كوپ دەگەنىمىز – بۇگىنگى تىلمەن ايتقاندا, كوپشىلىك, قوعام. سوتسياليزم نوقتاسىن سىپىرىپ تاستاعان سوڭ قازاقستان قوعامى ازاماتتىق سەكتوردى دامىتۋدا ەلەۋلى جولدان ءوتتى. بۇگىندە ەلىمىزدە ءار سالادا ءۇنى بار ۇكىمەتتىك ەمەس ۇيىمدار قالىپتاستى ءھام تۇراقتى قىزمەت ەتەدى. ونىڭ قاتارىندا ءتۇرلى قوعامدىق بىرلەستىكتەر, قاۋىمداستىقتار, قورلار بارشا الەۋمەتتىك ماسەلەلەردى قوزعاپ, اتقارۋشى بيلىككە سىندارلى جولدى نۇسقاپ كەلەدى. سول سياقتى ساياسي پارتيالار مەن ارقيلى باستامالار نەگىزىندە ەڭبەك ەتەتىن قوزعالىستار جۇمىسى دا ءتۇرلى دەڭگەيدەگى بەلسەندىلىككە يە. ەندى وسى قوعامدىق ۇيىمداردىڭ وكىلدەرىن ءبىر ماقساتقا جۇمىلدىراتىن ورتاق الاڭ رەتىندە مەملەكەت باسشىسىنىڭ جارلىعىمەن قۇرىلعان ۇلتتىق قوعامدىق سەنىم كەڭەسى جۇمىس ىستەمەك. بۇل – قازاقستاندىق ازاماتتىق قوعامنىڭ جاڭا كەزەڭىنىڭ باستاۋى.
پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆ سايلاۋالدى ۇگىت-ناسيحات جۇمىستارى بارىسىندا ءوڭىر-ءوڭىردى ارالاپ, حالىقتىڭ جاي-كۇيىمەن ەتەنە تانىسقانىن, قوعامداعى تولعاندىرعان پروبلەمالارعا تولىق قانىققانىن مالىمدەدى. ازاماتتاردىڭ بارلىق جەردە ادىلدىك ورناۋىن قالايتىنىن قاپەرگە العان مەملەكەت باسشىسى ءتۇرلى ساياسي جانە قوعام قايراتكەرلەرىنەن كەلىپ تۇسكەن قۇندى ۇسىنىستاردى, باستامالاردى ءوز جۇمىسىندا مىندەتتى تۇردە ەسكەرەتىنىن ايتتى. بۇل سوزىنە ءىس جۇزىندە ۇلتتىق قوعامدىق سەنىم كەڭەسى دالەل بولماق. اتالعان كەڭەس «ءارتۇرلى پىكىر – ءبىرتۇتاس ۇلت» دەگەن يدەياعا نەگىزدەلەدى. ياعني, پىكىرلەر الۋاندىعى الاۋىزدىق تۋدىرماي, كەرىسىنشە اۋىزبىرلىككە باستاپ, ءار ازاماتتىڭ كوزقاراسى مەن ۇستانىمىن ءبىر ماقسات, ءبىر مۇددە توڭىرەگىندە توقايلاستىرادى.
