اتالعان جيىندا ازاماتتىق اليانستىڭ ۆيتسە-پرەزيدەنتى عامال تۇزەلباەۆ پەن اقپارات جانە قوعامدىق دامۋ مينيسترلىگىنىڭ ازاماتتىق قوعام ىستەرى جونىندەگى كوميتەتىنىڭ ءتورايىمى ءاليا عالىموۆا باق وكىلدەرىنە ەلىمىزدەگى قوعامدىق كەڭەستەردىڭ قىزمەتى تۋرالى ءبىرسىپىرا ماعلۇمات بەردى.
جاريا بولعان مالىمەت بويىنشا, بيىلدان باستاپ قوعامدىق كەڭەستەردىڭ ەكىنشى قۇرامى جاساقتالدى. العاشقى قۇرامى 2016-2018 جىلدارى جۇمىس ىستەدى. بۇكىل قازاقستان بويىنشا 231 قوعامدىق كەڭەس بار. ونىڭ ىشىندە 15-ءى رەسپۋبليكالىق دەڭگەيدە, 17-ءسى وبلىس ورتالىقتارى مەن نۇر-سۇلتان, الماتى جانە شىمكەنت قالالارىندا, 199-ى قالا مەن اۋىلدىق دەڭگەيدە قۇرىلعان. قوعامدىق كەڭەستەردىڭ مۇشەلەرى – 3570 ادام. ونىڭ 3305-ءى – وڭىرلەردەگى قوعامدىق كەڭەستىڭ وكىلدەرى. قالعان 265-ءى ورتالىق مەملەكەتتىك ورگانداردا جۇمىس ىستەپ جاتىر.
– قوعامدىق كەڭەستەر قۇرىلعالى بەرى ازاماتتاردى مەملەكەتتىك شەشىمدەرگە تارتۋعا اتسالىسىپ كەلەدى. بۇل ازاماتتىق اليانستىڭ دا نەگىزگى ءمىندەتتەرىنىڭ ءبىرى بولدى. وسى باعىتتاعى جۇمىستا ءبىزدى باسىنان باستاپ اقپارات جانە قوعامدىق دامۋ مينيسترلىگى قولداپ كەلەدى. بيىل ازاماتتىق باستامالاردى قولداۋ ورتالىعى گرانت ءبولىپ, قارجىلاندىرۋىمەن ءبىز قوعامدىق كەڭەستەردىڭ قىزمەتىنە بايلانىستى كەشەندى بايانداما جاساعالى وتىرمىز. قوعامدىق كەڭەستەر مەملەكەتتىك قىزمەتتەردى قاداعالاۋدا ءوز ادىلدىگىن كورسەتتى. ەندى بۇل ينستيتۋتتىڭ قازىرگى جاي-كۇيى مەن الداعى دامۋ باعدارىن ايقىنداۋ ءۇشىن ارنايى كەشەندى بايانداما ازىرلەيمىز. سول ارقىلى قوعامدىق كەڭەستەردىڭ اتقارعان قىزمەتتەرى حالىققا كەڭىنەن ءمالىم بولادى. ءبىز قازىردەن باستاپ قوعامدىق كەڭەستەردىڭ جۇمىسىن زەرتتەۋگە كىرىسىپ كەتتىك, – دەدى عامال تۇزەلباەۆ.
ونىڭ ايتۋىنشا, زەرتتەۋ جۇمىستارىنىڭ نەگىزگى كەزەڭى قىركۇيەك ايىنا دەيىن جۇرگىزىلەدى. بارلىق وڭىردە دوڭگەلەك ۇستەل جيىندارى وتەدى. بۇل جۇمىستار ساۋالداما جۇرگىزۋ, ساراپتامالىق ساۋالداما جانە كابينەتتىك زەرتتەۋ ادىستەرى ارقىلى ورىندالادى. ساۋالداماعا 3176 ادامدى تارتۋ جوسپارلانىپ وتىر ەكەن. ولار – 18 بەن 60 جاس ارالىعىنداعى قازاقستاننىڭ بەلسەندى ازاماتتارى. رەسپوندەنتتەردىڭ 35%-ى قوعامدىق كەڭەستەردىڭ مۇشەلەرى بولماق. قالعان بولىگىن قوعام بەلسەندىلەرى, ساراپشىلار جانە ۇەۇ وكىلدەرى قۇرايدى. بۇدان سوڭ جينالعان اقپاراتتاردى وڭدەۋ, ءتۇسىندىرۋ جانە تالداۋ كەزەڭى قازان ايىنا دەيىن سوزىلادى. ال زەرتتەۋ جۇمىستارىنىڭ قورىتىندىسى رەتىندە ازىرلەنگەن كەشەندى بايانداما قاراشا ايىندا كوپشىلىكتىڭ نازارىنا ۇسىنىلادى.
