سەزد ەلباسىنىڭ قازان ايىندا قازاقستان حالقىنا ارناعان جولداۋىندا ايتىلعان اۋىل تۇرعىندارىنىڭ ءومىر ءسۇرۋ ساپاسىن ارتتىرۋداعى پارتيانىڭ ءرولى جايىندا «اۋىل» حدپپ توراعاسى ءالي بەكتاەۆتىڭ بايانداماسىمەن باستالدى.
– بۇگىنگى سەزد جۇمىسىنىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنت كۇنى مەرەكەسىمەن تۇسپا-تۇس كەلۋىنىڭ سيمۆوليكالىق ءمانى بار. پارتيامىز قۇرىلعان ساتتەن-اق ەلباسىنىڭ ەلدىك جولىنداعى ءاربىر باستاماسىن قولداپ, ساليقالى ساياساتىنىڭ جۇيەلى جاقتاۋشىسى بولىپ كەلە جاتقان «اۋىل» پارتياسى بولاشاقتا دا ەل مۇددەسى ءۇشىن ساياسي باعدارىنان اۋىتقىماق ەمەس. مەملەكەت باسشىسى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ «قازاقستاندىقتاردىڭ ءال-اۋقاتىنىڭ ءوسۋى: تابىس پەن تۇرمىس ساپاسىن ارتتىرۋ» اتتى جولداۋى بيىلعى جىلدىڭ ەڭ ەلەۋلى وقيعالارىنىڭ ءبىرى بولدى. حالىقتىڭ كوكەيىندە جۇرگەن كەلەلى ماسەلەلەردى ارقاۋ ەتكەن جولداۋ بۇگىنگە دەيىن ءار وڭىردە ۇكىمەتتىك ۇيىمدار مەن قوعامدىق قۇرىلىمدار تاراپىنان قىزۋ تالقىلانىپ جاتىر. جولداۋ جاريالانعان ساتتەن باستاپ, ءار ايماقتاعى پارتيا جەتەكشىلەرىنىڭ مۇشەلەرى ءتۇرلى جيىندارعا قاتىسىپ, وي-پىكىرلەرىن ءبىلدىرىپ, بەلسەندىلىك تانىتۋدا. اتاپ ايتقاندا شىعىس قازاقستان, تۇركىستان, جامبىل قوستاناي, باتىس قازاقستان وبلىستارى مەن استانا مەن الماتى سەكىلدى قالالىق فيليالدار تاراپىنان ەلباسىنىڭ جولداۋىن تالقىلاپ, ءتۇسىندىرۋ ماقساتىندا بۇگىنگە دەيىن 19 قوعامدىق-ساياسي ءىس-شارا وتكىزىلدى. بۇدان بولەك ستراتەگيالىق ماڭىزدى قۇجاتتى حالىققا ناسيحاتتاپ, ونداعى مىندەتتى ورىنداۋعا اتسالىسۋ ماقساتىندا «اۋىل» پارتياسىنىڭ 2018-2019 جىلدارعا ارنالعان ءىس-شارالار جوسپارى بەكىتىلدى, – دەدى پارتيا جەتەكشىسى.
اۋىل شارۋاشىلىعىنىڭ دامۋ قارقىنىنا ىقپال ەتىپ, اۋىل تۇرعىندارىنىڭ الەۋمەتتىك جاعدايىن جاقسارتۋدى ۇستانىم ەتكەن ساياسي ۇيىم بۇل جيىندا بىرقاتار وزەكتى ماسەلەلەردى تالقىلادى. اسىرەسە اۋىلدىق جەرلەردە حالىق سانىنىڭ ازايۋى مەن ەلدى مەكەندەردىڭ سەلدىرەپ بارا جاتقانى جان-جاقتى تالقىلاندى.