مەملەكەت باسشىسىنىڭ 17 شىلدەدەگى ۇلتتىق قوعامدىق سەنىم كەڭەسىنىڭ ەرەجەسى مەن قۇرامىن بەكىتۋ تۋرالى جارلىعىندا وسى كەڭەستىڭ باعىتى ايقىندالىپ, جۇمىسى ءبىرشاما جۇيەلەندى. ەڭ الدىمەن, ۇلتتىق قوعامدىق سەنىم كەڭەسى قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ پرەزيدەنتى جانىنداعى كونسۋلتاتيۆتىك-كەڭەسشى ورگان بولىپ سانالاتىنىن ايتۋ كەرەك. كەڭەستىڭ بۇل مارتەبەسى مەملەكەتتىك باعدارلامالاردى جۇزەگە اسىرۋ جۇمىسىندا ساياسي رەفورمالار, الەۋمەتتىك, ەكونوميكالىق شەشىمدەر جاساۋدا ايتارلىقتاي ماڭىزدى ەكەنىن ايعاقتايدى. ويتكەنى قاسىم-جومارت توقاەۆ قازاقستان پرەزيدەنتى قىزمەتىنە رەسمي كىرىسۋ راسىمىندە ۇلتتىق قوعامدىق سەنىم كەڭەسى سايلاۋالدى تۇعىرناماسىن جۇزەگە اسىرۋدىڭ تاقىرىپتىق جوسپارىن دايىنداۋعا سەپتىگىن تيگىزەتىنىن اتاپ وتكەن ەدى. ۇلتتىق كەڭەس قىزمەتىنىڭ نەگىزگى ماقساتى – جۇرتشىلىقتىڭ, ساياسي پارتيالاردىڭ, ازاماتتىق قوعامنىڭ وكىلدەرىمەن كەڭىنەن تالقىلاۋ نەگىزىندە مەملەكەتتىك ساياساتتىڭ وزەكتى ماسەلەلەرى بويىنشا ۇسىنىستار مەن ۇسىنىمدار تۇجىرىمداۋ. كەڭەس قىزمەتىندە قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ كونستيتۋتسياسى, زاڭدارى, قازاقستان رەسپۋبليكاسى پرەزيدەنتىنىڭ اكتىلەرى, وزگە دە نورماتيۆتىك-قۇقىقتىق اكتىلەر, سونداي-اق وسى ەرەجە باسشىلىققا الىنادى. سونىمەن قاتار تۇجىرىمدامالاردىڭ, مەملەكەتتىك باعدارلامالار مەن نورماتيۆتىك-قۇقىقتىق اكتىلەردىڭ جوبالارىنا قوعامدىق ساراپتاما جۇرگىزۋ, جۇرتشىلىقتىڭ, ازاماتتىق قوعامنىڭ پىكىرىن ەسكەرە وتىرىپ ماڭىزدى ستراتەگيالىق پروبلەمالاردى قاراۋ, تاراپتار اراسىندا سىندارلى ديالوگتى قامتاماسىز ەتۋ كەڭەستىڭ نەگىزگى مىندەتتەرىنە كىرەدى.
ۇلتتىق كەڭەستىڭ قۇرامى توراعادان, توراعا ورىنباسارىنان, مۇشەلەرىنەن جانە حاتشىدان تۇرادى. كەڭەسكە پرەزيدەنتتىڭ ءوزى توراعالىق ەتەدى. كەڭەستىڭ قۇرامى جالپى 42 ادامنان جاساقتالدى. ولاردىڭ قاتارىندا كوپشىلىككە اتتارى ءمالىم ساياسي پارتيالاردىڭ, وپپوزيتسيالىق ۇيىمداردىڭ, جاڭا قالىپتاسىپ كەلە جاتقان ازاماتتىق قوزعالىستاردىڭ وكىلدەرى, قوعام قايراتكەرلەرى, ساراپشىلار جانە قۇقىق قورعاۋ وكىلدەرى بار. كەڭەس وتىرىسىنا قاتىساتىن القالى توپتىڭ قاتارى مۇنىمەن شەكتەلمەي, توراعانىڭ شەشىمى بويىنشا رەسپۋبليكالىق جانە جەرگىلىكتى دەڭگەيدەگى قوعامدىق كەڭەستەردىڭ وكىلدەرى, سونداي-اق وزگە دە ادامدار ەنگىزىلۋى مۇمكىن. بۇعان قوسا توراعانىڭ ۇيعارىمىمەن كەڭەستىڭ وتىرىستارىنا ۇلتتىق كەڭەستىڭ مۇشەلەرى بولىپ تابىلمايتىن لاۋازىمدى ادامدار, سونداي-اق قوعامدىق ۇيىمداردىڭ, بۇقارالىق اقپارات قۇرالدارىنىڭ وكىلدەرى قاتىسا الادى.
