كاسپي تەڭىزىنىڭ جاعالاۋىندا حالىقارالىق اۆتوموبيل فەدەراتسياسىنىڭ (FIA) راللي-رەيدتەن «راللي قازاقستان-2019» الەم كۋبوگىنىڭ ءتورتىنشى كەزەڭى باستالادى. اقتاۋدان باستاۋ الىپ, وسى قالادا ءوز مەجەسىنە جەتەتىن جارىستىڭ جالپى قاشىقتىعى 2500 شاقىرىمنان اسادى. قازاقستانداعى دودا – بيىلعى الەم ءبىرىنشىلىگىنىڭ ەڭ قاشىق كەزەڭى. اۆتوشاباندوزدار التى كۇن بويى ماڭعىستاۋ ولكەسىندە تاس پەن قۇم, سور مەن جولسىز دالاداعى سايىستا ءوز باعىن سىناماق. الەم اۆتوسپورتى ءۇزدىكتەرىنىڭ سايىسى قازاقستاننىڭ باتىسىندا 1 ماۋسىمعا دەيىن جالعاسادى.
ۇيىمداستىرۋشىلاردىڭ ايتۋىنشا, «راللي قازاقستان – 2019» دوداسىنا اراسىندا بەلگيا, برازيليا, گەرمانيا, قاتار, يسپانيا, يتاليا, نيدەرلاندى, پورتۋگاليا, رەسەي, ساۋد ارابياسى, سلوۆاكيا, تۇرىكمەنستان, چەحيا, چيلي جانە فرانتسيا بار 17 ەلدەن بارلىعى 28 ەكيپاج قاتىسۋعا نيەت بىلدىرگەن. ال قازاقستاننىڭ نامىسىن رالليدە بىرنەشە سپورتتىق ەكيپاج قورعاماق.
«راللي قازاقستان – 2019» ەكيپاجدارى ت1-جاقسارتىلعان سەريالىق اۆتوموبيلدەر, ت2 – سەريالىق مودەلدەردەن از ايىرماشىلىعى بار جەڭىل اۆتوموبيلدەر, ت3 – جەڭىلدەتىلگەن اۆتوموبيلدەر side-by-side (SSV), T4 – جۇك كولىكتەرى FIA ساناتتارىندا جارىسادى جانە راللي-رەيدتەن قازاقستان رەسپۋبليكاسى كۋبوگىنىڭ ۇلتتىق ەسەبى دە تىركەلمەك.
– ءبىز اقتاۋ جەرىندە وسىنداي اۋقىمدى جانە بەدەلدى جارىسقا قاتىسۋشىلاردى قارسى الۋعا قۋانىشتىمىز. ماڭعىستاۋ ءوزىنىڭ بىرەگەي تابيعي لاندشافتىمەن, ءارتۇرلى رەلەفىمەن تانىمال ءجانە مۇنداي ەرەكشەلىك الەمنىڭ ءۇزدىك شاباندوزدارىنىڭ نازارىن بىزگە قاراتادى. جاھاندىق بىرىنشىلىكتىڭ كەزەڭىن قاتارىنان ءۇشىنشى جىل قابىلداي وتىرىپ, ءبىز ماڭعىستاۋ وبلىسىنىڭ باي تۋريستىك الەۋەتىن جانە ءوزىنىڭ ءداستۇرلى قوناقجايلىلىعىن كورسەتىپ كەلەمىز. راللي-رەيدتىڭ بارلىق قاتىسۋشىلارىنا ادال كۇرەس پەن سپورتتىق فورتۋنانى, ال بارلىق قوناقتار مەن كورەرمەندەرگە ۇمىتىلماس اسەر تىلەيمىن, – دەدى ماڭعىستاۋ وبلىسى اكىمىنىڭ ورىنباسارى رۋسلان ساكەەۆ.
سونداي-اق ر.ساكەەۆ ايماق باسشىلىعى ارقاشاندا وبلىس اۋماعىندا راللي-رەيدتىڭ وتۋىنە قولداۋ كورسەتەتىنىن العا تارتىپ, وسىنداي جارىستار جاستاردى سپورتتىڭ تەحنيكالىق ءتۇرلەرىنە تارتۋعا ىقپال ەتىپ, جالپى ەلدەگى سپورتتىڭ دامۋىنا وڭ اسەرىن تيگىزەتىن اتاپ ءوتتى. راللي-رەيدكە دايىندىقتى «راللي قازاقستان-2019» سپورتتىق جەتەكشىسى ءباا اۆتوسپورت فەدەراتسياسىنىڭ وكىلى رونان مورگان, قازاقستان اۆتوموتوسپورت فەدەراتسياسى جۇرگىزدى.
