20 قاراشا, 2012

ەلىمىز باستامالارىنا ەرەكشە نازار

6 مين
وقۋ ءۇشىن

ەلىمىز باستامالارىنا ەرەكشە نازار

سەيسەنبى, 20 قاراشا 2012 7:12

جاقىندا دجيبۋتيدە يسلام ىنتىماق­تاس­­­­تىعى ۇيىمى (يىۇ) سىرتقى ىستەر مي­نيس­­­تر­­لەرىنىڭ كەڭەسى اشىلىپ, وعان قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ سىرتقى ىستەر ءمينيسترى ەرلان ىدىرىسوۆ باستاعان قازاقستاندىق دەلەگاتسيا قاتىستى, دەپ حابارلادى قازاقستان رەسپۋبليكاسى سىرتقى ىستەر مينيسترلىگىنىڭ ءباسپاسوز قىزمەتى.

 

سەيسەنبى, 20 قاراشا 2012 7:12

جاقىندا دجيبۋتيدە يسلام ىنتىماق­تاس­­­­تىعى ۇيىمى (يىۇ) سىرتقى ىستەر مي­نيس­­­تر­­لەرىنىڭ كەڭەسى اشىلىپ, وعان قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ سىرتقى ىستەر ءمينيسترى ەرلان ىدىرىسوۆ باستاعان قازاقستاندىق دەلەگاتسيا قاتىستى, دەپ حابارلادى قازاقستان رەسپۋبليكاسى سىرتقى ىستەر مينيسترلىگىنىڭ ءباسپاسوز قىزمەتى.