قوعامنىڭ ءتۇرلى سالاسىندا حالىقتى تولعاندىراتىن جۇرگەن ماسەلەلەردى ۇدايى كوتەرىپ جۇرگەن, وزىندىك وي-پىكىرلەرى قالىپتاسقان, كوپشىلىكتىڭ سەنىمىنە يە بولعان ازاماتتار ەلدى دامىتۋعا باعىتتالعان جۇمىستاردى جاڭعىرتۋعا قارقىن قوساتىن كەڭەسكە مۇشە بولدى. ولاردىڭ ءبىر توبى الەۋمەتتىك باعىتتاعى ماسەلەلەردى قاۋزاپ, ءبىلىم بەرۋ, دەنساۋلىق ساقتاۋ سالالارىنداعى ولقىلىقتاردى ويىپ تۇرىپ كورسەتىپ جۇرسە, ەندى بىرقاتارى اۋىلداردىڭ الەۋەتىن ارتتىرىپ, قاراپايىم حالىقتىڭ ءال-اۋقاتىن كوتەرۋدى, جاستاردى سەرپىندى قولداۋدى سۇرايدى. سونداي-اق كەڭەس قۇرامىنان ەكونوميكانى دامىتۋ, ينفراقۇرىلىمدى جاقسارتۋ تۇرعىسىندا ءتيىمدى ۇسىنىستارىن ءبىلدىرىپ جۇرگەن بەلگىلى ساراپشىلار مەن قۇقىق قورعاۋ سالاسىن قاتتى سىنعا الىپ, ويىن اشىق جەتكىزەتىن زاڭگەرلەر دە تابىلادى. جالپى, كەڭەس قۇرامىندا قوعامنىڭ بارلىق سالاسىنىڭ وكىلدەرى قامتىلدى. ولاردىڭ كوبى بۇقارالىق اقپارات قۇرالدارى مەن الەۋمەتتىك جەلىلەر ارقىلى وزدەرىنىڭ قانداي ماسەلەلەردى كوتەرىپ, قاي تاقىرىپتاردا ءسوز قوزعايتىنىن جاريا تۇردە مالىمدەدى. سوندىقتان ۇلتتىق كەڭەستىڭ شەشىمدەرىمەن قوعام دامۋىنىڭ جەكەلەگەن سالالارى بويىنشا جۇمىس توپتارى قۇرىلۋى مۇمكىن. بۇل كەڭەس جۇمىسىنداعى ايتىلاتىن پروبلەمالار مەن ۇسىنىستاردى جۇيە-جۇيەسىمەن رەتتەۋگە, سودان سوڭ ورتاق شەشىم شىعارۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.
جارلىقتا كورسەتىلگەن ەرەجەگە سايكەس ۇلتتىق كەڭەستىڭ مۇشەلەرى كەڭەستىڭ جۇمىس جوسپارى, وتىرىستارىنىڭ كۇن ءتارتىبى مەن ماسەلەلەردى تالقىلاۋ ءتارتىبى بويىنشا ۇسىنىستار ەنگىزۋگە, كەڭەس باسقوسۋلارىنىڭ ماتەريالدارىن, ونىڭ شەشىمدەرىنىڭ جوبالارىن دايىنداۋعا قاتىسۋعا, قارالاتىن ماسەلەلەردى قوعامدا تالقىلاۋعا جانە تۇسىندىرۋگە قۇقىلى. سونداي-اق ۇلتتىق كەڭەستىڭ مۇشەلەرى وزدەرىنىڭ وكىلەتتىكتەرىن باسقا ادامدارعا بەرۋگە قۇقىعى جوق. ۇلتتىق كەڭەستىڭ مۇشەلەرىندە مەملەكەت باسشىسى قول قويعان ارنايى كۋالىك بولادى.
