كۇرەس • 01 قاراشا, 2018

التىن قايدا؟ التىن!

453 رەت
كورسەتىلدى
7 مين
وقۋ ءۇشىن

كۇنى كەشە عانا بۋداپەشتتە اياقتالعان الەم چەمپيوناتىنىڭ ناتيجەلەرىن ساراپتاي كەلە, قازاقستاننىڭ ەركىن جانە گرەك-ريم كۇرەسى شەبەرلەرىنىڭ ونەرىنە «قاناعاتتانارلىق» دەگەن باعا بەرۋگە بولادى. ءبىزدىڭ بالۋاندار ءۇش جۇلدەگە يەلىك ەتتى: ءبىر كۇمىس جانە ەكى قولا. بۇگىنگى تاڭدا سپورتتىڭ بۇل تۇرلەرىندە مىقتى باسەكەلەستىكتىڭ بەلەڭ الىپ تۇرعانىن ەسكەرسەك, وسىنىڭ ءوزى ءتاۋىر تابىس. ال ايەلدەر كۇرەسىنەن وتكەن جارىستا قاتارىنان ەكىنشى رەت قورجىنىمىز بوس قايتتى. ارينە, بۇل جاعداي ءبىزدى الاڭداتىپ وتىر. ەندى وسى جانە وزگە دە ماسەلەلەردى رەت-رەتىمەن باياندايىق.  

التىن قايدا؟ التىن!

ەركىن كۇرەس شەبەرلەرى سايىسىندا 57 كيلو سالماقتا بەلدەسكەن نۇريسلام ساناەۆ­تىڭ كۇمىس مەدال العانىنا ەشكىم تاڭدانا قويعان جوق. 2014 جىلى رەسەيدەن قازاقستانعا قونىس اۋدارعان كەزدەن بەرى ول ريو وليمپياداسى مەن الەم چەمپيوناتتارىنان ولجاسىز ورال­عانىمەن, وزگە ءىرى جارىستاردا جاپ-جاقسى ناتيجە كورسەتتى. اتاپ ايتساق, بىلتىر نيۋ-دەليدە وتكەن ازيا بىرىنشىلىگىندە قولا مەدالدى ەنشىلەسە, بيىل بىشكەكتەگى باسەكەدە التىن تۇعىرعا كوتەرىلدى. ودان بولەك, ءتۇرلى حالىقارالىق تۋرنيرلەردە اتوي سالىپ, سان مارتە ۇزدىكتەر ساناتىنا قوسىلدى. وسى جايت­تىڭ بارلىعىن ساراپتاعان قازاقستان ۇلت­تىق قۇراما كومانداسىنىڭ باس باپكەرى اسەت سەرىكباەۆ ۆەنگريا ساپارى قارساڭىندا «ساناەۆ جۇلدەگەرلەر قاتارىنان كورىنۋى مۇمكىن» دەگەن بولجام ايتقان-دى. 

راسىندا دا نۇريسلام بۋداپەشتتە وتە جاقسى كۇرەستى. ساموالىق دجوش فايلاۋگا, ۋكراينالىق ارمەن اراكەليان, تۇركيالىق سۇلەيمان اتلي جانە امەريكالىق توماس پاتريك گيلماندى ەش قينالماي ۇتقان ول فينالدا ەۋروپا چەمپيوناتىنىڭ ەكى دۇركىن جۇلدەگەرى, رەسەيلىك زاۋر ۋگۋەۆپەن تەڭ دا­رەجەدە ايقاستى. تارازى باسى تەڭسەلىپ تۇرعان تۇستا تورەشى جەرلەسىمىزگە جوق جەردە ەسكەرتۋ جاساپ, قاساقانا تۇردە جەڭىستى قار­سىلاسىنا ۇستاتىپ جىبەردى. وسى ءسوزىمىزدىڭ راس­­تىعىنا بۋداپەشتتەگى ءزاۋلىم سپورت كەشە­نىنە جينالعان مىڭداعان جانكۇيەر مەن تەلە­دي­دارعا كوز تىككەن ميلليونداعان كورەرمەن كۋا. 