كونفەرەنتسيانىڭ اشىلۋىندا ءسوز سويلەگەن قازاقستان رەسپۋب­لي­كاسى سىرتقى ساياسات ۆەدوم­ستۆو­سى­نىڭ باسشىسى قازاقستاننىڭ وسى ۇيىمعا 2011 جىلدىڭ 28 ماۋسىمى مەن ۇستىمىزدەگى جىلدىڭ 15 قاراشاسىنا دەيىن سوزىلعان ءتور­اعالىعىنىڭ قورىتىندىسىن شى­عاردى. ول قازاقستان ديپلوماتياسى تاريحىنداعى وسى ماڭىزدى وقي­­­عا كۇردەلى گەوساياسي جانە جا­ھان­دىق ەكونوميكالىق سىن-قاتەر­لەر مەن يىۇ گەوگرافياسىندا ورىن العان درامالىق ساياسي وزگە­رىستەر كەزەڭىندە وتكەنىن اتاپ كورسەتتى.
مينيستر قازاقستان رەسپۋبلي­كاسىنىڭ پرەزيدەنتى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ 2011 جىلدىڭ 28 ماۋسىمىندا استانادا وتكەن يىۇ سىرتقى ىستەر مينيستر­لە­رى­نىڭ 38-ءشى كەڭەسىندەگى باعدار­لا­­­مالىق ءسو­زى قازاقستاندىق ءتور­اعا­لىقتىڭ كۇن ءتارتىبىن بەلگىلەسە, وندا يسلام الەمىن جاڭعىرتۋ, ونىڭ ءبا­سە­كەگە قابىلەتتىلىگىن جو­عارىلاتۋ, الەۋمەتتىك-ەكونوميكا­لىق پروگ­­­­­رەسس, حالىقارالىق ارەنادا يىۇ-­نىڭ ءرولىن نىعايتۋ جانە وركە­نيەتارالىق ۇنقاتى­سۋ­دى دامىتۋ ماسەلەلەرىنە باسا نازار اۋدارىل­عانىن كولدەنەڭ تارتتى.
ە.ىدىرىسوۆ استاناداعى سىمك بارىسىندا يسلام كونفەرەنتسياسى ۇيىمىن يسلام ىنتى­ماقتاستىعى ۇيىمىنا وزگەرتۋ تۋرالى تاريحي شەشىم قابىلدان­عانىن اتاپ وتە كەلىپ, استانانىڭ توراعالىعى اياسىندا, تۇتاستاي العاندا, 40 ءىس-شارا, ونىڭ ىشىندە, 10 ءىس-شارا مينيسترلىكتەر دەڭ­گە­يىندە ۇيىمداستىرىلعانىن, وسى­نىڭ ناتيجەسىندە, ۇيىمنىڭ ءتۇرلى ورگاندارىنىڭ قىزمەتى ايتارلىق­تاي بەلسەندى بولا تۇسكەنىن ايتتى.
ماسەلەن, قازاقستان باستاماسىمەن 7-ءشى بۇكىلالەمدىك يسلام ەكونوميكالىق فورۋمى, يىۇ-عا مۇشە ەلدەر دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترلەرىنىڭ 3-ءشى كونفەرەنتسياسى, قورشاعان ورتا مينيستر­لەرىنىڭ 5-ءشى كەزدەسۋى سەكىلدى اسا ءىرى ءىس-شارالار ۇيىمداستىرىلدى. اتالعان كەزەڭدە سوماليگە گۋما­نيتارلىق كومەك رەتىندە 500 ملن. اقش دوللارى كولەمىندە قارا­جات جينالدى. مۇنى ۇيىمنىڭ اسا ءىرى تابىسى دەپ باعالاعان ءجون.
قازاقستاننىڭ كوپشىلىك تاراپىنان قولداۋ تاپقان باستاما­لا­رىنىڭ قاتارىندا قازاقستان رەس­پۋبليكاسىنىڭ پرەزيدەنتى نۇر­سۇلتان نازارباەۆتىڭ يىۇ-نىڭ ازىق-ت ۇلىك قاۋىپسىزدىگى جۇيەسىن قۇرۋ تۋرالى ۇسىنىسىن اتاۋعا بولادى. ويتكەنى, بۇل باستاما نەگى­زىندە استانادا ۇيىمنىڭ جاڭا ينستيتۋتى – يىۇ-نىڭ ازىق-ءتۇ­لىك قاۋىپسىزدىگى جونىندەگى ءوفيسىن قۇرۋ تۋرالى شەشىم قابىلداندى.
يسلام دامۋ بانكىمەن (يدب) ىنتىماقتاستىق سالاسىندا ءوزارا ىقپالداستىققا ايتارلىقتاي ىرگە­تاس قالاندى – يدب-مەن ەلدىك ءارىپ­تەستىك ستراتەگياسى جاسالدى. بۇل قا­زاقستان رەسپۋبليكاسىن­دا­عى ءتۇر­­لى جوبالاردى جۇزەگە اسىرۋ ءۇشىن ايتارلىقتاي قارجى كوزدە­رىن تار­تۋعا, سونداي-اق قازاقستان باسشى­سىنىڭ كەلەسى ءبىر باستاماسى – شا­عىن جانە ورتا بيزنەستى دامىتۋ ءۇشىن قور قۇرۋ تۋرالى باستامانى جۇزەگە اسىرۋعا ءمۇم­كىندىك بەرەدى.
استانا يىۇ-نىڭ ىشكى رەفورمالارىنا باعىتتالعان بىرقاتار قادامدارعا, ونىڭ ەو-مەن, ەقىۇ-­مەن, شىۇ-مەن, اوسشك-مەن جانە الەمدىك جانە ءداستۇرلى ءدىن­­دەر كوشباسشىلارىنىڭ سەزدەرى­مەن ىنتىماقتاستىعىن كەڭەيتۋگە باستاماشىلىق جاسادى. قازاق­ستان رەسپۋبليكاسىنىڭ يادرولىق تاراتپاۋ, اۋعانستانداعى جاعداي­دى قالپىنا كەلتىرۋ, G-Global-دى دامىتۋ, سونداي-اق ۇيىمنىڭ G-20-مەن ءوزارا ءىس-قيمىلىن ىلگە­رىلەتۋ بويىنشا باستامالارى مۇ­سىلمان قاۋىمى تاراپىنان قول­داۋ تاپتى.