– ۇيىمداستىرۋشىلار كومانداسى ماڭعىستاۋداعى الەم كۋبوگىنىڭ كەزەڭىن وتكىزۋگە تولىققاندى دايىن. جىل سايىن ءبىز راللي-رەيدتىڭ مارشرۋتىن جەتىلدىرىپ, ونى قىزىقتى جانە ءارتۇرلى ەتۋگە تىرىسامىز. 2019 جىلعى جارىستىڭ ەرەكشەلىگى قۇمدى ۋچاسكەلەر سانىنىڭ كوبەيۋى جانە جىلدامدىق ۋچاسكەلەرىنىڭ قىسقارۋى بولماق. ارنايى ۋچاسكەلەردىڭ قاشىقتىعى وتكەن جىلعا قاراعاندا از بولادى, سونداي-اق, اۆتوشاباندوزداردىڭ جايلىلىعى ءۇشىن ليازوندار بارىنشا قىسقارادى, ال ارنايى ۋچاسكەلەردىڭ كەزەكتىلىگى وتكەن جىلعى باعىتتان مۇلدەم وزگەشە بولمايدى, – دەپ اتاپ ءوتتى. قازاقستان اۆتوموتوسپورت فەدەراتسياسىنىڭ پرەزيدەنتى مارات ابىقاەۆ.
الىپتار ايقاستى باستادى
بيىلعى جارىسقا قاتىسۋشىلار قۇرامى دا وسال ەمەس, جالپى بۇل قۇرام جىلدان-جىلعا جاڭعىرىپ, الەمدىك مىقتىلارمەن تولىعىپ كەلەدى. بيىل دا ەڭ تانىمال الەمدىك شاباندوزدار قاتىسپاق. مىسالى, «راللي قازاقستان-2019» كەزەڭىنىڭ جەڭىمپازى جانە راللي-رەيد بويىنشا الەم كۋبوگىنىڭ 2008, 2015, 2016 جانە 2017 جىلدارداعى ءتورت دۇركىن يەگەرى, قاتار اۆتوشاباندوزى ناسسەر سالەح ءال-اتتيا تاعى ءبىر مارتە ءوز باعىن سىناپ, قازاقستاندىق كەزەڭدە جەڭىس ءۇشىن تالاساتىن بولادى. وتكەن جىلى ءرالليدىڭ ءبىرىنشى بولىگىندە ءاۆتوموبيلىنىڭ قوزعالتقىشىنداعى تەحنيكالىق اقاۋلار ناسسەرگە جارىستى جالعاستىرۋعا مۇمكىندىك بەرمەۋى سەبەپتى قاتارلىق اۆتوشاباندوز ماڭعىستاۋدا ساتسىزدىككە ۇشىراعان بولاتىن. بيىل ەسەسىن قايتارۋدان ءۇمىتتى.
راللي-رەيد تاريحىنداعى ەڭ اتاقتى شاباندوزداردىڭ ءبىرى, «داكار» رالليىنىڭ 13 دۇركىن جەڭىمپازى ستەفان پەتەرانسەل (X-raid MINI JCW Team) «راللي قازاقستان-2019» جارىسىندا ءوزىنىڭ شتۋرمانى جانە جۇبايى اندرەا پەتەرانسەلمەن بىرگە ونەر كورسەتەدى. ەرلى-زايىپتىلاردىڭ دۋەتى ءابۋ-دابيدەگى راللي-رەيدتەن الەم كۋبوگىنىڭ ەكىنشى كەزەڭىندە جەڭىس تۇعىرىنان كورىندى. قازىرگى ۋاقىتتا ستەفان پەترانسەل ناسسەر ءال-اتتيامەن بىرگە FIA الەم كۋبوگىنىڭ تۋرنيرلىك كەستەسىندە 30 ۇپايمەن ءبىرىنشى ورىندا تۇر.
سونداي-اق وتكەن جىلعى «راللي قازاقستان-2018» كەزەڭىنىڭ تريۋمفاتورى, ساۋد ارابياسىنىڭ اۆتوشاباندوزى يازيد ءال-رادجي (Overdrive Racing) بيىل ءوزىنىڭ جاڭا Toyota Hilux Overdrive اۆتوكولىگىندە جارىسادى جانە بيىل دا جەڭىسكە جەتۋگە نيەتتى. قازىر ونىڭ قورجىنىندا 21 ۇپاي بار. بيىل جالپى ەسەپتەگى ءبىرىنشى ورىن ءۇشىن كۇرەس يازيد ال-رادجي, پەترەانسەل جانە ناسسەر ءال-اتتيا اراسىندا وتەدى دەپ كۇتىلۋدە.