دجاكارتادا وتكەن ازيا ويىندارىنا قاتىسقان قازاقستاننىڭ گرەك-ريم كۇرەسىنىڭ حاس شەبەرلەرى الەم چەمپيوناتىنا بارمايتىنىن ەستىگەندە كورەرمەندەردىڭ كوپشىلىگى «بۋداپەشتتە جۇلدە الۋىمىز قيىن بولادى-اۋ» دەپ ويلاعانى راس. ماجارستانعا ساپار شەككەن 10 بالۋاننىڭ اراسىندا وسىعان دەيىن الەمدىك دودادا تەك دەمەۋ جادىراەۆ (72 كيلو) قانا جۇلدە العان. 2017 جىلى پاريجدە وتكەن جارىستى ول كۇمىس مەدالمەن قورىتىندىلادى. بىلتىر نيۋ-دەليدە ماقسات ەرەجەپوۆ (82 كيلو) ازيا چەمپيونى اتاندى. 2018 جىلى ازامات قۇستىباەۆ (87 كيلو) ازيا ويىندارىنىڭ قولا جۇلدەسىن ەنشىلەدى. مىنە, ەڭ ساقا سپورتشىلار وسىلار. ال قالعاندارى وسى كۇنگە دەيىن ەرەسەكتەر اراسىنداعى قۇرلىق بىرىنشىلىگىنىڭ وزىندە جەڭىس تۇعىرىنا كوتەرىلگەن ەمەس. سەكەم الۋىمىز دا سوندىقتان. 

الايدا ايتۋلى دودا بارىسىندا ءبىز ەلىمىزدە دارىندى جاستاردىڭ قالىڭ شوعىرى ءوسىپ كەلە جاتقانىن اڭعاردىق. بۋداپەشتتە ۇيىمداستىرىلعان بايراقتى باسەكە بارىسىندا ەسىمدەرى كوپشىلىككە ەتەنە تانىس ەمەس قوس بالۋان – ايدوس سۇلتانعالي مەن مەيىرجان شەرماحانبەتتىڭ (سۋرەتتە وڭ جاقتا) اسقان شەبەرلىكتەرىنە ءتانتى بولدىق. ماسەلەن, 60 كيلو سالماق دارەجەسىندەگى سۇلتانعاليدىڭ ەڭ زور تابىسى – 23 جاسقا دەيىنگىلەر اراسىنداعى الەم بىرىنشىلىگى مەن جابىق عيماراتتاعى ازيا ويىندارىنىڭ قولا جۇلدەسى, كادەتتەر مەن جاسوسپىرىمدەر اراسىنداعى ازيا بىرىنشىلىگىنىڭ التىنى. سول سەكىلدى شەرماحانبەت تە پالەندەي بيىك بەلەستەردى ءالى باعىندىرا قويعان جوق. ءبىر ەسىمىزدە قالعانى, بيىلعى جىلدىڭ ءساۋىر ايىندا شىمكەنتتە وتكەن قازاقستان چەمپيوناتىندا بۇل جىگىت ەلىمىزدىڭ داڭقتى بالۋانى المات كەبىسباەۆتى قاپى قالدىرىپ, ايدى اسپانعا ءبىر-اق شىعاردى. 

وزگە جەرلەستەرىمىزدىڭ اراسىنان تەك دە­مەۋ جادىراەۆ پەن ماقسات ەرەجەپوۆ قانا جار­­تى جولعا دەيىن جەتتى. العاشقى اينالىم­دار­دا قارسىلاستارىن قاپى قالدىرعان ولار شي­رەك فينال مەن جۇبانىش باسەكەسىندە ءسۇرىندى. 

ۆەنگرياداعى جارىستا ءبىز ەلمۇرات تاسمۇ­را­توۆتىڭ دا تابىسىنا قۋاندىق. وزبەكستان­نىڭ تۋى استىندا ونەر كورسەتىپ جۇرگەن 26 جاستاعى قازاقتىڭ ۇلى الەم چەمپيوناتىندا وسىمەن ءۇشىنشى مارتە جەڭىس تۇعىرىنا كوتە­رىلىپ وتىر. 2013 جانە 2014 جىلدارى ول قولا مەدالدى يەلەنسە, بۇل جولى كۇمىس الدى. بار­لىق قارسىلاستارىن ءبىر دەممەن ۇتقان ەل­مۇ­رات فينالدا رەسەيلىك ستەپان مارانيانعا عانا جول بەردى. ودان بولەك, قانداسىمىزدىڭ ريو وليم­پياداسىنىڭ قولا جۇلدەگەرى جانە ازيا­نىڭ ءتورت دۇركىن چەمپيونى دەگەن اتاعى بار. 

