قازاق ءالىپبيىن لاتىن گرافيكاسىنا كوشىرۋ بويىنشا اقپاراتتىق ناسيحات جۇمىس توبىنىڭ جەتەكشىسى, ش.شاياحمەتوۆ اتىنداعى ء«تىل-قازىنا» ۇلتتىق عىلىمي-پراكتيكالىق ورتالىعىنىڭ اتقارۋشى ديرەكتورى, فيلولوگيا عىلىمدارىنىڭ كانديداتى ەربول تىلەشوۆ, ا.بايتۇرسىن ۇلى اتىنداعى ءتىل ءبىلىمى ينستيتۋتى گرامماتيكا ءبولىمىنىڭ مەڭگەرۋشىسى, فيلولوگيا عىلىمدارىنىڭ دوكتورى ورىناي جۇباەۆا, «مەملەكەتتىك ءتىلدى دامىتۋ ينستيتۋتى» جشس اتقارۋشى ديرەكتورى, فيلولوگيا عىلىمدارىنىڭ كانديداتى بيجومارت قاپالبەك سىناماعا قاتىسۋشىلار الدىندا قازاق ءالىپبيىن لاتىن گرافيكاسىنا كوشىرۋدىڭ ماڭىزدىلىعىن عىلىمي نەگىزدەرمەن كوپشىلىككە ءتۇسىندىردى.
ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ «...قازاق ءتىلىن بىرتىندەپ لاتىن الىپبيىنە كوشىرۋ جۇمىستارىن باستاۋىمىز كەرەك. ءبىز بۇل ماسەلەگە نەعۇرلىم دايەكتىلىك قاجەتتىگىن تەرەڭ ءتۇسىنىپ, بايىپپەن قاراپ كەلەمىز جانە وعان كىرىسۋگە تاۋەلسىزدىك العاننان بەرى مۇقيات دايىندالدىق» دەۋى قازاق ەلىنىڭ بۇل تاريحي باستامانى جۇزەگە اسىرۋعا دايىن ەكەندىگىن بىلدىرەدى. قازاق ءالىپبيىن لاتىن گرافيكاسىنا كوشىرۋ ەل ءۇشىن – ەڭ بيىك بەلەس.
«قاي ءالىپبي بولسىن, سول حالىقتىڭ مادەني بولمىسىن اڭعارتاتىن ايعاقتاردىڭ ءبىرى. ويتكەنى مادەني مۇرا, مادەني جادىگەرلەر الىپبيدە ساقتالادى, ءالىپبي ارقىلى كەلەسى ۇرپاققا جەتىپ وتىرادى. قاي ءالىپبيدىڭ بولسىن, وسىنداي تاريحي ميسسياسىمەن بىرگە ونىڭ زاماناۋي مىندەتتەرى دە بولادى. قازاق ءوز تاريحىندا تۇڭعىش رەت ءتول ءالىپبيىن مەملەكەتتىك دەڭگەيدە تاڭداپ وتىر. بۇل – ەل تاريحىنداعى اسا ءىرى وقيعا. سونىمەن بىرگە ءارتۇرلى تاريحي, ساياسي, الەۋمەتتىك سەبەپتەرمەن دۇنيەنىڭ تۇكپىر-تۇكپىرىنە تاراپ كەتكەن قازاق بالاسى ورتاق الىپبيگە يە بولادى. بۇل قانداستارىمىزدىڭ قاتىناسى ءۇشىن اسا ماڭىزدى قادام. جالپى, جاڭا ءالىپبي تاۋەلسىز سانانىڭ جاڭعىرۋىنا باستايدى, دۇنيەنى تانۋىمىزدى وڭايلاتادى.
