مەشىت – مەيىرىم مەكەنى

مەشىتتەردە ادامنىڭ بۇكىل ءومىر تىرشىلىگىنە قاتىستى ءجون-جورالعىلار دا جاسا­لادى. بالاعا ازان شاقىرىپ ات قويۋ­دان باستاپ, ۇيلەنسە نەكەسىن قيۋ, وتباسى ماسەلەلەرى بويىنشا كەڭەس بەرۋ, ارازداسقان جانداردى تاتۋلاستىرۋ, دۇنيەدەن وتكەن جانداردىڭ جانازاسىن وقۋ, ارۋاقتارعا قۇران وقىپ, دۇعا باعىشتاۋ سەكىلدى ساۋاپتى امالدار مەشىتتەردە اتقارىلادى. سونىمەن قاتار مەشىتتەردە راديكاليزم مەن تەرىس اعىمداردىڭ الدىن الۋ, ءداستۇرلى ءدىندى ناسيحاتتاۋ, ۇلتتىق قۇندىلىقتاردى دارىپتەۋ جۇمىستارى دا جۇرگىزىلەدى. مەشىتتەردى مەيىرىم مەكەنى دەۋگە دە بولادى. سەبەبى مەشىت يمامدارى قانشاما قايىرىمدى جۇمىستاردىڭ بەل ورتاسىنان تابىلىپ, ىزگى ىستەردىڭ دانەكەرى بولىپ جۇرگەنىن بىرەۋ بىلسە, بىرەۋ بىل­مەيدى.

ءبىرىنشىسى – جول بويىنداعى مەشىت­تەردىڭ جاردەمى. بۇگىندە جول بويىن­داعى كەيبىر مەشىتتەردە جولاۋ­شىلارعا ارنالعان تەگىن دەمالىس ورىندارى, شاي ءىشىپ جىلىناتىن ورىنجايلار دا دايىندالعان. اسىرەسە بۇگىنگىدەي قىستىڭ كۇندەرى جولدا قالعان جولاۋشىلارعا مەشىت يمامدارى جاتىن ورنىن, اس-سۋىن دايىنداپ, قولداۋ ءبىلدىرىپ كەلەدى. ماسەلەن, وسىدان ءبىراز جىل بۇرىن قىستا جول جابىلىپ, وزبەكستاندىق 40-قا جۋىق قاجى اتباساردىڭ تۇسىندا جولدا قالعان ەدى. سول ۋاقىتتا يمامدار شەتە­لىك جولاۋشىلاردى مەشىتكە اكەلىپ پانالاتىپ, ولارعا ارناپ اس دايىنداپ, العىسىن العان بولاتىن. ەلى­مىزدەگى مەشىتتەردىڭ وسى سەكىلدى قام­قورلىعى كوپ-اق. ارىستا جارىلىس بولعان كەزدە دە تۇرعىنداردىڭ مەشىتتەردى پانالاعانى دا بەلگىلى.

ەكىنشىسى – قايىرىمدىلىق ءىس-شارا­لارى. بۇگىندە جوق-جىتىككە قاراي­لاسۋدى دا مەشىتتەر ءوز مىندەتىنە اينالدىردى. وسى ۋاقىتقا دەيىن مەشىتتەردىڭ اتسالىسۋىمەن جالعىزىلىكتى, كوپبالالى ءھام تۇرمىسى تومەن وتباسىلارعا 883 باسپانا بەرىلدى. بۇل باعىتتا قمدب جانىنداعى «زەكەت جانە قايىرىمدىلىق» قورى جۇيەلى جۇمىس جۇرگىزىپ كەلەدى. سونىمەن قاتار قور ناۋقاس جاندارعا كومەك بەرۋ, الەۋمەتتىك جاعدايى تومەن وتباسىلاردى ازىق-ت ۇلىكپەن, كيىم-كەشەكپەن قامتاماسىز ەتۋ, قارجىلاي قولداۋ, ت.ب. قايىرىمدىلىق جۇمىستارىن اتقارادى. ماسەلەن, «ومىرگە ءۇمىت سىيلا» جوباسى اياسىندا ەمىنە كومەك قولىن سوزۋ, ءدارى-دارمەك الىپ بەرۋ ارقىلى ناۋقاس جاندارعا كومەك كورسەتىلەدى. ال جاڭا وقۋ جىلى قارساڭىندا ەلىمىزدەگى بارلىق مەشىتتە «مەكتەپكە جول» جوباسى ۇيىمداستىرىلادى. جوبا اياسىندا جىل سايىن 2 مىڭنان اسا الەۋمەتتىك جاعىنان از قامتىلعان وتباسىدان شىققان بالاعا جاردەم بەرىلەدى.

ءۇشىنشىسى – اپاتتى كەزدەردەگى كو­مەك­تەر. ەلىمىزدە, ءتىپتى باسقا ەلدەردە اپاتتى جاعداي بولعان كەزدە دە «زەكەت جانە قايىرىمدىلىق» قورىنىڭ قىزمەتكەرلەرى كومەككە كەلدى. ماسەلەن, اباي مەن قوستاناي وبلىستارىندا ءورت بولعان كەزدە قور اپاتتى جەردەگى تۇرعىندارعا قارجىلاق ءھام قول كومەگىن كورسەتتى. سول سەكىلدى تۇركيا, سيرياداعى ءزىلزالا كەزىندە دە قور قىزمەتكەرلەرى ەل ىشىنەن قارجى جيناپ, جاردەم بەردى.

ءتورتىنشىسى – رامازان, ايت كەزدەرىن­دەگى جاقسى امالدار. ءدىن قىزمەتكەرلەرى جىل سايىن رامازان ايىندا مەشىتتەردە اۋىزاشارلار ۇيىمداستىرادى. ماسەلەن, الماتىداعى رەسپۋبليكالىق باس مەشىتتە كۇن سايىن 500 ادامعا اۋىزاشار بەرىلىپ ءجۇر. وسى سەكىلدى اۋىزاشارلار ەلىمىزدەگى كوپتەگەن مەشىتتە وتكىزىلەدى. سونداي-اق جۋىردا قمدب جانىنداعى «زەكەت جانە قايىرىمدىلىق» قورى تاۋەلسىزدىكتىڭ 35 جىلدىعىنا وراي رەس­پۋبليكا كولەمىندە «35 مىڭ ازىق-ت ۇلىك سەبەتىن تاراتۋ» قايىرىمدىلىق اكتسيا­سى وتكەنىن ايتا كەتەيىك. سول سەكىلدى قۇربان ايت كەزىندە قور قۇربان شالۋ جۇمىستارىن ۇيلەستىرەدى. جىل سايىن ەلىمىز بويىنشا 80 مىڭعا جۋىق وتباسى قۇربان ەتىمەن قامتاماسىز ەتىلەدى.

مەشىت قىزمەتكەرلەرى «ناعىز يماندى ادام وزىنە قالاعاندى وزگەلەرگە قالايدى دەگەن» پايعامبار ۇستانىمىنا بەكىنىپ, حالىقتىڭ العىسى مەن ىقى­لاسىنا بولەنىپ, جۇرتقا جاقسىلىق ەتۋ جولىندا قىزمەت ەتىپ كەلەدى.