامانداردان سالانىڭ قىر-سىرىنا قانىعۋىنا جامان بولعان جوق، الايدا قازاق جاس­تارىنان مامان دايىنداۋ قاجەتتىلىگىن كۇن تارتىبىنە شىعاردى. ەكى جىل ىشىن­دە ءوزىنىڭ قابىلەتىمەن بۇرعىشىنىڭ كو­­مەكشىسىنەن 4-دارەجەلى بۇرعىشى كو­مەكشىسى، 5-دارەجەلى بۇرعىشى بولىپ ۇلگەرگەن ءبىتىم دە ارمان قۋعان قازاق جاس­تارى قاتارىندا ۆ.ي.لەنين اتىنداعى قازاق پوليتەحنيكالىق ينستيتۋتىن ۇزدىك وقىپ، تاۋ-كەن ينجەنەرى ماماندىعىن الىپ شىققان سوڭ، كازنيمس زەرتحاناسىندا اعا ينجەنەر بولىپ ەڭبەك ەتتى. كوپ ۇزاماي ماڭعىستاۋعا ورالىپ، «ماڭعىشلاقمۇنايگازبارلاۋ» ەكسپەديتسياسى ترەسىندە مۇناي جانە گاز بارلاۋ ۇڭعىمالارىنىڭ جوعارى دارەجەلى بۇرعىشىسى، ۋچاسكە باستىعى، بۇرعىلاۋ جونىندەگى اعا ينجەنەر، بۇرعىلاۋ باس­تىعى، جىلجىمالى مەحانيكالىق كولوننادا وندىرىستىك-تەحنيكالىق ءبولىم باستىعى بولىپ ەڭبەك جولىنان ءوتتى. «ماڭعىشلاقمۇنايگازبارلاۋ» ەكسپەديتسياسىندا تەحنيكالىق ءبولىم ينجەنەرى بولىپ جۇرگەن جىلدارى ماڭعىستاۋدىڭ مارتەبەسىن تاعى ءبىر اسىرىپ، وداق دەڭ­گەيىندە ەل مەرەيىن بيىكتەتكەن قارا­جانباس، قالامقاس، جالعىزتوبە مەن سول­تۇستىك بوزاشى كەن ورىندارىنان مۇناي بۇرقاعىنىڭ اتقىلاۋىنا كۋا بولىپ، ماڭعىستاۋ مۇنايىنىڭ ماقتا­نىش­تارى ءادىل نۇرمانوۆ، ساناق تايانوۆ، ساعىنباي قىزىل ۇلى، عيززات بالمۇ­حان­بەتوۆتەرمەن بىرگە الاساپىران جۇمىستىڭ ناق ورتاسىندا ءجۇردى. مۇنايشى ءبىتىم تاجىعۇل ۇلىنىڭ وزگە ارىپتەستەرىنەن ەرەكشەلىگى – 1977-1980 جىلدارى «زارۋبەجگەولوگيا» بىر­لەس­تىگىندە اعا ينجەنەر قىزمەتىن اتقارىپ ءجۇرىپ اۋعانستاندا قىزمەت اتقارۋى ەدى. وق پەن وت ورتاسىندا اۆتوماتتى اسىنا ءجۇرىپ ەڭبەك ەتكەن ول جۇبايىن، شيەتتەي بالا­لارىن امان الىپ شىعىپ، ەلگە ورالدى.

ماڭعىستاۋ مۇنايىنىڭ اشىلۋى، يگە­رىلۋى – ۇلكەن تاقىرىپ. تاقىرىپ اياسىندا سول جىلدارى ەڭبەك ەتكەن ءاربىر ازاماتتىڭ قىزمەتى مەن قايراتىن ايرىقشا ىقىلاسپەن ايتۋعا بولادى. 25 جىل، ياعني شيرەك عاسىر ۋاقىت ماڭعىستاۋ بويىندا قاراجانباس، قالامقاس، جەتىباي، كومسومولسكايا، قولتىق، ەلەمەس، سازتوبە، نىسانوۆسكايا سىندى ءىرى كەن ورىندارىنىڭ اشىلىپ، ىسكە قوسىلۋىنا ۇلەسىن قوسقان ءبىتىم تاجىعۇل ۇلى كەزباەۆ – بۇگىندە ماڭعىستاۋدىڭ عانا ەمەس، ەلدىڭ ايتۋلى، ابىرويلى ازاماتتارى ساناتىندا. ەڭبەگىنىڭ جەمىسىن، بەينەتىنىڭ زەينەتىن كورىپ، قۇرمەت پەن داڭققا بولەنگەن مۇناي سالاسىنىڭ جانە اۋعان سوعىسىنىڭ ار­داگەرى. قالا، وبلىس، رەسپۋب­ليكا دەڭ­­گەيىندەگى ءارتۇرلى ماراپاتتارعا قول جەتكىزگەن ب.كەزباەۆ حالىقارالىق «التىن فەنيكس» سىيلىعىنىڭ يەگەرى، سون­­داي-اق كاسىپكەر رەتىندە 2009 جىلى ەۋرازيا ەكونوميكا كەڭىستىگىندەگى «ۇز­دىك كومپانيا» ديپلومىنىڭ يەگەرى، بۇكىلالەمدىك «ميروتۆورەتس» قايى­رىمدىلىق اليانسى «التىن جۇلدىز» بەلگىسىمەن، «KazStimOil» سيمپوزيۋمىندا «سالا ارداگەرى» جانە حرۋستال سىيلىعىمەن ماراپاتتالىپ، 2011 جى­لى فرانتسيادا جوعارى ساپالى قىز­مەت كورسەتۋ نوميناتسياسى بويىنشا وتكەن حالىقارالىق بايقاۋدا جان انتۋان شاپتال اتىنداعى «التىن مە­دالمەن»، «التىن ياگۋار» حالىق­ارالىق سىيلىعىنىڭ لاۋرەاتى اتاعىنا يە بولدى.

