قازاق ونكولوگيا جانە راديولوگيا عىلىمي-زەرتتەۋ ينستيتۋتىنىڭ دوكتورلارىنىڭ قاتىسۋىمەن وتكەن جيىندا وسى ماسەلە بويىنشا 6 قالادا جۇزەگە اسىرىلعان باعدارلامانىڭ ناتيجەلەرى, باس پەن مويىننىڭ قاتەرلى ىسىگىنىڭ ەرتە بەلگىلەرى مەن وسى دەرتتىڭ الدىن الۋ شارالارى, سونىمەن بىرگە باس پەن مويىنداعى قاتەرلى ىسىكتەردى الىپ تاستاۋدىڭ بىرەگەي وتالارى جونىندە ايتىلدى.
قازاقستان باس پەن مويىننىڭ قاتەرلى ىسىگىن ەرتە دياگنوستيكالاۋ جونىندەگى ەۋروپالىق اپتالىققا ءتورت جىل قاتارىنان قاتىسىپ وتىر. بۇل اپتالىق – ءبىرىنشى بۋىن دارىگەرلەرى مەن تۇرعىنداردى باس پەن مويىن ىسىگىنىڭ ەرتە بەلگىلەرىنەن حاباردار ەتۋدى كوزدەيدى. ءارى حالىقتىڭ دارىگەرلەرگە ەرتە قارالۋىنا, دياگنوزدىڭ ۋاقتىلى قويىلۋىنا جانە ناۋقاستاردى ارنايى جاردەم الۋعا باعىتتاۋعا سەپتىگىن تيگىزەدى.
سونىمەن 2018 جىلى قازاقستاندا باس پەن مويىن ىسىگىن ەرتە دياگنوستيكالاۋ باعدارلاماسىنا 6 قالاداعى 8 ونكولوگيالىق ورتالىق قاتىسىپ, 500-دەن استام ادام قارالعان. 32 ناۋقاستان جاڭا وسكىندەر (6,2%), 211 ادامنان سيپاتتى ەمەس پاتولوگيا (40,8%), قالعان 53,0% ادامدا مۇرىن, قۇلاق جانە اۋىز قۋىسى پاتولوگيا انىقتالماعان. ناۋقاستاردىڭ كوپشىلىگى الماتى مەن استانا قالالارىنان قارالعان.
– وتولورينگولوگتار مەن ستوماتولوگتاردى وقىتۋعا ۇلكەن كوڭىل ءبولىنىپ وتىر. ونىڭ ۇستىنە, ونكوساقتىق جانە باس پەن مويىن ىسىگىن ەرتە دياگنوستيكالاۋ – باستى نازاردا. تۇرعىنداردى وقىتۋ جانە ولاردى تەگىن قاراۋ الماتى, استانا, شىمكەنت, سەمەي, اقتوبە مەن قاراعاندى قالالارىندا ءوتتى. ناۋقاستاردىڭ كوبى بىزگە اۋرۋدىڭ III-IV ساتىلارىندا قارالادى. ەمدەۋدىڭ ءتيىمدى ادىستەرىنىڭ بارىنا قاراماستان, باس پەن مويىن ىسىگىنە شالدىققان ناۋقاستار اراسىندا دياگنوز قويىلعاننان كەيىن ءبىر جىل ىشىندە ءولىم-ءجىتىم كورسەتكىشى 50 پايىزعا تەڭ. ال دە كەزىندە دياگنوستيكالاۋ مەن ەمدەۋ جاعدايىندا امان قالۋ كورسەتكىشى – 80-90 پايىز», – دەيدى قازاق ونكولوگيا جانە راديولوگيا عىلىمي-زەرتتەۋ ينستيتۋتىنىڭ دوكتورلارى ينستيتۋت ديرەكتورى, مەديتسينا عىلىمدارىنىڭ دوكتورى ديليارا قايداروۆا.
تمد-داعى «مەرك» بيوفارماتسەۆتيكالىق بولىمشەسىنىڭ باس ديرەكتورى رودجەر ەليا: «جىل سايىن قازاقستاندا باس پەن مويىن قاتەرلى ىسىگىنە شامامەن 2 مىڭداي ادام شالدىعادى. باس پەن مويىننىڭ قاتەرلى ىسىگىمەن اۋىراتىن ناۋقاستاردىڭ ولىمىنە كوبىنەسە دەرتتىڭ كەش تابىلۋى سەبەپ بولادى. ال كەش دياگنوستيكالاۋعا ءبىر جاعىنان تۇرعىنداردىڭ اۋرۋ مەن وعان شالدىعۋ فاكتورلارى تۋرالى حابارىنىڭع ازدىعى, ەكىنشى جاعىنان, ءبىرىنشى بۋىن دارىگەرلەرىنىڭ ءبىلىمىنىڭ جەتكىلىكسىزدىگى, ءتۇرلى ماماندىقتارى بار دارىگەرلەردىڭ اراسىندا قاجەتتى ۇيلەستىرۋشىلىكتىڭ بولماۋى سەبەپ. ستوماتولوگتار مەن وتولارينگولوگتاردى وقىتۋ ءتيىستى ماماندارعا ونكولوگيا بەلگىلەرىنە ساق بولۋعا جانە قاۋىپتى بەلگىلەردى بايقاعان جاعدايدا, دەرەۋ تەكسەرىس جۇرگىزىپ, ۋاقتىلى دياگنوز قويۋعا مۇمكىندىك بەرەدى» دەدى.
باس پەن مويىن قاتەرلى ىسىگى كومەي, اۋىز قۋىسى, جۇتقىنشاق جانە مۇرىن مەن مۇرىن اينالاسىنداعى قۋىستار, سىلەكەي بەزدەرىندە ورنالاسادى. جىل سايىن الەمدە باس پەن مويىننىڭ جايپاق جاسۋشالى قاتەرلى ىسىگىنە شالدىعۋدىڭ 600 مىڭ جاڭا وقيعاسى تىركەلىپ, ناۋقاستاردىڭ تەڭ جارتىسى جىل سايىن و دۇنيەگە اتتانادى.
ايناش ەسالي,
«ەگەمەن قازاقستان»
الماتى