2014 جىلعى راللي-رەيد بويىنشا الەم كۋبوگىنىڭ جەڭىمپازى جانە «راللي قازاقستان-2018» قولا ءجۇلدەگەرى رەسەيلىك شاباندوز ۆلاديمير ۆاسيلەۆ (VRT Team) تە ماڭعىستاۋدا وسى تاجىريبەلى اۆتوسپورتشىلارعا لايىقتى باسەكەلەستىك جاساۋعا ءازىر. ۆاسيلەۆ ازىرگە الەم كۋبوگىنىڭ جالپى ەسەبىندە ءتورتىنشى ورىندا تۇر.
قازاقستانداعى اۆتوموبيل سپورتىنىڭ جانكۇيەرلەرى ياكۋب پشيگونسكيدىڭ (Orlen X-raid Team) ەكيپاجىمەن جاقسى تانىس, سەبەبى بۇل شاباندوز 2017 جانە 2018 جىلدارى «راللي قازاقستان» جارىسىندا ەكى رەت كۇمىس جۇلدەنى مىسە تۇتقان ەدى. سونداي-اق بيىلعى جارىس ماۋسىمى راللي-رەيد بويىنشا الەم كۋبوگىنىڭ قازىرگى چەمپيونى ياكۋب پشيگونسكيدىڭ ەكيپاجىنا ءساتسىز باستالدى. قاتارداعى الەم كۋبوگىنىڭ ءبىرىنشى كەزەڭىندە تەحنيكالىق كوميسسارلار 2019 جىلدىڭ جاڭا تالاپتارى بويىنشا ونىڭ اۆتوكولىگىنىڭ قاجەتتى سالماق كورسەتكىشىنە جەتپەۋىنە بايلانىستى ونىڭ ەكيپاجىن جارىستان شەتتەتۋ تۋرالى شەشىم قابىلدادى.
پوديۋمعا ۇمىتكەرلەردىڭ قاتارىندا گوللانديادان كەلگەن بەرنارد تەن برينكە دە بار, اۆتوشاباندوز وتە جىلدام, دەگەنمەن ءالى تۇراقسىز ونەر كورسەتۋدە. ول «راللي قازاقستان-2019» الەم كۋبوگىنداعى سۇيىكتى كەزەڭ دەپ ەسەپتەيتىن بەلگيالىق تاجىريبەلى شتۋرمان توم كولسۋلمەن بىرگە جارىس جولىنا شىعادى.
بيىل اقتاۋعا يۋتتا كلياينشميدت كەلمەك, ول – اۆتوسپورتتاعى اتى اڭىزعا اينالعان تۇلعا, الەمدەگى «داكار» مارافونىن باعىندىرعان جالعىز ايەل جانە راللي-رەيد بويىنشا الەم كۋبوگىنىڭ جۇلدەگەرى. بيىل ول FIA راللي بويىنشا كوميسسيانىڭ پرەزيدەنتى لاۋازىمىنا تاعايىندالدى.
«راللي قازاقستان-2019» قورىتىندىسى بويىنشا, راللي-رەيدتەن قازاقستان رەسپۋبليكاسى كۋبوگىنىڭ ۇلتتىق ەسەبىنىڭ كوشباسشىلارى دا انىقتالادى, وعان سونداي-اق رەسەيدەن كەلگەن «GAZ Raid Sport» جانە «كاماز-ماستەر» كاسىبي زاۋىتتىق كوماندالارى قاتىسادى.
كوك بايراقتى كوتەرگەندەر
قازاقستاندى رالليدە وتاندىق ءجانە حالىقارالىق راللي-رەيدتەر مەن جانە راللي-مارافونداردا ونەر كورسەتۋدە باي تاجىريبەسى بار «MobilEx Racing Team», «OFF ROAD Kazakhstan» جانە «Aktau Motorsport» سىندى بىرنەشە سپورتتىق ەكيپاج تانىستىرادى.
«MobilEx Racing Team» كومانداسىنىڭ قۇرامىندا بىردەن ەكى ەكيپاج ت1 ساناتىنا قاتىسادى – «راللي قازاقستان-2016» جەڭىمپازى يۋري سازونوۆ جانە الەم كۋبوگىنىڭ, حالىقارالىق جارىستاردىڭ قاتىسۋشىسى, جاس اۆتوشاباندوز ەردەن شاعيروۆ. ولار ماڭعىستاۋ جەرىندە تانىمال اۆتوشاباندوزدارعا ءباسەكەلەستىك كورسەتۋگە ساقاداي ساي, دەيدى ۇيىمداستىرۋشىلار.