بۇگىندە اۋىلدان قالاعا كوشىپ جاتقان حالىقتىڭ قاراسى كوپ. بىراق بارلىعىنا بىردەي جۇمىس تابىلا بەرمەيدى. قالادان باسپانا تابۋ, بالالارىن بالاباقشالار مەن مەكتەپتەرگە ورنالاستىرۋ ءبىر مەزەتتە شەشىلەتىن دۇنيە ەمەس. سوندىقتان قالاعا كوشىپ كەلگەن ادامداردىڭ بارلىعىنىڭ جاعدايى جاقسى دەپ ەشكىم كەسىپ ايتا المايدى. ولاردىڭ اراسىنان تۇراقتى جۇمىس تاپپاي, ءار جەردە جالدانىپ, جۇمىس ىستەپ, جالدامالى پاتەردە تابىستارىن كۇنكورىسىنە جەتكىزە الماي جۇرگەن وتباسىلار قانشاما. مىنە, سوندىقتان دا پارتيا مۇشەلەرى اۋىل تۇرعىندارىن جەرگىلىكتى جەردە تۇراقتاندىرىپ, ينفراقۇرىلىمدى دامىتۋدىڭ, ءبىلىم مەن دەنساۋلىق ساقتاۋ مەكەمەلەرىنىڭ دەڭگەيىن كوتەرۋدىڭ تياناقتى شارالارىن قاراستىرۋ جونىندە ۇكىمەتكە ۇسىنىستار ەنگىزىپ, ولاردىڭ ورىندالۋىنا اتسالىسۋدى كوزدەپ وتىر. ونىڭ ىشىندە شالعاي ورنالاسقان نەمەسە شەكارا ماڭىنداعى ەلدى مەكەندەردى ساقتاپ قالۋ ماسەلەسى ايرىقشا ورىن الادى. سوعان ساي ۋربانيزاتسياعا قارسى ۇتىمدى جۇمىستار جۇرگىزىلمەك. سەبەبى اۋىل سالت-ءداستۇرىمىز بەن ۇلتتىق قۇندىلىقتارىمىزدىڭ التىن بەسىگى عانا ەمەس, ەلىمىزدىڭ ازىق-ت ۇلىك قاۋىپسىزدىگىنىڭ نەگىزى دەيدى سەزگە قاتىسۋشىلار. بۇل رەتتە الىس ايماقتا شارۋاشىلىعىن كۇيتتەپ, كاسىپكەرلىكپەن اينالىسىپ وتىرعان جۇرتشىلىق مەملەكەتتىك قولداۋ مەن ەڭبەگىنە ساي ماراپاتقا لايىق دەۋگە بولادى. ارينە بۇل باعىتتا مەملەكەت تە, پارتيالار دا قالىس قالىپ وتىرعان جوق. سوعان قاراماستان بۇل ماسەلە ۇنەمى كوڭىل ءبولۋدى قاجەت ەتەتىنى ءسوزسىز.
قازىرگى تاڭدا اگروونەركاسىپتىك كەشەندەردى جابدىقتاۋ ماسەلەسى وتە وزەكتى بولىپ وتىر. بيىل عانا «اۋىل» پارتياسى قوستاناي وبلىستىق فيليالىنىڭ ۇيىمداستىرۋىمەن «اۋىلشارۋاشىلىق ماشينا جاساۋدىڭ قازاقستاندىق مازمۇنى» اتتى رەسپۋبليكالىق كونفەرەنتسيا وتكىزگەن ەدى. پارلامەنت دەپۋتاتتارى, قۇزىرلى مينيسترلىك باسقارمالارىنىڭ وكىلدەرى جانە ءىرى اگرارلىق كاسىپورىندار جەتەكشىلەرى باس قوسقان جيىندا اۋىلشارۋاشىلىق ماماندارىن جاڭا تەحنولوگيالاردى پايدالانۋعا ىنتالاندىرۋ, ايماقتاعى اگرارلىق سەكتوردى قايتا تەحنيكالىق جابدىقتاۋ سەكىلدى تاقىرىپتاردا سالا ماماندارىنىڭ پىكىرلەرى تىڭدالدى. سول جەردە ايتىلعان بىرقاتار جايتتار نەگىزىندە دەپۋتاتتىق ساۋال ازىرلەنىپ, ۇكىمەت باسشىسىنا جولدانعان. ۇسىنىستاردىڭ نەگىزىندە اۋىل شارۋاشىلىعى مينيسترلىگى تاراپىنان ءتيىستى شارالار قابىلدانىپ, اۋىل شارۋاشىلىعىن مەحانيكالاندىرۋ ءۇشىن 2019-2022 جىلعى رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتەن قوماقتى قارجى قارالدى. سوندىقتان مۇنداي باسقوسۋلار تۇيتكىلدى ماسەلەلەردىڭ كۇرمەۋىن شەشىپ, وڭعا باسۋىنا ىقپال ەتەدى. ماسەلەن, بۇگىنگى وتىرىستا پارتيا جەتەكشىسى ءا.بەكتاەۆتىڭ ايتۋىنشا, اگرارلىق سالا ماماندارىن دايارلايتىن وقۋ ورىندارى اۋىل شارۋاشىلىعى مينيسترلىگىنە باعىنىشتى بولعانىمەن, مەملەكەتتىك گرانتتى ءبىلىم جانە عىلىم مينيسترلىگى بولەدى. بۇل گرانتتى اۋىل شارۋاشىلىعى مينيسترلىگى سالانىڭ قاي ماماندىق يەلەرىنە, قالاي بەرۋ كەرەكتىگىن وزدەرى رەتتەگەنى دۇرىس.
قازىر مال دارىگەرى ماماندىعى بويىنشا قىزمەت ەتىپ جۇرگەندەردىڭ ورتاشا جاسى 50-دەن اسادى. ەلدەگى ەڭ قاجەتتى ماماننىڭ الاتىن ايلىقتارى 50 000-60 000 تەڭگە كولەمىندە عانا. وسىدان سوڭ ۋنيۆەرسيتەت قابىرعاسىن اياقتاپ شىققان جاس مامان اۋىلعا بارعىسى جوق. سەزدە بۇل تۋرالى دا ايتىلدى. بىراق نەعۇرلىم ءتيىمدى جولدارىن قاراستىرۋ قاجەت دەگەننەن ءارى اسا الماي كەلەمىز. ال جوعارىدا ايتىلعان ءبىلىم گرانتتارىنا اۋىل شارۋاشىلىعى مينيسترلىگى يەلىك ەتسە, بۇل ولقىلىق وڭالار ما؟!
تالقىعا تۇسكەن تاعى ءبىر ماسەلە «بولاشاق» باعدارلاماسى ارقىلى شەتەلدىڭ ماڭدايالدى وقۋ ورىندارىنا, نازارباەۆ ۋنيۆەرسيتەت پەن نازارباەۆ زياتكەرلىك مەكتەپتەرىنە اۋىل بالالارىن جىبەرۋدىڭ كۆوتاسىن بەلگىلەپ, قوسىمشا جەڭىلدىكتەر جاساۋ تۋرالى ءبىلىم جانە عىلىم مينيسترلىگىنە ۇسىنىس جاساۋ بولدى. بۇل ايماقتاردان كەلگەن وكىلدەردىڭ دە قىزىعۋشىلىعىن تۋدىردى.
كۇن تارتىبىندە قارالعان ماسەلەلەردىڭ قاتارىندا «اۋىل» حدپپ-نىڭ وڭتۇستىك قازاقستان وبلىستىق فيليالىن ءبولۋ جولىمەن «اۋىل» حدپپ-نىڭ تۇركىستان وبلىستىق فيليالىن جانە شىمكەنت قالالىق فيليالىن قۇرۋ قاراستىرىلدى. سونداي-اق پارتيا توراعاسى اۋدانداردا پارتيا فيليالدارىن اشۋدى تاپسىردى.
جانبولات كەنجەعۇل,
«ەگەمەن قازاقستان»