كەڭەستىڭ جۇمىس جوسپارى جوباسىنىڭ ازىرلەنۋى ۇلتتىق كەڭەس حاتشىسىنىڭ جاۋاپكەرشىلىگىندە بولادى. بۇل قىزمەتتى پرەزيدەنت كەڭەسشىسى ەرلان قارين اتقارادى. ول ۇلتتىق كەڭەس وتىرىستارىنىڭ كۇن ءتارتىبى جوباسىن جاسايدى, جيىن ماتەريالدارىنىڭ, سونداي-اق حاتتامالىق شەشىمدەر جوبالارىنىڭ دايىندالۋىن ۇيىمداستىرادى, كەڭەس مۇشەلەرىنە كەزەكتى وتىرىستىڭ وتەتىن ورنى, ۋاقىتى جانە كۇن ءتارتىبى تۋرالى حابارلايدى, ولاردى قاجەتتى ماتەريالدارمەن ۋاقتىلى قامتاماسىز ەتەدى, جەكەلەگەن جۇمىس تۇرلەرىن ورىنداۋ ءۇشىن ساراپشىلاردى, عالىمداردى جانە مامانداردى بەلگىلەنگەن تارتىپتە تارتادى, وڭىرلەردە كوشپەلى كونسۋلتاتيۆتىك كەڭەستەر وتكىزەدى, توراعانىڭ تاپسىرمالارى بويىنشا وزگە وكىلەتتىكتەردى جۇزەگە اسىرادى.
اتالعان جارلىقتىڭ جاي-جاپسارى باياندالعان ورتالىق كوممۋنيكاتسيالار قىزمەتىنىڭ الاڭىندا وتكەن ءباسپاسوز كونفەرەنتسياسىندا ۇلتتىق قوعامدىق سەنىم كەڭەسىنىڭ حاتشىسى كەڭەستىڭ العاشقى وتىرىسى شامامەن تامىز ايىنىڭ 20-سىنا قاراي وتەدى دەپ جوسپارلانىپ وتىرعانىن مالىمدەدى. كەڭەس قۇرامىنىڭ وسى باسقوسۋىندا مەملەكەت پەن قوعام اراسىنداعى كوپىر بولاتىن الاڭنىڭ الداعى جۇمىس باعىتتارى مەن كۇن ءتارتىبى بەلگىلى بولادى. ۇلتتىق قوعامدىق سەنىم كەڭەسىنىڭ ەرەجەسىن جانە قۇرامىن بەكىتۋ تۋرالى جارلىقتا «ۇلتتىق كەڭەستىڭ وتىرىستارى قاجەتتىگىنە قاراي وتكىزىلەدى, بىراق جىلىنا ءۇش رەتتەن ءجيى وتكىزىلمەيدى» دەپ كورسەتىلگەن. كەڭەستىڭ وتىرىستارى جالپى پلەنارلىق جانە تاقىرىپتىق بولىپ بولىنەدى. ۇلتتىق كەڭەستىڭ وتىرىسىندا مۇشەلەرىنىڭ جالپى سانىنىڭ كەمىندە جارتىسى قاتىسسا, ونىڭ قۇقىقتىق كۇشى بار دەپ ەسەپتەلەدى. باسقوسۋعا قاتىسىپ وتىرعان مۇشەلەرىنىڭ داۋىس بەرۋى ارقىلى جالپى سانىنىڭ كوپشىلىك داۋىسىمەن كەڭەستىڭ شەشىمدەرى قابىلدانادى. وتىرىسقا قاتىسۋشىلاردىڭ داۋىستارى تەڭ بولعان جاعدايدا توراعانىڭ داۋسى شەشۋشى بولىپ تابىلادى. توراعا جەكەلەگەن ماسەلەلەر بويىنشا شەشىمدەر قابىلداۋدىڭ وزگە ءتارتىبىن ءوزىنىڭ قالاۋىنشا بەلگىلەۋگە قۇقىلى. ۇلتتىق كەڭەستىڭ شەشىمدەرى توراعا قول قوياتىن حاتتامامەن رەسىمدەلەدى. ۇلتتىق كەڭەستىڭ ۇسىنىمدارىن العان مەملەكەتتىك ورگاندار, سونداي-اق قوعامدىق بىرلەستىكتەر ولاردى قارايدى جانە قابىلدانعان شەشىمدەر تۋرالى ۇلتتىق كەڭەسكە قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ زاڭناماسىندا بەلگىلەنگەن تارتىپتە حابارلايدى. ۇلتتىق كەڭەستە تالقىلاناتىن مەملەكەتتىك ساياساتتىڭ وزەكتى ماسەلەلەرى مەن قابىلدانعان شەشىمدەر جۇرتشىلىقتىڭ نازارىنا بۇقارالىق اقپارات قۇرالدارى ارقىلى جەتكىزىلەدى, سونداي-اق الەۋمەتتىك جەلىلەردە كورىنىس تابادى.
