قازاقستان • 05 جەلتوقسان, 2018

قازاقتىڭ قارا ەسەپتەرى

920 رەت
كورسەتىلدى
2 مين
وقۋ ءۇشىن

ونىنشى ەسەپ:

اڭشىلاردىڭ ولجا ءبولىسۋى

قازاقتىڭ قارا ەسەپتەرى


ءساتى تۇسپەي قانجىعاسى بوس قايتقان ءبىر اڭشى تۇنگە قاراي دالادا وت جاعىپ اس ازىرلەپ جاتقان ەكى اڭشىعا جولىعادى. ولاردىڭ ءبىرىنشىسى 3 ءشىل, ال ەكىنشىسى 5 ءشىل اتىپ العان ەكەن. ءۇش اڭشى بارلىق شىلدەردى ءپىسىرىپ تەڭدەي ءبولىپ تاماقتانادى. ەرتەڭىنە قوناق اڭشى جەگەن تاماعىنا اقشا بەرەيىن دەسە, انا ەكى اڭشى «قاجەتى جوق» دەپ قابىل ال­ماعان سوڭ, ارىپتەستەرىنە ري­زا­شىلىعىن ءبىلدىرىپ سەگىز وق بەرىپ كەتەدى. ەكى اڭشى وقتار­­دى قالاي ءبولىسۋى كەرەك؟

 

ون ءبىرىنشى ەسەپ: 

امانداسۋ جايى


ون جولداس كەزدەسكەندە
ۇلكەن تويدا,
امانداستى ءبىر-بىرىمەن
ساعىنىسىپ.
ايتىڭدارشى, قانشا رەت
بولدى سوندا, 
سالەمدەسۋ ءبىر مارتەدەن
قول الىسىپ؟ 

 

ون ەكىنشى ەسەپ: شوپان اتا وسيەتى 

قازاق حالقىندا ءتورت ت ۇلىك دەگەن ۇعىم بار. اڭىز بويىن­شا ءار ت ۇلىكتىڭ «يەسى بار» دەپ ەسەپتەلەدى. ياكي, جىلقى يە­سى – قامبار اتا, تۇيە يەسى – وي­سىلقارا, سيىر يەسى – زەڭگى بابا, قوي-ەشكى يەسى شوپان اتا دەگەن سياقتى. وسىنداعى شو­پان اتامىز: ۇساق مالدى قوراعا قاماعاندا قورانىڭ شارباعى قانشا قىسقا بولۋ ماڭىزدى ەمەس, قورانىڭ اۋدا­نى مۇمكىندىگىنشە ۇل­كەن بولسىن, – دەپ وسيەت ەتىپ­تى. دەمەك, اتا وسيەتى بو­يى­ن­شا­ قىسقا شارباقپەن ۇلكەن اۋماقتى قور­شاۋ كەرەك. وسى وسيەتتى ىسكە اسىرماق بولعان ءبىر قوي­شى تىك جارعا جاستاپ, كەڭ قورا سوقپاقشى بولادى. ەگەر شار­باقتى قورانىڭ ۇزىندىعى L بول­سا, اتا وسيەتىن ورىنداۋ ءۇشىن شارباق ءپىشىنى قانداي بو­لۋى قاجەت دەپ ويلايسىز؟ 

« ۇلى دالانىڭ بايىرعى 100 كونە ەسەبى» كىتابىنان دايىنداعان بەكەن قايرات ۇلى, 

«ەگەمەن قازاقستان»

سوڭعى جاڭالىقتار