ازاماتتىق قوعام ىستەرى جونىندەگى كوميتەت ءتورايىمى ءاليا عالىموۆا قوعامدىق كەڭەستەردىڭ قىزمەتىن ۇيىمداستىرۋ جانە قارجىلاي قامتاماسىز ەتۋ ماسەلەلەرى شەشىمىن تاپقانىن ايتىپ, ولاردىڭ دەربەستىگىن قالاي ارتتىرۋ كەرەكتىگىنە توقتالدى.
– اقپارات جانە قوعامدىق دامۋ مينيسترلىگى ازاماتتىق اليانسپەن ءبىرلەسىپ, قوعامدىق كەڭەستەردىڭ جۇمىسىن جەتىلدىرۋ ماقساتىندا ءبىرنەشە باعىتتار بويىنشا جۇمىس ىستەۋدە. ەكى جىلدا ءبىر رەت قوعامدىق كەڭەستەردىڭ باسىن قوساتىن ۇلكەن جيىن رەسپۋبليكالىق ءماجىلىسى وتكىزىلەدى. ءبىرىنشى ءماجىلىس 2017 جىلى ۇيىمداستىرىلسا, ەكىنشىسى بيىل اقپاندا ءوتتى. وندا قوعامدىق كەڭەستەردىڭ وزىق تاجىريبەلەرى, كەڭەستەر جۇمىسىن دامىتۋعا قاتىستى ۇسىنىستار تالقىلاندى. سونىڭ ءبىرى – قوعامدىق كەڭەستەرگە قاتىستى زاڭنامانى جەتىلدىرۋ. تۇزەتۋلەردىڭ نەگىزگى پاكەتىن كۇزدە ۇكىمەت پەن پارلامەنت ماجىلىسىنە ۇسىنۋدى جوسپارلاپ وتىرمىز. ءبىز قوعامدىق كەڭەستەردىڭ دەربەستىگىن ارتتىرۋعا ىقپال ەتەتىن كوپتەگەن جاڭا تەتىكتەردى قوستىق. قوعامدىق كەڭەس مۇشەلەرىنىڭ سايلانۋىن انىقتايتىن ورگان رەتىندە جۇمىس توبى ىستەيدى. بۇرىن مۇنداي جۇمىس توبىنا مەملەكەتتىك ورگاننىڭ باسشىسى جەتەكشىلىك ەتسە, قازىر ازاماتتىق قوعامنىڭ وكىلدەرى وزدەرى باسقارادى. زاڭ جوباسىمەن قاتار قوعامدىق كەڭەس مۇشەلەرى ءۇشىن جاڭا قۇقىقتار مەن وكىلەتتىكتەر ەنگىزىلەدى, – دەدى ءاليا عالىموۆا.
سونىمەن قاتار ول قوعامدىق كەڭەستەر قانداي نورماتيۆتىك-قۇقىقتىق اكتىلەردىڭ جوبالارىن قاراستىرا الاتىنىن وزدەرى شەشەتىنىن اتاپ ءوتتى. بۇعان قوسا قوعامدىق كەڭەستەردىڭ ۇسىنىستارىنىڭ ورىندالۋ ماسەلەسى دە ءبىر جولعا قويىلادى. ەندى مەملەكەتتىك ورگانداردىڭ ۇسىنىستارعا ءبىر ايدىڭ ىشىندە دالەلدى جاۋاپ بەرۋى ءتيىس ەكەندىگى كورسەتىلگەن نورما ەنگىزىلەدى. ازاماتتىق قوعامنىڭ پىكىرىنە نەگىزدەلەتىن قوعامدىق كەڭەستەردىڭ قىزمەتى تۋرالى كەشەندى بايانداما اتالعان باعىتتاعى جۇمىستاردى ىلگەرىلەتۋدە بىرقاتار ماسەلەنىڭ باسىن اشپاق.