اشىقتىق پەن ادىلدىك – ازاماتتىق قوعام قۇرۋدىڭ العىشارتى. قوعامداعى وزەكتى ماسەلەلەردى ايقىن كورىپ وتىرعانىن ايتقان پرەزيدەنتتىڭ ءوزى توراعالىق ەتەتىن كەڭەستىڭ قۇرامى ويى ازات, تانىمى تەرەڭ, ەلدىك ماسەلەلەردەن بەيتاراپ قالمايتىن ازاماتتارمەن تولىقتى. سوندىقتان مەملەكەت باسشىسىنىڭ باستاماسىمەن قۇرىلعان ۇلتتىق كەڭەس بيلىك پەن حالىقتىڭ اراسىندا سەنىم ورناتىپ, ءبىر ماقساتقا بىرىككەن بەرىك بايلانىستى نىعايتا تۇسەدى دەپ ۇمىتتەنەمىز.
ساراپشىلار پىكىرى
جانىبەك قوجىق, قوعام قايراتكەرى, ۇلتتىق قوعامدىق سەنىم كەڭەسىنىڭ مۇشەسى:
– ۇلتتىق قوعامدىق سەنىم كەڭەسى – بيلىك پەن حالىقتىڭ اراسىنداعى التىن كوپىر بولادى دەپ سەنەمىن. وعان ۇلكەن ءۇمىت ارتىپ وتىرمىز. سول كەڭەستىڭ قۇرامىنا كىرگەننەن كەيىن مەملەكەتكە دە, حالىققا دا ءتيىمدى, ماڭىزدى ماسەلەلەردى, جوبالاردى ۇسىنىپ ءارى تالقىلاپ, كوپتەگەن باستامالاردىڭ قولعا الىنۋىنا قاجەتتى ۇسىنىستاردى بەرۋگە شامامىز كەلگەنشە اتسالىسامىز. باستالعالى جاتقان ءىسىمىز ءساتتى بولادى دەگەن سەنىمىم بار.
راحىم وشاقباەۆ, «تالاپ» قولدانبالى زەرتتەۋلەر ورتالىعىنىڭ ديرەكتورى, Nur Otan پارتياسى ساياسي كەڭەسىنىڭ مۇشەسى, ۇلتتىق قوعامدىق سەنىم كەڭەسىنىڭ مۇشەسى:
– پرەزيدەنت قۇرعان ۇلتتىق قوعامدىق سەنىم كەڭەسىنە مەملەكەت پەن قوعام ۇلكەن سەنىم ارتىپ وتىر. ۇلتتىق كەڭەسكە ەلىمىزدىڭ الداعى ساياسي-ەكونوميكالىق جاڭعىرۋىنىڭ نەگىزى رەتىندە ءۇمىت جۇكتەلدى. ونىڭ جۇمىسى بارلىعىمىز ۇيرەنگەندەي ساياسي, الەۋمەتتىك جانە ەكونوميكالىق دەپ جۇيەلەنۋى مۇمكىن. ءبىز قازاقستاننىڭ الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق دامۋىنا قاتىستى پايدالى باستامالار ەنگىزەمىز دەپ ۇمىتتەنەمىز. قازىر بىرقاتار ناقتى ۇسىنىم ازىرلەپ جاتىرمىز, ونى قوعامدىق تالقىلاۋعا شىعارىپ, ساراپتامالىق توپتاردى ىسكە قوسقىمىز كەلەدى. كەيىن حالىقتىڭ قولداۋىنا يە بولعان باستامالاردى ۇلتتىق كەڭەس قاراۋىنا شىعارامىز. سوندىقتان وتە بەلسەندى جۇمىسقا دايىندالىپ جاتىرمىز.
