الەم • 29 قاراشا, 2018

اقتوبەدە «اۋىل – ەل بەسىگى» جوباسى جۇزەگە اسۋدا

705 رەت
كورسەتىلدى
6 مين
وقۋ ءۇشىن

اقتوبە ايماعىندا تۇڭعىش پرەزيدەنت كۇنى قارساڭىندا وسى مەرەيلى داتا قۇرمەتىنە «اۋىل – ەل بەسىگى» فورۋمى وتكىزىلدى. ءارى وسى باعىتتا قولعا الىنعان وڭىرلىك جوبانىڭ جۇرگىزىلۋ بارىسىنا جان-جاقتى تالداۋلار جاسالىپ, ونىڭ كەيبىر العاشقى ناتيجەلەرى مارەگە جەتتى. وسى ورايدا تۇتاستاي رەسپۋبليكامىزداعى جانە وڭىردەگى بيزنەس پەن مەملەكەتتىك قۇرىلىمداردىڭ وكىلدەرى العا اۋدانىنداعى امانگەلدى اۋىلىندا باس قوسىپ مەتسەناتتىقتى اۋىلداردى قولداۋ قۇرال رەتىندە دامىتۋ ماسەلەلەرىن تالقىلادى. 

اقتوبەدە «اۋىل – ەل بەسىگى» جوباسى جۇزەگە اسۋدا

ولاردىڭ اراسىندا «اتامەكەن» ۇكپ باسقارماسى توراعاسىنىڭ ورىنباسارى ەلدار جۇماعازيەۆ, كاسىپكەر مەتسەناتتار يسلامبەك سالجانوۆ پەن جاقسىلىق ۇشكەمپىروۆ, «مەنىڭ اتامەكەنىم»  قوعامدىق بىرلەستىگىنىڭ اتقارۋشى ديرەكتورى لياززات شىڭعىسباەۆالاردىڭ بولعانى فورۋم اياسى مەن اۋقىمىن كەڭەيتە تۇسكەنى انىق.

بۇعان دەيىن قازاق باسپاسوزىنە «قايداسىڭدار قازاقتىڭ مەتسەناتتارى؟» دەگەن تاقىرىپ ءجيى قوزعالاتىن. بۇگىنگى كۇن بيىگىنەن كوز سالعاندا بۇلايشا جوقتاۋ سالۋدىڭ رەتى جوق سەكىلدى. ياعني قازىرگى كۇنى ەل مەن جەرگە جان اشيتىن ەل-جۇرتىنىڭ الدىنداعى قارىزدارى مەن پارىزدارىن ۇمىتپايتىن كاسىپكەر-مەتسەناتتار قاتارى ءبىرشاما كوبەيىپ كەلەدى. سونداي-اق كەيىنگى كەزدە ەلىمىزدە مەتسەناتتىق پەن قايىرىمدىلىق داستۇرلەرىن ىنتالاندىرۋ شارالارى دا وڭ جولعا قويىلعان. ءارى بۇگىندە مەتسەناتتىقتى ەنگىزۋ تەتىكتەرى دە ءبىر جۇيەگە ءتۇسىپ كەلەدى. امانگەلدى اۋىلىندا وتكىزىلگەن «اۋىل – ەل بەسىگى» فورۋمى العا قويعان باستى ماقساتتىڭ ءبىرى دە وسى دەسەك وعان قاتىسۋشىلار اتالعان ۇدەنىڭ بيىگىنەن شىعا ءبىلدى دەپ سەنىممەن ايتۋعا بولادى. مەملەكەت باسشىسى بيىلعى قازاقستان حالقىنا جولداۋىندا اۋىل تۇرعىندارىن جاپپاي كاسىپكەرلىك ىسكە داعدىلاندىرۋ, قاجەت جاعدايدا ارنايى كۋرستار اشىپ وقىتۋ جونىندە ماسەلە قويعانى بەلگىلى. فورۋم قىزمەتى بۇل ورايدا دا ناتيجەلى بولعانى انىق. ويتكەنى مارتەبەلى جيىندا باسقوسقاندار بۇل ماسەلەگە قاتىستى دا وزەكتى اڭگىمەلەر ءوربىتتى.

