الەم • 15 شىلدە, 2019

گرەكيا ۇكىمەتى «جاڭا دەموكراتيامەن» جاڭاردى

611 رەت
كورسەتىلدى
4 مين
وقۋ ءۇشىن

گرەكيادا مەرزىمىنەن بۇرىن پارلامەنت سايلاۋى ءوتىپ, بيلىك باسىنا وپپوزيتسيالىق پارتيا كەلدى. ۇكىمەت باسشىسى الەكسيس تسيپراستى «جاڭا دەموكراتيا» پارتياسىنىڭ كوشباسشىسى كيرياكوس ميتسوتاكيس ىعىستىردى.

گرەكيا ۇكىمەتى «جاڭا دەموكراتيامەن» جاڭاردى

ەجەلگى ەللادا ەلىنىڭ 1975 جىلعى كونستيتۋتسياسىنا سايكەس زاڭ شىعارۋشى بيلىكتى ءبىر پالاتالى پارلامەنت جۇزەگە اسىرادى. 1952 جىلدان بەرى گرەك پارلامەنتى 300 دەپۋتاتتان جاساقتالىپ كەلەدى. پارلامەنت سايلاۋى ءتورت جىلدا ءبىر مارتە وتەدى. الايدا, 2004 جىلدان بەرى گرەكيادا بىردە-ءبىر ۇكىمەت كونستيتۋتسيامەن بەكىتىلگەن مەرزىمدە سوڭىنا دەيىن جۇمىس ىستەمەدى. قازىرگى ۇكىمەت بيىل قازان ايىنا دەيىن وتىرۋى كەرەك ەدى, بىراق وعان جەتكىزبەي تاعى دا كەزەكتەن تىس پارلامەنت سايلاۋى ءوتتى. نەلىكتەن مۇنداي شەشىم قابىلداندى؟ وسى­عان از-كەم توقتالىپ وتەيىك.

گرەكيانىڭ پرەمەر-مي­نيسترى الەكسيس تسيپراس پرەزيدەنت پرو­كوپيس پاۆلوپۋلوستان مەر­زىمى­نەن بۇرىن پارلامەنت سايلاۋىن وتكىزۋ تۋرالى سۇراعاندى ءجون دەپ سانادى. ونىڭ مۇنداي شە­شىمگە كەلۋىنە 26 مامىردا وتكەن ەۋرو­پار­لامەنت سايلاۋىندا ءوزىنىڭ پار­تياسى «سيريزا» سولشىل راديكال­دار كواليتسياسىنىڭ جەڭىلىسى ىق­پال ەتتى. پارتيا 24% داۋىسپەن ەكىن­شى ورىنعا ءتۇسىپ قالدى, ال ودان جوعا­رى بولعان «جاڭا دەموكراتيا» پار­تيا­سىنىڭ ەنشىسىندە – 33% داۋىس. وسىدان كەيىن ۇكىمەت باسشىسى جە­ڭىلىسىن مويىنداپ, «ەندى تەك ەكى جول قالدى: كرەديتورلارمەن جاسال­عان مەموراندۋمداردان باس تارتۋ نەمەسە كەيىن شەگىنىپ, اسكەتيزم, داعدارىس جانە وليگارحتارعا ورالۋ» دەگەن مالىمدەمە جاسادى. ال بۇعان جاۋاپ رەتىندە ەل پرەزيدەنتى پارلامەنتتى تاراتىپ, وسى جىلدىڭ 7 شىلدەسىندە مەرزىمىنەن بۇرىن سايلاۋ وتكىزۋدى بەلگىلەدى.

گرەكيانىڭ باستى پروبلەماسى – قۇبىلمالى ەكونوميكاسى. ەلدى ون جىل بۇرىن داعدارىس جايلاپ, جاستار اراسىنداعى جۇمىسسىزدىق 40%-عا جەتتى, بانكتەر ىدىراپ, سالىنعان ينۆەستيتسيالار ءوزىن ءوزى اقتامادى. جارتى ميلليون گرەك كري­زيستىڭ كەسىرىنەن ءوز ەلىن تاس­تاپ كەتۋگە ءماجبۇر بولدى. بۇل جاع­داي­دى رەتتەۋ تۋرالى باستامالار ءار كەزەڭدەگى سايلاۋعا ءوز ىق­پالىن تيگىزىپ كەلەدى. 2015 جى­لى ۇكىمەت «سيريزا» وكىلدەرىنەن جاساقتالعاندا, بۇل قۇرام ءبىراز ۋاقىت ۇستەمدىك قۇرادى دەپ بولجان­عان ەدى. ويتكەنى وسى پارتياعا حالىقتىڭ باسىم بولىگى تىعىرىقتان الىپ شىعادى دەپ سەنىم ارتتى. بىراق سول سەنىمگە سەلكەۋ تۇسكەنىن ەۋروپارلامەنت سايلاۋى كورسەتىپ بەردى. سودان الەكسيس تسيپراس بيلىك پەن حالىق اراسىنداعى بايلانىس­تى قايتا بەكىتۋدى دۇرىس كورىپ, ۋاقىت ۇتتىرماي سايلاۋعا كىرىسىپ كەتتى. پرەمەر-مينيستر ءوزىنىڭ ۇكى­مەتى گرەكيانى ەكونوميكالىق قۇل­دىراۋدان الىپ شىقتى, ەڭبەك­اقى مەن زەينەتاقى ءوستى, از قامتىل­عان­عاندار جاردەماقى الىپ, ءبىر­قاتار سالىق تومەندەتىلدى دەپ ساناي­دى. سوندىقتان ۇكىمەتتىڭ باعدار­لا­ماسىن سايلاۋالدى ۋادە رەتىندە قولدانعان الەكسيس تسيپراس جەڭىسكە دەگەن ءۇمىتىن جوعالتپاعان ەدى...

