وبلىس اكىمى جانىنداعى جاستار ىستەرى جونىندەگى كەڭەس وتىرىسىندا ايماق باسشىسى نۇرلان نوعاەۆ وسى ماسەلەگە نازار اۋداردى. «الدىنا ماقسات قويعان ءاربىر جاس ۇسىنىلعان قىزمەتتەن باس تارتپاي, ەڭبەككە قۇلشىنا كىرىسۋى كەرەك. قىزمەت ەتە ءجۇرىپ, ءبىلىمى مەن بىلىكتىلىگىن ارتتىرۋى دا ماڭىزدى», دەدى وبلىس اكىمى. جاپ-جاقسى باستالعان «ديپلوممەن – اۋىلعا!» باعدارلاماسىن دا جەتىلدىرۋ كەرەك سەكىلدى. وبلىستىق جاستار ساياساتى ماسەلەلەرى جونىندەگى باسقارمانىڭ باسشىسى روللان قۇسپاننىڭ ايتۋىنشا, وسى باعدارلامامەن اۋىلعا بارعان جاستاردىڭ 70%-ى قالاعا قايتىپ كەلگەن. سەبەپ – الەۋمەتتىك قولداۋ شارالارى كوڭىل كونشىتپەيدى. ءبىر جولعى كوتەرمە اقىنىڭ مولشەرى تومەن. تۇرعىن ءۇي الۋعا بەرىلەتىن بيۋدجەتتىك نەسيە دە اۋىلدان جاڭا ءۇي الۋعا جەتپەيدى. وتكەن جىلى تۇرعىن ءۇي نەسيەسىن الۋعا ءوتىنىش بىلدىرگەن 125 جاس ماماننىڭ 48-ءى عانا باسپانالى بولعان.
ايماقتا مەملەكەتتەن جەڭىلدەتىلگەن نەسيە الىپ, ءىس باستاۋعا نيەتتى جاستار كوپ, الايدا وعان قول جەتكىزۋ دە وڭاي ەمەس. بيبىگۇل شايحيەۆا جەتەكشىلىك ەتەتىن «الاقاي» بالالار تەاترى مەن ءامىرجان نۇرلاننىڭ «جاستار تەاترى» جاقسى جوبالاردى قولعا الىپ ءجۇر. جاستاردىڭ تالانتتارىن شىڭداپ, بوس ۋاقىتتارىن ءتيىمدى وتكىزۋلەرىنە باعىتتالعان بۇل تەاترلاردىڭ ناقتى جۇمىس ىستەيتىن عيماراتتارى جوق. «ەكى ميلليون تەڭگە نەسيە سۇراپ بارعانىمدا, كەپىل تالاپ ەتتى. مەنىڭ كەپىلگە قوياتىن مۇلكىم بولماي تۇر. جاستار اراسىندا بيزنەستى دامىتۋ تۋرالى مىنبەرلەردە ادەمى سوزدەر ايتىلادى, بىراق ءىس جۇزىندە قيىندىق بارى راس», دەيدى بيبىگۇل شايحيەۆا.
جاستاردى تۇرعىن ۇيمەن قامتۋ ماقساتىندا قولعا الىنعان «جاس وتاۋ» باعدارلاماسى دا تۇرالاپ قالدى. «قۇرىلىسى جەرگىلىكتى بيۋدجەت ەسەبىنەن سالىناتىن «جاس وتاۋ» باعدارلاماسى بويىنشا تۇرعىندار پاتەردىڭ العاشقى جارناسىن تولەۋى ءتيىس. ال بۇگىندە باسپاناعا قولى جەتىپ, قونىستانىپ العانداردىڭ 40%-ى بۇل تولەمدەردى وتەمەي وتىر. ۇيىمداستىرىلعان كونكۋرستان ءوتىپ, تۇرعىن ءۇي العان ازامات شارتتا كورسەتىلگەن وتەمدەردى تولەپ, بۇل قارجىعا باعدارلاما ارقىلى كەلەسى ءۇي سالىنۋى قاجەت بولاتىن. وكىنىشكە قاراي «جاسوتاۋلىقتاردىڭ» وسى ارەكەتى باعدارلامانى جالعاستىرۋعا كەدەرگى بولۋدا», دەدى وبلىس اكىمى نۇرلان نوعاەۆ.
ادامنىڭ قالىپتاسۋىنا قوعامنىڭ, ورتانىڭ ىقپالى بولعانىمەن, باستى تاربيە كوزى – وتباسى. جىل باسىنان بەرى 14-16 جاس ارالىعىنداعى 600 ءجاسوسپىرىم قىزدىڭ جۇكتى ەكەندەرى انىقتالدى. بۇل ارنايى ورىنداردا ەسەپكە تۇرعاندارى عانا. مۇنداي مىسالدار وتباسى ينستيتۋتىن ءالى دە جەتىلدىرىپ, وقۋ ورىندارىنداعى تاربيە جۇمىستارىن كۇشەيتۋ كەرەك-تىگىن كورسەتەدى.
ەلباسى بيىلعى جولداۋىندا 2019 جىلدى «جاستار جىلى» دەپ جاريالادى. جاستار ساياساتىن دامىتۋ بويىنشا جاڭا يدەيالار مەن جوسپارلار بار. وبلىستىڭ «جول كارتاسى» ازىرلەنۋدە, وندا جاستارمەن جۇمىس ىستەۋدىڭ ستراتەگيالىق باعىتتارى ايقىندالعان. جيىندا ءوڭىر باسشىسى جاستار رەسۋرستىق ورتالىقتارىن ودان ءارى قولداۋ جونىندەگى ۇسىنىستاردى ماقۇلداپ, اكىمدەرگە ورتالىقتاردى بارلىق دەڭگەيدەگى قاجەتتىلىكتەرمەن قامتاماسىز ەتۋدى تاپسىردى. وبلىس ورتالىعىندا, بارلىق اۋداندا رەسۋرستىق ورتالىق بار. جاستارعا ناقتى كومەك كورسەتەتىن ورىنعا اينالىپ ۇلگەرگەن ورتالىقتارعا جىل باسىنان بەرى ءتۇرلى ماسەلە بويىنشا 1,8 مىڭنان استام ادام ءوتىنىش بىلدىرگەن.
جاقسىلىققا تالپىنعان جاس ءۇشىن قازىر مۇمكىندىك كوپ. جەرگىلىكتى اتقارۋشى بيلىك تە جاستاردىڭ باستامالارىنا ۇنەمى قولداۋ كورسەتىپ كەلەدى. اتىراۋ قالاسىندا جاستار سارايىنىڭ, شىعارماشىلىق ورتالىقتىڭ قۇرىلىسى ءجۇرىپ جاتىر. ولار پايدالانۋعا بەرىلگەن كەزدە جوبالارىن جۇزەگە اسىرۋعا عيمارات ىزدەپ, باس قوساتىن ورىن تابۋ پروبلەما بولىپ جۇرگەن جاستارعا كوپ جەڭىلدىك بولارى انىق.
باقىتگۇل باباش,
«ەگەمەن قازاقستان»
اتىراۋ