راۋان كەنجەحان ۇلى, «ۇلتتىق اۋدارما بيۋروسى» قوعامدىق قورىنىڭ اتقارۋشى ديرەكتورى, ۇلتتىق قوعامدىق سەنىم كەڭەسىنىڭ مۇشەسى:
– ۇلتتىق كەڭەس مەملەكەت پەن قوعام اراسىندا دانەكەر بولاتىن قوعامدىق ۇيىم رەتىندە قۇرىلعاندىقتان, كەڭەس قۇرامىنداعى بارلىق ارىپتەستەرىم ءۇشىن بۇل – ۇلكەن جاۋاپكەرشىلىك. الدىمەن قوعام مەن وسى كەڭەس قۇرامىندا بولۋعا لايىق كورگەن ورتا الدىنداعى جاۋاپكەرشىلىك ەكەنىن ەسكەرگەن ءجون. سول سەبەپتى قوعامداعى ءتۇرلى توپتاردىڭ مۇددەسى, سولاردىڭ كوكەيكەستى ماسەلەسى مەن كوڭىلدەرى تولماعان جاعدايلاردى بيلىككە جەتكىزىپ قانا قويماي, ونىڭ ورنىن تولتىرۋدىڭ دۇرىس امالدارىن قاراستىرۋعا بۇل كەڭەستىڭ تولىق مۇمكىندىگى بار دەپ ويلايمىن.
كەڭەس مۇشەلەرىنىڭ كوبىسى ءىستىڭ ءجونىن بىلەتىن ازاماتتار. جاي عانا نە ىستەۋ كەرەگىن ايتىپ قويماي, رەتىن كورسەتە الاتىن ادامدار. مامان رەتىندە ءتۇرلى باستامالاردا بوي كورسەتىپ, ناقتى ناتيجەگە جەتىپ جۇرگەندەر كوپ. الەۋمەتتىك جوبالار مەن قوعامدىق باستامالاردى كوتەرىپ جۇرگەن, سوڭىنان جاستار ەرگەن, ينتەللەكتۋال, پىكىرىنە قۇلاق اساتىن ماماندار كەڭەس مۇشەلەرىنىڭ اراسىندا بارشىلىق. ناقتى ەكونوميكالىق, الەۋمەتتىك جوبالاردى ىسكە اسىرىپ جۇرگەن كاسىپكەرلەر دە از ەمەس. بۇل توپتىڭ ناقتى ناتيجە بەرۋ مۇمكىندىگى زور دەپ ويلايمىن. ۋاقىت وتە ۇلتتىق كەڭەس تە ازاماتتىق قوعامنىڭ ماڭىزدى بولشەگىنە اينالاتىنىنا سەنىمىم مول. قوعام مەن مەملەكەت اراسىندا ءتيىمدى ديالوگ قۇرىپ, تۇيتكىلدى ماسەلەلەردى دەر كەزىندە ءبىلىپ, ءتىپتى الدىن الا بولجاي الىپ, وعان قاجەتتى ناقتى شارالارعا ۋاقتىلى كىرىسسە, ەكونوميكالىق ماكرو كورسەتكىشتەردى قاراپايىم حالىقتىڭ ءومىر ساپاسىنا اينالدىرسا جاقسى بولار ەدى. قۇرىلىپ وتىرعان ۇلتتىق كەڭەس كەلەشەكتە قوعام مەن مەملەكەت اراسىنداعى پىكىر الماسۋدىڭ ءتيىمدى ءارى تۇراقتى جۇمىس ىستەيتىن الاڭىنا اينالسا دەگەن تىلەگىم بار. تەك قوعامدىق ماسەلەلەرمەن توقتاپ قالماي, ەلىمىزدىڭ دامۋىنا جول اشاتىن جۇيەلى وزگەرىستەرگە باستاماشى بولسا دەپ ويلايمىن. ءوزىم ءبىلىم بەرۋ سالاسىندا قىزمەت ەتكەندىكتەن, بۇل جۇيەگە دە كەيبىر باستامالاردى ەنگىزۋ كەرەك دەپ ەسەپتەيمىن. سەبەبى قوعامداعى كەيبىر ماسەلەلەردىڭ وزەگى مەن شەشۋ تەتىكتەرى ءبىلىم جۇيەسىنەن باستاۋ الادى. سوندىقتان بۇل كەڭەستىڭ جۇمىسى جەمىستى بولادى دەپ سەنەمىن.