رەسپۋبليكا پرەزيدەنتى بەلگىلەپ بەرگەن «اۋىل – ەل بەسىگى» جوباسى تار ورىستىلىكتەن ادا, جان-جاقتى كەشەندى ءارى كوكجيەگى كەڭ ۇعىم. بۇعان اۋىلدىق اۋماقتاردىڭ ينفراقۇرىلىمىن ودان ءارى جەتىلدىرۋ, اۋىلداعى مەكتەپ, دارىگەرلىك امبۋلاتوريالار, الەۋمەتتىك-تۇرمىستىق نىساندار مەن مادەنيەت وشاقتارى عيماراتتىن جاڭعىرتۋ ماسەلەلەرى دە وسى جوبانىڭ بەل ورتاسىنان ويىپ تۇرىن ورىن الادى.

وسى ورايدا «اۋىل - ەل بەسىگى» وبلىستىق فورۋمى اياسىندا امانگەلدى اۋىلىندا دەمالىس ورتالىعىنىڭ اشىلۋى, قارابۇلاق اۋىلىنداعى مەكتەپ عيماراتىن اكىمشىلىك جانە مەكتەپ عيماراتى ەتىپ قايتا جاساقتاۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلگەنى دە ءىس پەن ناتيجەنىڭ ۇيلەسىمىن كورسەتەدى. مۇنىڭ ءمانىسى مىنادا قارابۇلاق مەكتەپ-بالاباقشاسىن وڭتايلاندىرۋ بارىسىندا مەكتەپ عيماراتى ءبىر قاباتىنىڭ سول جاق بولىگىنە اكىمشىلىك قونىس تەپسە, ەكىنشى بولىگىنە اۋىلدىق كلۋب پەن كىتاپحانا قونىس تەپتى. اۋىلداردى جاڭعىرتۋ جۇمىستارى تەك مۇنىمەن شەكتەلمەيدى. سونىمەن بىرگە پرەزيدەنت كۇنى قارساڭىندا تاڭدى اۋىلىنداعى امبۋلاتورياعا كۇردەلى جوندەۋ جۇمىستارى دا مارەگە تايادى. تاعى ءبىر ايتا كەتەرلىك ماسەلە بۇل جۇمىستار اۋىل ازاماتتارىنىڭ ءوز قاراجاتتارى ارقىلى تىندىرىلعان.

امانگەلدى اۋىلىندا ۇيىمداستىرىلعان «اۋىل - ەل بەسىگى» فورۋمىنىڭ سالتاناتتى تۇردە اشىلۋ ءراسىمى كەزىندە اقتوبە وبلىسى اكىمىنىڭ بەردىبەك ساپارباەۆ قۇتتىقتاۋ ءسوز سويلەپ, اتالعان فورۋم تۇڭعىش پرەزيدەنت كۇنىمەن تۇسپا-تۇس كەلىپ وتىرعانىن اتاپ كورسەتتى. بۇل مەيرام – الەم مويىنداعان تاريحي تۇلعا, ەلباسى ن.ءا.نازارباەۆقا دەگەن ءوز حالقىنىڭ اق نيەتى مەن العىسى. سونداي-اق بۇل مەرەكە اتا-بابالارىمىزدى عاسىرلار بويى اڭساعان ارمانىنا جەتكىزىپ, ابىرويىن اسىرعان ەلىنە دەگەن ىستىق ىقىلاسى دەگەن ءتۇيىن جاسادى. قازىرگى قازاقستان ءوندىرىس پەن ەكونوميكاسى جان-جاقتى دامىعان, حالقى تاتۋ-ءتاتتى, اۋىزبىرشىلىگى مول اۋقىمدى باستامالاردىڭ ەلى. بۇكىل الەم جۇرتشىلىعىنىڭ نازارىن ورتاق وتانىمىز قازاقستانعا اۋدارعان ەلباسىمىز ناعىز كوشباسشى دەدى بۇدان ءارى ءوڭىر باسشىسى. وسى ورايدا اقتوبەدە وتكەن فورۋم ەلباسى ۇسىنعان «تۋعان جەر» باعدارلاماسىمەن ۇندەس ەكەنىن دە ايتۋ پارىز. بۇل باستامانى اقتوبەلىك ازاماتتار مەن بيزنەس وكىلدەرى زور ىنتامەن قولداعانى تاعى ءبىر مەرەي. بۇگىنگى كۇنى مۇنداعى ءار اۋدان مەن اۋىلدا وسى توپىراقتا دۇنيەگە كەلگەن پەرزەنتتەردىڭ كومەگى مەن اۋىل اجارى جىلدان جىلعا اشىلىپ كەلەدى.