قازاق ءتىلىن لاتىن الىپبيىنە كوشىرۋ ءۇشىن ش.شاياحمەتوۆ اتىنداعى ء«تىل-قازىنا» ۇلتتىق عىلىمي-پراكتيكالىق ورتالىعى» قۇرىلىپ, بىلىكتى ماماندارمەن قامتاماسىز ەتىلۋدە. ء«تىل-قازىنانىڭ» بۇگىنگى تاڭداعى ەڭ ماڭىزدى مىندەتى – جاڭا ءالىپبيدىڭ ەملە-ەرەجەلەرىن دايىنداۋ جۇمىستارىن ۇيلەستىرۋ. قازىر بۇل ەرەجەلەردىڭ جوبالىق نۇسقاسى دايىندالىپ, ونىڭ اپروباتسياسى استانا, قاراعاندى, وسكەمەن, سەمەي, كوكشەتاۋ, قىزىلوردا, اقتوبە قالالارىندا ءوتتى. ەندى الماتى قالاسىندا وتكىزىلۋدە. حالىقتىڭ جاڭا الىپبيدەگى ساۋاتتىلىعىن قامتاماسىز ەتۋ ءۇشىن ەملە-ەرەجەلەرىمەن بىرگە, قازاق ءتىلىنىڭ جاڭا ورفوگرافيالىق جانە ورفوەپيالىق سوزدىكتەرى دايىندالادى», دەپ ويىن تۇيىندەدى ەربول تىلەشوۆ.
ءتىل مامانى قازاق ءالىپبيىن لاتىن گرافيكاسىنا كوشىرۋ بويىنشا اقپاراتتىق ناسيحات جۇمىستارىنىڭ پارمەندىلىگىن ارتتىرۋ قاجەتتىگىنە كوڭىل اۋداردى.
لاتىن گرافيكاسىنا كوشۋ – وركەنيەتتىك ماسەلە. اشىق جانە جاhاندىق الەم پايداسىنا پايداسىنا ارنالعان تاڭداۋىمىز ارقىلى قازاق ءتىلى جاڭا ديناميكا مەن دامۋعا مۇمكىندىك, باعىت الىپ وتىر. بۇگىندە كوپتەگەن تىلدەر جاھاندىق پروتسەستەر تاراپىنان قىسىم كورۋدە. وسى ورايدا قازاقستاننىڭ لاتىنعا كوشۋى – ءبىلىم سالاسىنا بايلانىستى باسقا دا رەفورمالارمەن تىعىز بايلانىستا. دەمەك, بۇل – جاھاندانۋ كەزەڭىندەگى ۇلتتىڭ باسەكەلەستىككە قابىلەتتىلىگىن ارتتىرۋعا باعىتتالعان ۇلتتىق ءبىلىم جوباسى بولماق.
«ەڭ باستىسى – ۇلتتىق سانانىڭ ترانسفورماتسيالانۋى, وزگەرۋى. ەلباسى ءداستۇر مەن زاماناۋيلىق اراسىندا تەپە-تەڭدىكتە تۇرۋعا ءتيىستى قازاقستاندىق جاڭعىرۋ باعدارلاماسىن ەنگىزۋدىڭ جۇيەسىن ۇسىندى. ول تەك وتكەنگە, بۇرىنعىعا جالتاقتاي بەرمەۋگە, جاڭانى دا قۋىپ, ارتىنان ەرىپ كەتپەۋگە شاقىرادى», دەدى ا.بايتۇرسىن ۇلى اتىنداعى ءتىل ءبىلىمى ينستيتۋتى گرامماتيكا ءبولىمىنىڭ مەڭگەرۋشىسى, فيلولوگيا عىلىمدارىنىڭ دوكتورى ورىناي جۇباەۆا.
قازاق ءالىپبيىن لاتىن گرافيكاسىنا كوشىرۋ بويىنشا اقپاراتتىق ناسيحات جۇمىستارىنا قاتىسۋشىلار جاڭا ءالىپبيدىڭ جوباسىنا زور قىزىعۋشىلىق تانىتىپ, قىزۋ تالقىلادى.
ايگۇل احانبايقىزى,
«ەگەمەن قازاقستان»
الماتى