ءبىر قىزىعى, بىلتىر پاريجدە وتكەن الەمدىك دودادا رەسەي بالۋاندارى كۇرەس­تىڭ ءۇش تۇرىنەن دە جەڭىس تۇعىرىنىڭ ەڭ بيىك ساتىسىنا بىردە-ءبىر رەت كوتەرىلە العان جوق ەدى. سول ساتسىزدىكتەن ۇلكەن ساباق الىپ, ءتيىس­تى قورىتىندى شىعارعان ولار بۇل جولى جا­رىس­قا كەرەمەت دايىندىقپەن كەلگەن ەكەن. گرەك-ريم كۇرەسىندە ايتۋلى مەملەكەت وكىلدەرىنىڭ قارقىنىنا ەشكىم شىداي العان جوق. 10 سالماق دارەجەسىنىڭ التاۋىندا باس جۇلدەنى ولجالاعان رەسەيلىكتەر كوماندالىق سايىستا بارلىق قارسىلاستارىنان قارا ءۇزىپ كەتتى. 

ايەلدەر كۇرەسىنەن وتكەن جارىستا قازاق­ستان قۇراماسىنا بىردە-ءبىر جۇلدە بۇيىرعان جوق. ەڭ مىقتى دەگەن سپورتشىلارىمىزدىڭ وز­دەرى جارتى جولعا جەتپەي ءسۇرىندى. سول سە­بەپتى دە سپورتتىڭ بۇل تۇرىنە كەڭىنەن توق­تا­لۋدى ءجون كورمەدىك. ايەلدەر كۇرەسىندە ادەت­­تەگىدەي جاپونيا كومانداسى وزدى. كۇنشى­عىس ەلىنىڭ ءانۇرانى ۆەنگريانىڭ استانا­سىندا ءتورت مارتە شىرقالدى. سونداي-اق قى­تاي, بولگاريا, فينليانديا, ۋكراينا, كانا­دا جانە اقش قۇراما كومانداسىنىڭ مۇشە­لەرى دە ءبىر-ءبىر رەتتەن التىننان القا تاعىندى. 

مىنە, بۋداپەشتتە وتكەن الەم چەمپيونا­تىنىڭ ناتيجەسى وسىنداي. ءبىزدىڭ ءبىر وكىنەتىن جەرىمىز – بۇل جولى دا باس جۇلدەنى ولجالاي الماعانىمىز. سوناۋ 1999 جىلى گرەك-ريم كۇرەسىنەن مكحيتار مانۋكيان قازاقستاننىڭ بالۋاندارى اراسىنان ەڭ سوڭعى بولىپ سول بەلەستى باعىندىرعان ەدى. سودان بەرى تابانى كۇرەكتەي 19 جىل ءوتتى. كۇرەس ونەرىن جان-تانىمەن سۇيەتىن جانكۇيەرلەر 19 جىل بويى التىن تۇعىردى اڭساۋمەن كەلەدى. ەندى كەلەسى جىلى تورتكۇل دۇنيەنىڭ تەڭدەسسىزدەرى باس قوسقان ءدۇبىرلى دودا استانادا وتەدى. بالكىم, ءوز ەلىمىزدە, ءوز جەرىمىزدە جالاۋى جەلبىرەيتىن جارىستا ءبىزدىڭ بالۋاندار ءدال 20 جىلدان كەيىن ءوز جانكۇيەرلەرىنىڭ ۇكىلى ءۇمىتىن اقتايدى دەپ ۇمىتتەنەمىز.

­­­عالىم سۇلەيمەن,

«ەگەمەن قازاقستان»

سوڭعى جاڭالىقتار