سونىمەن كەزەكتەن تىس پارلامەنت سايلاۋى دا ارتتا قالىپ, بيلىك باسىنا باسقا پارتيا كەلدى. باسقا دەگەنى – «جاڭا دەموكراتيا» پارتيا­سى. كيرياكوس ميتسوتاكيس باستاعان وڭشىل تسەنتريستىك پارتيا 39,78% داۋىس جيناپ, پارلامەنتتەگى 300 ورىننىڭ 158-ءىن يەلەندى. سايلاۋ كو­دەك­سىنە سايكەس ەڭ كوپ داۋىس جي­ناعان پارتيا قوسىمشا مانداتتار ەنشىلەۋگە قۇقىلى. ال ەكىنشى ورىن­عا تۇسكەن الەكسيس تسيپراس جەتەك­شىلىك ەتەتىن سولشىل راديكال­دار كواليتسيا­سى 31,56% داۋىسپەن پارلامەنتتەن 86 ورىن الدى. سونداي-اق 3% داۋىس­تان جوعارى العان تاعى ءتورت پارتيا پارلامەنتكە ىلىگىپ, 9-دان 22 ورىنعا دەيىن يەلەنە الادى. ءسويتىپ 2019 جىلعى پارلامەنت سايلاۋىندا 8% باسىمدىقپەن بيلىك باسىنا كەلگەن «جاڭا دەموكراتيا» پارتياسىنىڭ كوشباسشىسى كيرياكوس ميتسوتاكيس گرەكيانىڭ جاڭا پرەمەر-ءمينيسترى رەتىندە انت قابىلدادى. سالتاناتتى ءراسىم افيناداعى پرەزيدەنت سارا­يىندا پروكوپيس پاۆلوپۋلوستىڭ قاتىسۋىمەن ءوتتى.

وتكەن اپتانىڭ باسىندا گرەكيا ۇكى­مەتىنىڭ جاڭا قۇرامى اتالىپ, وعان 51 ادام, 17 مينيسترلىك كىردى. كا­­­بي­نەتتىڭ 21 مۇشەسى باسقارۋشى پار­­تياعا كىرمەيدى جانە پارلامەنت ءمۇ­­شەلەرى ەمەس. تاعايىندالعان مي­نيستر­لەر 9 شىلدە كۇنى گرەك حالقى­نىڭ مۇددەسىنە قىزمەت ەتۋگە انت بەردى.

گرەكيادا 2008 جىلدان بەرگى داعدارىستىڭ سالقىنى ءالى بايقا­لا­دى. جاڭا ۇكىمەت باسشىسى كي­ريا­­كوس ميتسوتاكيس رەفورما جاساپ, سالىقتاردى تومەندەتۋگە, ين­ۆەس­تي­تسيا تارتۋعا, ەكونوميكانى كۇ­شەي­تۋگە ۋادە بەردى. ەلدەگى بۇقارا­لىق اق­­پارات قۇرالدارى تاراتقان حابارلار بو­يىنشا حالىقتىڭ دەنى كيرياكوس ميتسوتاكيستىڭ وڭ وزگەرىستەر جاسايتىنىنا سەنىم ارتادى. جاڭا پرەمەر-مينيستر ەلدەگى ساياسي اۋلەتتەردىڭ بىرىنەن شىققان. ول – بۇرىنعى ۇكىمەت باسشىسى (1990-1993 جج.) كونستانتينوس ميتسوتاكيستىڭ ۇلى.

دەپۋتاتتاردىڭ انت قابىل­داۋى­نان كەيىن جاڭا قۇرامدى پار­لامەنتتىڭ العاشقى وتىرىسى 17 شىلدەدە وتەدى.


سوڭعى جاڭالىقتار