حالىقارالىق گەندەرلىك زورلىق-زومبىلىققا قارسى كۇرەس كۇنىنە وراي بۇل شارا ەلىمىزدە جىل سايىن اتاپ وتىلەدى. 16 كۇندىك اكتسيا بارىسىندا قازاقستاننىڭ 17 ورتالىق ايماعىندا جەرگىلىكتى بيلىك ورگاندارىنىڭ قولداۋىمەن ايەلدەرگە قاتىستى زورلىق-زومبىلىقتى جويۋعا ارنالعان فلەشموبتار مەن پىكىرتالاستىق سەسسيالار وتەدى. شارا بارىسىندا بەلسەندىلەر مەن قۇقىق قورعاۋشىلار زورلىق-زومبىلىقتان زارداپ شەككەن ايەلدەردىڭ جانايقايىن تىڭداپ, ولاردىڭ قۇقىقتىق ءبىلىمىن ارتتىرۋعا كومەكتەسەدى.
«ايەلدەر مەن قىزدارعا قارسى زورلىق – بۇل جاھاندىق ىندەت. بارشا ايەلدەر مەن قىزداردى قورلاۋ – ءاربىر قوعامعا تۇسكەن تاڭبا. بۇل كەز كەلگەن قوعام ءۇشىن ينكليۋزيۆتى, ادىلەتتى جانە تۇراقتى دامۋعا جول بەرمەيتىن ۇلكەن كەدەرگى. گەندەرلىك زورلىق-زومبىلىققا قارسى 16 كۇندىك بەلسەندى ءىس-شارالار وتكىزۋ ارقىلى ءبىز ايەلدەر مەن قىزداردىڭ قۇقىعىن قورعاپ, ولارعا دەگەن قۇرمەتتى ارتتىرعىمىز كەلەدى. ەرلەر مەن ايەلدەردىڭ تەڭ قۇقىلى ەكەنىن كورسەتىپ, نەگىزگى قۇقىقتارىنىڭ ساقتالۋىن قامتاماسىز ەتسەك دەيمىز», دەدى بۇۇ باس ديرەكتورى انتونيۋ گۋتەرريش ءوزىنىڭ حالىقارالىق ايەلدەرگە قاتىستى زورلىق-زومبىلىققا قارسى كۇرەس كۇنىنە وراي جولداۋىندا.
ايەلدەر قۇقىعىن العا تارتاتىن شارا ءار ەلدە ءارتۇرلى ۇندەۋمەن بەلگىلى. سوڭعى جىلدارى #MeToo, #نەمولچي, #TimesUp سىندى كوپتەگەن وزگە دە قوزعالىستار دۇنيە ءجۇزى بويىنشا ايەل تەڭدىگىن قورعاۋ ماقساتىندا الەمدىك دەڭگەيدە ۇيىمداستىرىلىپ كەلەدى. ال ءبىزدىڭ ەلىمىزدە بۇل شارا #مەنى ەستىڭىزدەر: ايەلدەرگە قاتىستى زورلىق-زومبىلىقتى جويايىق دەگەن تاقىرىپپەن قوعامعا ۇندەۋ سالادى.
«ايەلدەرگە قاتىستى زورلىق-زومبىلىقتىڭ ناقتى اۋقىمى بىزگە ءالى دە بەلگىسىز. كوپ ايەل تۇرمىستىق كيكىلجىڭدەردى ىشتە ساقتايدى. ءوز قيىنداقتارىن اينالاسىنداعى ادامدارعا ايتۋعا قورقادى. ءبىر جاعىنان ولاردىڭ بويىندا سەنىمسىزدىك كوبىرەك, ولار قىلمىسكەردى جاريا ەتۋدەن ۇيالادى. زورلىق-زومبىلىقتىڭ ميلليونداعان قۇربانى شىندىقتى جاسىرىپ كەلەدى. ايەلدەردىڭ ءارى قاراي دا ءجابىر كورۋىنە جول بەرىلمەۋى ءتيىس», دەدى «بۇۇ-ايەلدەر» قۇرىلىمىنىڭ اتقارۋشى ديرەكتورى فۋمزيلە ملامبو-نگكۋكا.
قازاقستاندا جۇرگىزىلگەن ستاتيستيكا دەرەكتەرى بويىنشا, 2017 جىلى قازاقستاندا جاسالعان قىلمىستىڭ كوبى ايەلدەردىڭ زورلىق كورۋىنە قاتىستى بولعان. ونىڭ ىشىندە 83% قىلمىس سەكسۋالدى سيپاتتاعى زورلىق ءىس-ارەكەتتەرمەن بايلانىستى بولعاندىعى كورسەتىلگەن. سونداي-اق كوپتەگەن ايەلدەر ءومىر بويى ءوز سەرىگىنىڭ تاراپىنان فيزيكالىق, سەكسۋالدىق جانە پسيحولوگيالىق زورلىق-زومبىلىق كورىپ كەلگەن.
مارجان تىلەۋبەك,
«ەگەمەن قازاقستان»