مۇنىڭ ءبارى – ب.كەزباەۆتىڭ ەلۋ جىلدان استام ەل ءۇشىن ەتكەن ەڭبەگىنىڭ باعاسى. بىراق ءبىتىم تاجىعۇل ۇلى ءۇشىن كەۋدەسىندەگى جارق-جۇرق ەتكەن وردەن-مە­دالدار مەن سامساعان العىس حات، ماق­تاۋ قاعازداردان گورى ەل-جۇرتىنىڭ امان­دىعى، ءوسىپ-وركەندەۋى، سونداي-اق حال­قىنىڭ ىقىلاس-قۇرمەتى مەن ايتار العى­سى ماڭىزدى.

– «سەن دە ءبىر كىرپىش دۇنيەگە، كەتىگىن تاپ تا بار قالان» دەپ اباي اقىن ايت­قانداي، ومىردەن ءوز ورنىمىزدى تاۋىپ، ەل ەرتەڭىنە ەڭبەك ەتكەن بولساق، ودان اسقان باقىت بار ما؟! ەندىگى جەردە قازاق جاستارىنىڭ ءوز ورنىن تابۋىنا، كۇش-قايراتىن، ءبىلىم-بىلىگىن تاۋەلسىز ەلىمىزدىڭ ەرتەڭىنە جۇمساۋىنا مۇمكىندىگىمشە كومەك بەرە السام، سونداي-اق مۇناي سالاسىندا ءالى دە بىلگەن-جيعان تاجىريبەمدى جاستارعا ۇيرەتىپ، ەل قاجەتىنە جاراتسام دەيمىن، – دەيدى ول.

ەلباسى ن.نازارباەۆتىڭ قازاقستان ازاماتتارىنىڭ الەۋمەتتىك ماسەلەلەرىن شەشۋ، ءال-اۋقاتىن ارتتىرۋ، جۇمىسپەن قامتۋ سىندى تاپسىرمالارىن ورىنداۋعا سوزبەن ەمەس، ىسپەن قولداۋ كورسەتكەن «كەزبي» جشس باسشىسى ب.كەزباەۆقا كوپشىلىكتىڭ العىسى از ەمەس. «قىران جەمىن شاشىپ جەيدى» دەگەندەي، وڭىردەگى قايىرىمدىلىق شارالارعا، الەۋمەتتىك-مادەني، سپورتتىق شارالارعا دەمەۋشىلىك قولداۋ كورسەتىپ، تۇرمىستىق جاعدايى تومەن وتباسىلارعا كومەك قولىن سوز­عان ازامات جاساعان جاقسىلىعىن ساناپ-ءتىزىپ ايتىپ بەرۋدى قالاعان جوق. ءيا، «جاقسىلار جاقسىمىن دەپ ايتا المايدى» دەگەن حالىق تامسىلىنە توقتاعان ءبىز دە «جاقسىنىڭ جاقسىلىعىن ايتۋ» وزگەلەردىڭ مىندەتى ەكەنىن ءبىلىپ، شاعىن ماقالادا ەلدىڭ اتپال ازاماتى ءبىتىم تاجىعۇل ۇلى بولمىسىنا ازدى-كوپتى توقتالىپ وتۋگە تىرىستىق.

بيىل 120 جىلدىق مەرەيتوي بيىگىنە كوتەرىلگەن ماڭعىستاۋ مۇنايىمەن بىرگە جاساپ، زامان تالابىنا ساي كاسىپكەر­لىكتىڭ تاسىن ورگە دومالاتقان ارداگەر اعانىڭ سىرباز مىنەزى، سىپايى بولمىسى، ىسكەرلىگى مەن بىلىگى – قازاق جاستارىنا ۇلگى، لايىم قازاق جاستارى الدىڭعى بۋىن اعالارداي بولىپ جەتىلۋىن تىلەدىك.

 

ماڭعىستاۋ وبلىسى

سوڭعى جاڭالىقتار

قيلى-قيلى تاعدىرلار

تاريح • كەشە

ءبىر شاڭىراقتان – ءۇش مايدانگەر

رۋحانيات • 08 مامىر، 2021

قازاق دەگەنىمىز – باۋىرجان...

رۋحانيات • 08 مامىر، 2021

505-ءشى تۇرمەنىڭ تۇتقىندارى

تاريح • 08 مامىر، 2021

اسكەري ينجەنەرلەر ۇستاحاناسى

وقيعا • 07 مامىر، 2021

ۇقساس جاڭالىقتار