دانيار اشىمباەۆ, قوعام قايراتكەرى, ساياساتتانۋشى, ۇلتتىق قوعامدىق سەنىم كەڭەسىنىڭ مۇشەسى:
– وزىڭە دە قاتىسى بار پرەزيدەنت شەشىمى تۋرالى ويىڭدى ايتۋ قيىن ەكەن. مەنىڭ بىلۋىمشە, بۇل كەڭەسكە جۇزدەگەن ادامنىڭ ەسىمى ۇسىنىلىپ, تالقىعا تۇسكەن. بىراق ولاردىڭ ءبارىن ۇلتتىق كەڭەس قۇرامىنا قوسسا, جۇمىس جۇيەسىز بولار ەدى. ەلىمىزدىڭ قوعامدىق-ساياسي دامۋ ماسەلەلەرىن تالقىلايتىن كاسىبي ديالوگ الاڭىنا اينالاتىن كەڭەس قۇرامىنىڭ شاعىن بولۋى اناعۇرلىم ءتيىمدى. ۇلتتىق كەڭەس قۇرامى مەن جۇمىسىن, اتقاراتىن قىزمەتىن سىناۋشىلار از بولماسى انىق. بۇل دا ورىندى.
قازىرگى ۋاقىتتا ءمىنسىز قۇرىلىمدى جاساۋ مۇمكىن ەمەس, بىراق تاڭدالعان تۇلعالار الۋان ءتۇرلى پىكىردى ورتاعا سالا الادى. جارلىقتاعى تىزىمدە بەيتانىس ادام جوق. بيلىككە بەرىلگەن ادامدار دا از. پىكىرتالاستان اقيقات تۋماسا دا سوعان جاقىن بولۋى مۇمكىن.
بيلىك قوعامدى تىڭداۋعا دايىن, ال ۇلتتىق قوعامدىق سەنىم كەڭەسىن قۇرۋ ساياسي رەفورما جاساۋعا, بيلىك-قوعام ديالوگىن دامىتۋعا جانە قابىلداناتىن شەشىم ساپاسىن جاقسارتۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.
ازاماتحان امىرتاەۆ, «بايتاق بولاشاق» ەكولوگيالىق اليانسى» رەسپۋبليكالىق قوعامدىق بىرلەستىگىنىڭ پرەزيدەنتى, ۇلتتىق قوعامدىق سەنىم كەڭەسىنىڭ مۇشەسى:
– ۇلتتىق قوعامدىق سەنىم كەڭەسىن قۇرۋ بۇگىنگى تاڭدا ەڭ قاجەتتى شەشىم ەدى. ءويتكەنى بيلىك پەن حالىق اراسىندا ديالوگ بولاتىنداي الاڭ جوق بولاتىن. ءوزىم ەكولوگيالىق ماسەلەلەردى كوتەرىپ جۇرگەندىكتەن, وسى باعىتتى جالعاستىرامىن دەگەن ويدامىن. سونىمەن بىرگە قوعامدىق ۇيىمداردى مەملەكەتتى باسقارۋ ىسىنە ارالاستىرۋ دا جولعا قويىلادى دەگەن ءۇمىتىم بار. 30 ماۋسىمدا وتكىزىلگەن رۇقسات ەتىلگەن شەرۋ ءناتيجەسىندە قابىلدانعان رەزوليۋتسيانى پرەزيدەنت اكىمشىلىگىنە تاپسىرعان بولاتىنبىز. ۇلتتىق كەڭەس مۇشەسى رەتىندە كورسەتىلگەن ماسەلەلەرگە قاتىستى ءتيىستى شارالاردىڭ قولعا الىنۋىن قاداعالايمىز.