تاجىريبەلى قازاقستاندىق شاباندوز, «راللي قازاقستان-2018» كۇمىس جۇلدەگەرى, «داكار» ءرالليىنىڭ قاتىسۋشىسى اندرەي چەرەدنيكوۆ ت1 كاتەگورياسىندا جەڭىسكە جەتۋگە بارىن سالماق. ال قازاقستاندىق «Aktau Motorsport» كومانداسىنىڭ كاپيتانى, «جىبەك جولى-2017» راللي-مارافونىنىڭ جەڭىمپازى كيريلل چەرنەنكوۆ ت2 جول تالعامايتىن كولىكتەر كلاسىندا جارىسقا قاتىسۋعا ءازىر.
ۇلكەن دودالاردى ەڭسەرۋگە باعىتتالعان جارىس
مادەنيەت جانە سپورت مينيسترلىگى مەن ماڭعىستاۋ وبلىسى اكىمدىگىنىڭ قولداۋىمەن, قازاقستان اۆتوموتوسپورت فەدەراتسياسىنىڭ ۇيىمداستىرۋىمەن وتەتىن «راللي قازاقستان-2019»-دى ۇيىمداستىرۋ جانە وتكىزۋدەگى باس سەرىكتەس – «سامۇرىق-قازىنا» ۇلتتىق ءال-اۋقات قورى» اق.
ءرالليدىڭ الدىن الا جوسپارلانعان باعىت جوسپارى بويىنشا, 26 مامىر كۇنى كەشكە تەڭىز جاعالاۋىندا باستالعان دودا قاتىسۋشىلارى ەرتەسىنە ءبىرىنشى كەزەڭدە اقتاۋ قالاسىنان وڭتۇستىككە قاراي, وبلىس ورتالىعىنان وڭتۇستىك-شىعىسقا قاراي 210 شاقىرىم جەردە ورنالاسقان كەندىرلىگە قاراي باعىت الادى. ەكىنشى كۇنى سەنەك ەلدى مەكەنى اينالاسىنداعى ءشول ارقىلى شىعىسقا قاراي اينالما ۋچاسكەنى قامتيدى, ءۇشىنشى كەزەڭنىڭ بولىگى كەندىرلىدەن شىعىسقا قاراي وبلىستىڭ قويناۋىنا باعىتتالعان. ءتورتىنشى كەزەڭ جاڭاوزەن قالاسىنىڭ ماڭىندا وتەدى. سوڭعى ەكى قورىتىندى كەزەڭ اقتاۋدان سولتۇستىككە قاراي وتەدى. سوڭعى كەزەڭدە 1 ماۋسىم كۇنى سپورتشىلار كاسپي تەڭىزىنىڭ جاعالاۋىن بويلاي ءجۇرىپ, اقتاۋ قالاسىنىڭ جاعالاۋىندا تۇستە جارىستى اياقتايدى.
– ءبىز قازاقستاندا حالىقارالىق جارىستاردى كوبىرەك وتكىزۋگە جانە كەز كەلگەن دەڭگەيدەگى جانە كلاستاعى حالىقارالىق جارىستاردى كاسىبي ءتۇردە ۇيىمداستىرۋعا جانە قابىلداۋعا قابىلەتتى سپورتتىق دەرجاۆا رەتىندە ەلىمىزدىڭ بەدەلىن ارتتىرۋعا تىرىسامىز. وسىنداي دودالاردى وتكىزۋ ءبىزدىڭ ەلىمىزگە سەرىكتەستىك قاراجاتىن تارتىپ, ولاردى ءوزىمىزدە قالدىرۋعا جول اشادى, – دەيدى قازاقستان اۆتوموتوسپورت فەدەراتسياسىنىڭ پرەزيدەنتى مارات ابىقاەۆ, – ءبىزدىڭ قىزمەتىمىز بۇگىندە ەلىمىزدە حالىقارالىق ءىس-شارالاردى تابىستى وتكىزۋ ءۇشىن قازاقستان اۆتوموتوسپورت فەدەراتسياسى وكىلدەرىنىڭ كاسىبي دەڭگەيىن ارتتىرۋعا, سونداي-اق قازاقستاندىق سپورتشىلاردىڭ وتاندىق جانە شەتەلدىك دودالارعا قاتىسۋىن كەڭەيتۋگە باعىتتالعان.
كەندىرلىدەگى بيۆۋاكتا ءداستۇرلى ءتۇردە ۇلتتىق كيىز ءۇي ورناتىلادى, وندا راللي-رەيدتىڭ قاتىسۋشىلارى مەن قوناقتارى قازاقستاننىڭ تۇرمىسىمەن جانە داستۇرلەرىمەن تانىسا الادى, سونداي-اق ءتۇرلى ۇلتتىق تاعامداردىڭ ءدامىن تاتادى.
وسىلايشا, تەمىر تۇلپار تىزگىنىندەگى شاباندوزدار ارتىندا شيىر-شيىر ءىز بەن شۇبالعان شاڭ قالدىرىپ جولعا شىقتى.
ماڭعىستاۋ وبلىسى