استانادا يىۇ-نىڭ ادام قۇ­قىق­تارى جونىندەگى تاۋەلسىز تۇ­راق­­­تى كوميسسياسىن قۇرۋ تۋرالى شەشىم قابىلدانۋى ماڭىزدى قادام بولدى.
قازاقستان سىمك-ءنىڭ توراعاسى رەتىندە تاياۋ شىعىستاعى بەيبىت­شىلىك پەن قاۋىپسىزدىك ماسەلەلەرىن تالقىلاۋدا سالماقتىلىق پەن تەپە-تەڭدىك كورسەتتى. ءبىزدىڭ ەلى­مىز ۆاتيكاندا ەلشىلەر دەڭگ­ە­يىن­دە يىۇ-نىڭ دەلەگاتسياسىنا جە­تەكشىلىك جاساپ, پالەستينا اۋما­عىنداعى كاتوليك شىركەۋىنىڭ مەن­شىك ماسەلەلەرىن تالقىلادى.
فورۋمدا ءسوز سويلەگەن يىۇ-نىڭ باس حاتشىسى ەكمەلەددين يحسانوعلى, دجيبۋتي پرەزيدەنتى يسمالي ومار گەللە, يىۇ-عا مۇشە ەلدەر سىرتقى ساياسات ۆە­دوم­ستۆولارىنىڭ باسشىلارى قا­زاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ۇيىم­عا توراعالىعىن جوعارى باعالاپ, پرەزيدەنت نۇرسۇلتان نازارباەۆ ىلگەرىلەتكەن باستامالاردىڭ كو­كەي­كەستىلىگىن اتاپ كورسەتتى. ال بۇل باستامالار يسلام ۋمماسى­نىڭ كۇن تارتىبىندە تۇرعان اسا ما­­­ڭىزدى پروبلەمالاردى قوزعاي­دى.
ولاردىڭ سوزدەرىنە قاراعاندا, قازاقستان توراعالىق لاۋازىمىندا ءوزىن كۇردەلى ساياسي ۇدەرىستەردە كونسترۋكتيۆتى شەشىم قابىلداۋعا قابىلەتتى تولىسقان جانە جاۋاپ­كەرشىلىكتى مەملەكەت رەتىندە كور­سەتتى. وسى ورايدا, قازاقستاننىڭ الەمگە ەكونوميكاسى دامىعان, ەت­نوسارالىق جانە دىنارالىق كەلى­سىمدى ساقتاپ وتىرعان ءتيىمدى مەم­لەكەتتىك قۇرىلىس قالىپتاس­تى­رىپ, دۇنيە جۇزىنە ۇلگى كورسەتىپ كەلە جاتقان ەل ەكەنىن دە اتاپ كورسەتكەن ابزال. اتاپ ايتقاندا, يىۇ-نىڭ باس حاتشىسى, قازاق­ستاندىق توراعالىقتىڭ جوعارى مازمۇنى مەن كاسىبيلىگىن اتاپ وتە كەلىپ, ونىڭ ۇيىم تاريحىنداعى اسا ءبىر جارقىن بەت بولىپ قالاتىنىن كولدەنەڭ تارتتى.
كونفەرەنتسيا جۇمىسى شەڭبە­رىندە ە.ىدىرىسوۆ بىرقاتار ەكى­جاقتى كەزدەسۋلەر وتكىزدى. اۋعان­ستان سىرتقى ساياسات ۆەدوم­ستۆو­سى­نىڭ باسشىسى ز.راسۋلمەن, ەگيپەت سىرتقى ساياسات ۆەدومستۆوسىنىڭ باس­شىسى م.امىرمەن, يران سىرت­قى ساياسات ۆەدومستۆوسىنىڭ باسشى­­سى ا.ساليحيمەن, ساۋد ارابياسى سىرتقى ساياسات ۆەدوم­ستۆو­سى­نىڭ باسشىسى, حانزادا ابدەل ءازيز بەن ابداللامەن, گامبيا سىرتقى ساياسات ۆەدومستۆوسىنىڭ باسشىسى س.ۆاففا-وگوومەن, گۆينەيا سىرتقى ساياسات ۆەدوم­ستۆو­سى­نىڭ باسشىسى ب.فوفانومەن, گايانا سىرتقى ساياسات ۆەدومستۆو­سى­نىڭ باسشىسى ك.رودريگەس-بير­كەت­پەن, اقش پرە­زي­دەنتىنىڭ يىۇ-داعى ارنايى ەل­شىسى ر.حۋسەينمەن كەلىسسوزدەر بارىسىندا حالىقارالىق, وڭىرلىك جانە ەكى­جاقتى ىنتىماق­تاستىق­تىڭ كوكەي­كەستى ماسەلەلەرى تالقى­لاندى. قا­زاقستان رەسپۋبليكاسى­نىڭ استانادا حالىقارالىق ەكسپو-2017 كورمەسىن وتكىزۋ, سونداي-اق قازاق­­ستاننىڭ 2017-2018 جىلدارى بۇۇ قاۋىپسىزدىك كەڭەسىنىڭ تۇراق­تى ەمەس مۇشەلىگىنەن ورىن الۋ تاپسىرىستارىن ىلگەرىلەتۋ ءما­سە­لە­لەرىنە باسا نازار اۋدارىلدى. قازاقستاندىق مينيستر, سونىمەن قاتار, يىۇ-نىڭ باس حاتشىسى ە.يحسانوعلىمەن جانە يسلام دامۋ بانكىنىڭ پرەزيدەنتى م.ءالي­مەن كەلىسسوزدەر جۇرگىزدى.
«ەگەمەن-اقپارات».

سوڭعى جاڭالىقتار