وكىلەتتىلىكتى ءوز ەركىڭمەن توقتاتۋ وڭاي شەشىم ەمەس. ول پاراسات بيىكتىگىنىڭ, ەرىك-جىگەرى مىقتىلىعىنىڭ, حالىقتىڭ قامقورشىسى ەكەنىنىڭ ايعاعى. وي-سانام ارتتا قالعان جىلداردىڭ سوقپاقتارىن ارالاپ كەتكەندە كوشىپ-قونعان ەلدەي بولدىم. ەگەمەندىكتىڭ العاشقى جىلدارىنداعى «جاپپاي ساياسي قۋعىن-سۇرگىن قۇرباندارىن اقتاۋ تۋرالى» زاڭ قابىلداعاندا دا العىس بىلدىرگەنمىن.
مەنىڭ اكەم – لەكەروۆ كوبەگەن ارال اۋدانىندا كولحوز توراعاسى بولىپ قىزمەت اتقارىپ تۇرعان 1937 جىلدىڭ قاراشا ايىندا مۇسا دايراباەۆپەن بىرگە اقتوبە وبلىستىق نكۆد ۇشتىگىنىڭ قاۋلىسىمەن بىرەۋى 10 جىلعا باس بوستاندىعىنان ايىرىلسا, ەكىنشىسى اتۋ جازاسىنا كەسىلگەن بولاتىن. ال اتام (جۇبايىمنىڭ اكەسى) بالاپان اقجانوۆ 67 جىل عۇمىرىنىڭ 22 جىلىن رەسەي سىبىرىندەگى «حالىق جاۋلارىنا» ارنالعان لاگەرلەردە وتكىزگەن.1959 جىلى تايگا كولونياسىنان ەلگە كەلىپ, 10 جىل مەملەكەتتىك قاۋىپسىزدىك كوميتەتىنىڭ كوز قىرىندا بولىپ ومىردەن وزدى. ول كىسىنىڭ زايىبى – زەيفۋن حانىم (ەنەم) «حالىق جاۋىنىڭ» ايەلى بولعانى ءۇشىن قۋعىن-سۇرگىن زاردابىنان 28 جاسىندا ومىردەن وتكەن. جۇبايىم – ءنابي بالاپانوۆ (1928 ج.) بالالىق شاعىن «نكۆد بالالارى» تاڭباسى تاڭىلعان, حالقى ءۇشىن قۇربان بولعان «حالىق جاۋلارى» بالالارىمەن بىرگە بالالار ۇيىندە وتكىزگەن. رەسەيدىڭ پەرم قالاسىنان 1952 جىلى ەلگە ورالعان. ولار بۇل كۇنگە جەتپەگەنىمەن ەلىنىڭ بولاشاعىنا سەندى. بۇگىنگى تاڭدا اقتالعان, «ساياسي قۋعىن-سۇرگىن قۇرباندارى» دەگەن مارتەبە بەرىلگەن ءححى عاسىردىڭ رۋحى بيىك ازاماتتارى.
ولار ەلدى باسقارىپ, حالقىنا قىزمەت ەتەتىن ۇرپاقتى ارماندادى. ول باقىت ءبىزگە بۇيىردى. نۇرسۇلتان ءابىش ۇلىنىڭ: «ەلىمدى تاۋەلسىز ەتەم, بولاشاق ۇرپاقتىڭ باقىتىنا جول سالام», – دەگەن الاش ازاماتتارىنىڭ ارماندارىن ورىنداعانى ءۇشىن ريزامىن.
«بولاشاققا باعدار: رۋحاني جاڭعىرۋ», « ۇلى دالانىڭ جەتى قىرى» باعدارلامالارىن جاريالاپ, ىسكە قوسىپ, قىسقاشا ايتقاندا «قازاق حالقىنىڭ ءوشكەنىن جاندىرىپ, كەتكەنىن كەلتىرگەنى ءۇشىن», اتا-بابالار ارۋاعى ريزا بولار.
ەلباسىنىڭ تاجىريبەسى مەن ءسىڭىرگەن ەڭبەكتەرى ارقىلى مەملەكەتتى بيىك ماقساتتارعا باستادى. وسى ساتتە ەلباسىنىڭ قىزمەتتەن كەتۋىنىڭ ءوزى ءىسىن جالعاستىرار ازاماتتاردىڭ بار ەكەندىگىنە سەنگەندىگىنەن بولار دەپ ويلايمىن.
«وزدەرىڭىزبەن بىرگە بولامىن. ەلىمىزدىڭ, حالقىمىزدىڭ قامى – مەنىڭ مۇددەم بولىپ قالا بەرەدى», – دەگەن جان تولقىتىپ, جۇرەك تەربەگەن ءسوزىن قيماستىقپەن قايتالاي وتىرىپ, قازاقستاندىقتاردىڭ ءال-اۋقاتىنىڭ ءوسۋى, تابىس پەن تۇرمىس ساپاسىن ارتتىرۋ ءۇشىن جاساعان ەڭبەگى جەمىسىن بەرگەي دەپ تىلەيمىن.
كۋلپارشىن بالاپان,
اتىراۋ