وبلىستا اۋىل قامقورشىلارىنىڭ قاتىسۋىمەن جىل سوڭىنا دەيىن «تۋعان جەرگە تاعزىم» اكتسياسى اياسىندا ءۇش ميللياردتان استام تەڭگەگە 786 جوبا جۇزەگە اسىرىلماق. ونىڭ ىشىندە قۇنى ەكى ميلليارد تەڭگەدەن اساتىن 666 جوبا قازىردىڭ وزىندە ىسكە اسىپ ۇلگەردى. اتاپ ايتقاندا جاڭا الەۋەمەتتىك نىساندار سالىنىپ جولدار مەن كوپىرلەر جوندەلدى. ەلدىمەكەندەر اباتتاندىرىلدى. ءبىلىم بەرۋ نىساندارىنىڭ ماتەريالدىق-تەحنيكالىق بازاسى وسە ءتۇستى. سونىمەن ءبىر مەزگىلدە قايىرىمدىلىق شارالار دا قوسا وتكىزىلىپ كەلەدى. وڭىردە سونداي-اق «اۋىل - ەل بەسىگى» جوباسىنىڭ ءبىر بولىگى – ء«ار اۋىلعا ءبىر قامقورشى» اكتسياسى دا بەلسەندى تۇردە قولداۋ تاپتى. قازىرگى تاڭدا وسى اكتسيا اياسىندا قۇنى ەكى ميلليارد تەڭگە تۇراتىن 344 جوبا جۇزەگە اسىرىلدى. تاياۋ ۋاقىتتا تاعى دا 323 كاسىپكەردىڭ قولداۋىمەن 218 ەلدى مەكەندە قۇنى ەكى ميلليارد تەڭگەدەن اساتىن 322 جوبا جۇزەگە اسىرىلماق.

اقتوبەلى ازاماتتار «اۋىل - ەل بەسىگى» جوباسىن جاساقتاۋعا بايلانىستى ءبىر كۇن ىشىندە جارتى ميلليارد تەڭگەدەن استام قاراجات جيناعانى دا اتاپ ايتۋعا تۇرارلىقتاي. فورۋم اياسىندا اقتوبە قالاسىندا جانە وبلىستىڭ بارلىق اۋداندارىندا الەۋمەتتىك ماڭىزى جوعارى جوبالاردى جۇزەگە اسىرۋ تۋرالى كەلىسىمگە قول قويىلدى. سونداي-اق وڭىردە ەلىمىزدە بالاماسى جوق بۇعان دەيىن قولعا الىنعان «اۋىل قامقورشىسى» جوباسىنىڭ اۋقىمىن ودان ءارى كوتەرۋ تۋرالى قارار قابىلداندى.

تەمىر قۇسايىن,

«ەگەمەن قازاقستان»

اقتوبە

سوڭعى جاڭالىقتار